Interpelacja w sprawie działań wymierzonych w program edukacyjny "Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka" oraz ich politycznego charakteru
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 16912
do ministra infrastruktury
w sprawie działań wymierzonych w program edukacyjny "Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka" oraz ich politycznego charakteru
Zgłaszający: Grzegorz Puda
Data wpływu: 30-04-2026
Szanowny Panie Ministrze,
z najwyższym oburzeniem przyjmuję informacje o działaniach podejmowanych wobec programu „Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka” oraz osób odpowiedzialnych za jego realizację, w tym byłego głównego inspektora transportu drogowego Alvina Gajadhura.
Program ten miał jeden cel — ratowanie zdrowia i życia dzieci poprzez edukację w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Dziś jednak staje się on przedmiotem postępowań, które w odbiorze społecznym wyglądają jak próba znalezienia haków i politycznego rozliczania poprzedników.
Nie sposób nie zauważyć, że mamy do czynienia z niebezpiecznym precedensem: oto państwo zamiast wspierać działania edukacyjne skierowane do najmłodszych, wysyła sygnał, że mogą one stać się pretekstem do postępowań i represji. To nie tylko uderza w konkretne osoby, ale przede wszystkim w ideę edukacji dzieci – fundament odpowiedzialnej polityki bezpieczeństwa.
Jeszcze bardziej bulwersujące jest to, że podobne działania edukacyjne były i są realizowane także obecnie przez instytucje państwowe. Powstaje więc uzasadnione pytanie: Czy mamy do czynienia z realną troską o standardy, czy raczej z wybiórczym stosowaniem prawa, uzależnionym od tego, kto dany program realizował?
Takie działania noszą znamiona politycznej selektywności i mogą być odbierane jako próba zastraszenia urzędników oraz instytucji publicznych: „nie wychylajcie się, bo za działania prospołeczne możecie zostać rozliczeni”. To jest sygnał skrajnie niebezpieczny dla funkcjonowania państwa.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury akceptuje sytuację, w której program edukacyjny dla dzieci staje się przedmiotem działań o charakterze represyjnym?
Czy prowadzone postępowania mają charakter wyłącznie merytoryczny, czy też są elementem szerszego procesu politycznego rozliczania poprzedniego kierownictwa instytucji państwowych?
Dlaczego działania służące poprawie bezpieczeństwa dzieci są dziś kwestionowane, podczas gdy analogiczne inicjatywy są nadal realizowane?
Czy ministerstwo gwarantuje, że obecne kierownictwo instytucji publicznych nie będzie traktowane w sposób uprzywilejowany w stosunku do swoich poprzedników?
Czy nie obawia się Pan, że tego rodzaju działania wywołają efekt mrożący i doprowadzą do ograniczenia inicjatyw edukacyjnych w przyszłości?
Jakie konkretne nieprawidłowości – poza formalnymi – uzasadniają tak daleko idące działania wobec programu o charakterze społecznym?
Czy ministerstwo zamierza jednoznacznie stanąć po stronie edukacji dzieci i jasno zadeklarować, że tego typu programy powinny być rozwijane, a nie podważane?
Oczekuję jednoznacznej odpowiedzi: Czy w Polsce karze się dziś za edukowanie dzieci w zakresie bezpieczeństwa, jeśli robiły to „niewłaściwe” osoby?
Brak jasnej deklaracji w tej sprawie będzie oznaczał przyzwolenie na wykorzystywanie instytucji państwa do bieżącej walki politycznej kosztem bezpieczeństwa najmłodszych obywateli.
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Bardzo krótka odpowiedź w stosunku do liczby pytań poselskich
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14324 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-8-1.054.8.2026
Warszawa, 17 września 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 16912 Pana Posła Grzegorza Pudy, poniżej przedstawiam
następującą informację.
Główny Inspektorat Transportu Drogowego w latach 2022-2023 realizował projekt
pn. „Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka” w ramach Programu Operacyjnego
Infrastruktura i Środowisko 2014-2020, Oś priorytetowa: III Rozwój sieci drogowej TEN-T
i transportu multimodalnego, Działanie 3.1: Rozwój drogowej i lotniczej sieci TEN-T o
wartości 7,5 mln zł z dofinansowaniem z UE na poziomie 6,37 mln zł. Głównym celem
wskazanego projektu było propagowanie zasad bezpieczeństwa oraz kształtowanie
właściwych wzorców zachowania się najmłodszych uczestników ruchu drogowego oraz
wzrost bezpieczeństwa niechronionych uczestników ruchu drogowego.
Mając na uwadze fakt, że wskazany projekt realizowany był bezpośrednio przez Główny
Inspektorat Transportu Drogowego (dalej: GITD), to GITD był także podmiotem
odpowiedzialnym za prawidłowe wydatkowanie środków finansowych. Podkreślenia
wymaga, że dofinansowanie projektu ze środków Unii Europejskiej zawsze wiąże się ze
szczegółową kontrolą celowości, zasadności i kwalifikowalności realizowanych przez daną
jednostkę wydatków. Między innymi właśnie z tego względu w roku 2024
przeprowadzony został audyt wewnętrzny w GITD dotyczący wykonania i finansowania
-- 1 of 6 --
2
akcji promocyjnych, w szczególności celowości wydatkowania środków na akcje
promocyjne realizowane w latach od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2023 r.
Mając na uwadze wyniki przeprowadzonego audytu, w dniu 3 września 2024 r. ówczesny
Główny Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Rzecznika Dyscypliny Finansów
Publicznych o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych w dokonanych wydatkach w
ramach projektu pn. „Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka”, wskazując na niezgodność
zakresu projektu z celem i zadaniami ustawowymi Inspekcji Transportu Drogowego.
Ponadto zwrócono uwagę na brak odniesienia przedmiotu projektu do ustawowych zadań
jednostki dokonującej wydatku. Natomiast stwierdzone nieprawidłowości oszacowano na
łączną kwotę 5,4 mln zł.
Jednocześnie zgodnie z informacjami przekazanymi przez Główny Inspektorat Transportu
Drogowego utrzymanie trwałości projektu realizowane jest z zgodnie z postanowieniami
umowy o dofinansowanie projektu ze środków UE.
W ramach projektu zakupiono też miasteczka ruchu drogowego. W tym aspekcie, aby
zapewnić trwałość projektu oraz uwzględnić wyniki zadania audytowego, zawarte zostały
porozumienia dotyczące bezpłatnego użyczenia miasteczek przez GITD wyłącznie
podmiotom publicznym wskazanym przez Wojewódzkie Rady BRD.
Podkreślenia wymaga, że Ministerstwo Infrastruktury popiera potrzebę prowadzenia
szerokich działań edukacyjnych wśród dzieci i młodzieży w zakresie podnoszenia
świadomości dotyczącej zagrożeń w ruchu drogowym oraz promujących
bezpieczeństwo w ruchu i transporcie drogowym. Natomiast działania w tym zakresie
należy podejmować zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, a każdy
wydatek instytucji państwowej powinien być celowy i uzasadniony i mieć ścisły związek z
ustawowymi kompetencjami danego organu. W tym kontekście uzasadnione było
działanie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, który po powzięciu informacji o
wynikach zadania audytowego wskazujących na istotne nieprawidłowości w
wydatkowaniu środków na kwotę ponad 5 mln zł, wystąpił do Rzecznika Dyscypliny
Finansów Publicznych o zbadanie sprawy. Należy jednocześnie podkreślić, że Główny
Inspektor Transportu Drogowego jest organem administracji publicznej, który
samodzielnie podejmuje decyzje w sprawach dotyczących swojej właściwości
rzeczowej.
Zwracam również uwagę, że Inspekcja Transportu Drogowego (dalej: ITD) działa na
podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym i została powołana
do kontroli przestrzegania przepisów w zakresie przewozu drogowego.
Na przestrzeni lat do kompetencji Inspekcji Transportu Drogowego dodawano kolejne
zadania, w tym m. in. kontrolę prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, o której
mowa w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz kontrolę i nadzór
-- 2 of 6 --
3
nad przestrzeganiem przepisów ruchu drogowego przez kierujących pojazdami w
zakresie, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu
drogowym, tj. nadzór nad ruchem drogowym za pomocą urządzeń rejestrujących (tzw.
fotoradarów). Do zadań tych nie zaliczono jednak wprost działań edukacyjnych
kierowanych do dzieci i młodzieży.
Dodatkowo informuję, że Główny Inspektor Transportu Drogowego został upoważniony
przez Ministra Infrastruktury do prowadzenia prac legislacyjnych nad projektem ustawy
o Inspekcji Transportu Drogowego.
Celem przedmiotowego projektu ustawy jest nadanie inspektorom ITD statusu
funkcjonariuszy oraz kompleksowe uregulowanie organizacji ITD i kompetencji jej
organów. W projekcie ustawy planowane jest określenie charakteru służby Inspekcji
Transportu Drogowego, jako jednolitej umundurowanej formacji, a także cel jej działania.
ITD ma przede wszystkim odpowiadać za zapewnienie uczciwej konkurencji i
bezpieczeństwa na rynku przewozów drogowych poprzez ochronę krajowych
przewoźników drogowych lub mających siedzibę w innym państwie członkowskim Unii
Europejskiej. Funkcje te ITD będzie realizować dzięki pełnieniu z jednej strony roli
regulatora rynku przewozów drogowych, czyli pełnieniu nadzoru nad przestrzeganiem
wspólnych zasad dostępu do zawodu przewoźnika drogowego i udzielaniu lub cofaniu
uprawnień wymaganych w międzynarodowych zarobkowych przewozach drogowych, z
drugiej zaś służba ta będzie pełnić kontrolę przestrzegania przepisów w zakresie
warunków i obowiązków przewozu drogowego.
Ponadto uprzejmie wskazuję, że to inne niż ITD organy i podmioty zostały powołane do
prowadzenia działalności edukacyjnej, także wśród dzieci i młodzieży, w obszarze ruchu
drogowego. Dla przykładu - do zadań Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego
(KRBRD) w zakresie poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego należy w szczególności
inicjowanie działalności edukacyjno-informacyjnej. Tożsame działania mogą podejmować
także Wojewódzkie Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego.
Krajowa Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego (KRBRD) jest międzyresortowym
organem pomocniczym Rady Ministrów w sprawach bezpieczeństwa ruchu drogowego,
działającym w strukturze organizacyjnej Ministerstwa Infrastruktury i prowadzącym
działania promujące kwestie bezpieczeństwa na polskich drogach wśród wszystkich
użytkowników dróg. Przewodniczącym KRBRD jest minister właściwy do spraw
transportu, a realizację jej zadań wspiera Sekretariat KRBRD.
Podkreślam, że Ministerstwo Infrastruktury stale wprowadza zmiany w przepisach prawa,
które mają poprawić bezpieczeństwo ruchu drogowego, a także prowadzi szereg działań
skierowanych do wszystkich uczestników ruchu drogowego, w tym do najmłodszych
uczestników tego ruchu. Głównym założeniem prowadzonych działań jest wzrost
świadomości społecznej w zakresie bezpiecznego zachowania się na drodze, spadek liczby
ofiar śmiertelnych i rannych. Działania te prowadzone są zgodnie z założeniami
-- 3 of 6 --
4
wieloletniego krajowego programu poprawy stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego w
Polsce – Narodowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2021-2030, a także
Programów Realizacyjnych.
Dla przykładu - 2024 roku Sekretariat KRBRD przeprowadził kampanię viralową ,,Pomyśl
przed! Idź, jedź, prowadź bezpiecznie!” przy wykorzystaniu wyprodukowanych
materiałów audiowizualnych (5 filmów) zawierających zagadnienia dotyczące, m.in.
współistnienia rowerzystów i kierowców. Celem kampanii była nie tylko edukacja, ale
przede wszystkim wzbudzenie refleksji oraz zmiana postaw i zachowań użytkowników
dróg. Każdy z opublikowanych filmów skupiał się na innym uczestniku ruchu drogowego i
codziennych błędach popełnianych w ruchu drogowym, które mogą prowadzić do
tragedii. Celem kampanii było, aby odbiorca – kierowca, pasażer, pieszy czy rowerzysta –
zobaczył siebie w sytuacji potencjalnego zagrożenia i zrozumiał, że jego wybory mają
realny wpływ na życie innych ludzi. Podkreślenia wymaga, że zmiana nawyków nie
dokonuje się poprzez jednorazowe komunikaty, ale poprzez ciągłe przypominanie,
budowanie świadomości i dawanie konkretnych wzorców zachowań, które odbiorca może
wdrożyć już dziś – np. odpoczynek przed podróżą, rezygnacja z telefonu za kierownicą,
odmowa jazdy po alkoholu, czy większa uwaga na pieszych.
W 2025 r. Sekretariat KRBRD realizował natomiast ogólnopolską kampanię „Zwolnij, bo
się przejedziesz”, która miała skłaniać do refleksji i pozwalała opowiedzieć się po stronie
korzyści wynikających z bezpiecznej jazdy. Obejmowała zagadnienie związane z
drastycznym przekraczaniem dozwolonych limitów prędkości, zwłaszcza poza obszarem
zabudowanym oraz wpływem takiego zachowania kierujących samochodami osobowymi
na ryzyko utraty życia i zdrowia innych uczestników ruchu drogowego. Głównym celem
projektu było podniesienie świadomości zagrożeń nadmiernej prędkości i jej wpływu na
ryzyko zaistnienia wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym lub ciężkimi obrażeniami
ciała. Kampania została realizowana ze środków europejskich w ramach projektu
FENX.05.03-IP.02-0003/24 pn. "Kampanie społeczne dotyczące największych problemów
z zakresu bezpieczeństwa ruchu drogowego".
Ponadto w ramach współpracy Ministerstwa Infrastruktury i Ministerstwa Edukacji
Narodowej na etapie uzgodnień reformy podstaw programowych, zgłoszono propozycje
dotyczące edukacji w tematyce bezpieczeństwa ruchu drogowego w szkołach
podstawowych – do podpisanego w dniu 11 marca 2026 r. przez Minister Edukacji Panią
Barbarę Nowacką – nowego rozporządzenia w sprawie podstawy programowej
wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły
podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu
umiarkowanym lub znacznym. Podstawa programowa wychowania przedszkolnego dla
przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form
wychowania przedszkolnego będzie obowiązywać od 1 września 2026 r. w klasach I i IV
szkoły podstawowej, a w latach następnych również w kolejnych klasach szkoły
podstawowej.
-- 4 of 6 --
5
Przepisy przedmiotowego rozporządzenia wprowadzają nowy przedmiot – Zajęcia
praktyczno-techniczne w miejsce obecnego przedmiotu – Technika, który zawierał bardzo
szeroki moduł dotyczący wychowania komunikacyjnego. Celem zastąpienia obecnego
przedmiotu – technika nowym przedmiotem – zajęcia praktyczno-techniczne – jest rozwój
praktycznych umiejętności i kompetencji uczniów, kształtowanie predyspozycji
technicznych, a także budowanie poczucia sprawczości i samodzielności przez realizację
własnych projektów. Nowa koncepcja dla przedmiotu zajęcia praktyczno-techniczne
uwzględnia obszary praktycznego zastosowania wiedzy technicznej w życiu codziennym
ucznia, co zapewni systematyczny rozwój umiejętności technicznych, myślenia
projektowego i odpowiedzialności za środowisko, a także umożliwi integrację wiedzy z
różnych dziedzin.
Dodatkowo w ramach działań edukacyjnych skierowanych do młodych uczestników ruchu
drogowego Sekretariat KRBRD przekazał, w ostatnich dwóch latach, nagrody dla
uczestników Finałów Turniejów Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego na szczeblu
wojewódzkim
i krajowym. Należy podkreślić, iż turnieje stanowią rodzaj programu edukacyjnego
przygotowującego dzieci i młodzież do bezpiecznego uczestnictwa w ruchu drogowym.
Pierwszym etapem poszczególnych turniejów są eliminacje na szczeblu gminy, następnym
eliminacje powiatowe i wojewódzkie. Każda edycja kończy się finałem ogólnopolskim.
Zwycięzcy finałów turniejów ogólnopolskich mają prawo startu w Europejskim Turnieju
Edukacji Drogowej.
Natomiast w ramach promocji bezpiecznego poruszania się po drogach przez młodych
rowerzystów, Ministerstwo Infrastruktury zawarło 24 kwietnia 2026 r. umowę na zakup
65 tys. kasków rowerowych dla dzieci. Jest to element szeroko zakrojonych działań,
mających na celu poprawę bezpieczeństwa młodych uczestników ruchu drogowego.
Zakup kasków zostanie sfinansowany ze środków programu Fundusze Europejskie na
Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027. Program ten wspiera inicjatywy związane
m.in.
z bezpieczeństwem, zrównoważonym transportem i edukacją w zakresie ruchu
drogowego, dzięki czemu możliwe jest wyposażenie uczniów w niezbędne, podstawowe
elementy ochronne. Zakupione kaski zostały przekazane poprzez Kuratoria Oświaty –
placówkom szkolnym w całym kraju. Szkoły sukcesywnie w ramach możliwości wręczają
je uczniom. Inicjatywa ta ma wspierać edukację komunikacyjną oraz budować kulturę
bezpiecznego poruszania się na drogach od najmłodszych lat.
Jednocześnie podczas wszelkich spotkań, pikników czy akcji w bezpośrednich rozmowach
pracownicy Sekretariatu KRBRD edukują młodych uczestników ruchu drogowego w
kwestiach prawidłowego i zgodnie z przepisami poruszania się po drogach.
Niezależnie od powyższego uprzejmie informuję, że przedstawiciele resortu infrastruktury
przedstawili informację na temat współfinasowanych z funduszy UE projektów, które były
-- 5 of 6 --
6
i są realizowane przez Ministerstwo Infrastruktury i jednostki podległe podczas
posiedzenia Podkomisji stałej do spraw monitorowania wykorzystania funduszy Unii
Europejskiej w zakresie infrastruktury, które odbyło się w dniu 27 maja 2026 r. Co więcej,
stanowisko dotyczące realizowanego przez Główny Inspektorat Transportu Drogowego
projektu pn. „Bezpieczna Szkoła Krokodylka Tirka” zostało przeze mnie szczegółowo
przedstawione podczas 57. posiedzenia Sejmu w dniu 14 maja 2026 r. w ramach punktu
porządku dziennego "Pytania w sprawach bieżących". Dodatkowo, odniosłem się do tych
kwestii także podczas posiedzenia Komisji Infrastruktury dotyczącej rozpatrzenia
rządowego dokumentu "Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania
realizowane w tym zakresie w 2025 r. (druk nr 2558)" w dniu 28 maja 2026 r.
Z wyrazami szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 6 of 6 --