Interpelacja nr 19770
Interpelacja w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Interpelacja nr 19770
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Zgłaszający: Małgorzata Niemczyk
Data wpływu: 11-09-2026
Szanowny Panie Ministrze,
od 1 stycznia 2026 r. limit wartości sprzedaży uprawniający do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z podatku VAT został podwyższony z 200 tys. zł do 240 tys. zł. Jest to pierwsza zmiana tego limitu od 2017 r., kiedy próg 200 tys. zł zastąpił wcześniejszy limit 150 tys. zł.
Podwyższenie limitu należy ocenić pozytywnie, jednak jego skala rodzi pytanie, czy rzeczywiście odpowiada zmianom wartości pieniądza, jakie nastąpiły w ciągu ostatnich lat.
Próg 200 tys. zł obowiązywał niezmiennie przez dziewięć lat. Tymczasem według danych Głównego Urzędu Statystycznego, biorąc pod uwagę średnioroczne wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych, między 2017 r. a 2025 r. skumulowany wzrost cen wyniósł około 54,5 proc. Oznacza to, że 200 tys. zł z 2017 r. odpowiada dziś kwocie około 309 tys. zł. Tymczasem obowiązujący od początku 2026 r. limit został zwiększony jedynie o 20 proc. – do 240 tys. zł. Inaczej mówiąc, obecne 240 tys. zł ma realną wartość odpowiadającą zaledwie około 155 tys. zł w pieniądzu z 2017 r. Realna wartość limitu jest więc nadal o ponad jedną piątą niższa niż w momencie wprowadzenia progu 200 tys. zł.
Ma to bardzo praktyczne znaczenie dla mikroprzedsiębiorców. Wzrost nominalnych obrotów firmy nie musi oznaczać wzrostu skali jej działalnosci ani zwiększenia realnych dochodów przedsiębiorcy. Firma może obsługiwać podobną liczbę klientów i świadczyć podobną liczbę usług jak kilka lat wcześniej, ale ze względu na wzrost cen materiałów, energii, wynagrodzeń i innych kosztów musi podnosić ceny swoich usług lub produktów. W konsekwencji przedsiębiorca może przekroczyć limit zwolnienia z VAT nie dlatego, że jego firma realnie się rozwinęła, lecz dlatego, że zmieniła się wartość pieniądza. Problem ten może być szczególnie dotkliwy dla najmniejszych przedsiębiorców świadczących usługi bezpośrednio konsumentom. Wejście w VAT oznacza dla nich nie tylko dodatkowe obowiązki podatkowe i administracyjne, ale może również wymuszać zmianę cen lub oznaczać zmniejszenie faktycznej marży.
Sam rząd, przedstawiając podwyższenie limitu do 240 tys. zł, wskazywał, że umozliwi ono skorzystanie ze zwolnienia około 20 tys. podmiotów. Pokazuje to, że nawet relatywnie niewielka nominalna zmiana progu dotyczy znaczącej grupy najmniejszych przedsiębiorców.
W tej sytuacji zasadne jest pytanie, czy limit zwolnienia podmiotowego z VAT nie powinien odzwierciedlać realnej wartości pieniądza, a w przyszłości być regularnie waloryzowany, zamiast pozostawać przez wiele lat na niezmienionym poziomie.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Finansów, ustalając limit zwolnienia podmiotowego z VAT na poziomie 240 tys. zł, analizowało zmianę realnej wartości limitu 200 tys. zł obowiązującego od 2017 r., w szczególności w kontekście skumulowanej inflacji?
Ilu podatników – według analiz lub prognoz Ministerstwa Finansów – może w 2026 r. i 2027 r. przekroczyć limit 240 tys. zł i utracić prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT?
Czy Ministerstwo Finansów rozważa dalsze podniesienie limitu zwolnienia podmiotowego z VAT do poziomu odpowiadającego realnej wartości 200 tys. zł z 2017 r., czyli obecnie około 310 tys. zł?
Czy rząd rozważa wprowadzenie mechanizmu automatycznej, okresowej waloryzacji limitu zwolnienia podmiotowego z VAT, np. w oparciu o wskaźnik inflacji publikowany przez GUS?
Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Finansów, aby wzrost cen i wynikający z niego nominalny wzrost obrotów nie powodowały, że mikroprzedsiębiorcy tracą prawo do zwolnienia z VAT mimo braku realnego wzrostu skali prowadzonej działalności?
Z poważaniem
Małgorzata Niemczyk
Interpelacja nr 19770
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Zgłaszający: Małgorzata Niemczyk
Data wpływu: 11-09-2026
Szanowny Panie Ministrze,
od 1 stycznia 2026 r. limit wartości sprzedaży uprawniający do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z podatku VAT został podwyższony z 200 tys. zł do 240 tys. zł. Jest to pierwsza zmiana tego limitu od 2017 r., kiedy próg 200 tys. zł zastąpił wcześniejszy limit 150 tys. zł.
Podwyższenie limitu należy ocenić pozytywnie, jednak jego skala rodzi pytanie, czy rzeczywiście odpowiada zmianom wartości pieniądza, jakie nastąpiły w ciągu ostatnich lat.
Próg 200 tys. zł obowiązywał niezmiennie przez dziewięć lat. Tymczasem według danych Głównego Urzędu Statystycznego, biorąc pod uwagę średnioroczne wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych, między 2017 r. a 2025 r. skumulowany wzrost cen wyniósł około 54,5 proc. Oznacza to, że 200 tys. zł z 2017 r. odpowiada dziś kwocie około 309 tys. zł. Tymczasem obowiązujący od początku 2026 r. limit został zwiększony jedynie o 20 proc. – do 240 tys. zł. Inaczej mówiąc, obecne 240 tys. zł ma realną wartość odpowiadającą zaledwie około 155 tys. zł w pieniądzu z 2017 r. Realna wartość limitu jest więc nadal o ponad jedną piątą niższa niż w momencie wprowadzenia progu 200 tys. zł.
Ma to bardzo praktyczne znaczenie dla mikroprzedsiębiorców. Wzrost nominalnych obrotów firmy nie musi oznaczać wzrostu skali jej działalnosci ani zwiększenia realnych dochodów przedsiębiorcy. Firma może obsługiwać podobną liczbę klientów i świadczyć podobną liczbę usług jak kilka lat wcześniej, ale ze względu na wzrost cen materiałów, energii, wynagrodzeń i innych kosztów musi podnosić ceny swoich usług lub produktów. W konsekwencji przedsiębiorca może przekroczyć limit zwolnienia z VAT nie dlatego, że jego firma realnie się rozwinęła, lecz dlatego, że zmieniła się wartość pieniądza. Problem ten może być szczególnie dotkliwy dla najmniejszych przedsiębiorców świadczących usługi bezpośrednio konsumentom. Wejście w VAT oznacza dla nich nie tylko dodatkowe obowiązki podatkowe i administracyjne, ale może również wymuszać zmianę cen lub oznaczać zmniejszenie faktycznej marży.
Sam rząd, przedstawiając podwyższenie limitu do 240 tys. zł, wskazywał, że umozliwi ono skorzystanie ze zwolnienia około 20 tys. podmiotów. Pokazuje to, że nawet relatywnie niewielka nominalna zmiana progu dotyczy znaczącej grupy najmniejszych przedsiębiorców.
W tej sytuacji zasadne jest pytanie, czy limit zwolnienia podmiotowego z VAT nie powinien odzwierciedlać realnej wartości pieniądza, a w przyszłości być regularnie waloryzowany, zamiast pozostawać przez wiele lat na niezmienionym poziomie.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Finansów, ustalając limit zwolnienia podmiotowego z VAT na poziomie 240 tys. zł, analizowało zmianę realnej wartości limitu 200 tys. zł obowiązującego od 2017 r., w szczególności w kontekście skumulowanej inflacji?
Ilu podatników – według analiz lub prognoz Ministerstwa Finansów – może w 2026 r. i 2027 r. przekroczyć limit 240 tys. zł i utracić prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT?
Czy Ministerstwo Finansów rozważa dalsze podniesienie limitu zwolnienia podmiotowego z VAT do poziomu odpowiadającego realnej wartości 200 tys. zł z 2017 r., czyli obecnie około 310 tys. zł?
Czy rząd rozważa wprowadzenie mechanizmu automatycznej, okresowej waloryzacji limitu zwolnienia podmiotowego z VAT, np. w oparciu o wskaźnik inflacji publikowany przez GUS?
Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Finansów, aby wzrost cen i wynikający z niego nominalny wzrost obrotów nie powodowały, że mikroprzedsiębiorcy tracą prawo do zwolnienia z VAT mimo braku realnego wzrostu skali prowadzonej działalności?
Z poważaniem
Małgorzata Niemczyk
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
8 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
10
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.7 / 1k zn.
- Zawiera 8 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Treść oficjalnej odpowiedzi rządowej (dokument urzędowy)
415 znaków
Odpowiedź na interpelację w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Odpowiedź na interpelację nr 19770
w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego z podatku VAT
Odpowiadający: podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Jarosław Neneman
Warszawa, 01-10-2026
Treść odpowiedzi znajduje się w załączniku.
Załączniki
2026-09-28_Odpowiedź MF na interpelację nr 19770.pdf
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10871 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/5
Warszawa, 1 października 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 19770
Znak sprawy: PT3.054.5.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W związku z interpelacją z dnia 16 września 2026 r. nr 19770 Pani Poseł
Małgorzaty Niemczyk w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego
z podatku VAT, uprzejmie informuję.
Zgodnie z obowiązującym od 1 stycznia 2026 r. brzmieniem art. 113 ust. 1 ustawy
o VAT1 zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika
posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego jej
wartość, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym
roku podatkowym kwoty 240 000 zł. Zwolnieniu podlega również sprzedaż
dokonywana przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na
terytorium Polski, rozpoczynającego sprzedaż w trakcie roku podatkowego, jeżeli
przewidywana przez niego jej wartość nie przekroczy, w proporcji do okresu
prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty 240 000 zł.2
Jednocześnie ten sam limit sprzedaży dotyczy podatników posiadających siedzibę
działalności gospodarczej w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej,
korzystających w Polsce ze zwolnienia na podstawie wprowadzonego od 1 stycznia
2025 r. art. 113a ustawy o VAT (przy czym podatnicy, o których mowa w ust. 113a,
nie mogą przekroczyć również tzw. limitu unijnego w wysokości 100 tys. euro).
Konstrukcja krajowego zwolnienia podmiotowego od VAT stanowi implementację
szczególnej procedury dla małych przedsiębiorców przewidzianej w dyrektywie
Rady 2006/112/WE.3 Należy podkreślić, że państwa członkowskie nie są
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775,
z późn. zm.), dalej: ,,ustawa o VAT”.
2 Zob. art. 113 ust. 9 ustawy o VAT.
3 Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.), dalej:
„dyrektywa VAT”
-- 1 of 5 --
2/5
zobligowane do wprowadzenia tych rozwiązań w krajowych systemach prawnych,
ale mają taką możliwość. Dyrektywa VAT w art. 284 ust. 1 daje możliwość
podwyższenia limitu zwolnienia podmiotowego do progu maksymalnego
nieprzekraczającego 85 000 EUR. Przykładowo, Austria stosuje limit w wysokości
55 000 EUR, Litwa w wysokości 45 000 EUR, Słowenia w wysokości 60 000 EUR.
Z kolei Niemcy stosują limit w wysokości 25 000 EUR. Natomiast, Hiszpania nie
stosuje tzw. zwolnienia podmiotowego z VAT4. Polska skorzystała z tego
rozwiązania. - obecny limit zwolnienia wynoszący 240 000 zł pozostaje na poziomie
średniej w Unii Europejskiej.
W tym kontekście, odpowiadając na poniższe pytania, uprzejmie informuję.
1. Czy Ministerstwo Finansów, ustalając limit zwolnienia podmiotowego z VAT na
poziomie 240 tys. zł, analizowało zmianę realnej wartości limitu 200 tys. zł
obowiązującego od 2017 r., w szczególności w kontekście skumulowanej inflacji?
Takie analizy były przeprowadzane na etapie poprzedzającym podwyższenie limitu
zwolnienia podmiotowego z VAT do 240 000 zł. Podwyższenie limitu zwolnienia
podmiotowego do kwoty 240 000 zł było wynikiem analiz uwzględniających m.in.
możliwości budżetowe państwa i stanowiło konsensus pomiędzy postulatami
podatników a wpływem tej zmiany na finanse publiczne państwa.
Jak już zostało wskazane powyżej, państwa członkowskie mogą, ale nie muszą
stosować zwolnienia podmiotowego w ramach swoich krajowych rozwiązań
prawnych, czego przykładem jest Hiszpania. Stosowane przez poszczególne
państwa członkowskie limity tego zwolnienia niekoniecznie muszą być powiązane
z poziomem zamożności ani realną siłą nabywczą w poszczególnych państwach
członkowskich (takiego wymogu nie wprowadza Dyrektywa VAT). Wzrost cen
towarów i usług w poszczególnych państwach członkowskich również jest
zróżnicowany.
2. Ilu podatników – według analiz lub prognoz Ministerstwa Finansów – może
w 2026 i 2027 r. przekroczyć limit 240 tys. zł i utracić prawo do zwolnienia
podmiotowego z VAT?
Ministerstwo Finansów nie dysponuje odrębnymi szacunkami pozwalającymi
określić, ilu podatników w 2026 r. i 2027 r. przekroczy limit 240 tys. zł i w
konsekwencji utraci prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT.
Dla zobrazowania ogólnej skali zmian można wskazać, że według stanu na
25 września 2026 r. w Polsce zarejestrowanych jest 2 112 736 podatników VAT
czynnych, a średni wzrost liczby podatników czynnych na przestrzeni ostatnich lat
(2020-2025) wynosi 56 892.
Wzrost liczby podatników VAT czynnych nie może być jednak utożsamiany z liczbą
podatników, którzy utracili zwolnienie podmiotowe w związku z przekroczeniem
limitu sprzedaży. Liczba ta obejmuje również podatników, którzy nie przekroczyli
wskazanego limitu i dobrowolnie rozliczają VAT, oraz podatników, którzy
rozpoczną działalność w obszarach wymienionych w art. 113 ust. 13 ustawy o VAT
i nie będą mogli skorzystać ze zwolnienia podmiotowego, a także inne przypadki
rejestracji jako podatnik VAT czynny.
4 Dane w ślad za: https://sme-vat-rules.ec.europa.eu/national-vat-rules_en
-- 2 of 5 --
3/5
3. Czy Ministerstwo Finansów rozważa dalsze podniesienie limitu zwolnienia
podmiotowego z VAT do poziomu odpowiadającego realnej wartości 200 tys. zł z
2017 r., czyli obecnie około 310 tys. zł?
Zgodnie z deklaracjami składanymi podczas prac nad ustawą zwiększającą limit
zwolnienia podmiotowego w VAT do 240 tys. zł skutki tej zmiany oraz kondycja
najmniejszych firm są przez resort na bieżąco analizowane, a próg może podlegać
dalszej weryfikacji w kolejnych latach podatkowych w oparciu o aktualne wskaźniki
makroekonomiczne.
Należy jednak pamiętać, że decyzje co do rezygnacji z części wpływów
podatkowych (w szczególności w zakresie podatku VAT, który jest podstawowym
źródłem wpływów budżetu państwa) powinny być podejmowane z wielką
ostrożnością i przy właściwym rozpoznaniu możliwości i potrzeb, tak by nie
ograniczały dotarcia finansowania tam, gdzie jest to najbardziej potrzebne, w
określonych uwarunkowaniach geopolitycznych.
Zgodnie z OSR do ustawy z dnia 24 czerwca 2025 r. o zmianie ustawy o podatku od
towarów i usług5 skutek podwyższenia limitu z 200 tys. zł do 240 tys. zł został
oszacowany w warunkach 2026 r. na około -460 mln zł (dla 11 miesięcy z uwagi na
przesunięcie kasowe). Podniesienie funkcjonującego limitu zwolnieniowego, czyli z
240 tys. zł do 310 tys. zł, szacuje się na około -840 mln zł (dla 12 miesięcy 2026 r.),
natomiast dla 2027 r. będzie to odpowiednio -890 mln zł.
Powyższe szacunki zostały sporządzone na podstawie zwaloryzowanych
odpowiednimi wskaźnikami makroekonomicznymi (spożycie prywatne oraz CPI)
danych z deklaracji VAT za 2024 rok.
Uwzględniając uwarunkowania budżetowe, na chwilę obecną nie przewiduje się
podwyższenia aktualnie obowiązującego limitu zwolnienia z VAT w kolejnym roku
podatkowym.
4. Czy rząd rozważa wprowadzenie mechanizmu automatycznej, okresowej
waloryzacji limitu zwolnienia podmiotowego z VAT, np. w oparciu o wskaźnik inflacji
publikowany przez GUS?
5. Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Finansów, aby wzrost cen
i wynikający z niego nominalny wzrost obrotów nie powodował,
że mikroprzedsiębiorcy tracą prawo do zwolnienia z VAT mimo braku realnego
wzrostu skali prowadzonej działalności?
Podobnie, jak w zakresie pytania nr 3 dotyczącego podniesienia limitu zwolnienia
podmiotowego z VAT, należy podkreślić, że decyzje związane ze zmianami, które
niosą za sobą ujemne skutki budżetowe, muszą być podejmowane z dużą
ostrożnością.
W kontekście potencjalnych skutków finansowych dla budżetu państwa należy
również mieć na uwadze okoliczność objęcia Polski procedurą nadmiernego
deficytu.
5 Dz. U. poz. 896
-- 3 of 5 --
4/5
Podatek VAT pełni przede wszystkim funkcję fiskalną, co oznacza, że jego głównym
celem jest zapewnienie środków finansowych niezbędnych do realizacji zadań
publicznych. Dochody z tego podatku przeznaczane są na finansowanie działań
służących dobru wspólnemu, w tym związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa
socjalnego, energetycznego czy militarnego. Podkreślić należy również, że zmiany
wartości stosowanych progów mają bezpośredni wpływ na dochody sektora
finansów publicznych.
Kształtowanie systemu podatkowego musi zatem uwzględniać stan i perspektywy
finansów publicznych, w tym konieczność zapewnienia stabilnych
i przewidywalnych dochodów umożliwiających finansowanie zadań publicznych.
Ma to szczególne znaczenie w obecnych uwarunkowaniach makroekonomicznych
i geopolitycznych.
Dodatkowo objęcie Polski procedurą nadmiernego deficytu, uruchomioną przez
Radę Unii Europejskiej w lipcu 2024 r., jest równoznaczne z tym, że Polska ma
obowiązek systematycznie zmniejszać deficyt publiczny oraz dług publiczny.
Wymaga to prowadzenia odpowiedzialnej polityki fiskalnej ukierunkowanej na
stopniowe ograniczanie nierównowagi finansów publicznych. Jednocześnie obecna
sytuacja geopolityczna wiąże się ze zwiększonymi wydatkami państwa,
w szczególności na obronność.
W tych warunkach wprowadzenie automatycznej waloryzacji progu zwolnienia
podmiotowego w VAT wymagałoby równoczesnego wprowadzenia innego
rozwiązania skutkującego zapewnieniem dodatkowych źródeł czy wpływów dla
dochodów sektora finansów publicznych, które pokryłyby powstały ubytek tych
dochodów. Jednocześnie trudno byłoby z wyprzedzeniem precyzyjnie określić
skutki finansowe takiego rozwiązania, ponieważ zależałyby one zarówno od
przyjętego mechanizmu waloryzacji, jak i od zmian czynników ekonomicznych
wpływających na jego funkcjonowanie. Z tego względu trudno byłoby również
z góry przewidzieć rozwiązanie, które pozwalałoby na zrównoważenie skutków
finansowych automatycznej waloryzacji.
Wobec powyższego nie przewiduje się obecnie zmian mających na celu
wprowadzenie rozwiązań zmierzających do corocznej waloryzacji obowiązującego
progu zwolnienia.
Tym niemniej resort na bieżąco analizuje możliwości budżetowe, w związku z czym
wysokość obowiązującego progu zwolnienia w VAT może podlegać dalszej
weryfikacji w kolejnych latach podatkowych w oparciu o aktualne wskaźniki
makroekonomiczne.
Końcowo należy również zauważyć, że podniesienie obowiązującego limitu
zwolnienia z VAT nie musi wpływać na sytuację finansową małych przedsiębiorstw,
która uzależniona jest od czynników ekonomicznych i gospodarczych. Zasadniczo
czynni podatnicy podatku VAT mogą odliczyć wartość podatku w związku
z dokonywanymi zakupami, w tym uzyskać zwrot nadwyżki podatku naliczonego.
Uwalnia to podatników VAT czynnych od ponoszenia ekonomicznego ciężaru tego
podatku.
-- 4 of 5 --
5/5
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 5 of 5 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/5
Warszawa, 1 października 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 19770
Znak sprawy: PT3.054.5.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W związku z interpelacją z dnia 16 września 2026 r. nr 19770 Pani Poseł
Małgorzaty Niemczyk w sprawie realnej wartości limitu zwolnienia podmiotowego
z podatku VAT, uprzejmie informuję.
Zgodnie z obowiązującym od 1 stycznia 2026 r. brzmieniem art. 113 ust. 1 ustawy
o VAT1 zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika
posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego jej
wartość, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym
roku podatkowym kwoty 240 000 zł. Zwolnieniu podlega również sprzedaż
dokonywana przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na
terytorium Polski, rozpoczynającego sprzedaż w trakcie roku podatkowego, jeżeli
przewidywana przez niego jej wartość nie przekroczy, w proporcji do okresu
prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty 240 000 zł.2
Jednocześnie ten sam limit sprzedaży dotyczy podatników posiadających siedzibę
działalności gospodarczej w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej,
korzystających w Polsce ze zwolnienia na podstawie wprowadzonego od 1 stycznia
2025 r. art. 113a ustawy o VAT (przy czym podatnicy, o których mowa w ust. 113a,
nie mogą przekroczyć również tzw. limitu unijnego w wysokości 100 tys. euro).
Konstrukcja krajowego zwolnienia podmiotowego od VAT stanowi implementację
szczególnej procedury dla małych przedsiębiorców przewidzianej w dyrektywie
Rady 2006/112/WE.3 Należy podkreślić, że państwa członkowskie nie są
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775,
z późn. zm.), dalej: ,,ustawa o VAT”.
2 Zob. art. 113 ust. 9 ustawy o VAT.
3 Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.), dalej:
„dyrektywa VAT”
-- 1 of 5 --
2/5
zobligowane do wprowadzenia tych rozwiązań w krajowych systemach prawnych,
ale mają taką możliwość. Dyrektywa VAT w art. 284 ust. 1 daje możliwość
podwyższenia limitu zwolnienia podmiotowego do progu maksymalnego
nieprzekraczającego 85 000 EUR. Przykładowo, Austria stosuje limit w wysokości
55 000 EUR, Litwa w wysokości 45 000 EUR, Słowenia w wysokości 60 000 EUR.
Z kolei Niemcy stosują limit w wysokości 25 000 EUR. Natomiast, Hiszpania nie
stosuje tzw. zwolnienia podmiotowego z VAT4. Polska skorzystała z tego
rozwiązania. - obecny limit zwolnienia wynoszący 240 000 zł pozostaje na poziomie
średniej w Unii Europejskiej.
W tym kontekście, odpowiadając na poniższe pytania, uprzejmie informuję.
1. Czy Ministerstwo Finansów, ustalając limit zwolnienia podmiotowego z VAT na
poziomie 240 tys. zł, analizowało zmianę realnej wartości limitu 200 tys. zł
obowiązującego od 2017 r., w szczególności w kontekście skumulowanej inflacji?
Takie analizy były przeprowadzane na etapie poprzedzającym podwyższenie limitu
zwolnienia podmiotowego z VAT do 240 000 zł. Podwyższenie limitu zwolnienia
podmiotowego do kwoty 240 000 zł było wynikiem analiz uwzględniających m.in.
możliwości budżetowe państwa i stanowiło konsensus pomiędzy postulatami
podatników a wpływem tej zmiany na finanse publiczne państwa.
Jak już zostało wskazane powyżej, państwa członkowskie mogą, ale nie muszą
stosować zwolnienia podmiotowego w ramach swoich krajowych rozwiązań
prawnych, czego przykładem jest Hiszpania. Stosowane przez poszczególne
państwa członkowskie limity tego zwolnienia niekoniecznie muszą być powiązane
z poziomem zamożności ani realną siłą nabywczą w poszczególnych państwach
członkowskich (takiego wymogu nie wprowadza Dyrektywa VAT). Wzrost cen
towarów i usług w poszczególnych państwach członkowskich również jest
zróżnicowany.
2. Ilu podatników – według analiz lub prognoz Ministerstwa Finansów – może
w 2026 i 2027 r. przekroczyć limit 240 tys. zł i utracić prawo do zwolnienia
podmiotowego z VAT?
Ministerstwo Finansów nie dysponuje odrębnymi szacunkami pozwalającymi
określić, ilu podatników w 2026 r. i 2027 r. przekroczy limit 240 tys. zł i w
konsekwencji utraci prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT.
Dla zobrazowania ogólnej skali zmian można wskazać, że według stanu na
25 września 2026 r. w Polsce zarejestrowanych jest 2 112 736 podatników VAT
czynnych, a średni wzrost liczby podatników czynnych na przestrzeni ostatnich lat
(2020-2025) wynosi 56 892.
Wzrost liczby podatników VAT czynnych nie może być jednak utożsamiany z liczbą
podatników, którzy utracili zwolnienie podmiotowe w związku z przekroczeniem
limitu sprzedaży. Liczba ta obejmuje również podatników, którzy nie przekroczyli
wskazanego limitu i dobrowolnie rozliczają VAT, oraz podatników, którzy
rozpoczną działalność w obszarach wymienionych w art. 113 ust. 13 ustawy o VAT
i nie będą mogli skorzystać ze zwolnienia podmiotowego, a także inne przypadki
rejestracji jako podatnik VAT czynny.
4 Dane w ślad za: https://sme-vat-rules.ec.europa.eu/national-vat-rules_en
-- 2 of 5 --
3/5
3. Czy Ministerstwo Finansów rozważa dalsze podniesienie limitu zwolnienia
podmiotowego z VAT do poziomu odpowiadającego realnej wartości 200 tys. zł z
2017 r., czyli obecnie około 310 tys. zł?
Zgodnie z deklaracjami składanymi podczas prac nad ustawą zwiększającą limit
zwolnienia podmiotowego w VAT do 240 tys. zł skutki tej zmiany oraz kondycja
najmniejszych firm są przez resort na bieżąco analizowane, a próg może podlegać
dalszej weryfikacji w kolejnych latach podatkowych w oparciu o aktualne wskaźniki
makroekonomiczne.
Należy jednak pamiętać, że decyzje co do rezygnacji z części wpływów
podatkowych (w szczególności w zakresie podatku VAT, który jest podstawowym
źródłem wpływów budżetu państwa) powinny być podejmowane z wielką
ostrożnością i przy właściwym rozpoznaniu możliwości i potrzeb, tak by nie
ograniczały dotarcia finansowania tam, gdzie jest to najbardziej potrzebne, w
określonych uwarunkowaniach geopolitycznych.
Zgodnie z OSR do ustawy z dnia 24 czerwca 2025 r. o zmianie ustawy o podatku od
towarów i usług5 skutek podwyższenia limitu z 200 tys. zł do 240 tys. zł został
oszacowany w warunkach 2026 r. na około -460 mln zł (dla 11 miesięcy z uwagi na
przesunięcie kasowe). Podniesienie funkcjonującego limitu zwolnieniowego, czyli z
240 tys. zł do 310 tys. zł, szacuje się na około -840 mln zł (dla 12 miesięcy 2026 r.),
natomiast dla 2027 r. będzie to odpowiednio -890 mln zł.
Powyższe szacunki zostały sporządzone na podstawie zwaloryzowanych
odpowiednimi wskaźnikami makroekonomicznymi (spożycie prywatne oraz CPI)
danych z deklaracji VAT za 2024 rok.
Uwzględniając uwarunkowania budżetowe, na chwilę obecną nie przewiduje się
podwyższenia aktualnie obowiązującego limitu zwolnienia z VAT w kolejnym roku
podatkowym.
4. Czy rząd rozważa wprowadzenie mechanizmu automatycznej, okresowej
waloryzacji limitu zwolnienia podmiotowego z VAT, np. w oparciu o wskaźnik inflacji
publikowany przez GUS?
5. Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Finansów, aby wzrost cen
i wynikający z niego nominalny wzrost obrotów nie powodował,
że mikroprzedsiębiorcy tracą prawo do zwolnienia z VAT mimo braku realnego
wzrostu skali prowadzonej działalności?
Podobnie, jak w zakresie pytania nr 3 dotyczącego podniesienia limitu zwolnienia
podmiotowego z VAT, należy podkreślić, że decyzje związane ze zmianami, które
niosą za sobą ujemne skutki budżetowe, muszą być podejmowane z dużą
ostrożnością.
W kontekście potencjalnych skutków finansowych dla budżetu państwa należy
również mieć na uwadze okoliczność objęcia Polski procedurą nadmiernego
deficytu.
5 Dz. U. poz. 896
-- 3 of 5 --
4/5
Podatek VAT pełni przede wszystkim funkcję fiskalną, co oznacza, że jego głównym
celem jest zapewnienie środków finansowych niezbędnych do realizacji zadań
publicznych. Dochody z tego podatku przeznaczane są na finansowanie działań
służących dobru wspólnemu, w tym związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa
socjalnego, energetycznego czy militarnego. Podkreślić należy również, że zmiany
wartości stosowanych progów mają bezpośredni wpływ na dochody sektora
finansów publicznych.
Kształtowanie systemu podatkowego musi zatem uwzględniać stan i perspektywy
finansów publicznych, w tym konieczność zapewnienia stabilnych
i przewidywalnych dochodów umożliwiających finansowanie zadań publicznych.
Ma to szczególne znaczenie w obecnych uwarunkowaniach makroekonomicznych
i geopolitycznych.
Dodatkowo objęcie Polski procedurą nadmiernego deficytu, uruchomioną przez
Radę Unii Europejskiej w lipcu 2024 r., jest równoznaczne z tym, że Polska ma
obowiązek systematycznie zmniejszać deficyt publiczny oraz dług publiczny.
Wymaga to prowadzenia odpowiedzialnej polityki fiskalnej ukierunkowanej na
stopniowe ograniczanie nierównowagi finansów publicznych. Jednocześnie obecna
sytuacja geopolityczna wiąże się ze zwiększonymi wydatkami państwa,
w szczególności na obronność.
W tych warunkach wprowadzenie automatycznej waloryzacji progu zwolnienia
podmiotowego w VAT wymagałoby równoczesnego wprowadzenia innego
rozwiązania skutkującego zapewnieniem dodatkowych źródeł czy wpływów dla
dochodów sektora finansów publicznych, które pokryłyby powstały ubytek tych
dochodów. Jednocześnie trudno byłoby z wyprzedzeniem precyzyjnie określić
skutki finansowe takiego rozwiązania, ponieważ zależałyby one zarówno od
przyjętego mechanizmu waloryzacji, jak i od zmian czynników ekonomicznych
wpływających na jego funkcjonowanie. Z tego względu trudno byłoby również
z góry przewidzieć rozwiązanie, które pozwalałoby na zrównoważenie skutków
finansowych automatycznej waloryzacji.
Wobec powyższego nie przewiduje się obecnie zmian mających na celu
wprowadzenie rozwiązań zmierzających do corocznej waloryzacji obowiązującego
progu zwolnienia.
Tym niemniej resort na bieżąco analizuje możliwości budżetowe, w związku z czym
wysokość obowiązującego progu zwolnienia w VAT może podlegać dalszej
weryfikacji w kolejnych latach podatkowych w oparciu o aktualne wskaźniki
makroekonomiczne.
Końcowo należy również zauważyć, że podniesienie obowiązującego limitu
zwolnienia z VAT nie musi wpływać na sytuację finansową małych przedsiębiorstw,
która uzależniona jest od czynników ekonomicznych i gospodarczych. Zasadniczo
czynni podatnicy podatku VAT mogą odliczyć wartość podatku w związku
z dokonywanymi zakupami, w tym uzyskać zwrot nadwyżki podatku naliczonego.
Uwalnia to podatników VAT czynnych od ponoszenia ekonomicznego ciężaru tego
podatku.
-- 4 of 5 --
5/5
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 5 of 5 --