Interpelacja nr 18767
Interpelacja w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz planowanych zmian tego przepisu
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz planowanych zmian tego przepisu
Interpelacja nr 18767
do ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz planowanych zmian tego przepisu
Zgłaszający: Marcelina Zawisza
Data wpływu: 21-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
art. 106 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce reguluje zasady prowadzenia akcji protestacyjnych i strajków studenckich. W związku z prowadzonymi pracami nad nowelizacją ustawy oraz pojawiającymi się w debacie publicznej postulatami zmiany tego przepisu zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile razy od dnia wejścia w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce zastosowano procedurę określoną w art. 106?
W ilu przypadkach doszło do podjęcia akcji protestacyjnej lub przeprowadzenia strajku studenckiego?
Czy ministerstwo posiada informacje o uczelniach, na których zastosowano art. 106? Jeżeli tak, proszę o ich wskazanie.
Czy ministerstwo sporządzało analizy, opinie prawne lub wytyczne dotyczące stosowania art. 106? Jeżeli tak, proszę o ich przekazanie.
Jak ministerstwo interpretuje pojęcie „stowarzyszenia o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającego wyłącznie studentów”, o którym mowa w art. 106 ust. 2 ustawy?
Jakie organizacje, w ocenie ministerstwa, spełniają przesłanki określone w art. 106 ust. 2?
Czy ministerstwo stoi na stanowisku, że podmiot niespełniający przesłanek określonych w art. 106 ust. 2 może skutecznie zorganizować strajk studencki w rozumieniu ustawy? Proszę o uzasadnienie odpowiedzi.
Czy w ramach prowadzonych prac nad nowelizacją ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce planowana jest zmiana art. 106?
Czy w toku prac nad nowelizacją zostaną uwzględnione postulaty przedstawione przez studentów działających w Inicjatywie Pracowniczej w 2023 r., dotyczące zmiany art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce?
Proszę o wskazanie, które z tych postulatów zostały uwzględnione lub są obecnie analizowane przez ministerstwo. Jeżeli ministerstwo nie analizuje postulatów dotyczących poszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do organizacji strajku studenckiego, proszę o wskazanie przyczyn takiej decyzji oraz kryteriów doboru organizacji i postulatów uwzględnianych w procesie prac nad nowelizacją ustawy.
Czy ministerstwo analizowało zgodność ograniczenia prawa do organizowania strajku studenckiego wyłącznie do samorządu studenckiego, Parlamentu Studentów Rzeczypospolitej Polskiej oraz stowarzyszeń o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszających wyłącznie studentów z konstytucyjnymi oraz międzynarodowymi gwarancjami wolności zrzeszania się i swobody działalności organizacji społecznych? Jeżeli tak, proszę o przekazanie wyników tych analiz lub opinii prawnych.
Interpelacja nr 18767
do ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz planowanych zmian tego przepisu
Zgłaszający: Marcelina Zawisza
Data wpływu: 21-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
art. 106 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce reguluje zasady prowadzenia akcji protestacyjnych i strajków studenckich. W związku z prowadzonymi pracami nad nowelizacją ustawy oraz pojawiającymi się w debacie publicznej postulatami zmiany tego przepisu zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile razy od dnia wejścia w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce zastosowano procedurę określoną w art. 106?
W ilu przypadkach doszło do podjęcia akcji protestacyjnej lub przeprowadzenia strajku studenckiego?
Czy ministerstwo posiada informacje o uczelniach, na których zastosowano art. 106? Jeżeli tak, proszę o ich wskazanie.
Czy ministerstwo sporządzało analizy, opinie prawne lub wytyczne dotyczące stosowania art. 106? Jeżeli tak, proszę o ich przekazanie.
Jak ministerstwo interpretuje pojęcie „stowarzyszenia o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającego wyłącznie studentów”, o którym mowa w art. 106 ust. 2 ustawy?
Jakie organizacje, w ocenie ministerstwa, spełniają przesłanki określone w art. 106 ust. 2?
Czy ministerstwo stoi na stanowisku, że podmiot niespełniający przesłanek określonych w art. 106 ust. 2 może skutecznie zorganizować strajk studencki w rozumieniu ustawy? Proszę o uzasadnienie odpowiedzi.
Czy w ramach prowadzonych prac nad nowelizacją ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce planowana jest zmiana art. 106?
Czy w toku prac nad nowelizacją zostaną uwzględnione postulaty przedstawione przez studentów działających w Inicjatywie Pracowniczej w 2023 r., dotyczące zmiany art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce?
Proszę o wskazanie, które z tych postulatów zostały uwzględnione lub są obecnie analizowane przez ministerstwo. Jeżeli ministerstwo nie analizuje postulatów dotyczących poszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do organizacji strajku studenckiego, proszę o wskazanie przyczyn takiej decyzji oraz kryteriów doboru organizacji i postulatów uwzględnianych w procesie prac nad nowelizacją ustawy.
Czy ministerstwo analizowało zgodność ograniczenia prawa do organizowania strajku studenckiego wyłącznie do samorządu studenckiego, Parlamentu Studentów Rzeczypospolitej Polskiej oraz stowarzyszeń o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszających wyłącznie studentów z konstytucyjnymi oraz międzynarodowymi gwarancjami wolności zrzeszania się i swobody działalności organizacji społecznych? Jeżeli tak, proszę o przekazanie wyników tych analiz lub opinii prawnych.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Karolina Zioło-Pużuk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Dużo ogólników
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
65%
Konkretność
35%
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada kompetencji” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„nie posiada kompetencji”
(brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9262 znaków
Telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DSW-WKS.055.8.2026.GS
Warszawa, 18 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 18767
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posłanki na Sejm RP Pani Marceliny
Zawiszy w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz
planowanych zmian tego przepisu.
Szanowna Pani Poseł,
w odpowiedzi na interpelację na wstępie pragnę podkreślić, że podstawą systemu
szkolnictwa wyższego i nauki jest wolność nauczania, twórczości artystycznej, badań
naukowych i ogłaszania ich wyników oraz autonomia uczelni wynikająca z Konstytucji RP
oraz ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1571, z późn. zm.), dalej: „ustawa PSWN”. Uczelnie działają jako samodzielne
i niezależne jednostki organizacyjne, a ich organy nie są organizacyjnie, ani też służbowo,
podporządkowane żadnemu organowi administracji publicznej. Zakres sprawowanego przez
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego nadzoru nad uczelniami wynika z przepisów ustawy
PSWN. Organy władzy publicznej mogą – zgodnie z art. 9 ust. 5 ustawy PSWN - podejmować
rozstrzygnięcia dotyczące uczelni (wkraczać w jej działalność) tylko w przypadkach
przewidzianych w ustawach. W związku z tym kwestie dotyczące organizowania
zgromadzeń, akcji protestacyjnych lub strajku na terenie uczelni należą do materii
związanych z zarządzaniem uczelnią, w tym odpowiedzialnością za utrzymanie porządku
i bezpieczeństwa na terenie uczelni i pozostają w kompetencji rektora działającego
w ramach zagwarantowanej autonomii uczelni.
W odniesieniu do pytań zawartych w interpelacji uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych
wyjaśnień.
Ustawa PSWN określa sytuacje, w których dane podmioty kierują do ministra właściwego do
spraw szkolnictwa wyższego i nauki zawiadomienia w określonych sprawach. Natomiast
zgodnie z art. 106 ustawy PSWN rektor uczelni nie jest obowiązany do zawiadamiania
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o akcji protestacyjnej lub strajku podejmowanym
w uczelni przez samorząd studencki, Parlament Studentów RP lub stowarzyszenie o zasięgu
ogólnokrajowym zrzeszające wyłącznie studentów. W związku z tym MNiSW nie gromadzi
informacji o liczbie ww. akcji protestacyjnych/strajków, które odbyły się od dnia wejścia
w życie ustawy PSWN, tj. od dnia 1 października 2018 r., ani o uczelniach, w których
zastosowano art. 106 ustawy PSWN.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie sporządzało także analiz, opinii prawnych,
ani nie wydawało wytycznych w zakresie stosowania art. 106 ustawy PSWN. Należy w tym
-- 1 of 3 --
Telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
miejscu wyjaśnić, że minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki nie posiada
kompetencji do wydania wiążącej interpretacji przepisów. Stanowisko MNiSW jest
wyłącznie oświadczeniem wiedzy w sprawie, nie ma mocy powszechnie obowiązującej, nie
stanowi wiążącej wykładni - ma wyłącznie walor informacyjny i doradczy. Każdy podmiot
stosujący przepisy prawa – w tym uczelnia - dokonuje ich interpretacji we własnym zakresie
i na własną odpowiedzialność.
W odniesieniu do pytań dotyczących interpretacji przepisów określonych w art. 106, w tym
pojęcia „stowarzyszenia o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającym wyłącznie studentów”,
uprzejmie przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Dział II, Rozdział 3. „Prawa i obowiązki studentów” ustawy PSWN – został w całości
poświęcony prawom i obowiązkom studentów. W związku z tym również należący do tego
rozdziału art. 106 odnosi się do prawa studentów do przeprowadzenia przez nich akcji
protestacyjnej lub strajku, w przypadku zaistnienia w uczelni sporu zbiorowego dotyczącego
istotnych spraw studentów. Zastosowane w art. 106 ust. 2 określenie „stowarzyszenie
o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającym wyłącznie studentów” literalnie oznacza każde
stowarzyszenie (nie tylko to działające w danej uczelni), które zrzesza wyłącznie studentów
– przy czym brak dookreślenia w przepisie „studentów uczelni” powoduje, iż do
stowarzyszenia takiego mogą należeć także studenci innych uczelni.
Zgodnie z powyższym „strajk studencki”, o którym mowa w art. 106 ust. 5 ustawy PSWN,
może być podjęty wyłącznie na mocy uchwały o akcji protestacyjnej podjętej bezwzględną
większością głosów przez organ samorządu studenckiego, Parlamentu Studentów RP lub
ww. stowarzyszenia. W przypadku gdy akcja protestacyjna nie doprowadziła do rozwiązania
sporu, może być podjęty strajk studencki polegający na powstrzymywaniu się od udziału
w zajęciach z możliwością pozostania w uczelni.
W odniesieniu do pytań Pani Poseł dotyczących planowanych zmian art. 106 ustawy PSWN,
w kontekście postulatów przedstawianych przez Ogólnopolski Związek Zawodowy –
Inicjatywa Pracownicza, w tym poszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do
organizacji strajku „studenckiego”, uprzejmie przekazuję, co następuje.
Ustawa PSWN ustala zasady funkcjonowania systemu szkolnictwa wyższego i nauki, a do
podmiotów go współtworzących zalicza m.in. samorząd studencki, Parlament Studentów RP
oraz samych studentów. Samorząd studencki jest wyłącznym reprezentantem ogółu
studentów uczelni (art. 110 ust. 3 ustawy PSWN). Zgodnie z ustawą PSWN wiele zagadnień
istotnych dla studentów jest przyjmowanych przez władze uczelni w porozumieniu bądź po
uzyskaniu opinii samorządu studenckiego. Ustawodawca zadedykował cały Rozdział 4.
ustawy PSWN samorządowi studenckiemu i organizacjom studenckim, określając w nim
m.in. iż samorząd studencki prowadzi w uczelni działalność w zakresie spraw studenckich,
w tym socjalno-bytowych i kulturalnych (art. 110 ust. 4), a także decyduje w sprawach
rozdziału środków finansowych przeznaczonych przez uczelnię na sprawy studenckie
(art. 110 ust. 5).
Z kolei przedstawiciele samorządów studenckich tworzą Parlament Studentów RP
reprezentujący ogół studentów w Rzeczypospolitej Polskiej. Parlament Studentów RP ma
prawo do wyrażania opinii i przedstawiania wniosków w sprawach dotyczących ogółu
studentów, w tym do opiniowania projektów aktów normatywnych dotyczących studentów
(art. 338 ust. 1 i 2 ustawy PSWN). Parlament Studentów RP jest jedną z instytucji
przedstawicielskich środowiska szkolnictwa wyższego i nauki, wskazanych w art. 329 ust. 1
ustawy PSWN, których opinii zasięgają organy władzy publicznej, w tym Minister Nauki
i Szkolnictwa Wyższego (m.in. w sprawach dotyczących zarządzania uczelniami i w sprawach
studentów).
W świetle powyższego należy stwierdzić, iż społeczność studencka jest reprezentowana
w sposób określony systemowo w ustawie PSWN, a studenci posiadają realną
-- 2 of 3 --
Telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
podmiotowość, w tym możliwość realizacji postulatów dotyczących praw studenckich.
Katalog podmiotów uprawnionych do organizowania strajków studenckich na terenie
uczelni uwzględnia organizacje reprezentujące studentów w różnych formach
przewidzianych ustawą.
W uzupełnieniu powyższego należy dodać, że w kwestiach prostudenckich inicjatyw czy też
działań podejmowanych w obronie praw studentów właściwe są uczelniane samorządy
studenckie oraz Parlament Studentów RP, a nie związki zawodowe, które zgodnie z definicją
ustawową1 są dobrowolną i samorządną organizacją ludzi pracy, powołaną do
reprezentowania i obrony ich praw (pracowniczych), interesów zawodowych i socjalnych.
Należy zauważyć, że studenci nie świadczą pracy na rzecz uczelni i nie stanowią grupy
zawodowej – studenci w uczelni tworzą samorząd studencki, a ich prawa i obowiązki określa
ustawa PSWN, a nie Prawo pracy.
Na zakończenie, odnosząc się do pytania o zgodność art. 106 ustawy PSWN
z „konstytucyjnymi oraz międzynarodowymi gwarancjami wolności zrzeszania się i swobody
działalności organizacji społecznych”, uprzejmie wyjaśniam, że do organizacji zgromadzeń na
terenie uczelni zastosowanie mają przepisy ustawy PSWN. Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy
PSWN – członkowie wspólnoty uczelni mają prawo organizowania zgromadzeń na terenie
uczelni. Zorganizowanie zgromadzenia w lokalu uczelni wymaga zgody rektora; rektor
odmawia udzielenia zgody lub zakazuje zgromadzenia, jeżeli jego cel lub program naruszają
przepisy prawa. Organizatorzy zgromadzeń odpowiadają przed organami uczelni za ich
przebieg (art. 52 ust. 5). Powyższe wynika z faktu, iż to rektor dba o utrzymanie porządku
i bezpieczeństwa na terenie uczelni (art. 50 ust. 1 ustawy PSWN).
W związku z powyższym, w opinii Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, brak jest podstaw
do przeprowadzania analizy omawianego zagadnienia w kontekście konstytucyjnych oraz
międzynarodowych gwarancji wolności zrzeszania się i swobody działalności organizacji
społecznych, które wynikają z odrębnych przepisów, niedotyczących funkcjonowania
uczelni i jej terenu.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Karolina Zioło-Pużuk
Sekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
1 Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2026 r. poz. 549).
-- 3 of 3 --
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DSW-WKS.055.8.2026.GS
Warszawa, 18 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 18767
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posłanki na Sejm RP Pani Marceliny
Zawiszy w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz
planowanych zmian tego przepisu.
Szanowna Pani Poseł,
w odpowiedzi na interpelację na wstępie pragnę podkreślić, że podstawą systemu
szkolnictwa wyższego i nauki jest wolność nauczania, twórczości artystycznej, badań
naukowych i ogłaszania ich wyników oraz autonomia uczelni wynikająca z Konstytucji RP
oraz ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1571, z późn. zm.), dalej: „ustawa PSWN”. Uczelnie działają jako samodzielne
i niezależne jednostki organizacyjne, a ich organy nie są organizacyjnie, ani też służbowo,
podporządkowane żadnemu organowi administracji publicznej. Zakres sprawowanego przez
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego nadzoru nad uczelniami wynika z przepisów ustawy
PSWN. Organy władzy publicznej mogą – zgodnie z art. 9 ust. 5 ustawy PSWN - podejmować
rozstrzygnięcia dotyczące uczelni (wkraczać w jej działalność) tylko w przypadkach
przewidzianych w ustawach. W związku z tym kwestie dotyczące organizowania
zgromadzeń, akcji protestacyjnych lub strajku na terenie uczelni należą do materii
związanych z zarządzaniem uczelnią, w tym odpowiedzialnością za utrzymanie porządku
i bezpieczeństwa na terenie uczelni i pozostają w kompetencji rektora działającego
w ramach zagwarantowanej autonomii uczelni.
W odniesieniu do pytań zawartych w interpelacji uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych
wyjaśnień.
Ustawa PSWN określa sytuacje, w których dane podmioty kierują do ministra właściwego do
spraw szkolnictwa wyższego i nauki zawiadomienia w określonych sprawach. Natomiast
zgodnie z art. 106 ustawy PSWN rektor uczelni nie jest obowiązany do zawiadamiania
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o akcji protestacyjnej lub strajku podejmowanym
w uczelni przez samorząd studencki, Parlament Studentów RP lub stowarzyszenie o zasięgu
ogólnokrajowym zrzeszające wyłącznie studentów. W związku z tym MNiSW nie gromadzi
informacji o liczbie ww. akcji protestacyjnych/strajków, które odbyły się od dnia wejścia
w życie ustawy PSWN, tj. od dnia 1 października 2018 r., ani o uczelniach, w których
zastosowano art. 106 ustawy PSWN.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie sporządzało także analiz, opinii prawnych,
ani nie wydawało wytycznych w zakresie stosowania art. 106 ustawy PSWN. Należy w tym
-- 1 of 3 --
Telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
miejscu wyjaśnić, że minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki nie posiada
kompetencji do wydania wiążącej interpretacji przepisów. Stanowisko MNiSW jest
wyłącznie oświadczeniem wiedzy w sprawie, nie ma mocy powszechnie obowiązującej, nie
stanowi wiążącej wykładni - ma wyłącznie walor informacyjny i doradczy. Każdy podmiot
stosujący przepisy prawa – w tym uczelnia - dokonuje ich interpretacji we własnym zakresie
i na własną odpowiedzialność.
W odniesieniu do pytań dotyczących interpretacji przepisów określonych w art. 106, w tym
pojęcia „stowarzyszenia o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającym wyłącznie studentów”,
uprzejmie przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Dział II, Rozdział 3. „Prawa i obowiązki studentów” ustawy PSWN – został w całości
poświęcony prawom i obowiązkom studentów. W związku z tym również należący do tego
rozdziału art. 106 odnosi się do prawa studentów do przeprowadzenia przez nich akcji
protestacyjnej lub strajku, w przypadku zaistnienia w uczelni sporu zbiorowego dotyczącego
istotnych spraw studentów. Zastosowane w art. 106 ust. 2 określenie „stowarzyszenie
o zasięgu ogólnokrajowym zrzeszającym wyłącznie studentów” literalnie oznacza każde
stowarzyszenie (nie tylko to działające w danej uczelni), które zrzesza wyłącznie studentów
– przy czym brak dookreślenia w przepisie „studentów uczelni” powoduje, iż do
stowarzyszenia takiego mogą należeć także studenci innych uczelni.
Zgodnie z powyższym „strajk studencki”, o którym mowa w art. 106 ust. 5 ustawy PSWN,
może być podjęty wyłącznie na mocy uchwały o akcji protestacyjnej podjętej bezwzględną
większością głosów przez organ samorządu studenckiego, Parlamentu Studentów RP lub
ww. stowarzyszenia. W przypadku gdy akcja protestacyjna nie doprowadziła do rozwiązania
sporu, może być podjęty strajk studencki polegający na powstrzymywaniu się od udziału
w zajęciach z możliwością pozostania w uczelni.
W odniesieniu do pytań Pani Poseł dotyczących planowanych zmian art. 106 ustawy PSWN,
w kontekście postulatów przedstawianych przez Ogólnopolski Związek Zawodowy –
Inicjatywa Pracownicza, w tym poszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do
organizacji strajku „studenckiego”, uprzejmie przekazuję, co następuje.
Ustawa PSWN ustala zasady funkcjonowania systemu szkolnictwa wyższego i nauki, a do
podmiotów go współtworzących zalicza m.in. samorząd studencki, Parlament Studentów RP
oraz samych studentów. Samorząd studencki jest wyłącznym reprezentantem ogółu
studentów uczelni (art. 110 ust. 3 ustawy PSWN). Zgodnie z ustawą PSWN wiele zagadnień
istotnych dla studentów jest przyjmowanych przez władze uczelni w porozumieniu bądź po
uzyskaniu opinii samorządu studenckiego. Ustawodawca zadedykował cały Rozdział 4.
ustawy PSWN samorządowi studenckiemu i organizacjom studenckim, określając w nim
m.in. iż samorząd studencki prowadzi w uczelni działalność w zakresie spraw studenckich,
w tym socjalno-bytowych i kulturalnych (art. 110 ust. 4), a także decyduje w sprawach
rozdziału środków finansowych przeznaczonych przez uczelnię na sprawy studenckie
(art. 110 ust. 5).
Z kolei przedstawiciele samorządów studenckich tworzą Parlament Studentów RP
reprezentujący ogół studentów w Rzeczypospolitej Polskiej. Parlament Studentów RP ma
prawo do wyrażania opinii i przedstawiania wniosków w sprawach dotyczących ogółu
studentów, w tym do opiniowania projektów aktów normatywnych dotyczących studentów
(art. 338 ust. 1 i 2 ustawy PSWN). Parlament Studentów RP jest jedną z instytucji
przedstawicielskich środowiska szkolnictwa wyższego i nauki, wskazanych w art. 329 ust. 1
ustawy PSWN, których opinii zasięgają organy władzy publicznej, w tym Minister Nauki
i Szkolnictwa Wyższego (m.in. w sprawach dotyczących zarządzania uczelniami i w sprawach
studentów).
W świetle powyższego należy stwierdzić, iż społeczność studencka jest reprezentowana
w sposób określony systemowo w ustawie PSWN, a studenci posiadają realną
-- 2 of 3 --
Telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
podmiotowość, w tym możliwość realizacji postulatów dotyczących praw studenckich.
Katalog podmiotów uprawnionych do organizowania strajków studenckich na terenie
uczelni uwzględnia organizacje reprezentujące studentów w różnych formach
przewidzianych ustawą.
W uzupełnieniu powyższego należy dodać, że w kwestiach prostudenckich inicjatyw czy też
działań podejmowanych w obronie praw studentów właściwe są uczelniane samorządy
studenckie oraz Parlament Studentów RP, a nie związki zawodowe, które zgodnie z definicją
ustawową1 są dobrowolną i samorządną organizacją ludzi pracy, powołaną do
reprezentowania i obrony ich praw (pracowniczych), interesów zawodowych i socjalnych.
Należy zauważyć, że studenci nie świadczą pracy na rzecz uczelni i nie stanowią grupy
zawodowej – studenci w uczelni tworzą samorząd studencki, a ich prawa i obowiązki określa
ustawa PSWN, a nie Prawo pracy.
Na zakończenie, odnosząc się do pytania o zgodność art. 106 ustawy PSWN
z „konstytucyjnymi oraz międzynarodowymi gwarancjami wolności zrzeszania się i swobody
działalności organizacji społecznych”, uprzejmie wyjaśniam, że do organizacji zgromadzeń na
terenie uczelni zastosowanie mają przepisy ustawy PSWN. Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy
PSWN – członkowie wspólnoty uczelni mają prawo organizowania zgromadzeń na terenie
uczelni. Zorganizowanie zgromadzenia w lokalu uczelni wymaga zgody rektora; rektor
odmawia udzielenia zgody lub zakazuje zgromadzenia, jeżeli jego cel lub program naruszają
przepisy prawa. Organizatorzy zgromadzeń odpowiadają przed organami uczelni za ich
przebieg (art. 52 ust. 5). Powyższe wynika z faktu, iż to rektor dba o utrzymanie porządku
i bezpieczeństwa na terenie uczelni (art. 50 ust. 1 ustawy PSWN).
W związku z powyższym, w opinii Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, brak jest podstaw
do przeprowadzania analizy omawianego zagadnienia w kontekście konstytucyjnych oraz
międzynarodowych gwarancji wolności zrzeszania się i swobody działalności organizacji
społecznych, które wynikają z odrębnych przepisów, niedotyczących funkcjonowania
uczelni i jej terenu.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Karolina Zioło-Pużuk
Sekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
1 Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2026 r. poz. 549).
-- 3 of 3 --