Interpelacja nr 9941
Interpelacja w sprawie braku transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do przewidzianych w dyrektywie zadań
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie braku transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do przewidzianych w dyrektywie zadań
Interpelacja nr 9941
do ministra zdrowia
w sprawie braku transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do przewidzianych w dyrektywie zadań
Zgłaszający: Krzysztof Piątkowski
Data wpływu: 21-05-2025
Szanowna Pani Minister,
nowa dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 dotycząca jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi została przyjęta 16 grudnia 2020 r. i powinna zostać wdrożona przez państwa członkowskie do stycznia 2023 r. Tymczasem Polska do dziś nie przeprowadziła transpozycji tej regulacji do prawa krajowego, co może skutkować postępowaniem przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Choć główną odpowiedzialność za zdrowie publiczne ponosi Ministerstwo Zdrowia, warto wskazać, że transpozycja przepisów dyrektywy 2020/2184 odbywa się również przy udziale Ministerstwa Infrastruktury, co wymaga dobrej koordynacji międzyresortowej.
Z informacji przedstawionych podczas posiedzenia komisji senackiej wynika, że Główny Inspektorat Sanitarny nie dysponuje odpowiednimi środkami, personelem ani wyposażeniem laboratoriów do prowadzenia zaawansowanego monitoringu jakości wody, w szczególności w zakresie mikrozanieczyszczeń. Tymczasem to właśnie nadzór sanitarny ma odgrywać kluczową rolę w systemie bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę.
Zgłaszany jest również problem braku możliwości realnego wpływu gmin i przedsiębiorstw wodociągowych na decyzje dotyczące inwestycji powstających na terenach ujęć wody. Choć jednostki te odpowiadają za zaopatrzenie mieszkańców w wodę, nie są traktowane jako strona w postępowaniach dotyczących decyzji środowiskowych czy pozwoleń wodnoprawnych. Może to prowadzić do powstania obiektów zagrażających jakości wód ujmowanych.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Na jakim etapie znajduje się proces transpozycji dyrektywy 2020/2184 do polskiego prawa? Kiedy planowane jest zakończenie prac legislacyjnych?
2. Czy ministerstwo dysponuje analizą ryzyka konsekwencji opóźnienia transpozycji tej dyrektywy, w tym potencjalnych sankcji ze strony Komisji Europejskiej?
3. Jakie działania podejmowane są w celu dostosowania struktur Państwowej Inspekcji Sanitarnej do nowej roli, jaką przewiduje dla niej dyrektywa – zwłaszcza w kontekście nadzoru nad systemami bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę?
4. Czy planowane są inwestycje w rozwój nowoczesnych laboratoriów i technik analitycznych umożliwiających wykrywanie mikrozanieczyszczeń w wodzie do picia?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia współpracuje z Ministerstwem Infrastruktury, Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej w zakresie wdrażania polityki wodnej i zapewnienia koordynacji działań kontrolnych, sanitarnych i inwestycyjnych?
6. Czy ministerstwo zgadza się z opinią, że w obecnym modelu brakuje instytucji odpowiedzialnej za koordynację wdrażania polityki w zakresie bezpieczeństwa wody i zdrowia publicznego w odniesieniu do wyzwań stawianych przez unijne regulacje?
Z poważaniem
Krzysztof Piątkowski
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 9941
do ministra zdrowia
w sprawie braku transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do przewidzianych w dyrektywie zadań
Zgłaszający: Krzysztof Piątkowski
Data wpływu: 21-05-2025
Szanowna Pani Minister,
nowa dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 dotycząca jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi została przyjęta 16 grudnia 2020 r. i powinna zostać wdrożona przez państwa członkowskie do stycznia 2023 r. Tymczasem Polska do dziś nie przeprowadziła transpozycji tej regulacji do prawa krajowego, co może skutkować postępowaniem przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Choć główną odpowiedzialność za zdrowie publiczne ponosi Ministerstwo Zdrowia, warto wskazać, że transpozycja przepisów dyrektywy 2020/2184 odbywa się również przy udziale Ministerstwa Infrastruktury, co wymaga dobrej koordynacji międzyresortowej.
Z informacji przedstawionych podczas posiedzenia komisji senackiej wynika, że Główny Inspektorat Sanitarny nie dysponuje odpowiednimi środkami, personelem ani wyposażeniem laboratoriów do prowadzenia zaawansowanego monitoringu jakości wody, w szczególności w zakresie mikrozanieczyszczeń. Tymczasem to właśnie nadzór sanitarny ma odgrywać kluczową rolę w systemie bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę.
Zgłaszany jest również problem braku możliwości realnego wpływu gmin i przedsiębiorstw wodociągowych na decyzje dotyczące inwestycji powstających na terenach ujęć wody. Choć jednostki te odpowiadają za zaopatrzenie mieszkańców w wodę, nie są traktowane jako strona w postępowaniach dotyczących decyzji środowiskowych czy pozwoleń wodnoprawnych. Może to prowadzić do powstania obiektów zagrażających jakości wód ujmowanych.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Na jakim etapie znajduje się proces transpozycji dyrektywy 2020/2184 do polskiego prawa? Kiedy planowane jest zakończenie prac legislacyjnych?
2. Czy ministerstwo dysponuje analizą ryzyka konsekwencji opóźnienia transpozycji tej dyrektywy, w tym potencjalnych sankcji ze strony Komisji Europejskiej?
3. Jakie działania podejmowane są w celu dostosowania struktur Państwowej Inspekcji Sanitarnej do nowej roli, jaką przewiduje dla niej dyrektywa – zwłaszcza w kontekście nadzoru nad systemami bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę?
4. Czy planowane są inwestycje w rozwój nowoczesnych laboratoriów i technik analitycznych umożliwiających wykrywanie mikrozanieczyszczeń w wodzie do picia?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia współpracuje z Ministerstwem Infrastruktury, Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej w zakresie wdrażania polityki wodnej i zapewnienia koordynacji działań kontrolnych, sanitarnych i inwestycyjnych?
6. Czy ministerstwo zgadza się z opinią, że w obecnym modelu brakuje instytucji odpowiedzialnej za koordynację wdrażania polityki w zakresie bezpieczeństwa wody i zdrowia publicznego w odniesieniu do wyzwań stawianych przez unijne regulacje?
Z poważaniem
Krzysztof Piątkowski
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13042 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.38.2025.1
Warszawa, 17 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9941 Pana Posła Krzysztofa Piątkowskiego, w sprawie braku
transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa
krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do
przewidzianych w dyrektywie zadań, proszę o przyjęcie poniższych informacji.
W zakresie odpowiedzi na pytania nr 1 i 2 - właściwym do odpowiedzi jest Ministerstwo
Infrastruktury, które jest resortem wiodącym w zakresie implementacji do prawa krajowego
dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie
jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 4
września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1370)- dział gospodarka
wodna obejmuje sprawy m.in. dotyczące: kształtowania, ochrony i racjonalnego wykorzystywania
zasobów wodnych oraz określenia zasad i warunków zbiorowego zaopatrzenia w wodę
przeznaczoną do spożycia przez ludzi.
Ministerstwo Zdrowia jest resortem współpracującym w implementacji ww. dyrektywy, gdyż
zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i
zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2024 r., poz. 757), podległe Ministrowi Zdrowia
organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (powołane do realizacji zadań z zakresu zdrowia
publicznego) sprawują nadzór nad jakością wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na
zasadach określonych w przepisach o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Przygotowanie organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej do pełnienia roli nadzoru w systemie
bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę, przy wdrażanym w dyrektywie 2020/2184 obligatoryjnym
podejściu do bezpieczeństwa wody opartym na ryzyku, zostało już inicjowane przez Główny
Inspektorat Sanitarny w związku z tym, że ocena ryzyka została już wprowadzona jako
nieobligatoryjna, rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości
wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. poz. 2294) oraz mając na uwadze
konieczność przygotowania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej na działania w obszarze
obligatoryjnego funkcjonowania w obszarze podejścia opartego na ryzyku u dostawców wody w
związku z wejściem w życie dyrektywy 2020/2184.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Poniżej przedstawiam podjęte, już w 2022 r., działania przygotowawcze dla organów Państwowej
Inspekcji Sanitarnej:
1. W 2022 r. przygotowano cykl wykładów na temat praktycznego wykorzystania oceny ryzyka w
nadzorze nad jakością wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w zakresie bezpieczeństwa
wody dla zdrowia ludzi. Szkolenia, przeprowadzone przez Narodowy Instytut Zdrowia
Publicznego- PZH Państwowy Instytut Badawczy i Politechnikę Warszawską, objęły szeroki
zakres obejmujący zagadnienia zawarte w art. 8-10 dyrektywy 2020/2184 i dotyczyły m.in.:
źródeł chemicznych zanieczyszczeń wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi,
tj. identyfikacja przyczyn zanieczyszczeń w systemach zbiorowego zaopatrzenia w wodę;
oceny ryzyka w systemach zbiorowego zaopatrzenia w wodę jako podstawy zmiany
zakresu i częstotliwości badań wody z uwzględnieniem danych dotyczących stref
ochrony ujęcia;
materiałów konstrukcyjnych i ich wpływu na jakość wody w wewnętrznych systemach
wodociągowych w budynkach ze szczególnym uwzględnieniem ołowiu;
znaczenia metody pobierania próbek i metod analitycznych w ocenie ryzyka Dotyczącej
ołowiu;
przekroczeń wartości parametrycznej wskaźników sanitarnych w obszarze badań
mikrobiologicznych wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
podstawy oceny ryzyka występowania bakterii Legionella w wewnętrznych systemach
wodociągowych wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
postępowania w przypadku przekroczeń dopuszczalnej liczby bakterii Legionella sp. w
ciepłej wodzie użytkowej;
zabezpieczenia instalacji przed wtórnym zanieczyszczeniem.
W 2024 r. zrealizowano cykl szkoleń w celu podniesienia kompetencji pracowników organów
Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie podejścia opartego na ryzyku wprowadzanego
dyrektywą 2020/2184. Szkolenia prowadzone były przez wykładowców Politechniki
Częstochowskiej :
„Zanieczyszczenia występujące w wodach naturalnych – szkolenie o nowych
zanieczyszczeniach, które wprowadza dyrektywa tj.: farmaceutyki i środki higieny
osobistej, perfluorowane związki alifatyczne i nowo wyłaniające się zanieczyszczenia tj.
mikroplastik”;
„Zagrożenia związane z dostarczaniem wody do odbiorcy – szkolenie o zagrożeniach w
systemach dystrybucji wody, o których traktuje art. 9 dyrektywy 2020/2184”;
„Oczyszczanie wody - procesy technologiczne – szkolenie o procesach jednostkowych
oczyszczania wody i metodach dezynfekcji wody”.
W ramach realizowanych obecnie przez inspekcję sanitarną działań należy przede wszystkim cykl
szkoleń zaplanowanych na lata 2025-2027 pt. Podniesienie kompetencji pracowników Państwowej
Inspekcji Sanitarnej w zakresie m.in. bezpieczeństwa zdrowotnego wody – które będą realizowane
w ramach projektu w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-
2027. Realizacja szkoleń pozwoli na wdrożenie podejścia opartego na ryzyku, zgodnie z
wymaganiami dyrektywy 2020/2184, która nakłada obowiązek podejścia opartego na ryzyku
obejmującego cały łańcuch dostaw od obszaru zasilania, poprzez pobór, uzdatnianie,
magazynowanie i dystrybucję do punktu zgodności, w tym obowiązek przeprowadzenia oceny
ryzyka w wewnętrznych systemach wodociągowych.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Rekrutacja na szkolenia będzie prowadzona wśród pracowników stacji sanitarno-
epidemiologicznych (WSSE, PSSE, GSSE) na terenie całego kraju. Dostęp do szkoleń będą mieli
wszyscy pracownicy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w tym GIS.
W ramach cyklu przeprowadzone zostaną 2 odrębne szkolenia w następującym zakresie:
Nadzór nad produkcją wody w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa zdrowotnego wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w kontekście wprowadzenia podejścia opartego
na ryzyku.
Celem szkolenia będzie zdobycie nowej i usystematyzowanie posiadanej wiedzy w
zakresie nowego podejścia do bezpieczeństwa zdrowotnego wody (podejście oparte na
ryzyku) wykorzystywanej w bieżącej działalności organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej. Szkolenie jest kierowane do 1017 pracowników jednostek Państwowej
Inspekcji Sanitarnej tj.: GIS, WSSE, PSSE i GSSE. Planuje się realizację 3 edycji
szkolenia. 1 edycja szkolenia obejmuje 6 szkoleń stacjonarnych (1-dniowe) oraz 1
szkolenie online (4-dniowe).
Ocena ryzyka w wewnętrznych systemach wodociągowych.
Celem szkolenia będzie zapoznanie pracowników Państwowej Inspekcji Sanitarnej z
zasadami stosowania podejścia opartego na ryzyku w obszarze bezpieczeństwa
zdrowotnego wody w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznych systemów
wodociągowych. Szkolenie jest kierowane do 1017 pracowników jednostek Państwowej
Inspekcji Sanitarnej tj.: GIS, WSSE, PSSE i GSSE. Planuje się realizację 3 edycji
szkolenia. Szkolenie obejmuje 1 szkolenie stacjonarne (1-dniowe) oraz 1 szkolenie online
(1-dniowe). Łącznie zostanie zrealizowanych 18 szkoleń stacjonarnych i 3 w formie
online.
W ramach planowanych działań inspekcji sanitarnej pragnę zwrócić uwagę na:
opublikowanie, przetłumaczonych na język polski (zadanie zrealizowane z inicjatywy
GIS), Wytycznych WHO pt.: „Wzmocnienie nadzoru nad wodą pitną z wykorzystaniem
podejść opartych na ocenie ryzyka” – publikacji, która dostarcza organom nadzoru
sanitarnego informacji co do założeń i wytycznych do sposobu podejścia prewencyjnego,
opartego na ocenie ryzyka podejścia do zarządzania i nadzoru w celu zapewnienia jakości
i bezpieczeństwa wody, który obejmuje monitoring, identyfikację zagrożeń oraz analizę
ryzyka i trendów, co pozwala na efektywne wykorzystanie zasobów w ochronie zdrowia
publicznego; „Jakość i zdrowie wody” - przegląd mętności: Informacje dla organów
regulacyjnych i dostawców – dokument, który zawiera informacje techniczne na temat
wykorzystania i znaczenia mętności w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi i
jest przeznaczony m.in. dla organów regulacyjnych – dotyczy to parametru, który w
dyrektywie 2020/2184 został wprowadzony również jako parametr operacyjny w
monitoringu operacyjnym dostawców wody; „Zarządzanie sinicami w dostawach wody
pitnej”: Informacje dla organów regulacyjnych i dostawców wody – który jest
dokumentem technicznym dostarczającym ogólnych informacji na temat zarządzania
sinicami (cyjanobakteriami) w dostawach wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi,
aby pomóc m.in. organom regulacyjnym w określeniu, kiedy i jakie działania należy
podjąć – w związku z tym, że w wykazie parametrów chemicznych dyrektywy 2020/2184
pojawił się nowy parametr: Mikrocystyna-LR, który mierzy się w przypadku
potencjalnych zakwitów sinic.
przygotowanie wytycznych/zaleceń/komentarzy dla organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej w związku z nowymi regulacjami.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
powołanie krajowych laboratoriów referencyjnych badania wody, w celu zapewnienia
odpowiedniego nadzoru nad jakością wody.
Główny Inspektorat Sanitarny przeprowadził wstępne rozpoznanie możliwości w związku z
planowanym powołaniem krajowego laboratorium referencyjnego. Ma ono pełnić rolę jednostki
m.in.:
przeprowadzającej szkolenia w zakresie nowych metod i procedur badań wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz weryfikacji lub walidacji tych metod lub
procedur;
udostępniającej organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej informacje i dokumenty, w
tym wyniki badań, w zakresie niezbędnym do realizacji nadzoru nad jakością wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
wykonującej badania wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz ekspertyzy w
zakresie tych badań;
prowadzącej badania nowych parametrów, które są szkodliwe dla zdrowia ludzi w
związku z korzystaniem z wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w tym nowych
parametrów jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz opracowującej
metody i procedury badań parametrów jakości wody przeznaczonej do spożycia przez
ludzi, dla których te parametry nie zostały określone;
rozstrzygającej rozbieżności w zakresie wyników badań jakości wody przeznaczonej do
spożycia przez ludzi wykonanych w ramach monitoringu zgodności prowadzonego dla
wody przeznczonej do spożycia przez ludzi;
dokonującej ocen badań równoważności metod alternatywnych z metodą Referencyjną
określoną do badania wody.
W zakresie pytania 4. uprzejmie informuję, że ze względu na postanowienia dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie jakości
wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. L 435 z 23.12.2020, s.1), która weszła w
życie 12 stycznia 2021 r., a tym samym projektowanej ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym
zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw, która
wskazuje że, do dnia 12 stycznia 2026 r. państwa członkowskie stosują środki niezbędne do
zapewnienia, aby woda przeznaczona do spożycia przez ludzi spełniała wartości parametryczne
określone w załączniku I część B dla bisfenolu-A, chloranów, chloryn, kwasów
halogenooctowych, mikrocystyny-LR, substancji per- i polifluoroalkilowych (PFAS) oraz uranu
(art. 25), realizowany i planowany jest rozwój laboratoriów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w
zakresie technik analitycznych niezbędnych do wykonywania ww. oznaczeń. W związku z
powyższym rozpoczęto już wstępne prace nad wdrażaniem nowych metod badawczych
wykorzystujących istniejącą infrastrukturę oraz wiedzę ekspercką pracowników laboratoriów
Państwowej Inspekcji Sanitarnej, przy czym ich pełna realizacja wymaga dalszych nakładów
inwestycyjnych.
Planowane inwestycje związane z rozwojem laboratoriów Państwowej Inspekcji Sanitarnej – w
tym środki finansowe przeznaczone na wdrożenie metod badania nowych parametrów, ich
akredytację, zakup specjalistycznego sprzętu laboratoryjnego i pojazdów do transportu próbek, a
także utworzenie referencyjnego laboratorium badań wody – zostały przewidziane w Ocenie
Skutków Regulacji (OSR) do projektu ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym
odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw. Uruchomienie tych środków uzależnione
jest od implementacji zapisów przedmiotowej dyrektywy do prawa krajowego.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.38.2025.1
Warszawa, 17 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9941 Pana Posła Krzysztofa Piątkowskiego, w sprawie braku
transpozycji dyrektywy dotyczącej jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi do prawa
krajowego oraz niewystarczającego przygotowania instytucji nadzoru sanitarnego do
przewidzianych w dyrektywie zadań, proszę o przyjęcie poniższych informacji.
W zakresie odpowiedzi na pytania nr 1 i 2 - właściwym do odpowiedzi jest Ministerstwo
Infrastruktury, które jest resortem wiodącym w zakresie implementacji do prawa krajowego
dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie
jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 4
września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1370)- dział gospodarka
wodna obejmuje sprawy m.in. dotyczące: kształtowania, ochrony i racjonalnego wykorzystywania
zasobów wodnych oraz określenia zasad i warunków zbiorowego zaopatrzenia w wodę
przeznaczoną do spożycia przez ludzi.
Ministerstwo Zdrowia jest resortem współpracującym w implementacji ww. dyrektywy, gdyż
zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i
zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2024 r., poz. 757), podległe Ministrowi Zdrowia
organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (powołane do realizacji zadań z zakresu zdrowia
publicznego) sprawują nadzór nad jakością wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na
zasadach określonych w przepisach o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Przygotowanie organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej do pełnienia roli nadzoru w systemie
bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę, przy wdrażanym w dyrektywie 2020/2184 obligatoryjnym
podejściu do bezpieczeństwa wody opartym na ryzyku, zostało już inicjowane przez Główny
Inspektorat Sanitarny w związku z tym, że ocena ryzyka została już wprowadzona jako
nieobligatoryjna, rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości
wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. poz. 2294) oraz mając na uwadze
konieczność przygotowania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej na działania w obszarze
obligatoryjnego funkcjonowania w obszarze podejścia opartego na ryzyku u dostawców wody w
związku z wejściem w życie dyrektywy 2020/2184.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Poniżej przedstawiam podjęte, już w 2022 r., działania przygotowawcze dla organów Państwowej
Inspekcji Sanitarnej:
1. W 2022 r. przygotowano cykl wykładów na temat praktycznego wykorzystania oceny ryzyka w
nadzorze nad jakością wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w zakresie bezpieczeństwa
wody dla zdrowia ludzi. Szkolenia, przeprowadzone przez Narodowy Instytut Zdrowia
Publicznego- PZH Państwowy Instytut Badawczy i Politechnikę Warszawską, objęły szeroki
zakres obejmujący zagadnienia zawarte w art. 8-10 dyrektywy 2020/2184 i dotyczyły m.in.:
źródeł chemicznych zanieczyszczeń wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi,
tj. identyfikacja przyczyn zanieczyszczeń w systemach zbiorowego zaopatrzenia w wodę;
oceny ryzyka w systemach zbiorowego zaopatrzenia w wodę jako podstawy zmiany
zakresu i częstotliwości badań wody z uwzględnieniem danych dotyczących stref
ochrony ujęcia;
materiałów konstrukcyjnych i ich wpływu na jakość wody w wewnętrznych systemach
wodociągowych w budynkach ze szczególnym uwzględnieniem ołowiu;
znaczenia metody pobierania próbek i metod analitycznych w ocenie ryzyka Dotyczącej
ołowiu;
przekroczeń wartości parametrycznej wskaźników sanitarnych w obszarze badań
mikrobiologicznych wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
podstawy oceny ryzyka występowania bakterii Legionella w wewnętrznych systemach
wodociągowych wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
postępowania w przypadku przekroczeń dopuszczalnej liczby bakterii Legionella sp. w
ciepłej wodzie użytkowej;
zabezpieczenia instalacji przed wtórnym zanieczyszczeniem.
W 2024 r. zrealizowano cykl szkoleń w celu podniesienia kompetencji pracowników organów
Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie podejścia opartego na ryzyku wprowadzanego
dyrektywą 2020/2184. Szkolenia prowadzone były przez wykładowców Politechniki
Częstochowskiej :
„Zanieczyszczenia występujące w wodach naturalnych – szkolenie o nowych
zanieczyszczeniach, które wprowadza dyrektywa tj.: farmaceutyki i środki higieny
osobistej, perfluorowane związki alifatyczne i nowo wyłaniające się zanieczyszczenia tj.
mikroplastik”;
„Zagrożenia związane z dostarczaniem wody do odbiorcy – szkolenie o zagrożeniach w
systemach dystrybucji wody, o których traktuje art. 9 dyrektywy 2020/2184”;
„Oczyszczanie wody - procesy technologiczne – szkolenie o procesach jednostkowych
oczyszczania wody i metodach dezynfekcji wody”.
W ramach realizowanych obecnie przez inspekcję sanitarną działań należy przede wszystkim cykl
szkoleń zaplanowanych na lata 2025-2027 pt. Podniesienie kompetencji pracowników Państwowej
Inspekcji Sanitarnej w zakresie m.in. bezpieczeństwa zdrowotnego wody – które będą realizowane
w ramach projektu w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-
2027. Realizacja szkoleń pozwoli na wdrożenie podejścia opartego na ryzyku, zgodnie z
wymaganiami dyrektywy 2020/2184, która nakłada obowiązek podejścia opartego na ryzyku
obejmującego cały łańcuch dostaw od obszaru zasilania, poprzez pobór, uzdatnianie,
magazynowanie i dystrybucję do punktu zgodności, w tym obowiązek przeprowadzenia oceny
ryzyka w wewnętrznych systemach wodociągowych.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Rekrutacja na szkolenia będzie prowadzona wśród pracowników stacji sanitarno-
epidemiologicznych (WSSE, PSSE, GSSE) na terenie całego kraju. Dostęp do szkoleń będą mieli
wszyscy pracownicy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w tym GIS.
W ramach cyklu przeprowadzone zostaną 2 odrębne szkolenia w następującym zakresie:
Nadzór nad produkcją wody w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa zdrowotnego wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w kontekście wprowadzenia podejścia opartego
na ryzyku.
Celem szkolenia będzie zdobycie nowej i usystematyzowanie posiadanej wiedzy w
zakresie nowego podejścia do bezpieczeństwa zdrowotnego wody (podejście oparte na
ryzyku) wykorzystywanej w bieżącej działalności organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej. Szkolenie jest kierowane do 1017 pracowników jednostek Państwowej
Inspekcji Sanitarnej tj.: GIS, WSSE, PSSE i GSSE. Planuje się realizację 3 edycji
szkolenia. 1 edycja szkolenia obejmuje 6 szkoleń stacjonarnych (1-dniowe) oraz 1
szkolenie online (4-dniowe).
Ocena ryzyka w wewnętrznych systemach wodociągowych.
Celem szkolenia będzie zapoznanie pracowników Państwowej Inspekcji Sanitarnej z
zasadami stosowania podejścia opartego na ryzyku w obszarze bezpieczeństwa
zdrowotnego wody w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznych systemów
wodociągowych. Szkolenie jest kierowane do 1017 pracowników jednostek Państwowej
Inspekcji Sanitarnej tj.: GIS, WSSE, PSSE i GSSE. Planuje się realizację 3 edycji
szkolenia. Szkolenie obejmuje 1 szkolenie stacjonarne (1-dniowe) oraz 1 szkolenie online
(1-dniowe). Łącznie zostanie zrealizowanych 18 szkoleń stacjonarnych i 3 w formie
online.
W ramach planowanych działań inspekcji sanitarnej pragnę zwrócić uwagę na:
opublikowanie, przetłumaczonych na język polski (zadanie zrealizowane z inicjatywy
GIS), Wytycznych WHO pt.: „Wzmocnienie nadzoru nad wodą pitną z wykorzystaniem
podejść opartych na ocenie ryzyka” – publikacji, która dostarcza organom nadzoru
sanitarnego informacji co do założeń i wytycznych do sposobu podejścia prewencyjnego,
opartego na ocenie ryzyka podejścia do zarządzania i nadzoru w celu zapewnienia jakości
i bezpieczeństwa wody, który obejmuje monitoring, identyfikację zagrożeń oraz analizę
ryzyka i trendów, co pozwala na efektywne wykorzystanie zasobów w ochronie zdrowia
publicznego; „Jakość i zdrowie wody” - przegląd mętności: Informacje dla organów
regulacyjnych i dostawców – dokument, który zawiera informacje techniczne na temat
wykorzystania i znaczenia mętności w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi i
jest przeznaczony m.in. dla organów regulacyjnych – dotyczy to parametru, który w
dyrektywie 2020/2184 został wprowadzony również jako parametr operacyjny w
monitoringu operacyjnym dostawców wody; „Zarządzanie sinicami w dostawach wody
pitnej”: Informacje dla organów regulacyjnych i dostawców wody – który jest
dokumentem technicznym dostarczającym ogólnych informacji na temat zarządzania
sinicami (cyjanobakteriami) w dostawach wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi,
aby pomóc m.in. organom regulacyjnym w określeniu, kiedy i jakie działania należy
podjąć – w związku z tym, że w wykazie parametrów chemicznych dyrektywy 2020/2184
pojawił się nowy parametr: Mikrocystyna-LR, który mierzy się w przypadku
potencjalnych zakwitów sinic.
