Interpelacja w sprawie obowiązku znakowania napojów alkoholowych i bezalkoholowych substytutów alkoholu oraz podawania informacji o składzie i wartości odżywczej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18161
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie obowiązku znakowania napojów alkoholowych i bezalkoholowych substytutów alkoholu oraz podawania informacji o składzie i wartości odżywczej
Zgłaszający: Anita Kucharska-Dziedzic
Data wpływu: 30-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, co do zasady wszystkie środki spożywcze wprowadzane do obrotu na terenie Unii Europejskiej powinny zawierać m.in. wykaz składników oraz informację o wartości odżywczej, umożliwiające konsumentom dokonanie świadomego wyboru żywieniowego.
Jednocześnie jednak napoje alkoholowe zawierające powyżej 1,2% alkoholu objętościowo zostały zwolnione z obowiązku zamieszczania zarówno wykazu składników, jak i informacji o wartości odżywczej. Zwolnienie to, mające charakter historyczny i systemowy, pozostaje coraz częściej przedmiotem krytyki - także na poziomie instytucji Unii Europejskiej. W szczególności w raporcie Komisji Europejskiej z 2017 r. stwierdzono brak wystarczających powodów uzasadniających utrzymywanie wyłączenia alkoholu z obowiązku pełnego znakowania żywności.
W praktyce prowadzi to do sytuacji, w której produkty o istotnym znaczeniu dla zdrowia publicznego - w tym napoje alkoholowe, często wysokokaloryczne i zawierające znaczne ilości cukrów - nie podlegają takim samym standardom informacyjnym jak inne produkty spożywcze.
Szczególnie problematyczna jest kwestia:
alkoholi smakowych, aromatyzowanych i dosładzanych (np. likierów, drinków gotowych, napojów typu RTD),
produktów zawierających znaczące ilości węglowodanów i cukrów,
produktów kierowanych marketingowo do młodszych konsumentów.
Brak obowiązku podania wartości energetycznej oraz zawartości cukrów uniemożliwia konsumentowi realną ocenę ich wpływu na dietę, co pozostaje w sprzeczności z deklarowanym w prawie UE wysokim poziomem ochrony zdrowia konsumenta.
Jednocześnie pojawia się istotna niespójność regulacyjna w odniesieniu do napojów bezalkoholowych będących substytutami napojów alkoholowych (np. piwo bezalkoholowe). Zgodnie z obowiązującymi przepisami produkt zawierający poniżej 0,5% alkoholu obj. nie jest napojem alkoholowym w rozumieniu prawa polskiego, a tym samym kwalifikowany jest jako środek spożywczy. Co do zasady powinien on zatem podlegać pełnym wymogom informacyjnym, w tym obowiązkowi podania składu i wartości odżywczej – analogicznie jak inne napoje bezalkoholowe.
Tymczasem w praktyce rynkowej obserwuje się przypadki, w których oznakowanie tych produktów nie zawiera pełnej informacji o wartości energetycznej i składnikach, co może wynikać z niejednoznaczności przepisów lub wykorzystywania luk regulacyjnych dotyczących kategorii „napojów o niskiej/zerowej zawartości alkoholu”.
Powstaje więc poważna wątpliwość co do spójności systemu prawa:
wyroby alkoholowe są zwolnione z obowiązku ze względu na zawartość alkoholu,
wyroby bezalkoholowe, choć nie są alkoholem, w praktyce bywają traktowane analogicznie.
Stan taki prowadzi do ograniczenia praw konsumentów do rzetelnej informacji oraz może wprowadzać w błąd co do rzeczywistej wartości energetycznej i składu produktów.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy, zdaniem Ministra, obowiązujące regulacje w zakresie znakowania napojów alkoholowych są zgodne z zasadą zapewnienia wysokiego poziomu ochrony zdrowia konsumentów?
Jak Minister ocenia zasadność utrzymywania zwolnienia dla napojów alkoholowych z obowiązku podawania składu i wartości odżywczej?
Czy ministerstwo prowadzi lub planuje działania legislacyjne bądź inicjatywy na forum UE zmierzające do objęcia napojów alkoholowych pełnym obowiązkiem informacyjnym?
Jakie są aktualne wytyczne dotyczące znakowania napojów bezalkoholowych będących substytutami alkoholu (np. piwa bezalkoholowego)?
Czy ministerstwo dostrzega problem niespójności polegającej na faktycznym braku jednolitych zasad znakowania produktów alkoholowych i ich bezalkoholowych odpowiedników?
Czy planowane są działania kontrolne lub interpretacyjne wobec producentów napojów bezalkoholowych w zakresie obowiązku podawania pełnej informacji o wartości odżywczej?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie krajowych regulacji na wzór niektórych państw UE zwiększających zakres informacji obowiązkowych na etykietach alkoholu (np. kaloryczność, zawartość cukru)?
Z poważaniem
dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Małgorzata Gromadzka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (17)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13098 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 28 lipca 2026 r.
Znak sprawy: RRE.zwa.058.2.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18161 w sprawie obowiązku znakowania napojów
alkoholowych i bezalkoholowych substytutów alkoholu oraz podawania informacji
o składzie i wartości odżywczej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na przedmiotową interpelację przedstawiam odpowiedź na zadane
pytania.
1. Czy, zdaniem Ministra, obowiązujące regulacje w zakresie znakowania napojów
alkoholowych są zgodne z zasadą zapewnienia wysokiego poziomu ochrony
zdrowia konsumentów?
Obowiązujące przepisy w zakresie zasad znakowania napojów alkoholowych są
określone w przepisach Unii Europejskiej i mają na celu zapewnienie wysokiego
poziomu ochrony zdrowia konsumentów i zagwarantowania im prawa do informacji na
temat żywności.
Przepisy te odnoszą się również do informowania konsumentów o wykazie składników
oraz wartości odżywczej, które umożliwiają im dokonywanie świadomych wyborów
żywieniowych, również w zakresie ochrony zdrowia.
-- 1 of 7 --
2/7
2. Jak Minister ocenia zasadność utrzymywania zwolnienia dla napojów alkoholowych
z obowiązku podawania składu i wartości odżywczej?
3. Czy Ministerstwo prowadzi lub planuje działania legislacyjne bądź inicjatywy na
forum UE zmierzające do objęcia napojów alkoholowych pełnym obowiązkiem
informacyjnym?
Zgodnie z przepisami art. 16 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (1), bez
uszczerbku dla innych przepisów unijnych wymagających wykazu składników lub
obowiązkowej informacji o wartości odżywczej, dane szczegółowe, o których mowa
w art. 9 ust. 1 lit. b) i l) tego rozporządzenia – tj. wartość odżywcza i wykaz składników,
nie są obowiązkowe w odniesieniu do napojów o zawartości alkoholu wyższej niż 1,2 %
objętościowych. Podczas procedowania tych przepisów uznano, że w celu uniknięcia
niepotrzebnych obciążeń dla podmiotów działających na rynku spożywczym, właściwe
jest zwolnienie z obowiązkowego podawania informacji o wartości odżywczej napojów
alkoholowych, w przypadku których informacje żywieniowe nie są czynnikiem
determinującym decyzje konsumentów o zakupie produktu.
W sprawozdaniu Komisji Europejskiej z 2017 r., wydanym na podstawie art. 16 ust. 4
rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 w sprawie obowiązkowego podawania wykazu
składników i informacji o wartości odżywczej na etykietach napojów alkoholowych1,
zauważono, że wg przedstawicieli konsumentów nie ma spójności pomiędzy
etykietowaniem napojów alkoholowych a etykietowaniem pozostałych środków
spożywczych, oraz że wykaz składników i informacja o wartości odżywczej powinny być
obowiązkowe w przypadku wszystkich napojów alkoholowych. Niemniej Komisja
Europejska uznała, że pierwszym etapem powinno być umożliwienie dalszego rozwoju
obecnych inicjatyw dobrowolnych, tak aby zapewnić podawanie wykazu składników i
informacji o wartości odżywczej.
W związku z powyższym w 2019 r. branża winiarska, piwowarka oraz spirytusowa
przyjęły samoregulację dotyczącą podawania wartości odżywczej i wykazu składników.
1 https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:52017DC0058
-- 2 of 7 --
3/7
Protokół ustaleń w zakresie napojów spirytusowych dostępny jest pod linkiem2, a w
zakresie piwa pod linkiem3.
Komisja Europejska systematycznie monitoruje wdrażanie protokołu ustaleń z sektorem
browarniczym i napojów spirytusowych. Z danych zebranych w 2025 r. wynika, że 91%
napojów spirytusowych sprzedawanych w Europie, którzy są zrzeszeni w organizacji
spiritsEUROPE, dostarcza informacje na temat wartości energetycznej na etykietach
napojów spirytusowych. Wykaz składników i pełna informacja o wartości odżywczej jest
dostarczana elektronicznie poprzez kod QR wskazany na etykiecie. Natomiast w
odniesieniu do piwa na podstawie danych do kwietnia 2026 r. 95% piw sprzedawanych
w UE posiada wykaz składników na etykiecie, zaś 91% piw zawiera wskazanie wartości
energetycznej na opakowaniu.
W zakresie wina oraz aromatyzowanych produktów sektora wina, od 8 grudnia 2023 r.
zaczęły obowiązywać unijne przepisy (2) dotyczące etykietowania tych wyrobów
w zakresie umieszczania wykazu składników i informacji o wartości odżywczej.
Regulacje te dają możliwości umieszczania obowiązkowych danych na etykiecie
tradycyjnej lub za pomocą środków elektronicznych (np. kodu QR). Umieszczenie takich
informacji w innowacyjny sposób daje konsumentom możliwość dotarcia do
dodatkowych danych na temat win, które wcześniej były niedostępne.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi działań
legislacyjnych bądź inicjatywy na forum UE zmierzających do objęcia wszystkich
napojów alkoholowych pełnym obowiązkiem informacyjnym w tym zakresie.
Przedstawiciele Głównego Inspektoratu Sanitarnego uczestniczą w posiedzeniach grupy
roboczej i eksperckiej do spraw rozporządzenia nr 1169/2011 dot. znakowania
żywności.
Nie można wykluczyć podjęcia w przyszłości prac na poziomie unijnym mających na celu
obowiązkowe podawanie wykazu składników i informacji o wartości odżywczej w
etykietowaniu napojów alkoholowych. Niemniej jednak w ubiegłym roku Komisja
Europejska zawiesiła prace nad rewizją przepisów rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 w
przedmiotowym zakresie.
2 https://spirits.eu/upload/files/publications/CP.MI-098-2019-MoU-Final Version on website
without signature- 4 June 2019.pdf
3 https://brewersofeurope.eu/our-priorities/labelling/
-- 3 of 7 --
4/7
4. Jakie są aktualne wytyczne dotyczące znakowania napojów bezalkoholowych
będących substytutami alkoholu (np. piwa bezalkoholowego)?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami napoje bezalkoholowe o zawartości alkoholu
poniżej 1,2% objętościowych, będące substytutami napojów alkoholowych powinny być
oznakowanie zgodnie z wymaganiami rozporządzenia (UE) nr 1169/2011.
W odniesieniu do win odalkoholizowanych i odalkoholizowanych aromatyzowanych
produktów sektora wina obowiązują szczegółowe przepisy unijne określone w prawie
unijnym (3).
Jednocześnie pragnę wskazać, że na podstawie obowiązujących przepisów oraz
wytycznych Komisji Europejskiej nie jest możliwe stosowanie nazw prawnych napojów
spirytusowych w nazwach napojów bezalkoholowych, a więc przykładowo określenie
„gin bezalkoholowy” czy „whisky bezalkoholowe” są niezgodne z prawem. Wynika to z
rozporządzenia 2019/787 (4). Nie ma też możliwości stosowania przykładowych nazw
„cydr bezalkoholowy” czy „miód pitny bezalkoholowy”, gdyż nie jest to przewidziane w
przepisach ustawy o wyrobach winiarskich (5).
5. Czy Ministerstwo dostrzega problem niespójności polegającej na faktycznym braku
jednolitych zasad znakowania produktów alkoholowych i ich bezalkoholowych
odpowiedników?
Dla szeregu różnych grup środków spożywczych obowiązują odrębne, szczegółowe
przepisy w zakresie znakowania. Jest to związane ze specyficznymi właściwościami
poszczególnych produktów spożywczych, a także dostosowaniem prawa do
rzeczywistych potrzeb informacyjnych konsumenta. Przepisy dzielą kategorie napojów
na napoje alkoholowe oraz na napoje bezalkoholowe.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie widzi niespójności w znakowaniu pomiędzy
napojami alkoholowymi oraz napojami bezalkoholowymi. Różnice w znakowaniu zostały
określone w przepisach horyzontalnych i są stosowane w taki sam sposób w całej Unii
Europejskiej.
-- 4 of 7 --
5/7
6. Czy planowane są działania kontrolne lub interpretacyjne wobec producentów
napojów bezalkoholowych w zakresie obowiązku podawania pełnej informacji
o wartości odżywczej?
W zakresie kontroli spełnienia wymagań jakości handlowej, w tym weryfikację
prawidłowości znakowania napojów bezalkoholowych, właściwa jest Inspekcja Jakości
Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Jest to jednostka podległa Ministrowi
Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która przeprowadza systematyczne kontrole na wszystkich
etapach wprowadzania do obrotu artykułów rolno-spożywczych. Obowiązek podawania
informacji o wartości odżywczej w oznakowaniu napojów bezalkoholowych jest
weryfikowany w trakcie czynności kontrolnych, zaś jego naruszenie skutkuje
stosowaniem sankcji przewidzianych w ustawie o jakości handlowej artykułów rolno-
spożywczych (6). Działania informacyjne Inspekcji prowadzone są również w mediach
społecznościowych. Informacje o wynikach kontroli są publikowane na bieżąco
w aktualnościach stronie internetowej Inspekcji4.
Podczas ostatniej kontroli jakości handlowej piwa przeprowadzonej w I kwartale 2026
r., skontrolowano łącznie 37 partii piwa bezalkoholowego (27 partii na etapie detalu i 10
partii na etapie produkcji). Nieprawidłowości w zakresie znakowania stwierdzono
łącznie w 8 partiach tych piw. Dotyczyły one:
podania na etykiecie oraz/lub kontretykiecie i wywieszce cenowej sprzecznych
nazw produktu, co mogło wprowadzać konsumenta w błąd co do właściwości
danego produktu;
braku nazwy opisowej lub danych dotyczących warunków fizycznych produktu
(pasteryzowane, niefiltrowane);
podania dobrowolnych określeń lub informacji wprowadzających w błąd np.
wyróżnienia w nazwie oraz grafice owoców, np. wiśni, śliwek, grapefruita, mango,
brzoskwini (z pominięciem jabłek), stanowiących 0,1 % produktu, podczas gdy
dominującym składnikiem owocowym był sok jabłkowy (np. 20 %);
umieszczenia informacji „(…) to niskokaloryczne piwo (…)” dla produktu
niespełniającego warunków do stosowania oświadczenia żywieniowego w zakresie
zmniejszonej wartości energetycznej;
4 https://www.gov.pl/web/ijhars
-- 5 of 7 --
6/7
podania informacji o substancjach powodujących alergie lub reakcje nietolerancji
(np. słód jęczmienny) bez odniesienia do składnika alergennego, np. „słód Pale Ale”
zamiast „słód jęczmienny”;
braku wyszczególnienia wszystkich składników użytych do produkcji (chmiel);
podania informacji o wartości odżywczej w formie innej niż określona w
rozporządzeniu 1169/2011 (1) tj. bez wymienienia wszystkich składników (tłuszcz,
sól) oraz przy użyciu zbyt małej czcionki.
7. Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie krajowych regulacji na wzór niektórych
państw UE zwiększających zakres informacji obowiązkowych na etykietach
alkoholu (np. kaloryczność, zawartość cukru)?
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie planuje wprowadzania krajowych przepisów
określających obowiązek podawania na etykietach napojów alkoholowych informacji
o kaloryczności czy zawartości cukru.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Małgorzata Gromadzka
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25
października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na
temat żywności (…) (Dz. Urz. UE L 304 z 22.11.2011, str. 18 z późn. zm.)
(2) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2024/585 z dnia 8 grudnia 2023 r.
Uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr
251/2014 w postanowieniach wykonawczych dotyczących znaczenia i
określenia składników aromatyzowanych produktów sektora wina (Dz .Urz. UE
L, 2024/585 z 15.2.2024, str. 1 z późn. zm.)
(3) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17
grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych
oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE)
nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 671 z
późn. zm.),
Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/33 z dnia 17 października
2018 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr
-- 6 of 7 --
7/7
1308/2013 w odniesieniu do wniosków o objęcie ochroną nazw pochodzenia,
oznaczeń geograficznych i określeń tradycyjnych w sektorze wina, procedury
zgłaszania sprzeciwu, ograniczeń stosowania, zmian w specyfikacji produktu,
unieważnienia ochrony oraz etykietowania i prezentacji (Dz. Urz. UE L 9 z
11.01.2019, str. 2 z późn. zm.)
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 251/2014 z dnia 26
lutego 2014 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji, etykietowania i ochrony
oznaczeń geograficznych aromatyzowanych produktów sektora wina, uchylające
rozporządzenie Rady (EWG) nr 1601/91 (Dz. Urz. UE L 84 z 20.3.2014, str. 14 z
późn. zm.)
(4) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/787 z dnia 17
kwietnia 2019 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji i etykietowania napojów
spirytusowych, stosowania nazw napojów spirytusowych w prezentacji i
etykietowaniu innych środków spożywczych, ochrony oznaczeń geograficznych
napojów spirytusowych, wykorzystywania alkoholu etylowego i destylatów
pochodzenia rolniczego w napojach alkoholowych, a także uchylające
rozporządzenie (WE) nr 110/2008 (Dz. Urz. UE L 130 z 17.5.2019, str. 1 z późn
zm.)
(5) Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o wyrobach winiarskich (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz.
844)
(6) Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-
spożywczych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1980)
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
2. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych
3. Główny Inspektor Sanitarny
-- 7 of 7 --