Interpelacja w sprawie kwalifikacji maszynistów linii wydzielonych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18815
do ministra infrastruktury
w sprawie kwalifikacji maszynistów linii wydzielonych
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 22-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
został mi ostatnio zasygnalizowany problem związany z sytuacją zawodową maszynistów zatrudnionych na liniach funkcjonalnie wydzielonych od pozostałej części systemu kolei. W tym przypadku chodzi o linie Warszawskiej Kolei Dojazdowej. Osoby te prowadzą pojazdy kolejowe na podstawie prawa kierowania pojazdem kolejowym, wydawanego w ramach obowiązujących przepisów, a nie na podstawie licencji maszynisty i świadectwa maszynisty wymaganych co do zasady na sieci ogólnodostępnej.
W praktyce oznacza to, że wieloletnie doświadczenie zawodowe zdobyte przy prowadzeniu pojazdów kolejowych na infrastrukturze wydzielonej ma ograniczoną wartość przy zmianie pracodawcy. Uprawnienia te są związane z określonym zakresem wykonywania pracy i nie zapewniają pracownikom analogicznej mobilności zawodowej jak licencja maszynisty wydawana przez prezesa Urzędu Transportu Kolejowego. W efekcie osoby wykonujące odpowiedzialną pracę związaną z bezpieczeństwem ruchu kolejowego mogą być zmuszone do przechodzenia pełnej ścieżki szkoleniowej od podstaw, mimo posiadanego doświadczenia, odbytych szkoleń, badań oraz praktyki zawodowej.
Problem ten należy rozpatrywać nie jako postulat automatycznego przyznawania licencji maszynisty, lecz jako potrzebę stworzenia racjonalnego mechanizmu uznawania kwalifikacji i doświadczenia zawodowego zdobytego na liniach wydzielonych. Możliwym rozwiązaniem byłoby wprowadzenie trybu pomostowego, obejmującego szkolenie różnicowe, egzamin uzupełniający lub inne formy weryfikacji kompetencji, które pozwoliłyby zachować wymagania bezpieczeństwa, a jednocześnie nie zmuszałyby pracowników do powtarzania całego procesu kwalifikacyjnego od początku.
Sprawa ta ma znaczenie zarówno z punktu widzenia praw pracowniczych i mobilności zawodowej, jak również z perspektywy rynku pracy w sektorze kolejowym, który mierzy się z wyzwaniami kadrowymi. Wydaje się zasadne, aby system kwalifikacji zawodowych w transporcie kolejowym umożliwiał proporcjonalne uznawanie rzeczywiście nabytych kompetencji przy zachowaniu pełnej kontroli nad bezpieczeństwem ruchu kolejowego.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury dostrzega problem ograniczonej mobilności zawodowej osób prowadzących pojazdy kolejowe na liniach funkcjonalnie wydzielonych, takich jak Warszawska Kolej Dojazdowa, na podstawie prawa kierowania pojazdem kolejowym?
Czy obecnie obowiązujące przepisy umożliwiają zaliczenie doświadczenia zawodowego, szkoleń, badań lub egzaminów odbytych przez maszynistów linii wydzielonych przy ubieganiu się o licencję maszynisty lub świadectwo maszynisty?
Czy Ministerstwo Infrastruktury analizowało możliwość wprowadzenia trybu pomostowego dla maszynistów linii wydzielonych, obejmującego szkolenie różnicowe, egzamin uzupełniający lub inną formę weryfikacji kompetencji zamiast konieczności przechodzenia pełnej ścieżki szkoleniowej od początku?
Czy zagadnienie kwalifikacji i mobilności zawodowej maszynistów linii wydzielonych jest lub może zostać uwzględnione w pracach nad nowelizacją ustawy o transporcie kolejowym?
Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje konsultacje z Urzędem Transportu Kolejowego, przewoźnikami oraz przedstawicielami pracowników w celu wypracowania rozwiązań umożliwiających uznawanie kwalifikacji zdobytych na liniach wydzielonych?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4006 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-4.054.17.2026
Warszawa, 10 sierpnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 18815 posłanki na Sejm RP Pani Pauliny Matysiak,
przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Osoby prowadzące pojazdy kolejowe wyłącznie na funkcjonalnie wydzielonej linii
kolejowej, takiej jak Warszawska Kolej Dojazdowa Sp. z o.o. (dalej: WKD), mogą
wykonywać czynności na podstawie prawa kierowania pojazdem kolejowym, a nie na
podstawie licencji maszynisty i świadectwa maszynisty.
Rozwiązania dotyczące zakresu stosowania licencji i świadectw maszynisty zostały
przyjęte w ramach implementacji tzw. III pakietu kolejowego i wdrożone ustawą z dnia
25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 1658).
Implementacja dokonana przedmiotową ustawą dotyczyła w szczególności art. 2 ust. 1
i ust. 3 lit. b dyrektywy 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia
23 października 2007 r. w sprawie przyznawania uprawnień maszynistom prowadzącym
lokomotywy i pociągi w obrębie systemu kolejowego Wspólnoty (Dz. Urz. UE L 315
z 03.12.2007, str. 51, z późn. zm.) i wiązała się z jej stopniowym wprowadzaniem w życie
oraz okresami przejściowymi, o czym mowa w art. 37 tej dyrektywy. Przepisy dotyczące
świadectw maszynistów, implementujące dyrektywę, od początku nie obejmowały osób
prowadzących pojazdy kolejowe wyłącznie na liniach funkcjonalnie wydzielonych, w tym
WKD, ponieważ możliwość takiego wyłączenia została przewidziana w art. 2 ust. 3 lit. b
dyrektywy. W związku z czym, obowiązek wymiany pracownikom prowadzącym pojazdy
kolejowe praw kierowania pojazdem kolejowym na licencje maszynisty oraz świadectwa
maszynisty, nie powstał. Z kolei okresy przejściowe określone w art. 37 dyrektywy
dotyczyły podmiotów objętych zakresem jej stosowania. Warto również podkreślić, że
wdrożenie III pakietu kolejowego do przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r.
o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1234, z późn. zm.) było przedmiotem
wielostronnych uzgodnień i konsultacji publicznych z uczestnikami rynku kolejowego,
a przyjęte rozwiązania odzwierciedlają zakres obowiązków wynikających z prawa Unii
Europejskiej.
Jednocześnie należy podkreślić, że obecnie obowiązujące przepisy wykonawcze
zapewniają możliwość uwzględnienia doświadczenia zawodowego oraz praktyki przez
osoby prowadzące pojazdy kolejowe. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia
1 grudnia 2022 r. w sprawie świadectwa maszynisty (Dz. U. poz. 2680, z późn. zm.)
przewiduje ułatwioną ścieżkę do zawodu maszynisty dla osób z udokumentowanym
okresem zatrudnienia na stanowisku prowadzącego pojazdy kolejowe w wymiarze
-- 1 of 2 --
2
minimum 36 miesięcy, tj. zwolnienie ze szkolenia teoretycznego i praktycznego,
zwolnienie z pracy przy czynnościach maszynisty w ramach stażu stanowiskowego, a także
zmniejszenie o 50% wymaganej liczby godzin prowadzenia pojazdu kolejowego pod
nadzorem w przypadku starania się o świadectwo maszynisty kategorii A lub odpowiednio
podkategorii A1–A5.
Warto podkreślić, że licencja maszynisty oraz świadectwo maszynisty są dokumentami
funkcjonującymi w zharmonizowanym systemie kwalifikacji obowiązującym na obszarze
Unii Europejskiej i mają zapewniać jednolity poziom kwalifikacji maszynistów
wykonujących przewozy na sieci kolejowej.
Mając na względzie powyższe, w Ministerstwie Infrastruktury nie jest planowane podjęcie
prac legislacyjnych w tym zakresie, ponieważ obowiązujące rozwiązania zapewniają
spójność regulacji krajowych z prawem Unii Europejskiej oraz już umożliwiają
uwzględnienie doświadczenia zawodowego osób prowadzących pojazdy kolejowe
w procesie uzyskiwania świadectwa maszynisty.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --