Interpelacja nr 19995
Interpelacja w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (45%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Interpelacja nr 19995
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 23-09-2026
Szanowna Pani Minister,
zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi opiera się na zaufaniu między twórcą, a organizacją działającą na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw kultury. Decyzja o tym, kto tę rolę pełni, przesądza o realnej pozycji twórcy na rynku.
W dniu 4 grudnia 2024 r. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców „Copyright Polska“ – organizacja zrzeszająca wydawców książek i dysponująca zezwoleniem w zakresie praw wydawców – wystąpiło o rozszerzenie zezwolenia o zarządzanie prawami autorów utworów literackich. Minister kultury i dziedzictwa narodowego wniosek uwzględnił i rozszerzył zakres zezwolenia. Jednak sposób prowadzenia tego postępowania budzi poważne wątpliwości. Z dostępnych informacji nie wynika, aby organ przeprowadził postępowanie dowodowe weryfikujące ustawowy warunek dawania przez wnioskodawcę rękojmi należytego zarządzania powierzonymi prawami. Rozstrzygnięcie zdaje się opierać na twierdzeniach samego wnioskodawcy o sobie.
O toczącym się postępowaniu nie zawiadomiono organizacji zrzeszających twórców, których zezwolenie bezpośrednio dotyczy, ani nie ujawniono informacji o nim przed wydaniem decyzji. Gdy Unia Literacka w kwietniu 2026 r., a następnie Stowarzyszenie Pisarzy Polskich 28 maja 2026 r. zgłosiły chęć przystąpienia do postępowania i sprzeciw wobec rozszerzenia zezwolenia, ich pisma nie doczekały się żadnego rozstrzygnięcia procesowego – ani postanowienia o dopuszczeniu, ani o odmowie, od którego przysługiwałby środek zaskarżenia. W udostępnionych aktach sprawy brak jest śladu tych wniosków. Organizacje reprezentujące grupę, o której prawach rozstrzygano, zostały w ten sposób pozbawione możliwości zajęcia stanowiska i zakwestionowania decyzji. Wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji ministerstwo odrzuciło, odmawiając wszczęcia postępowania 20 lipca 2026 r., a następnie ponownie 18 sierpnia 2026 r.
Niepokojąca jest również ocena samego wnioskodawcy, którą resort drastycznie i bez wyjaśnienia zmienił w ciągu zaledwie kilku miesięcy. W lipcu 2024 r. ministerstwo popierało przed sądem administracyjnym ograniczenie zezwolenia „Copyright Polska“ w zakresie praw wydawców, wskazując na jego niewykonywanie przez ponad dwadzieścia lat. Kilka miesięcy później ta sama organizacja została uznana za przygotowaną do zarządzania prawami kolejnej, znacznie liczniejszej grupy uprawnionych. Ze sprawozdania „Copyright Polska“ z działalności za 2025 r. wynika, że w zakresie praw autorskich stowarzyszenie nie posiada zatwierdzonych tabel wynagrodzeń, nie zawarło umów licencyjnych ani umów o pobór wynagrodzeń, nie dokonało inkasa na terytorium Polski i nie przyjęło regulaminu repartycji. Rok po uzyskaniu uprawnienia nie istnieją zatem podstawowe narzędzia, bez których żadne wynagrodzenie nie może trafić do konkretnego autora.
Sednem sprawy jest konflikt interesów. Prawa autora i prawa wydawcy do tej samej książki są odrębne, a interesy obu stron rozbieżne – w kwestii wysokości wynagrodzenia, przejrzystości rozliczeń, dostępności tytułu w sprzedaży czy stosowania klauzuli bestsellerowej. W organach „Copyright Polska“ zasiadają wyłącznie przedstawiciele środowiska wydawniczego. Napięcie to ujawnił publiczny spór z sierpnia 2026 r., w którym prezes stowarzyszenia skrytykował powołanie przez pisarzy własnego wydawnictwa, a następnie, w oświadczeniu z 17 sierpnia 2026 r., zastrzegł, że wypowiadał się prywatnie. Natomiast obie organizacje pisarskie konsekwentnie oświadczają, że nie chcą być reprezentowane przez organizację wydawców.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie dokumenty zgromadzone w aktach sprawy stanowiły podstawę ustalenia, że wnioskodawca daje rękojmię należytego zarządzania prawami autorów utworów literackich?
