Interpelacja w sprawie dodatku dopełniającego dla rencistów z tytułu całkowitej niezdolności do pracy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9919
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dodatku dopełniającego dla rencistów z tytułu całkowitej niezdolności do pracy
Zgłaszający: Tadeusz Tomaszewski
Data wpływu: 20-05-2025
Gniezno, 20 maja 2025 r.
Szanowna Pani Ministro,
na mocy ustawy z dnia 27 września 2024 r. o zmianie ustawy o rencie socjalnej oraz niektórych innych ustaw od 1 stycznia 2025 r. wprowadzono dodatek dopełniający dla osób uprawnionych do renty socjalnej, które posiadają również orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji. Po waloryzacji marcowej wysokość dodatku wynosi 2610,72 zł.
Podczas prac legislacyjnych nad wspomnianą ustawą Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zapowiadało przygotowanie analogicznego rozwiązania dla osób pobierających rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, które również mają orzeczoną niezdolność do samodzielnej egzystencji. Niestety, mimo wcześniejszych zapowiedzi, prace nad tym projektem zostały wstrzymane.
Zróżnicowanie w dostępie do dodatku dopełniającego, który przysługuje wyłącznie rencistom socjalnym z orzeczoną niezdolnością do samodzielnej egzystencji, wywołuje poczucie niesprawiedliwości oraz dyskryminacji wśród osób pobierających rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, które również legitymują się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji.
Zarówno renciści socjalni z orzeczoną niezdolnością do samodzielnej egzystencji, jak i renciści z tytułu całkowitej niezdolności do pracy z orzeczoną niezdolnością do samodzielnej egzystencji, to osoby z najcięższymi niepełnosprawnościami, o jednakowych potrzebach leczenia, rehabilitacji, zaopatrzenia w wyroby medyczne czy opieki. Jedyna różnica między tymi obiema grupami polega na momencie powstania niepełnosprawności. W przypadku rencistów socjalnych naruszenie sprawności organizmu musi powstać przed ukończeniem 18. roku życia, a w przypadku dalszej nauki - przed ukończeniem 25 lat. Natomiast w przypadku rencistów z tytułu niezdolności do pracy naruszenie sprawności organizmu powstaje w wieku późniejszym.
Osoby, które nabyły niepełnosprawność po 18. roku życia, które otrzymują rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz posiadają orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji, mimo tego samego rodzaju i stopnia niepełnosprawności zostały pominięte w otrzymaniu prawa do dodatku dopełniającego. Osoby, które przez wcześniej pracowały, odprowadzały składki ZUS, gdy same ciężko zachorowały bądź uległy ciężkim wypadkom i tym samym stały się niezdolne do pracy i samodzielnej egzystencji, nabywają mniejsze prawa niż osoby, które przedmiotowych składek nigdy nie odprowadzały. I tak w chwili obecnej wysokość najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy wynosi około 53% renty socjalnej, liczonej z dodatkiem dopełniającym. Od 1 stycznia 2025 roku renta socjalna wraz z dodatkiem dopełniającym wynosi 4489,63 zł brutto (= 1878,91 zł renty + 2610,72 zł dodatku dopełniającego). Natomiast dla porównania wysokość najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy wraz ze świadczeniem uzupełniającym tzw. 500 plus dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji wynosi 2378,91 zł brutto (= 1878,91 zł renty + 500 zł). Wskazuje to na wyraźną dysproporcję dochodową występującą obecnie między tymi dwiema grupami.
Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie jest stanowisko ministerstwa w sprawie dodatku dopełniającego dla osób pobierających rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, u których orzeczono niezdolność do samodzielnej egzystencji?
Co jest przyczyną wstrzymania prac nad projektem ustawy wprowadzającej dodatek dopełniający dla osób pobierających rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, u których orzeczono niezdolność do samodzielnej egzystencji?
Kiedy można się spodziewać nowego projektu ustaw?
Z wyrazami szacunku
Poseł Tadeusz Tomaszewski
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4708 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.263.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9919 Pana Posła Tadeusza Tomaszewskiego,
w sprawie dodatku dopełniającego dla rencistów z tytułu całkowitej niezdolności do pracy,
proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
W związku z wątpliwościami dotyczącymi nierówności w uprawnieniu do dodatku
dopełniającego występującej pomiędzy osobami z orzeczoną niezdolnością do samodzielnej
egzystencji, które pobierają rentę socjalną (zgodnie z ustawą o rencie socjalnej),
a pobierającymi rentę z tytułu niezdolności do pracy (zgodnie z ustawą o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, oraz ustawami regulującymi sytuację
prawną rencistów mundurowych) w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
przygotowano założenia projektu ustawy o dodatku dopełniającym dla osób z orzeczoną
całkowitą niezdolnością do pracy oraz z orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej
egzystencji, pobierających inne świadczenia niż renta socjalna. Wniosek o wpis projektu do
Wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów złożono do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
Zgodnie z ustaleniami Zespołu do Spraw Programowania Prac Rządu Kancelarii Prezesa
Rady Ministrów zagadnienie to wymaga jednak pogłębionej analizy. Obecnie trwają w tym
zakresie uzgodnienia z Ministrem Finansów. Podjęcie dalszych prac legislacyjnych
uzależnione jest od ich wyniku.
Na dzień dzisiejszy, w związku z trwającą analizą, nie można jednoznacznie określić terminu
przyjęcia projektu przez Radę Ministrów oraz dnia uchwalenia jej przez Sejm.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podejmuje liczne działania zmierzające do
poprawy jakości życia osób z niepełnosprawnościami. Inicjatywy legislacyjne uwzględniają
przede wszystkim fakt istotnego zróżnicowania tej grupy w zakresie ponoszenia
dodatkowych kosztów związanych m.in. z leczeniem czy rehabilitacją. W Ministerstwie
dokłada się wszelkich starań, by oferowane wsparcie odpowiadało na te potrzeby w jak
największym stopniu.
Celem pokrycia kosztów opieki nad osobą z niepełnosprawnościami oraz jej rehabilitacji
w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano ustawę z dnia 7 lipca
2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429, z późn. zm.), która weszła w życie
1 stycznia 2024 r. Świadczenie wspierające przysługuje osobie, która ukończyła 18 rok życia,
posiadającej decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, o której mowa ustawie z dnia 27
sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych, określającą poziom potrzeby wsparcia na poziomie od 70 do 100
punktów w skali. Wysokość świadczenia uzależniona jest od poziomu potrzeby wsparcia
i wynosi od 40% do 220% renty socjalnej. Jego celem jest zapewnienie osobom
z niepełnosprawnościami pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych
z zaspokajaniem ich szczególnych potrzeb życiowych.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Osoba zainteresowana otrzymaniem wsparcia powinna złożyć wniosek do wojewódzkiego
zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, który wydaje decyzję ustalającą poziom
potrzeby wsparcia, a po jej otrzymaniu - złożyć wniosek o świadczenie wspierające do
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano również projekt ustawy
o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. Jej podstawowym celem jest
systemowe uregulowanie dostępu do usługi asystencji osobistej jako niezbędnej osobom
wymagającym intensywnego wsparcia do realizacji prawa do niezależnego życia. Asystencja
osobista, polegająca na indywidualnym wsparciu osoby z niepełnosprawnościami
w wykonywaniu codziennych czynności, których nie może ona realizować na równi z innymi,
ma na celu jej aktywne włączenie i umożliwienie pełnego udziału w życiu społecznym
i zawodowym. Zapewnienie dostępu do asystencji służy również realizacji prawa osób
z niepełnosprawnościami do niezależnego życia i pełnego włączenia w społeczność lokalną,
o którym mowa w art. 19 Konwencji ONZ o Prawach Osób z Niepełnosprawnościami,
ratyfikowanej przez Polskę w 2012 r.
Projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami skierowany został na
posiedzenie Stałego Komitetu Rady Ministrów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --