Interpelacja w sprawie propozycji Parlamentarnego Zespołu ds. Dialogu Obywatelskiego dotyczących rozwiązań wspierających rozwój i skuteczność instytucjonalnych ciał dialogu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9975
do ministra ds. społeczeństwa obywatelskiego
w sprawie propozycji Parlamentarnego Zespołu ds. Dialogu Obywatelskiego dotyczących rozwiązań wspierających rozwój i skuteczność instytucjonalnych ciał dialogu
Zgłaszający: Bożena Lisowska
Data wpływu: 23-05-2025
Szanowna Pani Minister,
w lutym bieżącego roku rozpoczął swoje prace Parlamentarny Zespół ds. Dialogu Obywatelskiego, którego mam zaszczyt być przewodniczącą. Celem zespołu jest analiza stanu dialogu obywatelskiego w Polsce oraz wypracowanie propozycji rozwiązań wspierających rozwój i skuteczność instytucjonalnych ciał dialogu, takich jak rady działalności pożytku publicznego, młodzieżowe rady i sejmiki młodzieżowe. W toku dotychczasowych prac zespół przeprowadził konsultacje z przedstawicielami samorządów, organizacji pozarządowych, ekspertami oraz członkami i opiekunami rad. W wyniku tych spotkań zidentyfikowano szereg problemów oraz wskazano konkretne obszary wymagające pilnej interwencji legislacyjnej i systemowej.
Wśród najważniejszych zgłoszonych postulatów znajdują się:
• potrzeba nowelizacji ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie,
• ujednolicenie standardów funkcjonowania oraz stworzenie centralnego rejestru rad,
• zwiększenie kompetencji i realnego wpływu ciał dialogu obywatelskiego,
• zabezpieczenie finansowe i instytucjonalne dla osób wspierających funkcjonowanie rad,
• konieczność precyzyjnych definicji prawnych dla pojęć takich jak „dialog obywatelski” i „pożytek publiczny”,
• wprowadzenie obligatoryjności powoływania rad oraz ochrona ich przed arbitralnym wygaszaniem,
• rozwój edukacji obywatelskiej i wzmacnianie świadomości społecznej,
• zapewnienie przejrzystości poprzez centralną bazę danych i publikowanie informacji w Biuletynach Informacji Publicznej.
Zgłoszone postulaty jasno wskazują na potrzebę kompleksowych działań zarówno legislacyjnych (m.in. zmiany w definicjach ustawowych, określenie statusu prawnego rad, kwestie obligatoryjności i finansowania), jak i systemowych oraz edukacyjnych (opracowanie standardów działania, katalog dobrych praktyk, szkolenia i wsparcie merytoryczne oraz finansowe).
Mając na uwadze znaczenie partycypacji obywatelskiej dla jakości demokracji i kształtowania świadomego społeczeństwa obywatelskiego, zwracam się do Pani Minister z uprzejmą prośbą o:
1) przedstawienie stanowiska Pani Minister wobec zidentyfikowanych przez zespół postulatów,
2) informację: Czy Pani Minister planuje w najbliższym czasie działania legislacyjne lub systemowe w zakresie wzmocnienia ciał dialogu obywatelskiego – w szczególności młodzieżowych rad oraz rad pożytku publicznego?
3) oraz deklarację: Czy Pani Minister jest gotowa do współpracy z Parlamentarnym Zespołem ds. Dialogu Obywatelskiego przy wypracowaniu zmian legislacyjnych i organizacyjnych?
Z poważaniem
Bożena Lisowska
Minister Adriana Porowska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8256 znakówspk@kprm.gov.pl / sekretariat_DOB@kprm.gov.pl Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
www.gov.pl/web/pozytek Al. Ujazdowskie 1/3
00-583 Warszawa
Przewodnicząca Komitetu do spraw Pożytku Publicznego
Adriana Porowska
DOB.ZKS.4510.6.2025
Warszawa, 17 czerwca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9975 Pani Poseł Bożeny Lisowskiej w sprawie propozycji
Parlamentarnego Zespołu ds. Dialogu Obywatelskiego dotyczących rozwiązań wspierających
rozwój i skuteczność instytucjonalnych ciał dialogu proszę przyjąć następujące informacje:
Odpowiadając na zgłoszone przez Panią Przewodniczącą postulaty, wypracowane w
ramach Parlamentarnego Zespołu ds. Dialogu Obywatelskiego pragnę podkreślić, że swoje
działania jako Ministra ds. Społeczeństwa Obywatelskiego, Przewodnicząca Komitetu do
spraw Pożytku Publicznego podejmuję w duchu partnerskiej współpracy pomiędzy
administracją rządową a sektorem pozarządowym, z uwzględnieniem postulatów i potrzeb
zgłaszanych przez trzeci sektor. Wyrazem otwartości na dialog i wsłuchiwania się w
potrzeby organizacji pozarządowych jest m.in. powołanie do życia ciał o charakterze
partycypacyjnym, których zadaniem jest wspieranie Przewodniczącej w pracach
legislacyjnych służących rozwojowi społeczeństwa obywatelskiego.
Dzięki ekspertom zasiadającym w gremiach konsultacyjno-doradczych (Rada Działalności
Pożytku Publicznego, zespoły robocze przy Przewodniczącej i Komitet do spraw Pożytku
Publicznego) mam możliwość konsultowania swych działań ze stroną pozarządową,
samorządową i z innymi resortami.
Poniżej odnoszę się do zagadnień poruszonych w interpelacji:
Przedstawienie stanowiska Ministerstwa wobec zidentyfikowanych przez Zespół
postulatów.
• potrzeba nowelizacji ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie,
Chcąc szerzej zaangażować przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego w proces
tworzenia prawa dotyczącego organizacji pozarządowych, jako Przewodnicząca Komitetu
ds. Pożytku Publicznego, powołałam grupę roboczą ds. uproszczeń prawnych dla
-- 1 of 3 --
(+48) 22 694 75 83/ (+48) 22 694 75 29 Komitet do Spraw Pożytku Publicznego,
spk@kprm.gov.pl / sekretariat_DOB@kprm.gov.pl Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
www.gov.pl/web/pozytek Al. Ujazdowskie 1/3
00-583 Warszawa
organizacji pozarządowych, liczącą przeszło 40 przedstawicieli tych organizacji i sektora
publicznego. Grupa pracuje aktywnie, zarówno w pełnym składzie, jak i w tematycznych
zespołach roboczych. W wyniku tych konsultacji powstało wiele projektów i rekomendacji
do przyszłej nowelizacji ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. W
czerwcu 2024 r. powołane zostały do życia również grupy robocze ds. partycypacji i dialogu
obywatelskiego oraz ds. aktywizmu i wolontariatu, które wypracowują potrzebne
sektorowi rozwiązania prawne w swoich obszarach. Wiele z proponowanych przez grupy
robocze rozwiązań jest zbieżnych z postulatami, które zgłasza Parlamentarny Zespół ds.
Dialogu Obywatelskiego.
W oparciu o rezultaty prac ww. grup opracowywany jest w chwili obecnej drugi projekt
nowelizacji ustawy. W tym celu powołałam Zespół roboczy Komitetu do spraw Pożytku
Publicznego do spraw zmian w ustawie o pożytku publicznym i o wolontariacie oraz innych
ustawach dotyczących rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, który uwzględni w swoich
pracach dorobek prac wszystkich grup roboczych.
Pierwszy projekt, zawierający szereg rozwiązań, również postulowanych przez trzeci
sektor, wpisany został 26 maja 2025 r. do Wykazu Prac Legislacyjnych i Programowych
Rady Ministrów i niebawem trafi do konsultacji publicznych.
• ujednolicenie standardów funkcjonowania oraz stworzenie centralnego rejestru rad,
• zapewnienie przejrzystości poprzez centralną bazę danych i publikowanie informacji
w Biuletynach Informacji Publicznej.
Trwają analizy i prace koncepcyjne dotyczące stworzenia interaktywnego narzędzia
informatycznego pozwalającego na gromadzenie informacji dot. różnych form działalności
społeczeństwa obywatelskiego w tym różnego typu rad. Portal opracowywany jest przy
współpracy z Centralnym Ośrodkiem Informatyki.
• zwiększenie kompetencji i realnego wpływu ciał dialogu obywatelskiego,
Odnosząc się do ciał dialogu, pragnę zapewnić Panią Poseł, że przykładam ogromną wagę
do ich coraz lepszego funkcjonowania. Rada Działalności Pożytku Publicznego VIII kadencji
pracuje w sposób niezwykle intensywny, a jej skład ma, dzięki moim decyzjom, charakter
reprezentatywny dla sektora.
Jednocześnie nabór do Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem IV kadencji rusza 23 czerwca.
Liczę, że uda się zachęcić do udziału w jej pracach młodych ludzi, dla których nowa Rada
stanie się realną przestrzenią do współpracy w interesie całego młodego pokolenia. 3
czerwca zakończyły się konsultacje projektu rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu
do spraw Pożytku Publicznego w sprawie Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem.
Zaproponowane zmiany służą usprawnieniu działalności Rady oraz stworzeniu bardziej
przejrzystych zasad wyboru jej członków, a także uporządkowaniu kwestii dotyczących
uzgadniania w ramach Rady opiniowanych dokumentów. Przygotowana nowelizacja ma też
na celu wyeliminowanie praktyk służących upolitycznieniu tego ciała dialogu, stosowanych
w poprzednich kadencjach, jak również wyeliminowaniu stwierdzonych nieprawidłowości i
uchybień proceduralno-prawnych przy powoływaniu członków Rady.
• zabezpieczenie finansowe i instytucjonalne dla osób wspierających funkcjonowanie
rad,
-- 2 of 3 --
(+48) 22 694 75 83/ (+48) 22 694 75 29 Komitet do Spraw Pożytku Publicznego,
spk@kprm.gov.pl / sekretariat_DOB@kprm.gov.pl Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
www.gov.pl/web/pozytek Al. Ujazdowskie 1/3
00-583 Warszawa
Jestem przekonana, że niektóre z programów rozwoju społeczeństwa obywatelskiego
wdrażanych przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa
Obywatelskiego jak np. Fundusz Młodzieżowy w odniesieniu do rad młodzieżowych mogą
być efektywnie wykorzystywane jako instrument wsparcia funkcjonujących rad. Obecnie
przygotowywane są zmiany w programach dostosowujące je do aktualnych potrzeb.
• konieczność precyzyjnych definicji prawnych dla pojęć takich jak „dialog obywatelski”
i „pożytek publiczny”,
• wprowadzenie obligatoryjności powoływania rad oraz ochrona ich przed arbitralnym
wygaszaniem,
Powołane grupy robocze, jak i zespoły robocze Komitetu ds. Pożytku Publicznego pracują
nad przygotowaniem propozycji legislacyjnych służących uporządkowaniu aktów prawnych
regulujących funkcjonowanie społeczeństwa obywatelskiego i stworzeniem optymalnych
warunków dla jego rozwoju.
• rozwój edukacji obywatelskiej i wzmacnianie świadomości społecznej,
Wszystkie programy rozwoju społeczeństwa obywatelskiego wdrażane przez NIW-CRSO
przyczyniają się do rozwoju edukacji obywatelskiej i wzmacniania świadomości społecznej.
Celem dotarcia do małych i średnich organizacji w małych miejscowościach z mojej
inicjatywy został uruchomiony nowy program „Moc Małych Społeczności” z budżetem 70
mln zł w 2025 r.
Informację, czy Ministerstwo planuje w najbliższym czasie działania legislacyjne lub
systemowe w zakresie wzmocnienia ciał dialogu obywatelskiego - w szczególności
młodzieżowych rad oraz rad pożytku publicznego.
Ewentualne działania legislacyjne lub systemowe, które podejmować będzie Minister ds.
Społeczeństwa Obywatelskiego, Przewodniczący Komitetu ds. Pożytku Publicznego
uzależnione są od rezultatów trwających obecnie prac ww. grup roboczych i zespołów.
Deklarację, czy Ministerstwo jest gotowe do współpracy z Parlamentarnym Zespołem ds.
Dialogu Obywatelskiego przy wypracowaniu zmian legislacyjnych i organizacyjnych
Dziękuję Pani Poseł za zaproszenie do współpracy z Parlamentarnym Zespołem ds. Dialogu
Obywatelskiego. Zapewniam, że jestem otwarta na postulaty wszystkich ciał, biorących
udział w procesie wypracowywania rozwiązań służących poszerzeniu obszaru partycypacji
społecznej i wzmocnieniu sektora obywatelskiego. Podległy mi departament monitoruje
efekty Państwa pracy, a moi przedstawiciele uczestniczą w posiedzeniach Zespołu.
Z wyrazami szacunku
Adriana Porowska
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --