Interpelacja w sprawie katastrofy ekologicznej na rzece Bóbr i Zalewie Pilchowickim
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18818
do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska
w sprawie katastrofy ekologicznej na rzece Bóbr i Zalewie Pilchowickim
Zgłaszający: Elżbieta Witek
Data wpływu: 22-07-2026
Szanowni Państwo Ministrowie,
katastrofa ekologiczna na rzece Bóbr i Zalewie Pilchowickim rodzi coraz więcej pytań, a odpowiedzi wciąż pozostają niewystarczające. Mimo upływu trzech tygodni od ujawnienia skali problemu mieszkańcy Dolnego Śląska nadal oczekują pełnej informacji dotyczącej tego, kto i na jakim etapie podejmował decyzję oraz czy wszystkie działania zabezpieczające zostały właściwie przeprowadzone.
Poważne wątpliwości budzi również sposób informowania opinii publicznej. W kolejnych komunikatach Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego ograniczono zakres publikowanych danych dotyczących stanu rzeki Bóbr oraz zmniejszono liczbę punktów monitoringu, mimo że nadal obowiązuje zakaz korzystania z wód rzeki, a mieszkańcy oczekują pełnej wiedzy o skali zagrożenia. Sprawa jest bardzo poważna, ponieważ nie doszło do zdarzenia nagłego i niemożliwego do przewidzenia. Operacja związana z opróżnianiem Zalewu Pilchowickiego była planowana od miesięcy. Z tego powodu konieczne jest wyjaśnienie, czy przy właściwym planowaniu i nadzorze można było uniknąć tak poważnych szkód dla rzeki Bóbr oraz lokalnego ekosystemu.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jaka jest pełna skala strat środowiskowych po opróżnieniu Zalewu Pilchowickiego, w tym liczba zinwentaryzowanych śniętych ryb?
2. Czy przed rozpoczęciem opróżniania zbiornika właściwe organa miały informacje o ryzyku wystąpienia tak poważnych skutków dla ekosystemu rzeki Bóbr i czy to ryzyko zostało uwzględnione w procesie decyzyjnym?
3. Czy analizowano wpływ warunków pogodowych, w szczególności wysokich temperatur, na bezpieczeństwo przeprowadzenia tej operacji oraz dlaczego zdecydowano się na jej realizację w okresie szczególnie niekorzystnym dla ekosystemu wodnego?
4. Z jakiego powodu, po wystąpieniu katastrofy ekologicznej, ograniczono zakres publikowanych przez DUW informacji dotyczących stanu rzeki Bóbr oraz zmniejszono liczbę punktów monitoringu, zamiast zwiększyć przejrzystość działań i dostęp mieszańców do danych?
5. Czy ustalono, kto odpowiada za podjęte decyzje oraz czy wobec osób odpowiedzialnych za ewentualne zaniedbania zostaną wyciągnięte konsekwencje?
6. Jakie działania zostały lub zostaną podjęte w celu odbudowy ekosystemu rzeki Bóbr oraz wprowadzenia rozwiązań, które ograniczą ryzyko wystąpienia podobnych zdarzeń podczas kolejnych inwestycji hydrotechnicznych?
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9555 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.0500.67.2026.ML
4494942.18508219.15019488
Warszawa, 25-08-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posłanki Elżbiety Witek (znak: K10INT18818).
Temat: katastrofa ekologiczna na rzece Bóbr i Zalewie Pilchowickim.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr Posłanki Elżbiety Witek, K10INT18818 przekazuję odpowiedź
w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Ministerstwo traktuje zdarzenie na rzece Bóbr jako sprawę wymagającą pełnego
wyjaśnienia, transparentnego informowania opinii publicznej oraz weryfikacji, czy podmioty
prowadzące prace dochowały wszystkich warunków wynikających z wydanych
rozstrzygnięć. Niezależnie od kwalifikacji prawnej zdarzenia, priorytetem pozostaje ochrona ludzi,
środowiska oraz ograniczenie skutków dla ekosystemu rzeki.
Informacje dotyczące sytuacji ekologicznej są na bieżąco publikowane i dostępne na
stronach internetowych Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu
(https://www.gov.pl/web/dolnoslaski-uw), Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska (WIOŚ) we Wrocławiu (https://www.wroclaw.wios.gov.pl/) oraz Regionalnej
Dyrekcji Ochrony Środowiska (RDOŚ) we Wrocławiu (https://www.gov.pl/web/rdos-
wroclaw/regionalna-dyrekcja-ochrony-srodowiska-we-wroclawiu).
1. Jaka jest pełna skala strat środowiskowych po opróżnieniu Zalewu Pilchowickiego,
w tym liczba zinwentaryzowanych śniętych ryb?
Z informacji uzyskanych od inwestora wynika, że odłowiono 23,47 t ryb śniętych, które
zostały przekazane do utylizacji oraz odłowiono 2,219 t ryb żywych, które zostały
relokowane do zbiornika Wrzeszczyn.
2. Czy przed rozpoczęciem opróżniania zbiornika, właściwe organy posiadały
informacje o ryzyku wystąpienia tak poważnych skutków dla ekosystemu rzeki Bóbr i
czy ryzyko to zostało uwzględnione w procesie decyzyjnym?
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu (dalej: „Regionalny Dyrektor”)
po raz pierwszy powziął informację o planowanej realizacji przedsięwzięcia pn. „EW
Pilchowice, Modernizacja obiektów zbiornika wodnego, projekt” z wniosku Burmistrza
Miasta i Gminy Wleń z 19 lutego 2020 r., który wpłynął do Regionalnej Dyrekcji Ochrony
Środowiska we Wrocławiu (dalej: „RDOŚ we Wrocławiu”) 4 marca 2020 r. Wniosek
dotyczył wydania opinii co do obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na
środowisko, na podstawie art. 64 ustawy ooś. Regionalny Dyrektor przedstawił
stanowisko w odpowiedzi na ten wniosek.
-- 1 of 4 --
2
W kolejnych latach, na wniosek inwestora, Regionalny Dyrektor przeprowadził
postępowanie z zakresu oceny wpływu na obszary Natura 2000 dla przedsięwzięcia
pn. „Elektrownia Wodna Pilchowice I, modernizacja obiektów zbiornika wodnego” i
uzgodnił warunki jego realizacji w zakresie ograniczenia i monitorowania oddziaływania na
obszary Natura 2000.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego obejmującego weryfikację
przesłanek z art. 56 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
(Dz.U. z 2026 r. poz. 13, z późn. zm.), Regionalny Dyrektor wydał również dwie decyzje
zezwalające na odstępstwa od zakazów obowiązujących w stosunku do dziko
występujących roślin i zwierząt objętych ochroną gatunkową.
Decyzje derogacyjne objęły siedliska 14 gatunków roślin i mchów, 3 gatunki nietoperzy,
36 gatunków ptaków, 3 gatunki ssaków, 15 gatunków płazów i gadów, 5 gatunków ryb
i minogów, 4 gatunki mięczaków oraz 7 gatunków motyli i trzmieli.
W trakcie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na obszar Natura 2000,
prowadzonego przed wydaniem przez Wojewodę Dolnośląskiego decyzji zatwierdzającej
projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej
pozwolenia na budowę dla przedmiotowego przedsięwzięcia, Regionalny Dyrektor
zidentyfikował m. in. ryzyko wzrostu stężenia zawiesiny oraz negatywnego wpływu tego
oddziaływania na środowisko przyrodnicze, w granicach ustalonych zakresem
postępowania w trybie art. 96 i dalszych ustawy z dnia 3 października 2008 r. o
udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie
środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2026 r., poz. 670). W
następstwie ustalono warunki mające ograniczać wpływ na środowisko przyrodnicze, w
tym przede wszystkim ustalono obowiązek:
prowadzenia prac pod nadzorem specjalistów (herpetologa i ichtiologa);
relokacji zwierząt poza zasięg oddziaływania przedsięwzięcia, w miejsca właściwe
siedliskowo dla tych zwierząt;
zachowania przepływu nienaruszalnego (biologicznego) w rzece Bóbr;
prowadzenia prac związanych z obniżaniem poziomu wody według
harmonogramu ustalonego z ichtiologiem i pod jego nadzorem;
prowadzenia pomiarów stężenia zawiesiny, a w przypadku wzrostu jej poziomu
w stosunku do poziomu wyjściowego, w szczególności powyżej 80 mg/l,
obowiązek wstrzymania prac albo podjęcia działań ustalonych z ichtiologiem,
które obniżą jej koncentrację;
prowadzenia - przy udziale ichtiologa - obserwacji zachowania ichtiofauny oraz
przerwania prac i dostosowania się do wskazań ichtiologa w przypadku
stwierdzenia śnięcia ryb lub innych organizmów wykazujących objawy
niedotlenienia.
3. Czy analizowano wpływ warunków pogodowych, w szczególności wysokich
temperatur, na bezpieczeństwo przeprowadzenia tej operacji oraz dlaczego
zdecydowano się na jej realizację w okresie szczególnie niekorzystnym dla
ekosystemu wodnego?
Regionalny Dyrektor uzgodnił szereg warunków realizacji przedsięwzięcia w zakresie
ograniczenia i monitorowania jego oddziaływania na obszar Natura 2000, zarówno na
etapie realizacji, jak i eksploatacji. Wskazane w punkcie 2 działania mogące ograniczyć
wpływ inwestycji na środowisko uwzględniały także warunki pogodowe, które mogły
zwiększyć ryzyko negatywnych zmian wywołanych realizacją przedsięwzięcia.
-- 2 of 4 --
3
Zwracam uwagę, że obowiązek natychmiastowego przerwania prac w razie stwierdzenia
śnięcia ryb został nałożony na inwestora wprost, na piśmie i z wyprzedzeniem.
4. Z jakiego powodu, po wystąpieniu katastrofy ekologicznej, ograniczono zakres
publikowanych przez DUW informacji, dotyczących stanu rzeki Bóbr oraz
zmniejszono liczbę punktów monitoringu, zamiast zwiększyć przejrzystość działań i
dostęp mieszańców do danych?
Informuję, że CLB GIOŚ, w związku z sytuacją na zbiorniku Pilchowice, prowadzi badania
laboratoryjne parametrów wody w zakresie, częstotliwości i lokalizacjach wskazywanych
w zleceniach Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska.
5. Czy ustalono, kto odpowiada za podjęte decyzje oraz czy wobec osób
odpowiedzialnych za ewentualne zaniedbania, zostaną wyciągnięte konsekwencje?
Regionalny Dyrektor przeprowadził kontrolę wykonania warunków określonych
w decyzjach derogacyjnych oraz postępowanie wyjaśniające w sprawie realizacji
warunków postanowienia naturowego dotyczących przedsięwzięcia. W następstwie tych
działań:
skierował zawiadomienie do Prokuratury Rejonowej w Lwówku Śląskim dotyczące
uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa polegającego na
spowodowaniu zniszczeń w świecie roślinnym i zwierzęcym w znacznych
rozmiarach oraz wykroczenia w zakresie wykonywania czynności wbrew
warunkom określonym w zezwoleniach na odstępstwa w stosunku do gatunków
chronionych;
wystąpił do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu
o wymierzenie kary pieniężnej podmiotowi realizującemu przedsięwzięcie w
związku z naruszeniem warunków decyzji Wojewody Dolnośląskiego o
pozwoleniu na budowę, przed wydaniem której przez Regionalnego Dyrektora
przeprowadzona została ocena oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja nad
Bobrem (PLH020054);
wystąpił do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego
o uwzględnienie wniosków z postępowania wyjaśniającego dotyczącego realizacji
warunków postanowienia naturowego oraz podjęcie działań zgodnie z
kompetencjami.
6. Jakie działania zostały lub zostaną podjęte w celu odbudowy ekosystemu rzeki Bóbr
oraz wprowadzenia rozwiązań, które ograniczą ryzyko wystąpienia podobnych
zdarzeń podczas kolejnych inwestycji hydrotechnicznych?
Regionalny Dyrektor wszczął kontrolę spełnienia warunków określonych w decyzjach
derogacyjnych oraz postanowieniu uzgadniającym warunki realizacji przedsięwzięcia.
Jednocześnie Regionalny Dyrektor złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa z art. 181 i 182 Kodeksu karnego (zniszczenie w świecie roślinnym
lub zwierzęcym).
Prowadzone są także czynności monitoringu koncentracji zawiesiny przez Inspekcję
Ochrony Środowiska. Dopiero wyniki wskazanych czynności pozwolą na ustalenie, czy
doszło do zaniedbań ze strony inwestora i wyciągniecie konsekwencji na podstawie
obowiązujących przepisów prawa. Podjęcie decyzji o ewentualnym wszczęciu
postępowania, na podstawie art. 362 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony
środowiska (Dz.U. z 2025 r. poz. 647, z późn. zm.), w sprawie nałożenia na inwestora
obowiązku przywrócenia środowiska do stanu właściwego leży zaś po stronie właściwego
starosty. Zgodnie z informacją otrzymaną od Wojewody Dolnośląskiego, organ ten
-- 3 of 4 --
4
wystąpił już z odpowiednim wnioskiem do Starosty Lwóweckiego przekazując posiadane
wyniki badań środowiskowych.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 4 of 4 --