Interpelacja nr 9818
Interpelacja w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką"
Zgłaszający:
•
Adresat:
Cyfryzacja i Technologie (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (95%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką"
Interpelacja nr 9818
do ministra cyfryzacji
w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką"
Zgłaszający: Marcin Józefaciuk, Łukasz Horbatowski
Data wpływu: 12-05-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z ogłoszonym konkursem „Zostań cyfrową ekspertką”, finansowanym ze środków publicznych i adresowanym wyłącznie do kobiet, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania oraz przedstawienie danych dotyczących celowości i efektów tego programu.
W ramach tego działania Ministerstwo Cyfryzacji przeznaczyło na 2025 rok kwotę 5 000 000 zł na rozwój zaawansowanych kompetencji cyfrowych kobiet, przy całkowitym wykluczeniu z udziału w programie mężczyzn – również tych, którzy znajdują się w trudnej sytuacji zawodowej lub społecznej, są ojcami samotnie wychowującymi dzieci czy też wykazują szczególną motywację do rozwoju w branży ICT.
W przestrzeni publicznej narasta poczucie niesprawiedliwości i niezrozumienia dla polityki, która całkowicie wyklucza mężczyzn – niezależnie od ich sytuacji życiowej – z możliwości skorzystania ze wsparcia publicznego w obszarze kluczowych kompetencji przyszłości, jakimi są umiejętności cyfrowe.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Na jakiej podstawie prawnej Ministerstwo Cyfryzacji wyklucza mężczyzn z możliwości udziału w konkursie finansowanym ze środków publicznych? Jakie przesłanki konstytucyjne i ustawowe uprawniają ministerstwo do finansowania szkoleń wyłącznie dla kobiet, z całkowitym pominięciem mężczyzn?
Czy Ministerstwo Cyfryzacji uznaje, że mężczyźni nie wymagają wsparcia w zakresie rozwoju kompetencji cyfrowych, mimo że branża ICT dotyka również problemów takich jak wypalenie zawodowe, bezrobocie strukturalne czy wykluczenie cyfrowe również wśród mężczyzn?
Czy mężczyźni, którzy chcieliby podjąć certyfikowane szkolenia ICT, mogą liczyć na alternatywny program wsparcia ze strony Ministerstwa Cyfryzacji? Jeżeli tak – proszę wskazać nazwę takiego programu, jego budżet i kryteria naboru.
Czy pierwsza edycja konkursu „Zostań cyfrową ekspertką”, realizowana w 2024 roku, osiągnęła zamierzone cele? Proszę o przedstawienie twardych danych: ile uczestniczek wzięło udział w szkoleniach, ile zdało egzamin wewnętrzny, ile przystąpiło do egzaminu zewnętrznego, a przede wszystkim – ile z nich znalazło zatrudnienie w sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia programu.
Jakie były całkowite koszty administracyjne realizacji pierwszej edycji konkursu i jaka ich część stanowiła realne wsparcie merytoryczne dla uczestniczek?
Jakie są konkretne przesłanki, które uzasadniają twierdzenie, że to Ministerstwo Cyfryzacji – a nie same kobiety – bardziej zabiega o udział kobiet w branży ICT? Czy faktycznie istnieje społeczne zapotrzebowanie kobiet na udział w tego typu szkoleniach, czy raczej jest to próba odgórnej inżynierii społecznej?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące barier rozwoju kompetencji cyfrowych wśród mężczyzn? Jeśli tak, proszę o przedstawienie danych, w jakich regionach, grupach wiekowych i zawodowych takie problemy występują.
Czy ministerstwo planuje podjęcie realnych działań równościowych, opartych nie na uprzywilejowaniu jednej płci, lecz na rzeczywistej analizie deficytów kompetencyjnych i potrzeb rynku pracy, obejmujących wszystkich obywateli, bez względu na płeć?
Jak ministerstwo ocenia potencjalne skutki społeczne i psychologiczne wynikające z publicznie finansowanego programu, który już w tytule sugeruje, że cyfrową „ekspertką” może być tylko kobieta, co może zniechęcać mężczyzn do rozwoju zawodowego w tej dziedzinie?
Czy nie zachodzi ryzyko, że polityka wykluczająca mężczyzn z dostępu do finansowania przyczyni się do pogłębiania antagonizmów społecznych i będzie postrzegana jako przejaw nierównego traktowania?
W jaki sposób ministerstwo planuje monitorować trwałość rezultatów programu w kontekście długoterminowego zatrudnienia jego beneficjentek i ich rzeczywistej obecności w sektorze ICT?
Czy ministerstwo analizuje, jakie kompetencje cyfrowe – poza ICT – są realnie potrzebne kobietom i mężczyznom w różnych środowiskach (np. wiejskich, peryferyjnych, wykluczonych cyfrowo)? Czy uwzględnia różnorodność ścieżek zawodowych?
Czy ministerstwo planuje skonsultowanie przyszłych edycji konkursu z organizacjami reprezentującymi różne grupy społeczne, w tym mężczyzn, osoby młode, seniorów i osoby z niepełnosprawnościami?
Czy ministerstwo uwzględnia fakt, że zgodnie z art. 32 Konstytucji RP „wszyscy są wobec prawa równi” i „nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”? Jak ministerstwo uzasadnia zgodność z Konstytucją działań, które wykluczają jedną płeć z udziału w projekcie?
Jakie mechanizmy ewaluacyjne przewidziano w ramach programu „Zostań cyfrową ekspertką”? Czy ministerstwo posiada instrumenty oceny skuteczności publicznie finansowanych szkoleń – nie tylko w ujęciu liczbowym, ale również jakościowym i długofalowym (np. śledzenie losów zawodowych uczestniczek)?
Zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na wszystkie pytania oraz o przedstawienie pełnej oceny pierwszej edycji konkursu – zarówno pod względem efektywności, jak i zgodności z zasadami równego traktowania obywateli w demokratycznym państwie prawa.
Interpelacja nr 9818
do ministra cyfryzacji
w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką"
Zgłaszający: Marcin Józefaciuk, Łukasz Horbatowski
Data wpływu: 12-05-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z ogłoszonym konkursem „Zostań cyfrową ekspertką”, finansowanym ze środków publicznych i adresowanym wyłącznie do kobiet, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania oraz przedstawienie danych dotyczących celowości i efektów tego programu.
W ramach tego działania Ministerstwo Cyfryzacji przeznaczyło na 2025 rok kwotę 5 000 000 zł na rozwój zaawansowanych kompetencji cyfrowych kobiet, przy całkowitym wykluczeniu z udziału w programie mężczyzn – również tych, którzy znajdują się w trudnej sytuacji zawodowej lub społecznej, są ojcami samotnie wychowującymi dzieci czy też wykazują szczególną motywację do rozwoju w branży ICT.
W przestrzeni publicznej narasta poczucie niesprawiedliwości i niezrozumienia dla polityki, która całkowicie wyklucza mężczyzn – niezależnie od ich sytuacji życiowej – z możliwości skorzystania ze wsparcia publicznego w obszarze kluczowych kompetencji przyszłości, jakimi są umiejętności cyfrowe.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Na jakiej podstawie prawnej Ministerstwo Cyfryzacji wyklucza mężczyzn z możliwości udziału w konkursie finansowanym ze środków publicznych? Jakie przesłanki konstytucyjne i ustawowe uprawniają ministerstwo do finansowania szkoleń wyłącznie dla kobiet, z całkowitym pominięciem mężczyzn?
Czy Ministerstwo Cyfryzacji uznaje, że mężczyźni nie wymagają wsparcia w zakresie rozwoju kompetencji cyfrowych, mimo że branża ICT dotyka również problemów takich jak wypalenie zawodowe, bezrobocie strukturalne czy wykluczenie cyfrowe również wśród mężczyzn?
Czy mężczyźni, którzy chcieliby podjąć certyfikowane szkolenia ICT, mogą liczyć na alternatywny program wsparcia ze strony Ministerstwa Cyfryzacji? Jeżeli tak – proszę wskazać nazwę takiego programu, jego budżet i kryteria naboru.
Czy pierwsza edycja konkursu „Zostań cyfrową ekspertką”, realizowana w 2024 roku, osiągnęła zamierzone cele? Proszę o przedstawienie twardych danych: ile uczestniczek wzięło udział w szkoleniach, ile zdało egzamin wewnętrzny, ile przystąpiło do egzaminu zewnętrznego, a przede wszystkim – ile z nich znalazło zatrudnienie w sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia programu.
Jakie były całkowite koszty administracyjne realizacji pierwszej edycji konkursu i jaka ich część stanowiła realne wsparcie merytoryczne dla uczestniczek?
Jakie są konkretne przesłanki, które uzasadniają twierdzenie, że to Ministerstwo Cyfryzacji – a nie same kobiety – bardziej zabiega o udział kobiet w branży ICT? Czy faktycznie istnieje społeczne zapotrzebowanie kobiet na udział w tego typu szkoleniach, czy raczej jest to próba odgórnej inżynierii społecznej?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące barier rozwoju kompetencji cyfrowych wśród mężczyzn? Jeśli tak, proszę o przedstawienie danych, w jakich regionach, grupach wiekowych i zawodowych takie problemy występują.
Czy ministerstwo planuje podjęcie realnych działań równościowych, opartych nie na uprzywilejowaniu jednej płci, lecz na rzeczywistej analizie deficytów kompetencyjnych i potrzeb rynku pracy, obejmujących wszystkich obywateli, bez względu na płeć?
Jak ministerstwo ocenia potencjalne skutki społeczne i psychologiczne wynikające z publicznie finansowanego programu, który już w tytule sugeruje, że cyfrową „ekspertką” może być tylko kobieta, co może zniechęcać mężczyzn do rozwoju zawodowego w tej dziedzinie?
Czy nie zachodzi ryzyko, że polityka wykluczająca mężczyzn z dostępu do finansowania przyczyni się do pogłębiania antagonizmów społecznych i będzie postrzegana jako przejaw nierównego traktowania?
W jaki sposób ministerstwo planuje monitorować trwałość rezultatów programu w kontekście długoterminowego zatrudnienia jego beneficjentek i ich rzeczywistej obecności w sektorze ICT?
Czy ministerstwo analizuje, jakie kompetencje cyfrowe – poza ICT – są realnie potrzebne kobietom i mężczyznom w różnych środowiskach (np. wiejskich, peryferyjnych, wykluczonych cyfrowo)? Czy uwzględnia różnorodność ścieżek zawodowych?
Czy ministerstwo planuje skonsultowanie przyszłych edycji konkursu z organizacjami reprezentującymi różne grupy społeczne, w tym mężczyzn, osoby młode, seniorów i osoby z niepełnosprawnościami?
Czy ministerstwo uwzględnia fakt, że zgodnie z art. 32 Konstytucji RP „wszyscy są wobec prawa równi” i „nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”? Jak ministerstwo uzasadnia zgodność z Konstytucją działań, które wykluczają jedną płeć z udziału w projekcie?
Jakie mechanizmy ewaluacyjne przewidziano w ramach programu „Zostań cyfrową ekspertką”? Czy ministerstwo posiada instrumenty oceny skuteczności publicznie finansowanych szkoleń – nie tylko w ujęciu liczbowym, ale również jakościowym i długofalowym (np. śledzenie losów zawodowych uczestniczek)?
Zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na wszystkie pytania oraz o przedstawienie pełnej oceny pierwszej edycji konkursu – zarówno pod względem efektywności, jak i zgodności z zasadami równego traktowania obywateli w demokratycznym państwie prawa.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Paweł Olszewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 30 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
8.7 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (30)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13278 znaków
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Paweł Olszewski
BM.WP.057.92.2025
Warszawa, 09 czerwca 2025 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 14 maja br. Posłów na Sejm RP Panów Marcina Józefaciuka oraz Łukasza
Horbatowskiego w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką" (interpelacja nr 9818)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posłów pytania.
Ad 1) Na jakiej podstawie prawnej Ministerstwo Cyfryzacji wyklucza mężczyzn z
możliwości udziału w konkursie finansowanym ze środków publicznych? Jakie przesłanki
konstytucyjne i ustawowe uprawniają Ministerstwo do finansowania szkoleń wyłącznie
dla kobiet, z całkowitym pominięciem mężczyzn?
Ministerstwo Cyfryzacji koordynuje realizację w Polsce przyjętego w lutym 2023 r.
Programu Rozwoju Kompetencji Cyfrowych (PRKC) oraz europejskiej Dekady Cyfrowej,
które wobec niskiego udziału kobiet w ICT mają działać na rzecz zwiększenia partycypacji
kobiet w zawodach cyfrowych oraz zachęcać dziewczęta i kobiety do wyboru tej ścieżki
kształcenia i kariery zawodowej. Jednym z pięciu głównych celów PRKC jest osiągnięcie w
2030 roku udziału 29% kobiet wśród specjalistów ICT, przy czym w 2024 r. odsetek ten
wynosił 18%, zatem od celu dzieliło nas 11 p.p. Realizacja konkursu wynika wprost z
celów przyjętych w PRKC i Cyfrowej Dekadzie.
Ad 2) Czy Ministerstwo Cyfryzacji uznaje, że mężczyźni nie wymagają wsparcia w
zakresie rozwoju kompetencji cyfrowych, mimo że branża ICT dotyka również
problemów takich jak wypalenie zawodowe, bezrobocie strukturalne czy wykluczenie
cyfrowe również wśród mężczyzn?
Wyjaśnienie zawarliśmy w odpowiedzi na pytanie 1.
Ad 3) Czy mężczyźni, którzy chcieliby podjąć certyfikowane szkolenia ICT, mogą liczyć na
alternatywny program wsparcia ze strony Ministerstwa Cyfryzacji? Jeżeli tak – proszę
wskazać nazwę takiego programu, jego budżet i kryteria naboru.
W ramach PRKC zaplanowano realizację m.in następujących działań, w których mogą
uczestniczyć także mężczyźni (ich opis znajduje się na stronach 104-108 PRKC ):
a. Kolegia Kompetencji Cyfrowych.
b. Edukacja DC – Systemowe kształcenie specjalistów do spraw dostępności
cyfrowej.
c. Program Rozwoju Talentów Informatycznych na lata 2019–2029.
d. Zwiększenie liczby informatyków na rynku, w tym nauczycieli, przez włączenie do
tego zawodu większej liczby kobiet.
e. Kształcenie wysokiej klasy specjalistów w zakresie HPDA+ w modelu
opracowanym w Narodowym Centrum Kompetencji HPC.
W związku z obawą, że liczba i zasięg ww. działań jest niewystarczający, aby osiągnąć
poziom 6% specjalistów ICT wśród osób pracujących w Polsce, przy okazji aktualizacji
-- 1 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
PRKC oraz określenia Strategii Cyfryzacji Państwa, MC będzie dążyć do zwiększenia
aktywności i inwestycji w tym zakresie.
Ad 4) Czy pierwsza edycja konkursu „Zostań cyfrową ekspertką”, realizowana w 2024
roku, osiągnęła zamierzone cele? Proszę o przedstawienie twardych danych: ilu
uczestniczek wzięło udział w szkoleniach, ile zdało egzamin wewnętrzny, ile przystąpiło
do egzaminu zewnętrznego, a przede wszystkim – ilu z nich znalazło zatrudnienie w
sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia programu.
Cel zadania, jakim było zwiększenie liczby specjalistek ICT, upowszechnianie i rozwijanie
zaawansowanych kompetencji cyfrowych wśród pełnoletnich kobiet poprzez udział w
specjalistycznych szkoleniach ICT, w ramach pierwszej edycji konkursu „Zostań cyfrową
ekspertką” został osiągnięty.
Wyłoniono do finansowania projekty, z których każdy przewidywał opracowanie i
realizację oferty szkoleniowej dla kobiet zamieszkujących poszczególne makroregiony na
terenie Rzeczypospolitej Polskiej (NUTS 1).
Liczba kobiet, które łącznie rozwinęły zaawansowane kompetencje cyfrowe w ramach
zadania: blisko 1 850.
Zgodnie z Ogłoszeniem o konkursie, zadanie nie przewidywało egzaminów wewnętrznych
ani egzaminów zewnętrznych, jak również monitorowania drogi zawodowej kobiet - tj.
zatrudnienia kobiet w sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia szkoleń.
Ad 5) Jakie były całkowite koszty administracyjne realizacji pierwszej edycji konkursu i
jaka ich część stanowiła realne wsparcie merytoryczne dla uczestniczek?
Wysokość środków dotacji przekazanych na realizację zadania w 2024 r. wyniosła
5 562 697,90 zł.
Ad 6) Jakie są konkretne przesłanki, które uzasadniają twierdzenie, że to Ministerstwo
Cyfryzacji – a nie same kobiety – bardziej zabiega o udział kobiet w branży ICT? Czy
faktycznie istnieje społeczne zapotrzebowanie kobiet na udział w tego typu szkoleniach,
czy raczej jest to próba odgórnej inżynierii społecznej?
Z problemem niskiego udziału kobiet wśród specjalistów ICT boryka się nie tylko Polska,
ale też cała Unia Europejska i większość krajów na świecie.
Ma to związek m.in. z mniejszym w porównaniu z chłopcami zainteresowaniem dziewcząt
nauką przedmiotów ścisłych, niewielkim uczestnictwem w edukacji formalnej na
kierunkach ICT oraz małym zainteresowaniem karierą zawodową w obszarze ICT.
W Polsce w 2022 r. kobiety stanowiły 22% absolwentów studiów ICT. Jeszcze mniej
korzystnie sytuacja przedstawiała się, jeżeli uwzględni się nie tylko absolwentów szkół
wyższych, ale także średnich oraz policealnych, gdyż w tym przypadku kobiety stanowiły
jedynie 15% takich absolwentów.
Mniejsze zainteresowanie dziewcząt nauką przedmiotów ścisłych oraz technologii
cyfrowych, ma złożone uwarunkowania społeczno-kulturowe. Badanie PWC „Women in
Tech. Time to close the gender gap” przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wśród uczniów
szkół średnich i studentów wyłoniło następujące czynniki:
dziewczynki w szkole nie otrzymują dostatecznie dużo informacji na temat kariery
(możliwości i wymogów) w obszarach technologicznych;
sugestie zachęcające do wyboru kariery w obszarze technologii są rzadsze w
przypadku kobiet (otrzymało je 16%) niż mężczyzn (33%);
ponad 25% uczennic i studentek postrzega obszar technologii jako zdominowany
przez mężczyzn i nie widzi swojego miejsca w takim środowisku;
-- 2 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
tylko 5% stanowisk kierowniczych w sektorze technologicznym zajmują kobiety.
tylko 3% kobiet twierdzi, że kariera w obszarze technologii jest ich pierwszym
wyborem wobec 15% mężczyzn, a 27% rozważałoby taki wybór przy 61%
mężczyzn.
Na gruncie polskim „Raport kobiety w męskich zawodach” ośrodka badawczego DELab
UW wskazuje, że:
86% maturzystek nigdy nie słyszało o kobiecie naukowczyni, a 81% nie zna żadnej
kobiety inżynierki;
duża część zawodów w dziedzinie ICT uznawana jest częściej za męskie niż
kobiece: zawód programista za męski uznaje 59% respondentów, a kobiecy - 5%;
inżynier nowych technologii – 53% męski, 5%- kobiecy; analityk systemów – 47%
męski, 6% kobiecy; projektant IT - 45% męski i 8% kobiecy; webmaster – 41%
męski, 6% kobiecy; analityk sztucznej inteligencji – 39% męski, 10% kobiecy;
tester aplikacji – 28% męski, 11% kobiecy.
Oprócz tego w społeczeństwie funkcjonuje wizerunek matematyki oraz przedmiotów
ścisłych jako stereotypowo męskich, trudnych, wymagających specjalnych uzdolnień i
nieszczególnie przydatnych w życiu.
Brak równowagi płci może także stanowić problem dla pracujących specjalistek ICT
zniechęcając je do pracy w zawodzie i ograniczając ich awans zawodowy.
Kobiety, nie wybierając kariery w obszarze ICT, zmniejszają swoje szanse na:
satysfakcjonującą pracę;
pracę w stabilnym i przyszłościowym zawodzie;
dobrze płatny zawód;
godzenie ról zawodowych z życiem prywatnym.
Niewykorzystanie talentów oraz indywidualnego potencjału kobiet w ICT, może
ograniczać perspektywy rozwoju wielu branż, sprzyjać tworzeniu jednostronnych
rozwiązań technologicznych oraz prowadzić do tworzenia produktów, które nie
odpowiadają na potrzeby całej populacji.
Zaniżona reprezentacja kobiet w zespołach wpływa na ich obniżoną efektywność, gdyż
obecność obu płci poprawia jakość komunikacji, kreatywność w zespole oraz potencjał
innowacyjny wszystkich podmiotów gospodarki.
Mały dopływ kobiet do zawodów ICT potęguje niedobór zaawansowanych kompetencji
cyfrowych oraz specjalistów ICT na rynku pracy, co skutkuje wolniejszym tempem rozwoju
sektora ICT.
Ad 7) Czy Ministerstwo prowadzi analizy dotyczące barier rozwoju kompetencji
cyfrowych wśród mężczyzn? Jeśli tak, proszę o przedstawienie danych, w jakich
regionach, grupach wiekowych i zawodowych takie problemy występują.
Diagnoza rozwoju kompetencji cyfrowych została zaprezentowana w PRKC na str. 20-49 .
Przy okazji prac nad nowelizacją PRKC rozpoczęliśmy aktualizację zawartych w niej
danych i wniosków. Ministerstwo Cyfryzacji prowadzi stały monitoring rozwoju
kompetencji cyfrowych w Polsce oraz realizacji PRKC. Stosowne informacje można
znaleźć na stronie internetowej kompetencjecyfrowe.gov.pl
Ad 8) Czy Ministerstwo planuje podjęcie realnych działań równościowych, opartych nie
na uprzywilejowaniu jednej płci, lecz na rzeczywistej analizie deficytów
kompetencyjnych i potrzeb rynku pracy, obejmujących wszystkich obywateli, bez
względu na płeć?
-- 3 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Ministerstwo nie dąży do uprzywilejowania żadnej płci. Tło wyjaśniające realizację takich,
a nie innych działań rysuje się w odpowiedziach na pytanie 1, 3, 6, 7.
Ad 9) Jak Ministerstwo ocenia potencjalne skutki społeczne i psychologiczne wynikające
z publicznie finansowanego programu, który już w tytule sugeruje, że cyfrową
„ekspertką” może być tylko kobieta, co może zniechęcać mężczyzn do rozwoju
zawodowego w tej dziedzinie?
Jest to tylko jedno z działań na rzecz zwiększenia liczby specjalistów ICT w Polsce, które
odpowiada na problem polegający na tym, że tylko 18% profesjonalistów ICT to kobiety.
Trudno sobie wyobrazić, by takie podejście mogło rodzić jakieś negatywne skutki
społeczne lub psychologiczne.
Ad 10) Czy nie zachodzi ryzyko, że polityka wykluczająca mężczyzn z dostępu do
finansowania przyczyni się do pogłębiania antagonizmów społecznych i będzie
postrzegana jako przejaw nierównego traktowania?
Jak już stwierdziliśmy powyżej, jest to tylko jedno z wielu działań przeznaczonych na
zwiększenia liczby specjalistów ICT w Polsce, w związku z tym nie widzimy takiego
zagrożenia.
Ad 11) W jaki sposób Ministerstwo planuje monitorować trwałość rezultatów programu
w kontekście długoterminowego zatrudnienia jego beneficjentek i ich rzeczywistej
obecności w sektorze ICT?
Ministerstwo nie planuje monitorować zatrudnienia beneficjentek szkoleń.
Ad 12) Czy Ministerstwo analizuje, jakie kompetencje cyfrowe – poza ICT – są realnie
potrzebne kobietom i mężczyznom w różnych środowiskach (np. wiejskich,
peryferyjnych, wykluczonych cyfrowo)? Czy uwzględnia różnorodność ścieżek
zawodowych?
Jeżeli w pytaniu chodzi o rozróżnienie potrzeb rozwoju kompetencji cyfrowych
użytkowników ICT oraz specjalistów ICT, to znów odsyłamy do PRKC , w którym na
stronie 61 znajdują się grupy docelowe obejmowane wsparciem Programu, a na str. od 62
do 108 opisane się działania adresowane do każdej z grup.
Ad 13) Czy Ministerstwo planuje skonsultowanie przyszłych edycji konkursu z
organizacjami reprezentującymi różne grupy społeczne, w tym mężczyzn, osoby młode,
seniorów i osoby z niepełnosprawnościami?
PRKC, a zatem wszystkie jego działania były szeroko konsultowane ze społeczeństwem,
NGO, środowiskiem akademickim i sektorem publicznym.
Ad 14) Czy Ministerstwo uwzględnia fakt, że zgodnie z art. 32 Konstytucji RP „wszyscy są
wobec prawa równi” i „nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym,
społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”? Jak Ministerstwo uzasadnia
zgodność z Konstytucją działań, które wykluczają jedną płeć z udziału w projekcie?
Wyjaśnienie realizacji takich, a nie innych działań rysuje się w odpowiedziach na pytanie 1,
3, 6, 7.
Ad 15) Jakie mechanizmy ewaluacyjne przewidziano w ramach programu „Zostań
cyfrową ekspertką”? Czy Ministerstwo posiada instrumenty oceny skuteczności
publicznie finansowanych szkoleń – nie tylko w ujęciu liczbowym, ale również
jakościowym i długofalowym (np. śledzenie losów zawodowych uczestniczek)?
Ministerstwo dokonuje oceny realizacji zadania na podstawie sprawozdania, które Oferent
składa w terminie 30 dni od zakończenia realizacji zadania.
-- 4 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sprawozdanie zawiera: szczegółowy opis wykonania zadania publicznego, z
uwzględnieniem osiągniętych celów oraz zrealizowanych działań; zestawienie wydatków
poniesionych na wykonanie zadania publicznego wraz ze wskazaniem źródeł ich
finansowania; informację o poniesionych nakładach na wykonanie zadania publicznego z
podziałem na wkład osobowy i rzeczowy.
Ministerstwo nie śledzi losów zawodowych uczestniczek.
Z wyrazami szacunku
Paweł Olszewski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 5 of 5 --
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Paweł Olszewski
BM.WP.057.92.2025
Warszawa, 09 czerwca 2025 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 14 maja br. Posłów na Sejm RP Panów Marcina Józefaciuka oraz Łukasza
Horbatowskiego w sprawie programu "Zostań cyfrową ekspertką" (interpelacja nr 9818)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posłów pytania.
Ad 1) Na jakiej podstawie prawnej Ministerstwo Cyfryzacji wyklucza mężczyzn z
możliwości udziału w konkursie finansowanym ze środków publicznych? Jakie przesłanki
konstytucyjne i ustawowe uprawniają Ministerstwo do finansowania szkoleń wyłącznie
dla kobiet, z całkowitym pominięciem mężczyzn?
Ministerstwo Cyfryzacji koordynuje realizację w Polsce przyjętego w lutym 2023 r.
Programu Rozwoju Kompetencji Cyfrowych (PRKC) oraz europejskiej Dekady Cyfrowej,
które wobec niskiego udziału kobiet w ICT mają działać na rzecz zwiększenia partycypacji
kobiet w zawodach cyfrowych oraz zachęcać dziewczęta i kobiety do wyboru tej ścieżki
kształcenia i kariery zawodowej. Jednym z pięciu głównych celów PRKC jest osiągnięcie w
2030 roku udziału 29% kobiet wśród specjalistów ICT, przy czym w 2024 r. odsetek ten
wynosił 18%, zatem od celu dzieliło nas 11 p.p. Realizacja konkursu wynika wprost z
celów przyjętych w PRKC i Cyfrowej Dekadzie.
Ad 2) Czy Ministerstwo Cyfryzacji uznaje, że mężczyźni nie wymagają wsparcia w
zakresie rozwoju kompetencji cyfrowych, mimo że branża ICT dotyka również
problemów takich jak wypalenie zawodowe, bezrobocie strukturalne czy wykluczenie
cyfrowe również wśród mężczyzn?
Wyjaśnienie zawarliśmy w odpowiedzi na pytanie 1.
Ad 3) Czy mężczyźni, którzy chcieliby podjąć certyfikowane szkolenia ICT, mogą liczyć na
alternatywny program wsparcia ze strony Ministerstwa Cyfryzacji? Jeżeli tak – proszę
wskazać nazwę takiego programu, jego budżet i kryteria naboru.
W ramach PRKC zaplanowano realizację m.in następujących działań, w których mogą
uczestniczyć także mężczyźni (ich opis znajduje się na stronach 104-108 PRKC ):
a. Kolegia Kompetencji Cyfrowych.
b. Edukacja DC – Systemowe kształcenie specjalistów do spraw dostępności
cyfrowej.
c. Program Rozwoju Talentów Informatycznych na lata 2019–2029.
d. Zwiększenie liczby informatyków na rynku, w tym nauczycieli, przez włączenie do
tego zawodu większej liczby kobiet.
e. Kształcenie wysokiej klasy specjalistów w zakresie HPDA+ w modelu
opracowanym w Narodowym Centrum Kompetencji HPC.
W związku z obawą, że liczba i zasięg ww. działań jest niewystarczający, aby osiągnąć
poziom 6% specjalistów ICT wśród osób pracujących w Polsce, przy okazji aktualizacji
-- 1 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
PRKC oraz określenia Strategii Cyfryzacji Państwa, MC będzie dążyć do zwiększenia
aktywności i inwestycji w tym zakresie.
Ad 4) Czy pierwsza edycja konkursu „Zostań cyfrową ekspertką”, realizowana w 2024
roku, osiągnęła zamierzone cele? Proszę o przedstawienie twardych danych: ilu
uczestniczek wzięło udział w szkoleniach, ile zdało egzamin wewnętrzny, ile przystąpiło
do egzaminu zewnętrznego, a przede wszystkim – ilu z nich znalazło zatrudnienie w
sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia programu.
Cel zadania, jakim było zwiększenie liczby specjalistek ICT, upowszechnianie i rozwijanie
zaawansowanych kompetencji cyfrowych wśród pełnoletnich kobiet poprzez udział w
specjalistycznych szkoleniach ICT, w ramach pierwszej edycji konkursu „Zostań cyfrową
ekspertką” został osiągnięty.
Wyłoniono do finansowania projekty, z których każdy przewidywał opracowanie i
realizację oferty szkoleniowej dla kobiet zamieszkujących poszczególne makroregiony na
terenie Rzeczypospolitej Polskiej (NUTS 1).
Liczba kobiet, które łącznie rozwinęły zaawansowane kompetencje cyfrowe w ramach
zadania: blisko 1 850.
Zgodnie z Ogłoszeniem o konkursie, zadanie nie przewidywało egzaminów wewnętrznych
ani egzaminów zewnętrznych, jak również monitorowania drogi zawodowej kobiet - tj.
zatrudnienia kobiet w sektorze ICT w ciągu 6 miesięcy od ukończenia szkoleń.
Ad 5) Jakie były całkowite koszty administracyjne realizacji pierwszej edycji konkursu i
jaka ich część stanowiła realne wsparcie merytoryczne dla uczestniczek?
Wysokość środków dotacji przekazanych na realizację zadania w 2024 r. wyniosła
5 562 697,90 zł.
Ad 6) Jakie są konkretne przesłanki, które uzasadniają twierdzenie, że to Ministerstwo
Cyfryzacji – a nie same kobiety – bardziej zabiega o udział kobiet w branży ICT? Czy
faktycznie istnieje społeczne zapotrzebowanie kobiet na udział w tego typu szkoleniach,
czy raczej jest to próba odgórnej inżynierii społecznej?
Z problemem niskiego udziału kobiet wśród specjalistów ICT boryka się nie tylko Polska,
ale też cała Unia Europejska i większość krajów na świecie.
Ma to związek m.in. z mniejszym w porównaniu z chłopcami zainteresowaniem dziewcząt
nauką przedmiotów ścisłych, niewielkim uczestnictwem w edukacji formalnej na
kierunkach ICT oraz małym zainteresowaniem karierą zawodową w obszarze ICT.
W Polsce w 2022 r. kobiety stanowiły 22% absolwentów studiów ICT. Jeszcze mniej
korzystnie sytuacja przedstawiała się, jeżeli uwzględni się nie tylko absolwentów szkół
wyższych, ale także średnich oraz policealnych, gdyż w tym przypadku kobiety stanowiły
jedynie 15% takich absolwentów.
Mniejsze zainteresowanie dziewcząt nauką przedmiotów ścisłych oraz technologii
cyfrowych, ma złożone uwarunkowania społeczno-kulturowe. Badanie PWC „Women in
Tech. Time to close the gender gap” przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wśród uczniów
szkół średnich i studentów wyłoniło następujące czynniki:
dziewczynki w szkole nie otrzymują dostatecznie dużo informacji na temat kariery
(możliwości i wymogów) w obszarach technologicznych;
sugestie zachęcające do wyboru kariery w obszarze technologii są rzadsze w
przypadku kobiet (otrzymało je 16%) niż mężczyzn (33%);
ponad 25% uczennic i studentek postrzega obszar technologii jako zdominowany
przez mężczyzn i nie widzi swojego miejsca w takim środowisku;
-- 2 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
tylko 5% stanowisk kierowniczych w sektorze technologicznym zajmują kobiety.
tylko 3% kobiet twierdzi, że kariera w obszarze technologii jest ich pierwszym
wyborem wobec 15% mężczyzn, a 27% rozważałoby taki wybór przy 61%
mężczyzn.
Na gruncie polskim „Raport kobiety w męskich zawodach” ośrodka badawczego DELab
UW wskazuje, że:
86% maturzystek nigdy nie słyszało o kobiecie naukowczyni, a 81% nie zna żadnej
kobiety inżynierki;
duża część zawodów w dziedzinie ICT uznawana jest częściej za męskie niż
kobiece: zawód programista za męski uznaje 59% respondentów, a kobiecy - 5%;
inżynier nowych technologii – 53% męski, 5%- kobiecy; analityk systemów – 47%
męski, 6% kobiecy; projektant IT - 45% męski i 8% kobiecy; webmaster – 41%
męski, 6% kobiecy; analityk sztucznej inteligencji – 39% męski, 10% kobiecy;
tester aplikacji – 28% męski, 11% kobiecy.
Oprócz tego w społeczeństwie funkcjonuje wizerunek matematyki oraz przedmiotów
ścisłych jako stereotypowo męskich, trudnych, wymagających specjalnych uzdolnień i
nieszczególnie przydatnych w życiu.
Brak równowagi płci może także stanowić problem dla pracujących specjalistek ICT
zniechęcając je do pracy w zawodzie i ograniczając ich awans zawodowy.
Kobiety, nie wybierając kariery w obszarze ICT, zmniejszają swoje szanse na:
satysfakcjonującą pracę;
pracę w stabilnym i przyszłościowym zawodzie;
dobrze płatny zawód;
godzenie ról zawodowych z życiem prywatnym.
Niewykorzystanie talentów oraz indywidualnego potencjału kobiet w ICT, może
ograniczać perspektywy rozwoju wielu branż, sprzyjać tworzeniu jednostronnych
rozwiązań technologicznych oraz prowadzić do tworzenia produktów, które nie
odpowiadają na potrzeby całej populacji.
Zaniżona reprezentacja kobiet w zespołach wpływa na ich obniżoną efektywność, gdyż
obecność obu płci poprawia jakość komunikacji, kreatywność w zespole oraz potencjał
innowacyjny wszystkich podmiotów gospodarki.
Mały dopływ kobiet do zawodów ICT potęguje niedobór zaawansowanych kompetencji
cyfrowych oraz specjalistów ICT na rynku pracy, co skutkuje wolniejszym tempem rozwoju
sektora ICT.
Ad 7) Czy Ministerstwo prowadzi analizy dotyczące barier rozwoju kompetencji
cyfrowych wśród mężczyzn? Jeśli tak, proszę o przedstawienie danych, w jakich
regionach, grupach wiekowych i zawodowych takie problemy występują.
Diagnoza rozwoju kompetencji cyfrowych została zaprezentowana w PRKC na str. 20-49 .
Przy okazji prac nad nowelizacją PRKC rozpoczęliśmy aktualizację zawartych w niej
danych i wniosków. Ministerstwo Cyfryzacji prowadzi stały monitoring rozwoju
kompetencji cyfrowych w Polsce oraz realizacji PRKC. Stosowne informacje można
znaleźć na stronie internetowej kompetencjecyfrowe.gov.pl
Ad 8) Czy Ministerstwo planuje podjęcie realnych działań równościowych, opartych nie
na uprzywilejowaniu jednej płci, lecz na rzeczywistej analizie deficytów
kompetencyjnych i potrzeb rynku pracy, obejmujących wszystkich obywateli, bez
względu na płeć?
-- 3 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Ministerstwo nie dąży do uprzywilejowania żadnej płci. Tło wyjaśniające realizację takich,
a nie innych działań rysuje się w odpowiedziach na pytanie 1, 3, 6, 7.
Ad 9) Jak Ministerstwo ocenia potencjalne skutki społeczne i psychologiczne wynikające
z publicznie finansowanego programu, który już w tytule sugeruje, że cyfrową
„ekspertką” może być tylko kobieta, co może zniechęcać mężczyzn do rozwoju
zawodowego w tej dziedzinie?
Jest to tylko jedno z działań na rzecz zwiększenia liczby specjalistów ICT w Polsce, które
odpowiada na problem polegający na tym, że tylko 18% profesjonalistów ICT to kobiety.
Trudno sobie wyobrazić, by takie podejście mogło rodzić jakieś negatywne skutki
społeczne lub psychologiczne.
Ad 10) Czy nie zachodzi ryzyko, że polityka wykluczająca mężczyzn z dostępu do
finansowania przyczyni się do pogłębiania antagonizmów społecznych i będzie
postrzegana jako przejaw nierównego traktowania?
Jak już stwierdziliśmy powyżej, jest to tylko jedno z wielu działań przeznaczonych na
zwiększenia liczby specjalistów ICT w Polsce, w związku z tym nie widzimy takiego
zagrożenia.
Ad 11) W jaki sposób Ministerstwo planuje monitorować trwałość rezultatów programu
w kontekście długoterminowego zatrudnienia jego beneficjentek i ich rzeczywistej
obecności w sektorze ICT?
Ministerstwo nie planuje monitorować zatrudnienia beneficjentek szkoleń.
Ad 12) Czy Ministerstwo analizuje, jakie kompetencje cyfrowe – poza ICT – są realnie
potrzebne kobietom i mężczyznom w różnych środowiskach (np. wiejskich,
peryferyjnych, wykluczonych cyfrowo)? Czy uwzględnia różnorodność ścieżek
zawodowych?
Jeżeli w pytaniu chodzi o rozróżnienie potrzeb rozwoju kompetencji cyfrowych
użytkowników ICT oraz specjalistów ICT, to znów odsyłamy do PRKC , w którym na
stronie 61 znajdują się grupy docelowe obejmowane wsparciem Programu, a na str. od 62
do 108 opisane się działania adresowane do każdej z grup.
Ad 13) Czy Ministerstwo planuje skonsultowanie przyszłych edycji konkursu z
organizacjami reprezentującymi różne grupy społeczne, w tym mężczyzn, osoby młode,
seniorów i osoby z niepełnosprawnościami?
PRKC, a zatem wszystkie jego działania były szeroko konsultowane ze społeczeństwem,
NGO, środowiskiem akademickim i sektorem publicznym.
Ad 14) Czy Ministerstwo uwzględnia fakt, że zgodnie z art. 32 Konstytucji RP „wszyscy są
wobec prawa równi” i „nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym,
społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”? Jak Ministerstwo uzasadnia
zgodność z Konstytucją działań, które wykluczają jedną płeć z udziału w projekcie?
Wyjaśnienie realizacji takich, a nie innych działań rysuje się w odpowiedziach na pytanie 1,
3, 6, 7.
Ad 15) Jakie mechanizmy ewaluacyjne przewidziano w ramach programu „Zostań
cyfrową ekspertką”? Czy Ministerstwo posiada instrumenty oceny skuteczności
publicznie finansowanych szkoleń – nie tylko w ujęciu liczbowym, ale również
jakościowym i długofalowym (np. śledzenie losów zawodowych uczestniczek)?
Ministerstwo dokonuje oceny realizacji zadania na podstawie sprawozdania, które Oferent
składa w terminie 30 dni od zakończenia realizacji zadania.
-- 4 of 5 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sprawozdanie zawiera: szczegółowy opis wykonania zadania publicznego, z
uwzględnieniem osiągniętych celów oraz zrealizowanych działań; zestawienie wydatków
poniesionych na wykonanie zadania publicznego wraz ze wskazaniem źródeł ich
finansowania; informację o poniesionych nakładach na wykonanie zadania publicznego z
podziałem na wkład osobowy i rzeczowy.
Ministerstwo nie śledzi losów zawodowych uczestniczek.
Z wyrazami szacunku
Paweł Olszewski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 5 of 5 --