Interpelacja nr 9903
Interpelacja w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finansowania opieki wytchnieniowej dla opiekunów osób z niepełnosprawnościami
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Podatki i Finanse (30%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finansowania opieki wytchnieniowej dla opiekunów osób z niepełnosprawnościami
Interpelacja nr 9903
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finansowania opieki wytchnieniowej dla opiekunów osób z niepełnosprawnościami
Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj, Anna Dąbrowska-Banaszek, Grzegorz Piechowiak
Data wpływu: 19-05-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 14 ust. 1 Regulaminu Sejmu RP, składam niniejszą interpelację dotyczącą dramatycznej sytuacji opiekunów osób z niepełnosprawnościami oraz pilnej potrzeby wdrożenia skutecznego, powszechnego i finansowanego systemu opieki wytchnieniowej.
Z informacji zawartych w artykule „Opieka wytchnieniowa – potrzebne zmiany systemowe” opublikowanym na portalu Prawo.pl, a także szeregu innych publikacji medialnych i raportów organizacji pozarządowych, wynika jednoznacznie, że obecny system opieki wytchnieniowej nie spełnia swojej roli. Mimo istnienia rządowych programów, dostęp do tej formy wsparcia jest wciąż ograniczony, nierówny terytorialnie, zależny od decyzji samorządów, a poziom finansowania – dalece niewystarczający.
Szacuje się, że w Polsce żyje ponad 3 miliony osób z niepełnosprawnościami, z czego znaczna część wymaga stałej opieki. Opiekę tę najczęściej sprawują członkowie rodzin – nieformalni opiekunowie, których liczba może przekraczać 1 milion osób. Wielu z nich wykonuje tę pracę całodobowo, nie mogąc liczyć ani na odpoczynek, ani na wsparcie instytucjonalne. Skutkiem jest przemęczenie, wypalenie, pogorszenie zdrowia psychicznego i fizycznego, a także wykluczenie społeczne i zawodowe.
Tymczasem mimo upływu ponad półtora roku od zmiany władzy, środowiska opiekunów nie odczuwają żadnych realnych zmian. Brakuje przejrzystego harmonogramu działań, jasnej strategii, a komunikacja ze strony ministerstwa – jeśli w ogóle istnieje – nie zawiera konkretów.
W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie konkretne działania ministerstwo planuje podjąć w celu reformy i powszechnego wdrożenia systemu opieki wytchnieniowej?
Czy rozważane jest wprowadzenie ustawowego obowiązku zapewnienia usług opieki wytchnieniowej przez jednostki samorządu terytorialnego?
Jakie środki finansowe przewidziane są w budżecie państwa na lata 2025–2027 na ten cel?
Czy ministerstwo dysponuje danymi o skali zapotrzebowania na opiekę wytchnieniową oraz szacunkowymi kosztami jej zapewnienia w pełnym zakresie?
Czy planowane jest uczynienie programu wieloletnim, z gwarancją corocznego finansowania?
Kto według ministerstwa powinien ponosić główny ciężar organizacyjny i finansowy tej opieki – państwo, samorządy czy sami opiekunowie?
Kiedy konkretnie można spodziewać się wdrożenia rozwiązań systemowych, których oczekują środowiska opiekunów?
Dlaczego – mimo deklaracji nowej władzy o „państwie troski” – nie doszło dotąd do żadnych istotnych zmian w tej dziedzinie?
W imieniu wielu tysięcy rodzin, które każdego dnia mierzą się z dramatyczną sytuacją braku wsparcia, proszę o pilną, rzeczową i konkretną odpowiedź na powyższe pytania.
Interpelacja nr 9903
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finansowania opieki wytchnieniowej dla opiekunów osób z niepełnosprawnościami
Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj, Anna Dąbrowska-Banaszek, Grzegorz Piechowiak
Data wpływu: 19-05-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 14 ust. 1 Regulaminu Sejmu RP, składam niniejszą interpelację dotyczącą dramatycznej sytuacji opiekunów osób z niepełnosprawnościami oraz pilnej potrzeby wdrożenia skutecznego, powszechnego i finansowanego systemu opieki wytchnieniowej.
Z informacji zawartych w artykule „Opieka wytchnieniowa – potrzebne zmiany systemowe” opublikowanym na portalu Prawo.pl, a także szeregu innych publikacji medialnych i raportów organizacji pozarządowych, wynika jednoznacznie, że obecny system opieki wytchnieniowej nie spełnia swojej roli. Mimo istnienia rządowych programów, dostęp do tej formy wsparcia jest wciąż ograniczony, nierówny terytorialnie, zależny od decyzji samorządów, a poziom finansowania – dalece niewystarczający.
Szacuje się, że w Polsce żyje ponad 3 miliony osób z niepełnosprawnościami, z czego znaczna część wymaga stałej opieki. Opiekę tę najczęściej sprawują członkowie rodzin – nieformalni opiekunowie, których liczba może przekraczać 1 milion osób. Wielu z nich wykonuje tę pracę całodobowo, nie mogąc liczyć ani na odpoczynek, ani na wsparcie instytucjonalne. Skutkiem jest przemęczenie, wypalenie, pogorszenie zdrowia psychicznego i fizycznego, a także wykluczenie społeczne i zawodowe.
Tymczasem mimo upływu ponad półtora roku od zmiany władzy, środowiska opiekunów nie odczuwają żadnych realnych zmian. Brakuje przejrzystego harmonogramu działań, jasnej strategii, a komunikacja ze strony ministerstwa – jeśli w ogóle istnieje – nie zawiera konkretów.
W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie konkretne działania ministerstwo planuje podjąć w celu reformy i powszechnego wdrożenia systemu opieki wytchnieniowej?
Czy rozważane jest wprowadzenie ustawowego obowiązku zapewnienia usług opieki wytchnieniowej przez jednostki samorządu terytorialnego?
Jakie środki finansowe przewidziane są w budżecie państwa na lata 2025–2027 na ten cel?
Czy ministerstwo dysponuje danymi o skali zapotrzebowania na opiekę wytchnieniową oraz szacunkowymi kosztami jej zapewnienia w pełnym zakresie?
Czy planowane jest uczynienie programu wieloletnim, z gwarancją corocznego finansowania?
Kto według ministerstwa powinien ponosić główny ciężar organizacyjny i finansowy tej opieki – państwo, samorządy czy sami opiekunowie?
Kiedy konkretnie można spodziewać się wdrożenia rozwiązań systemowych, których oczekują środowiska opiekunów?
Dlaczego – mimo deklaracji nowej władzy o „państwie troski” – nie doszło dotąd do żadnych istotnych zmian w tej dziedzinie?
W imieniu wielu tysięcy rodzin, które każdego dnia mierzą się z dramatyczną sytuacją braku wsparcia, proszę o pilną, rzeczową i konkretną odpowiedź na powyższe pytania.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maja Nowak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
19%
Konkretność
81%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
3 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
7
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6 / 1k zn.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8893 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.257.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9903 Pani Posłanki Agnieszki Ścigaj wraz z grupą posłów,
w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finasowania opieki wytchnieniowej dla
opiekunów osób z niepełnosprawnościami, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Tytułem wstępu pragnę podkreślić, że Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej podziela przekonanie o potrzebie reformy funkcjonujących rozwiązań i regulacji
dotyczących wspierania opiekunów sprawujących długoterminową opiekę nad osobami
z niepełnosprawnościami.
Należy podkreślić, że opieka wytchnieniowa została wyodrębniona w Strategii na rzecz
Osób z Niepełnosprawnościami 2021-20301, w której jako podstawę do wypracowania
systemowego wsparcia w tym zakresie wskazano programy „Opieka wytchnieniowa” dla
Jednostek Samorządu Terytorialnego oraz „Opieka wytchnieniowa” dla Organizacji
Pozarządowych. Prace zmierzające do uczynienia tej usługi stałym elementem systemu
wsparcia są procesem złożonym i ze względu na specyfikę ich materii (z którą wiąże się m.in.
konieczność przygotowania opiekunów do wykonywania odpowiednich czynności
i procedur medycznych) wymagającym międzyresortowego zaangażowania.
Istotnym krokiem w tym kierunku jest podjęcie przez MRPiPS współpracy w ramach
powołanej w maju 2024 r. Grupy Roboczej do Spraw Opieki Długoterminowej, która
wchodzi w skład Międzyresortowego Zespołu do Spraw Systemowych Rozwiązań
Związanych
z Opieką nad Osobami Starszymi2. Celem prac grupy jest między innymi wsparcie realizacji
reformy opieki długoterminowej, w szczególności w zakresie jej priorytetowych założeń
w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Za koordynację
prac zespołu odpowiedzialny jest Minister do spraw Polityki Senioralnej.
Jednocześnie informuję, że w zakresie programowej opieki wytchnieniowej, realizowanej
nieprzerwanie od 2019 r., coraz większa liczba członków rodzin i opiekunów osób
z niepełnosprawnościami może uzyskać odciążenie w sprawowaniu obowiązków
opiekuńczych. Na przestrzeni ostatnich 8 lat wysokość środków Funduszu
Solidarnościowego3, liczba realizatorów wsparcia, a także liczba jego bezpośrednich
beneficjentów istotnie wzrosły. Potwierdzają to poniższe dane:
1 Załącznik do uchwały nr 27 Rady Ministrów z dnia 16 lutego 2021 r. w sprawie przyjęcia dokumentu Strategia
na rzecz Osób z Niepełnosprawnościami 2021-2030 (M.P. poz. 218).
2 Zarządzenie nr 30 Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 marca 2024 r. w sprawie Międzyresortowego Zespołu do
Spraw Systemowych Rozwiązań Związanych z Opieką nad Osobami Starszymi (M.P. poz.224).
3 Fundusz Solidarnościowy jest państwowym funduszem celowym, którego dysponentem jest minister właściwy
do spraw zabezpieczenia społecznego. Fundusz ma na celu m.in. wsparcie społeczne, zawodowe, zdrowotne oraz
finansowe osób z niepełnosprawnościami. Ze środków Funduszu finansowane są również działania w zakresie
zapewnienia dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami o których mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r.
o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Zasady funkcjonowania Funduszu określa ustawa
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— w 2019 r. na realizację opieki wytchnieniowej przekazano samorządom terytorialnym
23,6 mln zł. W roku w 2026 kwota ta wyniesie 210,3 mln zł;
— w 2019 r. usługi świadczyło 324 gmin/powiatów, natomiast w 2026 r. będzie to czynić
1 771 jednostek samorządowych;
— w 2021 r., tj. w pierwszej edycji programu kierowanego do organizacji pozarządowych,
brało udział zaledwie 49 podmiotów. Dzięki sukcesywnemu wzrostowi dotacji
z Funduszu Solidarnościowego w 2025 r. usługi opieki wytchnieniowej świadczyło już
179 realizatorów (dane dotyczące br. nie są jeszcze dostępne).
Aby uczynić proces dystrybucji środków sprawiedliwszym i bardziej efektywnym
zmodyfikowano procedurę podziału dofinansowania, która – w przypadku jednostek
samorządu terytorialnego – polega na uwzględnianiu dodatkowych kryteriów, takich jak:
populacja mieszkańców gminy/powiatu; posiadanie przez gminę/powiat „Lokalnego Planu
Deinstytucjonalizacji Usług Społecznych”; wysokość wykorzystanych środków funduszu
w poprzednich edycjach programu; zlecenie realizacji usług organizacjom i podmiotom,
o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
publicznego i wolontariacie, a także podmiotom, o których mowa w art. 3 ust. 3 tej ustawy.
W przypadku procedury przyznawania dotacji organizacjom pozarządowym wprowadzono
dodatkowe kryteria ewaluacji podmiotów ubiegających się o dofinansowanie, pozwalające
na premiowanie tych spośród nich, które rzetelnie wypełniają swoje statutowe cele
dotyczące zaspokojenia potrzeb osób z niepełnosprawnościami i posiadają doświadczenie
w realizacji programu.
Wraz z wejściem w życie przepisów procedowanej przez Sejm RP ustawy o asystencji
osobistej podjęte zostaną działania mające na celu zwiększenie efektywności systemu
wsparcia, w tym usług oferowanych w ramach programów resortowych finansowanych ze
środków Funduszu Solidarnościowego.
Programy „Opieka wytchnieniowa” oraz „Asystent Osobisty Osoby z Niepełnosprawnością”
stanowią ważny element obecnego systemu wsparcia, ale – by jak najefektywniej
zaspokajać potrzeby osób z nich korzystających - w będą wymagały aktualizacji ze względu
na podobny z ustawą o asystencji osobistej zakres świadczonych w ich ramach usług. Jedną
z tych potrzeb jest usługa specjalistycznej opieki wytchnieniowej.
Odrębną formą wsparcia, która może stanowić istotną pomoc dla opiekunów osób
z niepełnosprawnościami wymagających wzmożonej opieki, jest przyznawana na podstawie
ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (art. 55) usługa wsparcia
krótkoterminowego w domu pomocy społecznej.
Usługę wprowadzono do ustawy o pomocy społecznej w listopadzie 2023 r. Przyznaje się
ją osobom pełnoletnim, wymagającym wsparcia z powodu wieku, choroby lub
niepełnosprawności, niebędącym mieszkańcami DPS. Usługa może zostać przyznana na
czas określony, na okres nie dłuższy niż 30 dni w roku, z możliwością przedłużenia w
szczególnie uzasadnionych przypadkach (nie dłużej niż o kolejne 30 dni). Ustawa zakłada
ograniczenie do minimum formalności związanych z przyznaniem usługi, a w przypadku, gdy
z dn. 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym, która weszła w życie 1 stycznia 2019 roku,
a zasadniczym źródłem jego finansowania jest danina solidarnościowa. Zapłaty daniny solidarnościowej dokonują
co roku te osoby fizyczne, których dochody w danym roku podatkowym przekraczają 1 mln zł. Wysokość daniny
solidarnościowej wynosi 4% nadwyżki tej kwoty. Przychodami Funduszu są również m.in. obowiązkowe składki na
Fundusz, do których stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące obowiązkowych składek na Fundusz Pracy.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
osoba deklaruje ponoszenie za nią pełnej odpłatności, odstępuje się również od ustalenia
sytuacji dochodowej i majątkowej beneficjenta.
Rodziny i opiekunowie dzieci z niepełnosprawnościami mogą również, oprócz usług opieki
wytchnieniowej świadczonych w ramach resortowych programów, skorzystać
z kompleksowego wsparcia dla rodzin w ramach Programu „Za życiem”, którego głównym
celem jest umożliwienie rzeczywistej i pełnej integracji dzieci z niepełnosprawnościami oraz
wsparcie psychologiczne, społeczne, funkcjonalne i ekonomiczne ich rodzin. Na gruncie
programu realizowanych jest 30 różnych działań wprowadzających konkretne rozwiązania
w obszarach dotyczących:
— wsparcia dla kobiet w ciąży i ich rodzin (Priorytet I);
— wczesnego wspomagania rozwoju dziecka i jego rodziny (Priorytet II);
— usług wspierających i rehabilitacyjnych (Priorytet III);
— wsparcia mieszkaniowego (Priorytet IV);
— koordynacji wsparcia, edukacji, poradnictwa i informacji (Priorytet V);
— innych instrumentów wsparcia (Priorytet VI).
Ze względu na ich interdyscyplinarność i szeroki zakres, działania ujęte w programie
realizowane są w Ministerstwach: Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Zdrowia, Edukacji
Narodowej, Rozwoju i Technologii, Sprawiedliwości a także w Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów. Zgodnie z Planem finansowym Programu4, na jego realizację w latach 2017-
2021 2022-2026, przewidziano 5 950 706 tys. zł.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
4 Załącznik nr 2 do uchwały w sprawie programu kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem”.
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.257.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9903 Pani Posłanki Agnieszki Ścigaj wraz z grupą posłów,
w sprawie wdrożenia powszechnego systemu finasowania opieki wytchnieniowej dla
opiekunów osób z niepełnosprawnościami, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Tytułem wstępu pragnę podkreślić, że Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej podziela przekonanie o potrzebie reformy funkcjonujących rozwiązań i regulacji
dotyczących wspierania opiekunów sprawujących długoterminową opiekę nad osobami
z niepełnosprawnościami.
Należy podkreślić, że opieka wytchnieniowa została wyodrębniona w Strategii na rzecz
Osób z Niepełnosprawnościami 2021-20301, w której jako podstawę do wypracowania
systemowego wsparcia w tym zakresie wskazano programy „Opieka wytchnieniowa” dla
Jednostek Samorządu Terytorialnego oraz „Opieka wytchnieniowa” dla Organizacji
Pozarządowych. Prace zmierzające do uczynienia tej usługi stałym elementem systemu
wsparcia są procesem złożonym i ze względu na specyfikę ich materii (z którą wiąże się m.in.
konieczność przygotowania opiekunów do wykonywania odpowiednich czynności
i procedur medycznych) wymagającym międzyresortowego zaangażowania.
Istotnym krokiem w tym kierunku jest podjęcie przez MRPiPS współpracy w ramach
powołanej w maju 2024 r. Grupy Roboczej do Spraw Opieki Długoterminowej, która
wchodzi w skład Międzyresortowego Zespołu do Spraw Systemowych Rozwiązań
Związanych
z Opieką nad Osobami Starszymi2. Celem prac grupy jest między innymi wsparcie realizacji
reformy opieki długoterminowej, w szczególności w zakresie jej priorytetowych założeń
w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Za koordynację
prac zespołu odpowiedzialny jest Minister do spraw Polityki Senioralnej.
Jednocześnie informuję, że w zakresie programowej opieki wytchnieniowej, realizowanej
nieprzerwanie od 2019 r., coraz większa liczba członków rodzin i opiekunów osób
z niepełnosprawnościami może uzyskać odciążenie w sprawowaniu obowiązków
opiekuńczych. Na przestrzeni ostatnich 8 lat wysokość środków Funduszu
Solidarnościowego3, liczba realizatorów wsparcia, a także liczba jego bezpośrednich
beneficjentów istotnie wzrosły. Potwierdzają to poniższe dane:
1 Załącznik do uchwały nr 27 Rady Ministrów z dnia 16 lutego 2021 r. w sprawie przyjęcia dokumentu Strategia
na rzecz Osób z Niepełnosprawnościami 2021-2030 (M.P. poz. 218).
2 Zarządzenie nr 30 Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 marca 2024 r. w sprawie Międzyresortowego Zespołu do
Spraw Systemowych Rozwiązań Związanych z Opieką nad Osobami Starszymi (M.P. poz.224).
3 Fundusz Solidarnościowy jest państwowym funduszem celowym, którego dysponentem jest minister właściwy
do spraw zabezpieczenia społecznego. Fundusz ma na celu m.in. wsparcie społeczne, zawodowe, zdrowotne oraz
finansowe osób z niepełnosprawnościami. Ze środków Funduszu finansowane są również działania w zakresie
zapewnienia dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami o których mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r.
o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Zasady funkcjonowania Funduszu określa ustawa
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— w 2019 r. na realizację opieki wytchnieniowej przekazano samorządom terytorialnym
23,6 mln zł. W roku w 2026 kwota ta wyniesie 210,3 mln zł;
— w 2019 r. usługi świadczyło 324 gmin/powiatów, natomiast w 2026 r. będzie to czynić
1 771 jednostek samorządowych;
— w 2021 r., tj. w pierwszej edycji programu kierowanego do organizacji pozarządowych,
brało udział zaledwie 49 podmiotów. Dzięki sukcesywnemu wzrostowi dotacji
z Funduszu Solidarnościowego w 2025 r. usługi opieki wytchnieniowej świadczyło już
179 realizatorów (dane dotyczące br. nie są jeszcze dostępne).
Aby uczynić proces dystrybucji środków sprawiedliwszym i bardziej efektywnym
zmodyfikowano procedurę podziału dofinansowania, która – w przypadku jednostek
samorządu terytorialnego – polega na uwzględnianiu dodatkowych kryteriów, takich jak:
populacja mieszkańców gminy/powiatu; posiadanie przez gminę/powiat „Lokalnego Planu
Deinstytucjonalizacji Usług Społecznych”; wysokość wykorzystanych środków funduszu
w poprzednich edycjach programu; zlecenie realizacji usług organizacjom i podmiotom,
o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku
publicznego i wolontariacie, a także podmiotom, o których mowa w art. 3 ust. 3 tej ustawy.
W przypadku procedury przyznawania dotacji organizacjom pozarządowym wprowadzono
dodatkowe kryteria ewaluacji podmiotów ubiegających się o dofinansowanie, pozwalające
na premiowanie tych spośród nich, które rzetelnie wypełniają swoje statutowe cele
dotyczące zaspokojenia potrzeb osób z niepełnosprawnościami i posiadają doświadczenie
w realizacji programu.
Wraz z wejściem w życie przepisów procedowanej przez Sejm RP ustawy o asystencji
osobistej podjęte zostaną działania mające na celu zwiększenie efektywności systemu
wsparcia, w tym usług oferowanych w ramach programów resortowych finansowanych ze
środków Funduszu Solidarnościowego.
Programy „Opieka wytchnieniowa” oraz „Asystent Osobisty Osoby z Niepełnosprawnością”
stanowią ważny element obecnego systemu wsparcia, ale – by jak najefektywniej
zaspokajać potrzeby osób z nich korzystających - w będą wymagały aktualizacji ze względu
na podobny z ustawą o asystencji osobistej zakres świadczonych w ich ramach usług. Jedną
z tych potrzeb jest usługa specjalistycznej opieki wytchnieniowej.
Odrębną formą wsparcia, która może stanowić istotną pomoc dla opiekunów osób
z niepełnosprawnościami wymagających wzmożonej opieki, jest przyznawana na podstawie
ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (art. 55) usługa wsparcia
krótkoterminowego w domu pomocy społecznej.
Usługę wprowadzono do ustawy o pomocy społecznej w listopadzie 2023 r. Przyznaje się
ją osobom pełnoletnim, wymagającym wsparcia z powodu wieku, choroby lub
niepełnosprawności, niebędącym mieszkańcami DPS. Usługa może zostać przyznana na
czas określony, na okres nie dłuższy niż 30 dni w roku, z możliwością przedłużenia w
szczególnie uzasadnionych przypadkach (nie dłużej niż o kolejne 30 dni). Ustawa zakłada
ograniczenie do minimum formalności związanych z przyznaniem usługi, a w przypadku, gdy
z dn. 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym, która weszła w życie 1 stycznia 2019 roku,
a zasadniczym źródłem jego finansowania jest danina solidarnościowa. Zapłaty daniny solidarnościowej dokonują
co roku te osoby fizyczne, których dochody w danym roku podatkowym przekraczają 1 mln zł. Wysokość daniny
solidarnościowej wynosi 4% nadwyżki tej kwoty. Przychodami Funduszu są również m.in. obowiązkowe składki na
Fundusz, do których stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące obowiązkowych składek na Fundusz Pracy.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
osoba deklaruje ponoszenie za nią pełnej odpłatności, odstępuje się również od ustalenia
sytuacji dochodowej i majątkowej beneficjenta.
Rodziny i opiekunowie dzieci z niepełnosprawnościami mogą również, oprócz usług opieki
wytchnieniowej świadczonych w ramach resortowych programów, skorzystać
z kompleksowego wsparcia dla rodzin w ramach Programu „Za życiem”, którego głównym
celem jest umożliwienie rzeczywistej i pełnej integracji dzieci z niepełnosprawnościami oraz
wsparcie psychologiczne, społeczne, funkcjonalne i ekonomiczne ich rodzin. Na gruncie
programu realizowanych jest 30 różnych działań wprowadzających konkretne rozwiązania
w obszarach dotyczących:
— wsparcia dla kobiet w ciąży i ich rodzin (Priorytet I);
— wczesnego wspomagania rozwoju dziecka i jego rodziny (Priorytet II);
— usług wspierających i rehabilitacyjnych (Priorytet III);
— wsparcia mieszkaniowego (Priorytet IV);
— koordynacji wsparcia, edukacji, poradnictwa i informacji (Priorytet V);
— innych instrumentów wsparcia (Priorytet VI).
Ze względu na ich interdyscyplinarność i szeroki zakres, działania ujęte w programie
realizowane są w Ministerstwach: Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Zdrowia, Edukacji
Narodowej, Rozwoju i Technologii, Sprawiedliwości a także w Kancelarii Prezesa Rady
Ministrów. Zgodnie z Planem finansowym Programu4, na jego realizację w latach 2017-
2021 2022-2026, przewidziano 5 950 706 tys. zł.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
4 Załącznik nr 2 do uchwały w sprawie programu kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem”.
-- 3 of 3 --