przygotowanie wytycznych/zaleceń/komentarzy dla organów Państwowej Inspekcji
Sanitarnej w związku z nowymi regulacjami.
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
powołanie krajowych laboratoriów referencyjnych badania wody, w celu zapewnienia
odpowiedniego nadzoru nad jakością wody.
Główny Inspektorat Sanitarny przeprowadził wstępne rozpoznanie możliwości w związku z
planowanym powołaniem krajowego laboratorium referencyjnego. Ma ono pełnić rolę jednostki
m.in.:
przeprowadzającej szkolenia w zakresie nowych metod i procedur badań wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz weryfikacji lub walidacji tych metod lub
procedur;
udostępniającej organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej informacje i dokumenty, w
tym wyniki badań, w zakresie niezbędnym do realizacji nadzoru nad jakością wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi;
wykonującej badania wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz ekspertyzy w
zakresie tych badań;
prowadzącej badania nowych parametrów, które są szkodliwe dla zdrowia ludzi w
związku z korzystaniem z wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w tym nowych
parametrów jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz opracowującej
metody i procedury badań parametrów jakości wody przeznaczonej do spożycia przez
ludzi, dla których te parametry nie zostały określone;
rozstrzygającej rozbieżności w zakresie wyników badań jakości wody przeznaczonej do
spożycia przez ludzi wykonanych w ramach monitoringu zgodności prowadzonego dla
wody przeznczonej do spożycia przez ludzi;
dokonującej ocen badań równoważności metod alternatywnych z metodą Referencyjną
określoną do badania wody.
W zakresie pytania 4. uprzejmie informuję, że ze względu na postanowienia dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie jakości
wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. L 435 z 23.12.2020, s.1), która weszła w
życie 12 stycznia 2021 r., a tym samym projektowanej ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym
zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw, która
wskazuje że, do dnia 12 stycznia 2026 r. państwa członkowskie stosują środki niezbędne do
zapewnienia, aby woda przeznaczona do spożycia przez ludzi spełniała wartości parametryczne
określone w załączniku I część B dla bisfenolu-A, chloranów, chloryn, kwasów
halogenooctowych, mikrocystyny-LR, substancji per- i polifluoroalkilowych (PFAS) oraz uranu
(art. 25), realizowany i planowany jest rozwój laboratoriów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w
zakresie technik analitycznych niezbędnych do wykonywania ww. oznaczeń. W związku z
powyższym rozpoczęto już wstępne prace nad wdrażaniem nowych metod badawczych
wykorzystujących istniejącą infrastrukturę oraz wiedzę ekspercką pracowników laboratoriów
Państwowej Inspekcji Sanitarnej, przy czym ich pełna realizacja wymaga dalszych nakładów
inwestycyjnych.
Planowane inwestycje związane z rozwojem laboratoriów Państwowej Inspekcji Sanitarnej – w
tym środki finansowe przeznaczone na wdrożenie metod badania nowych parametrów, ich
akredytację, zakup specjalistycznego sprzętu laboratoryjnego i pojazdów do transportu próbek, a
także utworzenie referencyjnego laboratorium badań wody – zostały przewidziane w Ocenie
Skutków Regulacji (OSR) do projektu ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym
odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw. Uruchomienie tych środków uzależnione
jest od implementacji zapisów przedmiotowej dyrektywy do prawa krajowego.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --