Interpelacja w sprawie relacji kierownictwa SOK z organizacjami związkowymi
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17981
do ministra infrastruktury
w sprawie relacji kierownictwa SOK z organizacjami związkowymi
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 19-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego wpłynęła prośba ze strony jednego ze związków zawodowych działających w SOK, która dotyczyła interwencji odnośnie do sytuacji w formacji oraz relacji pomiędzy kierownictwem SOK a stroną społeczną. Z przekazanych mi informacji wynika, że w dniu 15 czerwca 2026 r. komendant główny Straży Ochrony Kolei miał zorganizować spotkanie z pracownikami z różnych części kraju, podczas którego miały paść wypowiedzi dyskredytujące działalność organizacji związkowych oraz sugerujące odpowiedzialność pracowników za obecną sytuację w formacji ze względu na ich przynależność do związków zawodowych.
Strona społeczna wskazuje również, że przedstawiano ją jako podmiot blokujący realizację projektów oraz rozwój Straży Ochrony Kolei, mimo że – według jej stanowiska – nie przedstawiono jej formalnie projektów reform lub rozwoju formacji, które mogłyby zostać poddane konsultacjom. Jedyną kwestią, wobec której organizacje związkowe miały zgłosić sprzeciw, była propozycja zmian w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy dotycząca możliwości zatrudniania byłych funkcjonariuszy innych służb mundurowych na preferencyjnych warunkach.
Sprawa dotyczy standardów dialogu społecznego, poszanowania praw pracowniczych oraz konstytucyjnego prawa do zrzeszania się w związkach zawodowych. Niedopuszczalne byłoby przypisywanie pracownikom negatywnych intencji lub odpowiedzialności za sytuację w formacji wyłącznie z powodu ich przynależności związkowej. Takie działania mogą prowadzić do pogorszenia atmosfery pracy, osłabienia zaufania do kierownictwa formacji oraz ograniczania aktywności związkowej.
Straż Ochrony Kolei odgrywa istotną rolę w systemie bezpieczeństwa transportu kolejowego. Dlatego ważne jest, aby relacje pomiędzy kierownictwem formacji, pracownikami i organizacjami związkowymi opierały się na rzetelnym dialogu oraz wzajemnym poszanowaniu praw i obowiązków każdej ze stron.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury posiada informacje o spotkaniu komendanta głównego Straży Ochrony Kolei z pracownikami, które miało odbyć się 15 czerwca 2026 r.? Jeśli tak, jaki był cel tego spotkania?
Czy ministerstwo zwróci się do komendanta głównego SOK oraz PKP PLK o wyjaśnienia dotyczące przebiegu tego spotkania, a zwłaszcza wypowiedzi odnoszących się do działalności organizacji związkowych i przynależności związkowej pracowników?
Czy w ocenie ministerstwa dopuszczalne jest przedstawianie organizacji związkowych jako podmiotów blokujących rozwój formacji, jeśli nie przedstawiono im formalnie projektów reform lub zmian do konsultacji?
Jakie projekty reform, zmian organizacyjnych lub zmian dotyczących warunków służby i pracy w SOK były w ostatnich 12 miesiącach formalnie przedstawiane stronie społecznej do konsultacji?
Czy ministerstwo zamierza podjąć działania mające na celu zapewnienie prawidłowego dialogu społecznego w Straży Ochrony Kolei, w tym poszanowania prawa pracowników do zrzeszania się w związkach zawodowych?
Czy ministerstwo zwróci się do PKP PLK oraz komendanta głównego Straży Ochrony Kolei o przedstawienie informacji, jakie działania zostaną podjęte w celu wyjaśnienia sprawy i odbudowy dialogu ze stroną społeczną?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7920 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DNW-2.054.39.2026
Warszawa, 20 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 17981, Posłanki na Sejm RP, Pani Pauliny
Matysiak, przedstawiam co następuje.
Z informacji otrzymanych od PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dalej: „PLK S.A.”
oraz „Spółka”) wynika, że od września 2025 r. kierownictwo Komendy Głównej Straży
Ochrony Kolei (dalej: „SOK”) cyklicznie organizuje spotkania z funkcjonariuszami
pełniącymi służbę w komendach regionalnych i posterunkach SOK. Spotkania te mają
charakter roboczy i służą bezpośredniej wymianie informacji pomiędzy kierownictwem
a funkcjonariuszami. Nie mają one charakteru formalnych narad służbowych, nie są zatem
protokołowane ani nie sporządza się z nich notatek służbowych. Ich celem jest
usprawnienie komunikacji wewnętrznej, zapewnienie funkcjonariuszom bezpośredniego
kontaktu z kadrą kierowniczą oraz budowanie relacji opartych na otwartości, wzajemnym
szacunku i zaufaniu. Stanowią one bezpośredni kanał przepływu informacji pomiędzy
kierownictwem a funkcjonariuszami, co ma szczególne znaczenie w przypadku
zarządzania strukturą rozproszoną, jaką jest SOK. Ta forma komunikacji została
umożliwiona przez obecne kierownictwo SOK i wcześniej nie funkcjonowała.
Z wyjaśnień otrzymanych z PLK S.A. wynika, że spotkanie Komendanta Głównego SOK
z funkcjonariuszami, które odbyło się w dniu 15 czerwca 2026 r., stanowiło element
opisanego powyżej cyklu spotkań kierownictwa z funkcjonariuszami z różnych jednostek
organizacyjnych formacji. Celem spotkania było omówienie bieżących zagadnień
dotyczących funkcjonowania SOK, wymiana informacji, poznanie opinii funkcjonariuszy
oraz umożliwienie im przedstawienia problemów i postulatów bezpośrednio
kierownictwu formacji. Spotkanie nie było poświęcone ocenie działalności organizacji
związkowych ani rozliczaniu funkcjonariuszy z ich przynależności związkowej.
Podczas omawianego spotkania nie padły wypowiedzi dyskredytujące działalność
organizacji związkowych ani sugerujące, że funkcjonariusze ponoszą odpowiedzialność
za sytuację w formacji z powodu swojej przynależności związkowej. Zdaniem PLK S.A.,
informacje przedstawione w przedmiotowej interpelacji w powyższym zakresie
nie znajdują potwierdzenia w faktach, nie wskazano również konkretnych wypowiedzi,
-- 1 of 3 --
2
ich pełnego kontekstu ani innych wiarygodnych okoliczności pozwalających na przyjęcie,
że do opisanych zdarzeń rzeczywiście doszło.
Na podstawie informacji otrzymanych od Spółki stwierdzamy, że kierownictwo SOK nie
kwestionuje prawa funkcjonariuszy do zrzeszania się ani prowadzenia działalności
związkowej. Funkcjonariusze mają prawo zarówno do przynależności związkowej, jak i do
samodzielnej oceny sposobu działania poszczególnych organizacji, ich decyzji, form
komunikowania się z załogą oraz rezultatów podejmowanych inicjatyw. Niemniej
organizacje związkowe, podobnie jak inne podmioty uczestniczące w dialogu społecznym,
ponoszą odpowiedzialność za własne działania, przekazywane komunikaty oraz sposób,
w jaki działania te są odbierane przez funkcjonariuszy.
Ewentualny negatywny odbiór określonych inicjatyw związkowych przez część załogi nie
może być przypisywany kierownictwu SOK w sposób bezpodstawny. Bezpodstawne
jednak pozostają ewentualne próby przenoszenia odpowiedzialności za decyzje i działania
podejmowane przez organizacje związkowe na kierownictwo formacji
oraz do poszukiwania kwestii spornych w obszarach nie budzących kontrowersji.
Kierownictwo SOK jest otwarte na merytoryczną krytykę i wyjaśnianie konkretnych
zdarzeń. Nie może jednak odnosić się do ogólnikowych i niepotwierdzonych zarzutów,
które nie zawierają precyzyjnego wskazania osoby, treści pełnej wypowiedzi, okoliczności
jej wygłoszenia oraz kontekstu, w jakim miała ona paść.
Z wyjaśnień otrzymanych z PLK S.A. wynika, że projekty aktów wewnętrznych,
regulaminów oraz innych dokumentów wymagających współdziałania ze stroną społeczną
przekazywane są organizacjom związkowym i poddawane konsultacjom w trybie
oraz terminach określonych przepisami prawa. Organizacje związkowe mają możliwość
zgłaszania stanowisk, opinii i uwag, które są analizowane w toku prowadzonych
uzgodnień.
