Interpelacja nr 9875
Interpelacja w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce
Interpelacja nr 9875
do ministra zdrowia
w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce
Zgłaszający: Barbara Dolniak
Data wpływu: 15-05-2025
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się do Pani Minister z interpelacją poselską w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce.
Lipodemia jest przewlekłą, postępującą chorobą tkanki tłuszczowej, która znacząco wpływa na jakość życia pacjentek. Choroba ta, dziedziczona często z pokolenia na pokolenie, w wielu krajach Europy traktowana jest jako poważna jednostka wymagająca kompleksowej diagnostyki, leczenia, rehabilitacji i wsparcia psychologicznego.
Tym samym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie lipodemii na listę chorób wymagających systemowego leczenia w ramach świadczeń gwarantowanych finansowanych przez NFZ?
2. Czy jest rozważane umożliwienie lekarzom flebologom wystawiania refundowanych recept na odzież kompresyjną już na wczesnym etapie choroby?
3. Czy ministerstwo pracuje nad opracowaniem i wdrożeniem ogólnopolskich wytycznych dla lekarzy i placówek medycznych dotyczących diagnostyki i leczenia lipodemii?
Interpelacja nr 9875
do ministra zdrowia
w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce
Zgłaszający: Barbara Dolniak
Data wpływu: 15-05-2025
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się do Pani Minister z interpelacją poselską w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w Polsce.
Lipodemia jest przewlekłą, postępującą chorobą tkanki tłuszczowej, która znacząco wpływa na jakość życia pacjentek. Choroba ta, dziedziczona często z pokolenia na pokolenie, w wielu krajach Europy traktowana jest jako poważna jednostka wymagająca kompleksowej diagnostyki, leczenia, rehabilitacji i wsparcia psychologicznego.
Tym samym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie lipodemii na listę chorób wymagających systemowego leczenia w ramach świadczeń gwarantowanych finansowanych przez NFZ?
2. Czy jest rozważane umożliwienie lekarzom flebologom wystawiania refundowanych recept na odzież kompresyjną już na wczesnym etapie choroby?
3. Czy ministerstwo pracuje nad opracowaniem i wdrożeniem ogólnopolskich wytycznych dla lekarzy i placówek medycznych dotyczących diagnostyki i leczenia lipodemii?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.7 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6560 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.87.2025
Warszawa, 26 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9875 w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w
Polsce, złożoną przez Panią Poseł Barbarę Dolniak, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie lipodemii na listę chorób
wymagających systemowego leczenia w ramach świadczeń gwarantowanych
finansowanych przez NFZ?
Termin „leczenie systemowe” stosowany jest w odniesieniu do leczenia nowotworów i
może obejmować chemioterapię, hormonoterapię, terapię celowaną. Lipodemia nie jest
chorobą nowotworową, z posiadanych informacji wynika, że może być wynikiem kilku
czynników. Jeśli Pani Poseł chodziło o listę chorób leczonych farmakologicznie uprzejmie
informuję, że istnieje wykaz refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych
(https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenia-ministra-zdrowia-lista-lekow-
refundowanych). W zależności od stanu zdrowia pacjenta lekarz w oparciu o aktualną
wiedzę medyczną decyduje o zastosowaniu konkretnego leku. Szersze informacje
dotyczące recepty, ww. wykazu i procesu refundacyjnego w odpowiedzi na pytanie 2.
2. Czy rozważane jest umożliwienie lekarzom flebologom wystawiania refundowanych
recept na odzież kompresyjną już na wczesnym etapie choroby?
Termin „odzież kompresyjna” to pojęcie szerokie, obejmujące swoim zakresem szeroką
gamę produktów. Mogą to być produkty o różnym statusie, o rożnym stopniu
profesjonalizmu ich przygotowania/ przeznaczenia do zastosowań medycznych. Do
wyobrażenia jest „odzież kompresyjna” dająca się zakwalifikować jedynie jako pewnego
rodzaju produkt sportowy. Innymi słowy, różny może być stopień faktycznego
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
odpowiadania takiego produktu na określone problemy zdrowotne związane z chorobami
żył. Nie każdy produkt określany mianem „odzieży kompresyjnej” może być kwalifikowany
jako wyrób medyczny, a tym samym finansowany albo współfinansowany pacjentom ze
środków publicznych.
W kwestii ustalenia, czy możliwa jest refundacja odzieży kompresyjnej będącej wyrobem
medycznym w ten sposób, że dostępna byłaby na podstawie recepty, należy mieć na
uwadze, że proces obejmowania wyrobów medycznych refundacją jest skomplikowany i
zależny od szeregu trudnych do przewidzenia okoliczności. Niemożliwe jest, bez złożenia
odpowiedniego wniosku, udzielenie wiążącej odpowiedzi na hipotetyczne pytanie czy dany
wyrób mógłby być objęty refundacją w analizowanym trybie.
W rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o
refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz
wyrobów medycznych1 (zwanej dalej ustawą refundacyjną), określającym wykaz wyrobów
medycznych wydawanych na zlecenie, ujęto szereg wyrobów medycznych dających się
kwalifikować jako pewien element „odzieży kompresyjnej”. W przypadku części z tych
wyrobów, zlecenia na nie, jak wyraźne wskazano w omawianych przepisach, mogą być
wystawiane m.in. przez lekarzy specjalistów w dziedzinie angiologii. Zakres dostępnych w
tym trybie wyrobów oraz kryteria wystawiania na nie zleceń, są ustalane w uzgodnieniu z
odpowiednimi konsultantami w ochronie zdrowia i potencjalnie mogą podlegać zmianom w
przyszłości, również w zakresie przypadków, w których wyroby te przysługują.
Ministerstwo Zdrowia nie widzi podstaw do zmiany obecnego trybu dostępności do
omawianych wyrobów i wprowadzenia dostępności tożsamych wyrobów w trybie na
receptę. Gdyby jednak przyjąć, że możliwa byłaby do nich dostępność na podstawie recept
(mowa tu o dostępności w wymiarze refundacyjnym – ekonomicznym, gdyż w przypadku
wyrobów medycznych recepta nie warunkuje możliwość wydania, a jedynie możliwość
uzyskania refundacji– w przypadku wyrobów innych niż wymagające zlecenia, wydanie
wyrobu zawsze może nastąpić bez recepty pełnopłatnie), to należy zwrócić uwagę, że
wystawianie recept nie tylko na wyroby medyczne, ale recept w ogóle, nie jest zawężone w
przypadku lekarzy asortymentowo. Lekarz, niezależnie od posiadanej specjalizacji, jest
„osobą uprawnioną” w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy refundacyjnej, i jako taki każdy z
nich ma prawo ordynacji wyrobów medycznych przez wystawianie na nie recept, w tym z
uwzględnieniem refundacji. Wykaz refundowanych leków, środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych nie zawęża
możliwości refundacji przez wzgląd na specjalizację wystawiającego. Uzależnia ją od kwestii
tego, czy recepta wystawiana jest w związku ze schorzeniem/stanem medycznym
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 930, z późn. zm.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
(wskazaniem do refundacji), w którym wykaz ten refundację faktycznie przewiduje. Inną
kwestią jest natomiast to, czy dany lekarz może te wskazania samodzielnie stwierdzić, czy
też nie i wówczas – chcąc wystawić receptę uwzględniającą refundację, musi te wskazania
potwierdzać u innego lekarza specjalisty.
Ponadto należy wskazać, że refundacja na podstawie recept odbywa się jedynie przy
wydawaniu danego asortymentu z aptek ogólnodostępnych albo punktów aptecznych
(tylko bowiem w stosunku do nich możliwa jest umowa z NFZ o realizacje recept
refundowanych), podczas gdy często pacjenci zaopatrują się w wyroby medyczne, w tym
potencjalnie w omawianą odzież kompresyjną, np. w kanale poza aptecznym, w tym np. w
sklepach specjalistycznych zaopatrzenia medycznego, w których recept nie realizuje się.
3. Czy Ministerstwo pracuje nad opracowaniem i wdrożeniem ogólnopolskich wytycznych
dla lekarzy i placówek medycznych dotyczących diagnostyki i leczenia lipodemii?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami świadczenia opieki zdrowotnej udzielane są zgodnie
z aktualną wiedzą medyczną. Minister Zdrowia nie posiada prerogatyw do wydawania
wytycznych. Opracowanie zaleceń postępowania diagnostyczno-leczniczego w wybranych
chorobach lub określonych grupach schorzeń pozostaje w wyłącznej kompetencji
ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie z postanowieniami ich
statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.87.2025
Warszawa, 26 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9875 w sprawie braku systemowego leczenia lipodemii w
Polsce, złożoną przez Panią Poseł Barbarę Dolniak, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie lipodemii na listę chorób
wymagających systemowego leczenia w ramach świadczeń gwarantowanych
finansowanych przez NFZ?
Termin „leczenie systemowe” stosowany jest w odniesieniu do leczenia nowotworów i
może obejmować chemioterapię, hormonoterapię, terapię celowaną. Lipodemia nie jest
chorobą nowotworową, z posiadanych informacji wynika, że może być wynikiem kilku
czynników. Jeśli Pani Poseł chodziło o listę chorób leczonych farmakologicznie uprzejmie
informuję, że istnieje wykaz refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych
(https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenia-ministra-zdrowia-lista-lekow-
refundowanych). W zależności od stanu zdrowia pacjenta lekarz w oparciu o aktualną
wiedzę medyczną decyduje o zastosowaniu konkretnego leku. Szersze informacje
dotyczące recepty, ww. wykazu i procesu refundacyjnego w odpowiedzi na pytanie 2.
2. Czy rozważane jest umożliwienie lekarzom flebologom wystawiania refundowanych
recept na odzież kompresyjną już na wczesnym etapie choroby?
Termin „odzież kompresyjna” to pojęcie szerokie, obejmujące swoim zakresem szeroką
gamę produktów. Mogą to być produkty o różnym statusie, o rożnym stopniu
profesjonalizmu ich przygotowania/ przeznaczenia do zastosowań medycznych. Do
wyobrażenia jest „odzież kompresyjna” dająca się zakwalifikować jedynie jako pewnego
rodzaju produkt sportowy. Innymi słowy, różny może być stopień faktycznego
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
odpowiadania takiego produktu na określone problemy zdrowotne związane z chorobami
żył. Nie każdy produkt określany mianem „odzieży kompresyjnej” może być kwalifikowany
jako wyrób medyczny, a tym samym finansowany albo współfinansowany pacjentom ze
środków publicznych.
W kwestii ustalenia, czy możliwa jest refundacja odzieży kompresyjnej będącej wyrobem
medycznym w ten sposób, że dostępna byłaby na podstawie recepty, należy mieć na
uwadze, że proces obejmowania wyrobów medycznych refundacją jest skomplikowany i
zależny od szeregu trudnych do przewidzenia okoliczności. Niemożliwe jest, bez złożenia
odpowiedniego wniosku, udzielenie wiążącej odpowiedzi na hipotetyczne pytanie czy dany
wyrób mógłby być objęty refundacją w analizowanym trybie.
W rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 38 ust. 4 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o
refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz
wyrobów medycznych1 (zwanej dalej ustawą refundacyjną), określającym wykaz wyrobów
medycznych wydawanych na zlecenie, ujęto szereg wyrobów medycznych dających się
kwalifikować jako pewien element „odzieży kompresyjnej”. W przypadku części z tych
wyrobów, zlecenia na nie, jak wyraźne wskazano w omawianych przepisach, mogą być
wystawiane m.in. przez lekarzy specjalistów w dziedzinie angiologii. Zakres dostępnych w
tym trybie wyrobów oraz kryteria wystawiania na nie zleceń, są ustalane w uzgodnieniu z
odpowiednimi konsultantami w ochronie zdrowia i potencjalnie mogą podlegać zmianom w
przyszłości, również w zakresie przypadków, w których wyroby te przysługują.
Ministerstwo Zdrowia nie widzi podstaw do zmiany obecnego trybu dostępności do
omawianych wyrobów i wprowadzenia dostępności tożsamych wyrobów w trybie na
receptę. Gdyby jednak przyjąć, że możliwa byłaby do nich dostępność na podstawie recept
(mowa tu o dostępności w wymiarze refundacyjnym – ekonomicznym, gdyż w przypadku
wyrobów medycznych recepta nie warunkuje możliwość wydania, a jedynie możliwość
uzyskania refundacji– w przypadku wyrobów innych niż wymagające zlecenia, wydanie
wyrobu zawsze może nastąpić bez recepty pełnopłatnie), to należy zwrócić uwagę, że
wystawianie recept nie tylko na wyroby medyczne, ale recept w ogóle, nie jest zawężone w
przypadku lekarzy asortymentowo. Lekarz, niezależnie od posiadanej specjalizacji, jest
„osobą uprawnioną” w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy refundacyjnej, i jako taki każdy z
nich ma prawo ordynacji wyrobów medycznych przez wystawianie na nie recept, w tym z
uwzględnieniem refundacji. Wykaz refundowanych leków, środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych nie zawęża
możliwości refundacji przez wzgląd na specjalizację wystawiającego. Uzależnia ją od kwestii
tego, czy recepta wystawiana jest w związku ze schorzeniem/stanem medycznym
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 930, z późn. zm.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
(wskazaniem do refundacji), w którym wykaz ten refundację faktycznie przewiduje. Inną
kwestią jest natomiast to, czy dany lekarz może te wskazania samodzielnie stwierdzić, czy
też nie i wówczas – chcąc wystawić receptę uwzględniającą refundację, musi te wskazania
potwierdzać u innego lekarza specjalisty.
Ponadto należy wskazać, że refundacja na podstawie recept odbywa się jedynie przy
wydawaniu danego asortymentu z aptek ogólnodostępnych albo punktów aptecznych
(tylko bowiem w stosunku do nich możliwa jest umowa z NFZ o realizacje recept
refundowanych), podczas gdy często pacjenci zaopatrują się w wyroby medyczne, w tym
potencjalnie w omawianą odzież kompresyjną, np. w kanale poza aptecznym, w tym np. w
sklepach specjalistycznych zaopatrzenia medycznego, w których recept nie realizuje się.
3. Czy Ministerstwo pracuje nad opracowaniem i wdrożeniem ogólnopolskich wytycznych
dla lekarzy i placówek medycznych dotyczących diagnostyki i leczenia lipodemii?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami świadczenia opieki zdrowotnej udzielane są zgodnie
z aktualną wiedzą medyczną. Minister Zdrowia nie posiada prerogatyw do wydawania
wytycznych. Opracowanie zaleceń postępowania diagnostyczno-leczniczego w wybranych
chorobach lub określonych grupach schorzeń pozostaje w wyłącznej kompetencji
ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie z postanowieniami ich
statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --