Interpelacja w sprawie ochrony praw wnioskodawców, którzy złożyli wnioski o wydanie decyzji o warunkach zabudowy przed wejściem w życie nowych aktów planistycznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18411
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie ochrony praw wnioskodawców, którzy złożyli wnioski o wydanie decyzji o warunkach zabudowy przed wejściem w życie nowych aktów planistycznych
Zgłaszający: Tomasz Piotr Nowak
Data wpływu: 08-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego docierają sygnały od obywateli wskazujące na istotny problem związany z prowadzeniem postępowań w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Wnioskodawcy, którzy złożyli kompletne wnioski w okresie obowiązywania określonych przepisów oraz przy braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oczekują, że ich sprawy zostaną rozpatrzone według stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku.
Tymczasem przewlekłość postępowań administracyjnych lub wejście w życie nowych aktów planistycznych w trakcie prowadzonego postępowania powodują, że sprawy są rozstrzygane według nowych regulacji, często mniej korzystnych dla inwestorów. W praktyce oznacza to, że obywatel, który dochował wszystkich wymogów formalnych i złożył wniosek zgodnie z obowiązującym prawem, może utracić możliwość realizacji planowanej inwestycji wyłącznie z powodu okoliczności pozostających poza jego kontrolą.
Stan taki budzi wątpliwości z punktu widzenia konstytucyjnych zasad zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, pewności prawa oraz ochrony słusznie nabytych interesów. Trudno uznać za sprawiedliwe rozwiązanie, w którym skutki opóźnień postępowania administracyjnego lub zmian planistycznych obciążają wyłącznie stronę postępowania.
Zasadne wydaje się rozważenie zmian legislacyjnych umożliwiających – na wniosek zainteresowanego – prowadzenie i zakończenie postępowań wszczętych pod rządami dotychczasowych przepisów zgodnie z tymi przepisami. Rozwiązanie takie zwiększyłoby przewidywalność procesu inwestycyjnego, ograniczyłoby negatywne skutki przewlekłości postępowań oraz wzmocniłoby zaufanie obywateli do organów administracji publicznej.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu zmian stanu prawnego lub wejścia w życie nowych aktów planistycznych w toku postępowań o wydanie decyzji o warunkach zabudowy na możliwość uzyskania decyzji przez wnioskodawców, którzy złożyli kompletne wnioski przed wejściem w życie tych zmian?
Czy minister planuje przygotowanie zmian legislacyjnych umożliwiających – na wniosek strony – rozpatrywanie postępowań o wydanie decyzji o warunkach zabudowy według stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia kompletnego wniosku, jeżeli został on złożony przed wejściem w życie nowych regulacji planistycznych?
Z poważaniem
Podsekretarz stanu Tomasz Lewandowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (14)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5877 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPR-IV.054.3.2026
Warszawa, 21 lipca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18411 w sprawie ochrony praw wnioskodawców, którzy złożyli
wnioski o wydanie decyzji o warunkach zabudowy przed wejściem w życie nowych aktów
planistycznych
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18411 z 15 lipca 2026 r. posła na Sejm RP Pana
Tomasza Nowaka, w sprawie ochrony praw wnioskodawców, którzy złożyli wnioski
o wydanie decyzji o warunkach zabudowy przed wejściem w życie nowych aktów
planistycznych, przekazuję poniższe wyjaśnienia.
Na wstępie należy wyjaśnić, że 24 września 2023 r. weszła w życie reforma planowania
przestrzennego wprowadzona ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 1688 z późn. zm.; dalej nowelizacja upzp), która zobligowała gminy
do sporządzenia planów ogólnych gmin tj. nowych opracowań planistycznych w randze
aktu prawa miejscowego, obejmujących całą gminę i sporządzanych wyłącznie w formie
cyfrowej. Dokument ten w znacznej mierze zastępuje dotychczasowe studia
uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, które na podstawie
przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2026 r. o zmianie ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 781)
zachowują moc nie dłużej niż do 31 sierpnia 2026 r.
Odpowiadając na postawione pytania informuję, że w myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 14
czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691) datą
wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi
administracji publicznej. Zgodnie z tym przepisem w postępowaniu administracyjnym
polegającym na wydaniu decyzji o warunkach zabudowy ważna jest zatem data założenia
wniosku o ustalenie warunków zabudowy.
Kolejno wymaga wskazania, że nowelizacja upzp zawiera jednoznaczne przepisy
przejściowe regulujące szczegółowo zasady postępowania przy wydawaniu decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym pozwalające na dokończenie
wszczętych postępowań (art. 59 nowelizacji upzp). Od 1 września 2026 r. co do zasady
będzie możliwe wydanie decyzji o warunkach zabudowy na wniosek złożony przed tym
dniem, nawet jeżeli w danej gminie nie zostanie uchwalony plan ogólny gminy. W takich
przypadkach przepisy art. 59 ust. 1 i 2 nowelizacji upzp określają stan prawny, który należy
brać pod uwagę wydając decyzję o warunkach zabudowy.
-- 1 of 2 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Stosownie do art. 59 ust. 2 nowelizacji upzp, do spraw dotyczących wydania decyzji
o warunkach zabudowy, wszczętych od dnia wejścia w życie nowelizacji upzp i przed
dniem utraty mocy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego
gminy w danej gminie:
- stosuje się przepisy art. 54 oraz art. 61 ust. 1 pkt 1, ust. 2, 3 i 5a ustawy z dnia 27 marca
2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2026 r. poz. 538
z późn. zm.; dalej: upzp) w brzmieniu sprzed wejścia w życie nowelizacji;
- nie stosuje się przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1a i ust. 1a upzp.
Powyższe oznacza, że postępowania prowadzone na wniosek o ustalenie warunków
zabudowy złożony w okresie od 24 września 2023 r. do 31 sierpnia 2026 r., w przypadku,
gdy w danej gminie nie wszedł w życie plan ogólny, będą mogły być prowadzone
na dotychczasowych zasadach (tj. bez wymogu zachowania zgodności z planem ogólnym).
Jednocześnie na podstawie art. 59 ust. 3 nowelizacji upzp, wydanie decyzji o warunkach
zabudowy na wniosek złożony od 1 września 2026 r. będzie nadal możliwe, ale wyłącznie
w sytuacji, kiedy w danej gminie wejdzie w życie plan ogólny, a w przypadku, gdy wniosek
dotyczyć będzie terenu położonego w więcej niż jednej gminie - jeżeli w tych gminach
wejdą w życie plany ogólne gmin. Tych ograniczeń nie stosuje się w odniesieniu do decyzji
o warunkach zabudowy na terenach zamkniętych (art. 59 ust. 4 nowelizacji upzp). Termin
złożenia wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest zatem rozstrzygający
w zakresie przepisów, jakie znajdują zastosowanie w postępowaniu.
Nadmieniam również, że decyzje o warunkach zabudowy wydane przed wejściem w życie
nowelizacji upzp zachowują moc. Ponadto wszystkie prawomocne decyzje o warunkach
zabudowy stanowią podstawę do ubiegania się o uzyskanie pozwolenia na budowę,
niezależnie od terminu, w którym zostały wydane. Wejście w życie planu ogólnego,
z którym wydane decyzje okazałyby się niezgodne nie wpłynie na ich ważność i możliwość
ich wykorzystania w procesie inwestycyjnym.
Ze względu na sygnalizowane Ministerstwu Rozwoju i Technologii przez samorządy
trudności w dotrzymaniu ustawowych terminów wydania decyzji o warunkach zabudowy,
spowodowane nagromadzeniem złożonych wniosków, w art. 6 ustawy z dnia 5 listopada
2025 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1668) zawarto przepis epizodyczny mający
na celu wstrzymanie do 31 grudnia 2026 r. bieg terminów, których przekroczenie jest
podstawą do nałożenia kary za nieterminowe wydanie decyzji w sprawie ustalenia
lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy.
Jednocześnie pragnę poinformować, że Ministerstwo Rozwoju i Technologii na chwilę
obecną nie planuje podjęcia inicjatywy legislacyjnej w zakresie przepisów obejmujących
sprawy decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 2 of 2 --