Ponadto, w SOK prowadzone są regularne (nie rzadziej niż raz na kwartał) spotkania
przedstawicieli pracodawcy i organizacji związkowych w ramach dialogu społecznego.
Podczas tych spotkań omawiane są bieżące zagadnienia dotyczące funkcjonowania SOK,
inicjatywy zgłaszane przez stronę społeczną, a także planowane kierunki rozwoju formacji
oraz zamierzenia organizacyjne mogące mieć wpływ na warunki pracy i służby.
Spółka poinformowała, że nie podziela stanowiska, zgodnie z którym dyskusja
o możliwych kierunkach rozwoju może odbywać się dopiero po przedstawieniu
sformalizowanego projektu aktu prawnego lub regulacji wewnętrznej. W opinii PLK S.A.,
dialog na etapie koncepcyjnym oraz wymiana poglądów poprzedzająca przygotowanie
formalnych dokumentów są naturalnym elementem procesu zarządzania i nie naruszają
kompetencji organizacji związkowych. Obowiązek formalnych konsultacji powstaje
natomiast w przypadkach określonych przepisami prawa i regulacjami wewnętrznymi
i w tym kontekście w ciągu ostatnich 12 miesięcy nie wystąpiły formalne przesłanki
uzasadniające przeprowadzenie konsultacji ze stroną społeczną. Według PLK S.A., dialog
-- 2 of 3 --
3
społeczny w SOK jest prowadzony z poszanowaniem obowiązujących przepisów,
w szczególności ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych, przepisów prawa
pracy oraz wewnętrznych regulacji obowiązujących w Spółce.
Z informacji otrzymanych z PLK S.A. wynika, że nie stwierdzono, aby kierownictwo SOK
podejmowało działania zmierzające do ograniczenia prawa funkcjonariuszy
do zrzeszania się lub do utrudniania działalności związkowej. Prawidłowy dialog społeczny
wymaga odpowiedzialności po obu stronach. Powinien on opierać się na konkretnych
faktach, wzajemnym szacunku i gotowości do rzeczowej rozmowy. Rozpowszechnianie
niezweryfikowanych informacji, przypisywanie kierownictwu wypowiedzi, które
nie padły, albo przedstawianie każdej różnicy zdań jako przejawu represji wobec
działalności związkowej nie służy odbudowie zaufania i może prowadzić
do niepotrzebnego zaostrzenia relacji.
W ocenie Spółki, nie ma podstaw do podejmowania działań dyscyplinujących wobec
kierownictwa SOK na podstawie niepotwierdzonych zarzutów. Kierownictwo SOK
deklaruje gotowość do wyjaśniania wszelkich konkretnych zastrzeżeń przedstawionych
przez organizacje związkowe. Warunkiem rzetelnego rozpatrzenia sprawy jest jednak
przekazanie informacji pozwalających na identyfikację zdarzenia, w szczególności
wskazanie treści kwestionowanej wypowiedzi, osoby, która miała ją wygłosić,
oraz okoliczności i świadków zdarzenia.
Według PLK S.A., nie można uznać za właściwe budowania relacji ze stroną społeczną
na podstawie anonimowych, ogólnikowych albo niezweryfikowanych informacji.
SOK pełni istotną funkcję w systemie bezpieczeństwa transportu kolejowego. Z tego
względu relacje pomiędzy kierownictwem formacji, funkcjonariuszami i organizacjami
związkowymi powinny opierać się na odpowiedzialności, rzetelności, wzajemnym
szacunku oraz poszanowaniu praw i obowiązków każdej ze stron.
Ministerstwo Infrastruktury prowadzi dialog społeczny, w ramach cyklicznych spotkań
Zespołu Trójstronnego ds. Kolejnictwa, którego ostatnie posiedzenie odbyło się w dniu
1 lipca 2026 r., także z udziałem Komendanta Głównego SOK i przedstawicieli strony
społecznej - jednak tematyka interpelacji nie była podnoszona przez przedstawicieli
związków zawodowych.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 3 of 3 --