W jaki sposób organ ustalił krąg stron postępowania i na jakiej podstawie uznał, że organizacje zrzeszające autorów utworów literackich stronami nie są?
W jakiej formie procesowej rozpoznano zgłoszenia Unii Literackiej z kwietnia 2026 r. i Stowarzyszenia Pisarzy Polskich z 28 maja 2026 r., jakie rozstrzygnięcia w tym zakresie wydano i pod jakimi datami? Jeżeli nie wydano żadnych – na jakiej podstawie prawnej pozostawiono te pisma bez rozpoznania?
Jak ministerstwo wyjaśnia rozbieżność między stanowiskiem zajętym w lipcu 2024 r. przed sądem administracyjnym, wskazującym na niewykonywanie zezwolenia przez „Copyright Polska“ przez ponad dwadzieścia lat, a oceną wyrażoną kilka miesięcy później w decyzji rozszerzającej zezwolenie tej samej organizacji? Jakie okoliczności faktyczne uległy w tym czasie zmianie?
Czy ministerstwo badało skład organów wnioskodawcy oraz strukturę jego członkostwa pod kątem ryzyka konfliktu interesów między autorami a wydawcami? Jeżeli tak, do jakich wniosków doszedł?
Jakie mechanizmy zapewniające autorom rzeczywisty wpływ na ustalanie tabel wynagrodzeń i zasad repartycji zostały przez organ zweryfikowane i w którym dokumencie są opisane?
Jakie czynności nadzorcze Pani Minister podjęła lub zamierza podjąć – i w jakim terminie – wobec braku tabel wynagrodzeń, umów i regulaminu repartycji? Czy w tym stanie rzeczy Pani Minister rozważy ponowne przeprowadzenie postępowania z udziałem organizacji reprezentujących autorów?
Z wyrazami szacunku
Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 19995
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 23-09-2026
Szanowna Pani Minister,
zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi opiera się na zaufaniu między twórcą, a organizacją działającą na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw kultury. Decyzja o tym, kto tę rolę pełni, przesądza o realnej pozycji twórcy na rynku.
W dniu 4 grudnia 2024 r. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców „Copyright Polska“ – organizacja zrzeszająca wydawców książek i dysponująca zezwoleniem w zakresie praw wydawców – wystąpiło o rozszerzenie zezwolenia o zarządzanie prawami autorów utworów literackich. Minister kultury i dziedzictwa narodowego wniosek uwzględnił i rozszerzył zakres zezwolenia. Jednak sposób prowadzenia tego postępowania budzi poważne wątpliwości. Z dostępnych informacji nie wynika, aby organ przeprowadził postępowanie dowodowe weryfikujące ustawowy warunek dawania przez wnioskodawcę rękojmi należytego zarządzania powierzonymi prawami. Rozstrzygnięcie zdaje się opierać na twierdzeniach samego wnioskodawcy o sobie.
O toczącym się postępowaniu nie zawiadomiono organizacji zrzeszających twórców, których zezwolenie bezpośrednio dotyczy, ani nie ujawniono informacji o nim przed wydaniem decyzji. Gdy Unia Literacka w kwietniu 2026 r., a następnie Stowarzyszenie Pisarzy Polskich 28 maja 2026 r. zgłosiły chęć przystąpienia do postępowania i sprzeciw wobec rozszerzenia zezwolenia, ich pisma nie doczekały się żadnego rozstrzygnięcia procesowego – ani postanowienia o dopuszczeniu, ani o odmowie, od którego przysługiwałby środek zaskarżenia. W udostępnionych aktach sprawy brak jest śladu tych wniosków. Organizacje reprezentujące grupę, o której prawach rozstrzygano, zostały w ten sposób pozbawione możliwości zajęcia stanowiska i zakwestionowania decyzji. Wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji ministerstwo odrzuciło, odmawiając wszczęcia postępowania 20 lipca 2026 r., a następnie ponownie 18 sierpnia 2026 r.
Niepokojąca jest również ocena samego wnioskodawcy, którą resort drastycznie i bez wyjaśnienia zmienił w ciągu zaledwie kilku miesięcy. W lipcu 2024 r. ministerstwo popierało przed sądem administracyjnym ograniczenie zezwolenia „Copyright Polska“ w zakresie praw wydawców, wskazując na jego niewykonywanie przez ponad dwadzieścia lat. Kilka miesięcy później ta sama organizacja została uznana za przygotowaną do zarządzania prawami kolejnej, znacznie liczniejszej grupy uprawnionych. Ze sprawozdania „Copyright Polska“ z działalności za 2025 r. wynika, że w zakresie praw autorskich stowarzyszenie nie posiada zatwierdzonych tabel wynagrodzeń, nie zawarło umów licencyjnych ani umów o pobór wynagrodzeń, nie dokonało inkasa na terytorium Polski i nie przyjęło regulaminu repartycji. Rok po uzyskaniu uprawnienia nie istnieją zatem podstawowe narzędzia, bez których żadne wynagrodzenie nie może trafić do konkretnego autora.
Sednem sprawy jest konflikt interesów. Prawa autora i prawa wydawcy do tej samej książki są odrębne, a interesy obu stron rozbieżne – w kwestii wysokości wynagrodzenia, przejrzystości rozliczeń, dostępności tytułu w sprzedaży czy stosowania klauzuli bestsellerowej. W organach „Copyright Polska“ zasiadają wyłącznie przedstawiciele środowiska wydawniczego. Napięcie to ujawnił publiczny spór z sierpnia 2026 r., w którym prezes stowarzyszenia skrytykował powołanie przez pisarzy własnego wydawnictwa, a następnie, w oświadczeniu z 17 sierpnia 2026 r., zastrzegł, że wypowiadał się prywatnie. Natomiast obie organizacje pisarskie konsekwentnie oświadczają, że nie chcą być reprezentowane przez organizację wydawców.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie dokumenty zgromadzone w aktach sprawy stanowiły podstawę ustalenia, że wnioskodawca daje rękojmię należytego zarządzania prawami autorów utworów literackich?
W jaki sposób organ ustalił krąg stron postępowania i na jakiej podstawie uznał, że organizacje zrzeszające autorów utworów literackich stronami nie są?
W jakiej formie procesowej rozpoznano zgłoszenia Unii Literackiej z kwietnia 2026 r. i Stowarzyszenia Pisarzy Polskich z 28 maja 2026 r., jakie rozstrzygnięcia w tym zakresie wydano i pod jakimi datami? Jeżeli nie wydano żadnych – na jakiej podstawie prawnej pozostawiono te pisma bez rozpoznania?
Jak ministerstwo wyjaśnia rozbieżność między stanowiskiem zajętym w lipcu 2024 r. przed sądem administracyjnym, wskazującym na niewykonywanie zezwolenia przez „Copyright Polska“ przez ponad dwadzieścia lat, a oceną wyrażoną kilka miesięcy później w decyzji rozszerzającej zezwolenie tej samej organizacji? Jakie okoliczności faktyczne uległy w tym czasie zmianie?
Czy ministerstwo badało skład organów wnioskodawcy oraz strukturę jego członkostwa pod kątem ryzyka konfliktu interesów między autorami a wydawcami? Jeżeli tak, do jakich wniosków doszedł?
Jakie mechanizmy zapewniające autorom rzeczywisty wpływ na ustalanie tabel wynagrodzeń i zasad repartycji zostały przez organ zweryfikowane i w którym dokumencie są opisane?
Jakie czynności nadzorcze Pani Minister podjęła lub zamierza podjąć – i w jakim terminie – wobec braku tabel wynagrodzeń, umów i regulaminu repartycji? Czy w tym stanie rzeczy Pani Minister rozważy ponowne przeprowadzenie postępowania z udziałem organizacji reprezentujących autorów?
Z wyrazami szacunku
Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
20
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (20)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Treść oficjalnej odpowiedzi rządowej (dokument urzędowy)
581 znaków
Odpowiedź na interpelację w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Odpowiedź na interpelację nr 19995
w sprawie okoliczności zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców "Copyright Polska" na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Maciej Wróbel
Warszawa, 06-10-2026
Treść odpowiedzi znajduje się w załączniku.
Załączniki
Odpowiedź na interpelację nr 19995.pdf
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10091 znaków
Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2616830.11733376.11061566
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19995 poseł Pauliny Matysiak z 29 września 2026 roku
w sprawie okoliczności udzielenia zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców
„Copyright Polska” na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich,
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Podstawę wydawania decyzji ministra ds. kultury i dziedzictwa narodowego w zakresie
udzielenia lub zmiany zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi lub prawami
pokrewnymi stanowi Rozdział 2 ustawy z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu
prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (Dz. U. 2024, poz. 1665; dalej jako: uzz). Decyzja
z dnia 7 sierpnia 2025 r. w sprawie zmiany zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami
autorskimi dla Stowarzyszenia Autorów i Wydawców Copyright Polska została
opublikowana na stronie Biuletynu Informacji Publicznej MKiDN1 11 sierpnia 2025 r.
Informacje o tym, jakie dokumenty stanowiły podstawę rozstrzygnięcia organu, zawiera
uzasadnienie ww. decyzji. Wskazać należy, że powołany wyżej Rozdział 2 uzz nie narzuca
ministrowi, jakiego rodzaju dokumenty mają stanowić podstawę rozstrzygnięcia o udzieleniu
lub zmianie zezwolenia.
Ad 2.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego ustala krąg stron postępowania o udzielenie lub
zmianę zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi
na podstawie treści art. 6 ust. 2 w zw. z art. 7 uzz, które wskazują, że stowarzyszenie
zrzeszające twórców, artystów wykonawców, producentów, wydawców opublikowanych
utworów słownych lub organizacje radiowe lub telewizyjne występuje do ministra
z wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia, a minister udziela zezwolenia temu stowarzyszeniu,
gdy spełni ono przesłanki wskazane w art. 7 uzz. Wnioskodawcą i jedyną stroną
postępowania o udzielenie zezwolenia jest stowarzyszenie, które składa wniosek.
Stanowisko to potwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia
17 lipca 2026 r. sygn. akt VII WA/Sa 3154/25, w którym wskazał, że „brzmienie art. 6 ust. 2
uzz nie pozostawia wątpliwości, że stroną postepowania o udzielenie zezwolenia jest tylko
stowarzyszenie, które składa wniosek”. Dlatego też ani inne organizacje zbiorowego
zarządzania, ani stowarzyszenia zrzeszające autorów utworów literackich nie są stronami
postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu, który złożył wniosek o udzielenie lub
zmianę zezwolenia.
1 https://bip.mkidn.gov.pl/pages/posts/decyzja-o-zmianie-zezwolenia-na-zbiorowe-zarzadzanie-prawami-autorskimi-
5448.php?p=20
-- 1 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Ad 3.
Unia Literacka pismem z 28 kwietnia 2026 r. skierowała do MKiDN wniosek zatytułowany
„Zgłoszenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu”. Pismem z 15 maja 2026 r.
MKiDN udzielił odpowiedzi, że zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa przedmiotem
żądania organizacji społecznej może być wyłącznie dopuszczenie jej do udziału
w konkretnym postępowaniu, które już zostało wszczęte i się toczy. W żadnej z
wymienionych w piśmie Unii Literackiej spraw postępowanie nie toczyło się w momencie
złożenia wniosku. W takim przypadku zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwem sam
wniosek o dołączenie do postępowania (które się nie toczy) nowego postępowania
administracyjnego nie wszczyna, a organ udziela odpowiedzi na taki wniosek w formie pisma.
Podobnie sytuacja przedstawiała się z wnioskiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich z 28 maja
2026 r., które otrzymało odpowiedź od MKiDN pismem z 17 lipca 2026 r.
Ad 4.
Rozbieżność między stanowiskiem zajętym przez Ministerstwo w lipcu 2024 r. a sierpniu
2025 r. wynika z odmiennych podstaw prawnych stojących u podstaw obu rozstrzygnięć,
które nie pozwalają formułować stanowiska o „drastycznej i bez wyjaśnienia zmianie oceny
samego wnioskodawcy przez resort w ciągu zaledwie kilku miesięcy”. Postępowanie
administracyjne zakończone wydaniem decyzji z dnia 8 marca 2021 r. zostało wszczęte na
podstawie art. 137 ust. 1 uzz w zw. z art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim
i prawach pokrewnych (dalej jako: upapp). Uzz zobowiązała ministra właściwego ds. kultury
i ochrony dziedzictwa narodowego do przeglądu udzielonych dotychczas zezwoleń na
zbiorowe zarządzanie w celu ich dostosowania do aktualnego stanu prawnego oraz zakresu
działalności faktycznie prowadzonej przez poszczególne organizacje zbiorowego
zarządzania. W trakcie postępowania przeglądowego minister nie badał, czy organizacja daje
rękojmię prawidłowego wykonywania zbiorowego zarządu, a jedynie czy go faktycznie
wykonuje. Postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia 7 sierpnia 2025 r.
zostało wszczęte na podstawie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 9 uzz w zw. z art. 1 i 2
upapp. Na podstawie złożonego wniosku i w granicach obowiązku wynikającego
z powołanych przepisów minister badał, czy wnioskujący daje rękojmię należytego
wykonywania zbiorowego zarządu w zakresie, o jaki wnioskował. Z decyzją z dnia 8 marca
2021 r. o cofnięciu zezwolenia w zakresie wskazanym w decyzji nie zgodził się Copyright
Polska i skierował sprawę na drogę sądową. W prawomocnym wyroku z dnia 24 lipca 2024
r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że „Minister ma (…) ustawowe uprawnienie do
powierzenia zbiorowego zarządzania innemu niż Skarżąca podmiotowi, a nawet ponownie
samej Skarżącej – jednakże po spełnieniu przez nią określonych w uzz wymogów” (sygn. akt.
VII SA/Wa 2200/23). Sytuacja taka miała miejsce w postępowaniu zakończonym wydaniem
ponad 4 lata później decyzji z dnia 7 sierpnia 2025 r. A „stanowisko zajęte w lipcu 2024 r.”
było stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który potwierdził
prawidłowość decyzji z dnia 8 marca 2021 r., a nie stanowiskiem Ministra Kultury i
Dziedzictwa Narodowego.
Ad 5.
Skład organów oraz struktura członkostwa jest informacją podawaną do publicznej
wiadomości w corocznych publikowanych sprawozdaniach z działalności organizacji
zbiorowego zarządzania. Skład i struktura członkostwa jest pochodną postanowień statutów
stowarzyszeń, które to statuty tworzone są na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 kwietnia
1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2020 r. poz. 2261) oraz uzz. Stowarzyszenia mają
swoją autonomię i Minister nie może decydować o tym, kto będzie ich członkiem. Ponadto
statuty te są zatwierdzane przez sąd powszechny w postępowaniu rejestrowym. Podkreślić
należy, że podobna sytuacja występuje w innych organizacjach zbiorowego zarządzania.
Stowarzyszenie Autorów ZAiKS zrzesza m.in. wydawców muzycznych i twórców muzyki
-- 2 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
(kompozytorów i twórców tekstów), czy też w Stowarzyszeniu Filmowców Polskich, które
zrzesza m.in. producentów filmowych oraz reżyserów i scenarzystów jednocześnie. Nikt
z tego powodu nie odbiera zezwolenia tym organizacjom. Od lat z powodzeniem obu tym
organizacjom zbiorowego zarządzania udaje się reprezentować jednocześnie interesy
różnych grup interesów rynku kreatywnego.
Ad 6.
Organizacje zbiorowego zarządzania są to stowarzyszenia, które zrzeszają swoich członków
na zasadzie dobrowolności. Członkowie ci kształtują politykę stowarzyszenia zgodnie
ze statutem organizacji. Do działań tych należy również kształtowanie stawek wynagrodzeń
i zasad repartycji. Jeśli autorzy chcą mieć rzeczywisty wpływ na te ustalenia, mają możliwość
wstąpienia do organizacji zbiorowego zarządzania, która zbiorowo zarządza prawami
autorskimi do utworów literackich i tworzenia polityki tych organizacji, zgodnie z własnym
oczekiwaniem. Statuty i regulaminy repartycji dostępne są na stronach internetowych
organizacji, które zajmują się zbiorowym zarządem na podstawie udzielonego zezwolenia.
Ad 7.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie ma podstawy prawnej do „rozważenia
ponownego przeprowadzenia postępowania”, bowiem postępowanie o udzielenie
zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców Copyright Polska zakończyło się
wydaniem decyzji z dnia 7 sierpnia 2025 r. i decyzja ta jest ostateczna i prawomocna. Nie
może być ona w sposób dowolny zmieniana, ponieważ Minister nie ma w tym zakresie
swobody, co zostało także potwierdzone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem
z dnia 17 lipca 2026 r. sygn. akt VII WA/Sa 3154/25. Tworzenie regulaminu repartycji,
kształtowanie stawek wynagrodzeń oraz zawieranie umów jest procesem, który
w przypadku każdej organizacji zbiorowego zarządzania zajmuje przestrzeń w czasie i nie
odbywa się z dnia na dzień. Każda organizacja zbiorowego zarządzania otrzymuje od organu
nadzoru czas do właściwego zorganizowania zbiorowego zarządu w zakresie, w jakim
udzielono mu nowego zezwolenia. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców Copyright Polska
nie może być w tym zakresie dyskryminowane, bowiem organ nadzoru ma obowiązek
równego traktowania każdej organizacji, której udziela zezwolenia. Minister Kultury
i Dziedzictwa Narodowego jako organ nadzoru czuwa nad należytym wykonywaniem
zbiorowego zarządu i niezwłocznie podejmuje działania, gdy tylko poweźmie informacje
o jakichkolwiek działaniach lub okolicznościach uzasadniających podjęcie czynności
nadzorczych w stosunku do organizacji zbiorowego zarządzania (art. 106 uzz).
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 3 of 3 --
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2616830.11733376.11061566
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19995 poseł Pauliny Matysiak z 29 września 2026 roku
w sprawie okoliczności udzielenia zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców
„Copyright Polska” na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów literackich,
uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Podstawę wydawania decyzji ministra ds. kultury i dziedzictwa narodowego w zakresie
udzielenia lub zmiany zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi lub prawami
pokrewnymi stanowi Rozdział 2 ustawy z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu
prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (Dz. U. 2024, poz. 1665; dalej jako: uzz). Decyzja
z dnia 7 sierpnia 2025 r. w sprawie zmiany zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami
autorskimi dla Stowarzyszenia Autorów i Wydawców Copyright Polska została
opublikowana na stronie Biuletynu Informacji Publicznej MKiDN1 11 sierpnia 2025 r.
Informacje o tym, jakie dokumenty stanowiły podstawę rozstrzygnięcia organu, zawiera
uzasadnienie ww. decyzji. Wskazać należy, że powołany wyżej Rozdział 2 uzz nie narzuca
ministrowi, jakiego rodzaju dokumenty mają stanowić podstawę rozstrzygnięcia o udzieleniu
lub zmianie zezwolenia.
Ad 2.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego ustala krąg stron postępowania o udzielenie lub
zmianę zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi
na podstawie treści art. 6 ust. 2 w zw. z art. 7 uzz, które wskazują, że stowarzyszenie
zrzeszające twórców, artystów wykonawców, producentów, wydawców opublikowanych
utworów słownych lub organizacje radiowe lub telewizyjne występuje do ministra
z wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia, a minister udziela zezwolenia temu stowarzyszeniu,
gdy spełni ono przesłanki wskazane w art. 7 uzz. Wnioskodawcą i jedyną stroną
postępowania o udzielenie zezwolenia jest stowarzyszenie, które składa wniosek.
Stanowisko to potwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia
17 lipca 2026 r. sygn. akt VII WA/Sa 3154/25, w którym wskazał, że „brzmienie art. 6 ust. 2
uzz nie pozostawia wątpliwości, że stroną postepowania o udzielenie zezwolenia jest tylko
stowarzyszenie, które składa wniosek”. Dlatego też ani inne organizacje zbiorowego
zarządzania, ani stowarzyszenia zrzeszające autorów utworów literackich nie są stronami
postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu, który złożył wniosek o udzielenie lub
zmianę zezwolenia.
1 https://bip.mkidn.gov.pl/pages/posts/decyzja-o-zmianie-zezwolenia-na-zbiorowe-zarzadzanie-prawami-autorskimi-
5448.php?p=20
-- 1 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Ad 3.
Unia Literacka pismem z 28 kwietnia 2026 r. skierowała do MKiDN wniosek zatytułowany
„Zgłoszenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu”. Pismem z 15 maja 2026 r.
MKiDN udzielił odpowiedzi, że zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa przedmiotem
żądania organizacji społecznej może być wyłącznie dopuszczenie jej do udziału
w konkretnym postępowaniu, które już zostało wszczęte i się toczy. W żadnej z
wymienionych w piśmie Unii Literackiej spraw postępowanie nie toczyło się w momencie
złożenia wniosku. W takim przypadku zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwem sam
wniosek o dołączenie do postępowania (które się nie toczy) nowego postępowania
administracyjnego nie wszczyna, a organ udziela odpowiedzi na taki wniosek w formie pisma.
Podobnie sytuacja przedstawiała się z wnioskiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich z 28 maja
2026 r., które otrzymało odpowiedź od MKiDN pismem z 17 lipca 2026 r.
Ad 4.
Rozbieżność między stanowiskiem zajętym przez Ministerstwo w lipcu 2024 r. a sierpniu
2025 r. wynika z odmiennych podstaw prawnych stojących u podstaw obu rozstrzygnięć,
które nie pozwalają formułować stanowiska o „drastycznej i bez wyjaśnienia zmianie oceny
samego wnioskodawcy przez resort w ciągu zaledwie kilku miesięcy”. Postępowanie
administracyjne zakończone wydaniem decyzji z dnia 8 marca 2021 r. zostało wszczęte na
podstawie art. 137 ust. 1 uzz w zw. z art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim
i prawach pokrewnych (dalej jako: upapp). Uzz zobowiązała ministra właściwego ds. kultury
i ochrony dziedzictwa narodowego do przeglądu udzielonych dotychczas zezwoleń na
zbiorowe zarządzanie w celu ich dostosowania do aktualnego stanu prawnego oraz zakresu
działalności faktycznie prowadzonej przez poszczególne organizacje zbiorowego
zarządzania. W trakcie postępowania przeglądowego minister nie badał, czy organizacja daje
rękojmię prawidłowego wykonywania zbiorowego zarządu, a jedynie czy go faktycznie
wykonuje. Postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia 7 sierpnia 2025 r.
zostało wszczęte na podstawie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 9 uzz w zw. z art. 1 i 2
upapp. Na podstawie złożonego wniosku i w granicach obowiązku wynikającego
z powołanych przepisów minister badał, czy wnioskujący daje rękojmię należytego
wykonywania zbiorowego zarządu w zakresie, o jaki wnioskował. Z decyzją z dnia 8 marca
2021 r. o cofnięciu zezwolenia w zakresie wskazanym w decyzji nie zgodził się Copyright
Polska i skierował sprawę na drogę sądową. W prawomocnym wyroku z dnia 24 lipca 2024
r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że „Minister ma (…) ustawowe uprawnienie do
powierzenia zbiorowego zarządzania innemu niż Skarżąca podmiotowi, a nawet ponownie
samej Skarżącej – jednakże po spełnieniu przez nią określonych w uzz wymogów” (sygn. akt.
VII SA/Wa 2200/23). Sytuacja taka miała miejsce w postępowaniu zakończonym wydaniem
ponad 4 lata później decyzji z dnia 7 sierpnia 2025 r. A „stanowisko zajęte w lipcu 2024 r.”
było stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który potwierdził
prawidłowość decyzji z dnia 8 marca 2021 r., a nie stanowiskiem Ministra Kultury i
Dziedzictwa Narodowego.
Ad 5.
Skład organów oraz struktura członkostwa jest informacją podawaną do publicznej
wiadomości w corocznych publikowanych sprawozdaniach z działalności organizacji
zbiorowego zarządzania. Skład i struktura członkostwa jest pochodną postanowień statutów
stowarzyszeń, które to statuty tworzone są na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 kwietnia
1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2020 r. poz. 2261) oraz uzz. Stowarzyszenia mają
swoją autonomię i Minister nie może decydować o tym, kto będzie ich członkiem. Ponadto
statuty te są zatwierdzane przez sąd powszechny w postępowaniu rejestrowym. Podkreślić
należy, że podobna sytuacja występuje w innych organizacjach zbiorowego zarządzania.
Stowarzyszenie Autorów ZAiKS zrzesza m.in. wydawców muzycznych i twórców muzyki
-- 2 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
(kompozytorów i twórców tekstów), czy też w Stowarzyszeniu Filmowców Polskich, które
zrzesza m.in. producentów filmowych oraz reżyserów i scenarzystów jednocześnie. Nikt
z tego powodu nie odbiera zezwolenia tym organizacjom. Od lat z powodzeniem obu tym
organizacjom zbiorowego zarządzania udaje się reprezentować jednocześnie interesy
różnych grup interesów rynku kreatywnego.
Ad 6.
Organizacje zbiorowego zarządzania są to stowarzyszenia, które zrzeszają swoich członków
na zasadzie dobrowolności. Członkowie ci kształtują politykę stowarzyszenia zgodnie
ze statutem organizacji. Do działań tych należy również kształtowanie stawek wynagrodzeń
i zasad repartycji. Jeśli autorzy chcą mieć rzeczywisty wpływ na te ustalenia, mają możliwość
wstąpienia do organizacji zbiorowego zarządzania, która zbiorowo zarządza prawami
autorskimi do utworów literackich i tworzenia polityki tych organizacji, zgodnie z własnym
oczekiwaniem. Statuty i regulaminy repartycji dostępne są na stronach internetowych
organizacji, które zajmują się zbiorowym zarządem na podstawie udzielonego zezwolenia.
Ad 7.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie ma podstawy prawnej do „rozważenia
ponownego przeprowadzenia postępowania”, bowiem postępowanie o udzielenie
zezwolenia Stowarzyszeniu Autorów i Wydawców Copyright Polska zakończyło się
wydaniem decyzji z dnia 7 sierpnia 2025 r. i decyzja ta jest ostateczna i prawomocna. Nie
może być ona w sposób dowolny zmieniana, ponieważ Minister nie ma w tym zakresie
swobody, co zostało także potwierdzone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem
z dnia 17 lipca 2026 r. sygn. akt VII WA/Sa 3154/25. Tworzenie regulaminu repartycji,
kształtowanie stawek wynagrodzeń oraz zawieranie umów jest procesem, który
w przypadku każdej organizacji zbiorowego zarządzania zajmuje przestrzeń w czasie i nie
odbywa się z dnia na dzień. Każda organizacja zbiorowego zarządzania otrzymuje od organu
nadzoru czas do właściwego zorganizowania zbiorowego zarządu w zakresie, w jakim
udzielono mu nowego zezwolenia. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców Copyright Polska
nie może być w tym zakresie dyskryminowane, bowiem organ nadzoru ma obowiązek
równego traktowania każdej organizacji, której udziela zezwolenia. Minister Kultury
i Dziedzictwa Narodowego jako organ nadzoru czuwa nad należytym wykonywaniem
zbiorowego zarządu i niezwłocznie podejmuje działania, gdy tylko poweźmie informacje
o jakichkolwiek działaniach lub okolicznościach uzasadniających podjęcie czynności
nadzorczych w stosunku do organizacji zbiorowego zarządzania (art. 106 uzz).
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 3 of 3 --