Interpelacja nr 9704
Interpelacja w sprawie walki z handlem żywym towarem
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (45%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie walki z handlem żywym towarem
Interpelacja nr 9704
do ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra sprawiedliwości
w sprawie walki z handlem żywym towarem
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 05-05-2025
Radom, 16.04.2025 r.
Od 13 grudnia 2023 r. gwałtownie spada poczucie bezpieczeństwa Polaków, w przestrzeni publicznej pojawiają się informacje o powrocie brutalnych gangów, które Polacy pamiętają z lat 90., składających się w dużej mierze z obcokrajowców – Ukraińców, Gruzinów, Czeczenów, czy nielegalnych migrantów przybyłych z krajów afrykańskich. Poczucie zagrożenia rośnie również w związku z przyjęciem przez rząd Donalda Tuska paktu migracyjnego oraz całkowitą biernością rządu na podrzucanie przez Niemców kogo tylko chcą do Polski – mogą być wśród tych osób nielegalni migranci, których służby nie są w stanie zweryfikować, a którzy do Europy przybyli z krajów objętych konfliktami zbrojnymi, totalną przemocą wobec kobiet. Polska nie zdecydowała się również na wprowadzenie kontroli granicznych z Niemcami.
Wszystkie te czynniki powodują znaczne zwiększenie zagrożenia dla najsłabszych – dla kobiet i dzieci, które najczęściej padają ofiarami handlu żywym towarem. Nawet dzisiaj zatrzymano piętnaście osób pochodzących z Ukrainy – gang sutenerów.
Proszę o przedstawienie informacji w zakresie poniższych pytań:
1. Ile przestępstw związanych z handlem żywym towarem i sutenerstwem wykryto w latach 2021, 2022, 2023, 2024 i 2025? Ile z tych przestępstw dotyczyło obcokrajowców? Proszę o szczegółowe dane.
2. W związku z masowym napływem Ukraińców i Gruzinów do Polski, sytuacją związaną z konfliktem zbrojnym na Ukrainie – czy rząd wdrożył jakieś specjalne rozwiązania mające na celu przeciwdziałanie przestępstwom związanym z handlem żywym towarem i sutenerstwem? Proszę o przedstawienie szczegółów.
3. Czy rząd wspiera działanie organizacji pozarządowych, które pomagają ofiarom handlu żywym towarem i przymusowej prostytucji? Jakie środki są na to przeznaczane? Proszę o szczegółowy opis tej pomocy. Czy planowane są kolejne działania w tym zakresie? W jaki sposób rząd pomaga ofiarom tych przestępstw?
4. W związku z gwałtownym ubożeniem obywateli naszego kraju wiele osób znów może szukać pracy w krajach „starej UE”. Czy w związku z tym rząd podjął działania informacyjne, jak nie paść ofiarą handlu żywym towarem? Proszę o szczegółowy opis tych działań.
5. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości zamierza zaostrzyć sankcje karne za handel żywym towarem i sutenerstwo? Proszę o uzasadnienie odpowiedzi.
Dariusz Matecki
Interpelacja nr 9704
do ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra sprawiedliwości
w sprawie walki z handlem żywym towarem
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 05-05-2025
Radom, 16.04.2025 r.
Od 13 grudnia 2023 r. gwałtownie spada poczucie bezpieczeństwa Polaków, w przestrzeni publicznej pojawiają się informacje o powrocie brutalnych gangów, które Polacy pamiętają z lat 90., składających się w dużej mierze z obcokrajowców – Ukraińców, Gruzinów, Czeczenów, czy nielegalnych migrantów przybyłych z krajów afrykańskich. Poczucie zagrożenia rośnie również w związku z przyjęciem przez rząd Donalda Tuska paktu migracyjnego oraz całkowitą biernością rządu na podrzucanie przez Niemców kogo tylko chcą do Polski – mogą być wśród tych osób nielegalni migranci, których służby nie są w stanie zweryfikować, a którzy do Europy przybyli z krajów objętych konfliktami zbrojnymi, totalną przemocą wobec kobiet. Polska nie zdecydowała się również na wprowadzenie kontroli granicznych z Niemcami.
Wszystkie te czynniki powodują znaczne zwiększenie zagrożenia dla najsłabszych – dla kobiet i dzieci, które najczęściej padają ofiarami handlu żywym towarem. Nawet dzisiaj zatrzymano piętnaście osób pochodzących z Ukrainy – gang sutenerów.
Proszę o przedstawienie informacji w zakresie poniższych pytań:
1. Ile przestępstw związanych z handlem żywym towarem i sutenerstwem wykryto w latach 2021, 2022, 2023, 2024 i 2025? Ile z tych przestępstw dotyczyło obcokrajowców? Proszę o szczegółowe dane.
2. W związku z masowym napływem Ukraińców i Gruzinów do Polski, sytuacją związaną z konfliktem zbrojnym na Ukrainie – czy rząd wdrożył jakieś specjalne rozwiązania mające na celu przeciwdziałanie przestępstwom związanym z handlem żywym towarem i sutenerstwem? Proszę o przedstawienie szczegółów.
3. Czy rząd wspiera działanie organizacji pozarządowych, które pomagają ofiarom handlu żywym towarem i przymusowej prostytucji? Jakie środki są na to przeznaczane? Proszę o szczegółowy opis tej pomocy. Czy planowane są kolejne działania w tym zakresie? W jaki sposób rząd pomaga ofiarom tych przestępstw?
4. W związku z gwałtownym ubożeniem obywateli naszego kraju wiele osób znów może szukać pracy w krajach „starej UE”. Czy w związku z tym rząd podjął działania informacyjne, jak nie paść ofiarą handlu żywym towarem? Proszę o szczegółowy opis tych działań.
5. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości zamierza zaostrzyć sankcje karne za handel żywym towarem i sutenerstwo? Proszę o uzasadnienie odpowiedzi.
Dariusz Matecki
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Czesław Mroczek
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
25%
Konkretność
75%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
2.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11782 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Maria Ejchart
BK-VII.0520.199.2025
Warszawa, 27 czerwca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 9704 skierowaną do Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji oraz do Ministra Sprawiedliwości przez Pana Posła Dariusza Mateckiego
w sprawie walki z handlem żywym towarem, przekazuję odpowiedź pozostającą
w zakresie kompetencji Ministra Sprawiedliwości.
Ad 1
Przekazuję dane statystyczne dotyczące:
- osób dorosłych osądzonych i skazanych w sądach okręgowych na podstawie art. 189a
§ 1 k.k. i 189a § 2 k.k. za lata 2021-2024,
- osób dorosłych osądzonych i skazanych w sądach rejonowych na podstawie art. 203 k.k.
za lata 2021-2024.
Dane statystyczne nie pozwalają na wyodrębnienie informacji o obywatelstwie osób
skazanych.
Ad 3 i 4
Każda osoba pokrzywdzona przestępstwem w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego
może skorzystać ze wsparcia finansowego ze środków Funduszu Sprawiedliwości.
-- 1 of 4 --
2
Bezpośrednią pomoc można uzyskać w jednym z ośrodków lub lokalnych punktów
tworzących ogólnopolską Sieć Pomocy Osobom Pokrzywdzonym Przestępstwem.
Wykaz wszystkich organizacji świadczących pomoc pokrzywdzonym, świadkom i osobom
im najbliższym znajduje się na stronie internetowej Funduszu Sprawiedliwości:
https://www.funduszsprawiedliwosci.gov.pl/pl/znajdz-osrodek-pomocy/.
Ad 5
Zgodnie z informacją opublikowaną przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych
i Administracji, Polska znajduje się w czołówce państw pod względem skuteczności
w walce z handlem ludźmi według raportu amerykańskiego Departamentu Stanu:
https://www.gov.pl/web/mswia/polska-ponownie-w-czolowce-panstw-skutecznych-w-
walce-z-handlem-ludzmi
Obecny stan prawny
Przestępstwo handlu ludźmi zostało ujęte w art. 189a Kodeksu karnego. Podlega ono
karze pozbawienia wolności od lat 3 do 20. Zgodnie z definicją z art. 115 § 22 k.k., handel
ludźmi obejmuje werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie
lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: 1) przemocy lub groźby bezprawnej;
2) uprowadzenia; 3) podstępu; 4) wprowadzenia w błąd albo wyzyskania błędu
lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania; 5) nadużycia
stosunku zależności, wykorzystania krytycznego położenia lub stanu bezradności;
6) udzielenia albo przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy osobie
sprawującej opiekę lub nadzór nad inną osobą - w celu jej wykorzystania, nawet za jej
zgodą, w szczególności w prostytucji, pornografii lub innych formach seksualnego
wykorzystania, w pracy lub usługach o charakterze przymusowym, w żebractwie,
w niewolnictwie lub innych formach wykorzystania poniżających godność człowieka
albo w celu pozyskania komórek, tkanek lub narządów wbrew przepisom ustawy.
Jeżeli zachowanie sprawcy dotyczy małoletniego, stanowi ono handel ludźmi nawet, gdy
nie zostały użyte metody lub środki wymienione w pkt 1-6.
-- 2 of 4 --
3
Z kolei przestępstwo stręczycielstwa i sutenerstwa zostało uregulowane w art. 204 k.k.,
który stanowi:
§ 1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłania inną osobę do uprawiania
prostytucji lub jej to ułatwia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
§ 2. Karze określonej w § 1 podlega, kto czerpie korzyści majątkowe z uprawiania
prostytucji przez inną osobę.
§ 3. Jeżeli osoba określona w § 1 lub 2 jest małoletnim, sprawca podlega karze
pozbawienia wolności od roku do lat 10.
W celu pełnego zobrazowania sankcji karnych, należy także zwrócić uwagę na to,
że surowo karane jest także zmuszanie do prostytucji, określone w art. 203 k.k. zgodnie,
z którym:
§ 1. Kto, wykorzystując stosunek zależności lub krytyczne położenie, doprowadza inną
osobę do uprawiania prostytucji, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
§ 2. Kto, przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem doprowadza inną osobę
do uprawiania prostytucji, podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 15.
Zmiana prawa
Rada Ministrów 19 marca 2024 roku przyjęła nowy Krajowy Plan Działań Przeciwko
Handlowi Ludźmi na lata 2025–2027:
https://www.gov.pl/web/handel-ludzmi/nowy-krajowy-plan-dzialan-przeciwko-
handlowi-ludzmi-na-lata-20252027-przyjety-przez-rade-ministrow
Krajowy Plan przewiduje m.in. prace nad stworzeniem kompleksowej ustawy
o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi, która w sposób spójny i całościowy ureguluje
działania państwa w tym obszarze.
W celu realizacji tego zadania w ramach Międzyresortowego Zespołu do spraw
Przeciwdziałania Handlowi Ludźmi powstała specjalna grupa do spraw opracowania
-- 3 of 4 --
4
projektu ustawy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi, regulującej w możliwie najszerszym
aspekcie zjawisko handlu ludźmi. Projektowana ustawa będzie m.in. rozszerzać definicję
handlu ludźmi na nowe zjawiska np. wyzyskiwanie do macierzyństwa zastępczego,
przymusowego małżeństwa lub nielegalnej adopcji w celu wdrożenia dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1712 z dnia 13 czerwca 2024 r. w sprawie
zmiany dyrektywy 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego
procederu oraz ochrony ofiar. Planuje się też zdefiniowanie pojęcia pracy przymusowej.
W konsekwencji, powstanie nowoczesne i kompleksowe narzędzie prawne usprawniające
wieloaspektową walkę ze zjawiskiem handlu ludźmi, w tym z jego nowymi przejawami:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/powolanie-grupy-roboczej-ds-opracowania-
ustawy-o-przeciwdzialaniu-handlowi-ludzmi
Z wyrazami szacunku
Maria Ejchart
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
W załączeniu:
- Zał. art. 189a k.k.
- Zał. art. 203 k.k.
-- 4 of 4 --
Wydział Statystyki i Analiz
Departament Analiz i Strategii
Ministerstwo Sprawiedliwości
kobiety mężczyzni
315 973 271 657 25 155 11 493 7 061 607 27 503 244 154 42 917 21 315 21 602 86 797 100 877
prywatnego 7 320 1 553 806 3 677 1 093 191 357 1 196 58 24 34 1 510 1 884
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 851 147 36 423 244 1 24 123 21 14 7 136 210
publicznego 307 802 269 957 24 313 7 393 5 724 415 27 122 242 835 42 838 21 277 21 561 85 151 98 783
w tym:
7 5 1 1 0 0 0 5 0 0 0 6 2
311 652 267 419 25 826 10 794 6 962 651 27 219 240 200 38 505 19 202 19 303 78 515 98 834
prywatnego 6 941 1 543 851 3 376 980 191 369 1 174 39 17 22 1 291 1 829
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 948 113 41 497 296 1 16 97 23 12 11 143 220
publicznego 303 763 265 763 24 934 6 921 5 686 459 26 834 238 929 38 443 19 173 19 270 77 081 96 785
w tym:
13 13 0 0 0 0 2 11 4 2 2 17 0
295 921 252 627 25 763 10 248 6 665 618 27 309 225 318 34 354 17 063 17 291 72 650 85 376
prywatnego 7 033 1 496 871 3 426 1 070 170 400 1 096 61 21 40 1 329 1 778
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 695 96 27 339 232 1 21 75 19 9 10 96 154
publicznego 288 193 251 035 24 865 6 483 5 363 447 26 888 224 147 34 274 17 033 17 241 71 225 83 444
w tym:
2 2 0 0 0 0 0 2 1 1 0 2 0
274 129 229 162 26 627 11 438 6 332 570 25 753 203 409 34 360 17 201 17 159 73 687 84 072
prywatnego 7 483 1 505 900 3 822 1 061 195 358 1 147 68 27 41 1 465 2 131
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 740 76 29 409 223 3 13 63 19 7 12 106 182
publicznego 265 906 227 581 25 698 7 207 5 048 372 25 382 202 199 34 273 17 167 17 106 72 116 81 759
w tym:
11 10 1 0 0 0 1 9 1 1 0 10 2
razem w tym z warunkowym
zawieszeniem 1 mies. w tym z warunkowym
zawieszeniem 2 do 5 mies.
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
6 mies. do 1 roku
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 1 roku
do 2 lat
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 2 do
5 lat
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 5 do
8 lat
powyżej
8 lat
271 657 105 990 47 380 394 112 22 543 9 319 68 958 37 154 10 496 720 3 312 75 218 69 76 761 2 618 86 116 42 130
z oskarżenia prywatnego 1 553 46 35 1 1 27 20 17 14 1 0 0 0 0 0 234 1 1 266 2 4
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 147 68 54 0 0 10 9 46 38 11 7 1 0 0 0 26 1 52 0 0
publicznego 269 957 105 876 47 291 393 111 22 506 9 290 68 895 37 102 10 484 713 3 311 75 218 69 76 501 2 616 84 798 40 126
5 5 1 0 0 0 0 2 1 1 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0
267 419 101 395 43 408 360 123 22 079 8 775 65 003 33 866 10 310 584 3 346 60 229 68 73 353 2 585 89 907 30 149
z oskarżenia prywatnego 1 543 54 33 0 0 32 19 22 14 0 0 0 0 0 0 247 0 1 238 0 4
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 113 54 52 0 0 4 4 49 47 1 1 0 0 0 0 14 2 43 0 0
publicznego 265 763 101 287 43 323 360 123 22 043 8 752 64 932 33 805 10 309 583 3 346 60 229 68 73 092 2 583 88 626 30 145
w tym:
Z tego
Grzywna
samositna
Środki
poprawczo -
wychowawcz
e
Środki karne
orzeczone
samoistnie
w liczbach bezwzględnych
2021
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
Art. 203 kk
2022
Ogółem osoby osądzone
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
SKAZANIA W I INSTANCJI SĄDÓW REJONOWYCH WEDŁUG KLASYFIKACJI PRAWNEJ ORAZ WYMIARU KARY
Rodzaje przestępstw
Ogółem
skazania
z tego
Pozbawienie wolności
Ograniczeni
e wolności
Kara
mieszana
Ogółem
2022
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
2023
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
2024
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
Odstąpiono od
wymierzenia kary
małoletni
kobiety mężczyzni
razem dziewczynki chłopcy
w liczbach bezwzględnych
2021
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
OSĄDZENIA W I INSTANCJI SĄDÓW REJONOWYCH *
Rodzaje przestępstw
Osądzenia
ogółem
z tego
Skazani
Pokrzywdzeni
Skazania
Warunkowe
umorzenia
postępowania
Umorzono
postępowanie Uniewinniono
-- 1 of 2 --
Wydział Statystyki i Analiz
Departament Analiz i Strategii
Ministerstwo Sprawiedliwości
13 10 3 0 0 0 0 5 3 3 0 2 0 0 0 0 2 1 0 0
252 627 95 633 39 651 472 88 20 783 7 919 61 021 31 170 9 817 412 3 254 62 217 69 69 284 2 274 85 219 34 183
z oskarżenia prywatnego 1 496 55 41 5 5 32 24 17 12 0 0 1 0 0 0 255 1 1 180 0 5
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 96 44 40 0 0 3 3 41 37 0 0 0 0 0 0 12 0 40 0 0
publicznego 251 035 95 534 39 570 467 83 20 748 7 892 60 963 31 121 9 817 412 3 253 62 217 69 69 017 2 273 83 999 34 178
2 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0
229 162 88 549 36 046 337 79 18 719 7 030 56 826 28 579 9 362 306 3 072 52 181 52 62 553 1 969 75 881 31 179
z oskarżenia prywatnego 1 505 45 36 3 2 29 25 13 9 0 0 0 0 0 0 261 1 1 193 0 5
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 76 38 30 0 0 6 6 27 23 2 1 2 0 0 1 11 1 26 0 0
publicznego 227 581 88 466 35 980 334 77 18 684 6 999 56 786 28 547 9 360 305 3 070 52 181 51 62 281 1 967 74 662 31 174
10 10 3 0 0 1 0 5 1 3 2 1 0 0 0 0 0 0 0 0
*/ Źródło danych: sprawozdanie MS-S6r w sprawie osób osądzonych w pierwszej instancji w SR
Art. 203 kk
Art. 203 kk
2023
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
Art. 203 kk
2024
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
-- 2 of 2 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Maria Ejchart
BK-VII.0520.199.2025
Warszawa, 27 czerwca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 9704 skierowaną do Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji oraz do Ministra Sprawiedliwości przez Pana Posła Dariusza Mateckiego
w sprawie walki z handlem żywym towarem, przekazuję odpowiedź pozostającą
w zakresie kompetencji Ministra Sprawiedliwości.
Ad 1
Przekazuję dane statystyczne dotyczące:
- osób dorosłych osądzonych i skazanych w sądach okręgowych na podstawie art. 189a
§ 1 k.k. i 189a § 2 k.k. za lata 2021-2024,
- osób dorosłych osądzonych i skazanych w sądach rejonowych na podstawie art. 203 k.k.
za lata 2021-2024.
Dane statystyczne nie pozwalają na wyodrębnienie informacji o obywatelstwie osób
skazanych.
Ad 3 i 4
Każda osoba pokrzywdzona przestępstwem w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego
może skorzystać ze wsparcia finansowego ze środków Funduszu Sprawiedliwości.
-- 1 of 4 --
2
Bezpośrednią pomoc można uzyskać w jednym z ośrodków lub lokalnych punktów
tworzących ogólnopolską Sieć Pomocy Osobom Pokrzywdzonym Przestępstwem.
Wykaz wszystkich organizacji świadczących pomoc pokrzywdzonym, świadkom i osobom
im najbliższym znajduje się na stronie internetowej Funduszu Sprawiedliwości:
https://www.funduszsprawiedliwosci.gov.pl/pl/znajdz-osrodek-pomocy/.
Ad 5
Zgodnie z informacją opublikowaną przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych
i Administracji, Polska znajduje się w czołówce państw pod względem skuteczności
w walce z handlem ludźmi według raportu amerykańskiego Departamentu Stanu:
https://www.gov.pl/web/mswia/polska-ponownie-w-czolowce-panstw-skutecznych-w-
walce-z-handlem-ludzmi
Obecny stan prawny
Przestępstwo handlu ludźmi zostało ujęte w art. 189a Kodeksu karnego. Podlega ono
karze pozbawienia wolności od lat 3 do 20. Zgodnie z definicją z art. 115 § 22 k.k., handel
ludźmi obejmuje werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie
lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem: 1) przemocy lub groźby bezprawnej;
2) uprowadzenia; 3) podstępu; 4) wprowadzenia w błąd albo wyzyskania błędu
lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania; 5) nadużycia
stosunku zależności, wykorzystania krytycznego położenia lub stanu bezradności;
6) udzielenia albo przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy osobie
sprawującej opiekę lub nadzór nad inną osobą - w celu jej wykorzystania, nawet za jej
zgodą, w szczególności w prostytucji, pornografii lub innych formach seksualnego
wykorzystania, w pracy lub usługach o charakterze przymusowym, w żebractwie,
w niewolnictwie lub innych formach wykorzystania poniżających godność człowieka
albo w celu pozyskania komórek, tkanek lub narządów wbrew przepisom ustawy.
Jeżeli zachowanie sprawcy dotyczy małoletniego, stanowi ono handel ludźmi nawet, gdy
nie zostały użyte metody lub środki wymienione w pkt 1-6.
-- 2 of 4 --
3
Z kolei przestępstwo stręczycielstwa i sutenerstwa zostało uregulowane w art. 204 k.k.,
który stanowi:
§ 1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłania inną osobę do uprawiania
prostytucji lub jej to ułatwia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
§ 2. Karze określonej w § 1 podlega, kto czerpie korzyści majątkowe z uprawiania
prostytucji przez inną osobę.
§ 3. Jeżeli osoba określona w § 1 lub 2 jest małoletnim, sprawca podlega karze
pozbawienia wolności od roku do lat 10.
W celu pełnego zobrazowania sankcji karnych, należy także zwrócić uwagę na to,
że surowo karane jest także zmuszanie do prostytucji, określone w art. 203 k.k. zgodnie,
z którym:
§ 1. Kto, wykorzystując stosunek zależności lub krytyczne położenie, doprowadza inną
osobę do uprawiania prostytucji, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
§ 2. Kto, przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem doprowadza inną osobę
do uprawiania prostytucji, podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 15.
Zmiana prawa
Rada Ministrów 19 marca 2024 roku przyjęła nowy Krajowy Plan Działań Przeciwko
Handlowi Ludźmi na lata 2025–2027:
https://www.gov.pl/web/handel-ludzmi/nowy-krajowy-plan-dzialan-przeciwko-
handlowi-ludzmi-na-lata-20252027-przyjety-przez-rade-ministrow
Krajowy Plan przewiduje m.in. prace nad stworzeniem kompleksowej ustawy
o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi, która w sposób spójny i całościowy ureguluje
działania państwa w tym obszarze.
W celu realizacji tego zadania w ramach Międzyresortowego Zespołu do spraw
Przeciwdziałania Handlowi Ludźmi powstała specjalna grupa do spraw opracowania
-- 3 of 4 --
4
projektu ustawy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi, regulującej w możliwie najszerszym
aspekcie zjawisko handlu ludźmi. Projektowana ustawa będzie m.in. rozszerzać definicję
handlu ludźmi na nowe zjawiska np. wyzyskiwanie do macierzyństwa zastępczego,
przymusowego małżeństwa lub nielegalnej adopcji w celu wdrożenia dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1712 z dnia 13 czerwca 2024 r. w sprawie
zmiany dyrektywy 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego
procederu oraz ochrony ofiar. Planuje się też zdefiniowanie pojęcia pracy przymusowej.
W konsekwencji, powstanie nowoczesne i kompleksowe narzędzie prawne usprawniające
wieloaspektową walkę ze zjawiskiem handlu ludźmi, w tym z jego nowymi przejawami:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/powolanie-grupy-roboczej-ds-opracowania-
ustawy-o-przeciwdzialaniu-handlowi-ludzmi
Z wyrazami szacunku
Maria Ejchart
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
W załączeniu:
- Zał. art. 189a k.k.
- Zał. art. 203 k.k.
-- 4 of 4 --
Wydział Statystyki i Analiz
Departament Analiz i Strategii
Ministerstwo Sprawiedliwości
kobiety mężczyzni
315 973 271 657 25 155 11 493 7 061 607 27 503 244 154 42 917 21 315 21 602 86 797 100 877
prywatnego 7 320 1 553 806 3 677 1 093 191 357 1 196 58 24 34 1 510 1 884
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 851 147 36 423 244 1 24 123 21 14 7 136 210
publicznego 307 802 269 957 24 313 7 393 5 724 415 27 122 242 835 42 838 21 277 21 561 85 151 98 783
w tym:
7 5 1 1 0 0 0 5 0 0 0 6 2
311 652 267 419 25 826 10 794 6 962 651 27 219 240 200 38 505 19 202 19 303 78 515 98 834
prywatnego 6 941 1 543 851 3 376 980 191 369 1 174 39 17 22 1 291 1 829
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 948 113 41 497 296 1 16 97 23 12 11 143 220
publicznego 303 763 265 763 24 934 6 921 5 686 459 26 834 238 929 38 443 19 173 19 270 77 081 96 785
w tym:
13 13 0 0 0 0 2 11 4 2 2 17 0
295 921 252 627 25 763 10 248 6 665 618 27 309 225 318 34 354 17 063 17 291 72 650 85 376
prywatnego 7 033 1 496 871 3 426 1 070 170 400 1 096 61 21 40 1 329 1 778
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 695 96 27 339 232 1 21 75 19 9 10 96 154
publicznego 288 193 251 035 24 865 6 483 5 363 447 26 888 224 147 34 274 17 033 17 241 71 225 83 444
w tym:
2 2 0 0 0 0 0 2 1 1 0 2 0
274 129 229 162 26 627 11 438 6 332 570 25 753 203 409 34 360 17 201 17 159 73 687 84 072
prywatnego 7 483 1 505 900 3 822 1 061 195 358 1 147 68 27 41 1 465 2 131
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 740 76 29 409 223 3 13 63 19 7 12 106 182
publicznego 265 906 227 581 25 698 7 207 5 048 372 25 382 202 199 34 273 17 167 17 106 72 116 81 759
w tym:
11 10 1 0 0 0 1 9 1 1 0 10 2
razem w tym z warunkowym
zawieszeniem 1 mies. w tym z warunkowym
zawieszeniem 2 do 5 mies.
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
6 mies. do 1 roku
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 1 roku
do 2 lat
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 2 do
5 lat
w tym z
warunkowym
zawieszeniem
powyżej 5 do
8 lat
powyżej
8 lat
271 657 105 990 47 380 394 112 22 543 9 319 68 958 37 154 10 496 720 3 312 75 218 69 76 761 2 618 86 116 42 130
z oskarżenia prywatnego 1 553 46 35 1 1 27 20 17 14 1 0 0 0 0 0 234 1 1 266 2 4
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 147 68 54 0 0 10 9 46 38 11 7 1 0 0 0 26 1 52 0 0
publicznego 269 957 105 876 47 291 393 111 22 506 9 290 68 895 37 102 10 484 713 3 311 75 218 69 76 501 2 616 84 798 40 126
5 5 1 0 0 0 0 2 1 1 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0
267 419 101 395 43 408 360 123 22 079 8 775 65 003 33 866 10 310 584 3 346 60 229 68 73 353 2 585 89 907 30 149
z oskarżenia prywatnego 1 543 54 33 0 0 32 19 22 14 0 0 0 0 0 0 247 0 1 238 0 4
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 113 54 52 0 0 4 4 49 47 1 1 0 0 0 0 14 2 43 0 0
publicznego 265 763 101 287 43 323 360 123 22 043 8 752 64 932 33 805 10 309 583 3 346 60 229 68 73 092 2 583 88 626 30 145
w tym:
Z tego
Grzywna
samositna
Środki
poprawczo -
wychowawcz
e
Środki karne
orzeczone
samoistnie
w liczbach bezwzględnych
2021
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
Art. 203 kk
2022
Ogółem osoby osądzone
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
SKAZANIA W I INSTANCJI SĄDÓW REJONOWYCH WEDŁUG KLASYFIKACJI PRAWNEJ ORAZ WYMIARU KARY
Rodzaje przestępstw
Ogółem
skazania
z tego
Pozbawienie wolności
Ograniczeni
e wolności
Kara
mieszana
Ogółem
2022
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
2023
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
2024
Art. 204 kk - nie ma możliwości wyodrębnienia skazań na tej podstawie z wiersza "Inne przestępstwa" w sprawozdaniu (MS-S6r)
Odstąpiono od
wymierzenia kary
małoletni
kobiety mężczyzni
razem dziewczynki chłopcy
w liczbach bezwzględnych
2021
Ogółem
Z tego
Art. 203 kk
OSĄDZENIA W I INSTANCJI SĄDÓW REJONOWYCH *
Rodzaje przestępstw
Osądzenia
ogółem
z tego
Skazani
Pokrzywdzeni
Skazania
Warunkowe
umorzenia
postępowania
Umorzono
postępowanie Uniewinniono
-- 1 of 2 --
Wydział Statystyki i Analiz
Departament Analiz i Strategii
Ministerstwo Sprawiedliwości
13 10 3 0 0 0 0 5 3 3 0 2 0 0 0 0 2 1 0 0
252 627 95 633 39 651 472 88 20 783 7 919 61 021 31 170 9 817 412 3 254 62 217 69 69 284 2 274 85 219 34 183
z oskarżenia prywatnego 1 496 55 41 5 5 32 24 17 12 0 0 1 0 0 0 255 1 1 180 0 5
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 96 44 40 0 0 3 3 41 37 0 0 0 0 0 0 12 0 40 0 0
publicznego 251 035 95 534 39 570 467 83 20 748 7 892 60 963 31 121 9 817 412 3 253 62 217 69 69 017 2 273 83 999 34 178
2 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0
229 162 88 549 36 046 337 79 18 719 7 030 56 826 28 579 9 362 306 3 072 52 181 52 62 553 1 969 75 881 31 179
z oskarżenia prywatnego 1 505 45 36 3 2 29 25 13 9 0 0 0 0 0 0 261 1 1 193 0 5
w trybie art. 55 § 1 kpk w zw. z art. 330 § 2 kpk 76 38 30 0 0 6 6 27 23 2 1 2 0 0 1 11 1 26 0 0
publicznego 227 581 88 466 35 980 334 77 18 684 6 999 56 786 28 547 9 360 305 3 070 52 181 51 62 281 1 967 74 662 31 174
10 10 3 0 0 1 0 5 1 3 2 1 0 0 0 0 0 0 0 0
*/ Źródło danych: sprawozdanie MS-S6r w sprawie osób osądzonych w pierwszej instancji w SR
Art. 203 kk
Art. 203 kk
2023
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
Art. 203 kk
2024
Ogółem osoby osądzone
Z tego
w tym:
-- 2 of 2 --