Interpelacja nr 9690
Interpelacja w sprawie kształcenia przyszłych lekarzy
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (63%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie kształcenia przyszłych lekarzy
Interpelacja nr 9690
do ministra zdrowia
w sprawie kształcenia przyszłych lekarzy
Zgłaszający: Arkadiusz Sikora
Data wpływu: 02-05-2025
Szanowna Pani Minister,
jednym z kluczowych elementów skutecznego kształcenia przyszłych lekarzy jest właściwe przygotowanie praktyczne, szczególnie w zakresie nauki anatomii człowieka. W ostatnich latach wiele krajów europejskich dokonało istotnych zmian w swoich programach nauczania, zmniejszając lub wręcz eliminując zajęcia praktyczne realizowane bezpośrednio w prosektorium na rzecz nowoczesnych metod edukacji, takich jak wirtualna rzeczywistość (VR), stoły anatomiczne czy też pracownie wyposażone wyłącznie w preparaty anatomiczne, bez konieczności dokonywania sekcji.
Z pozyskanych informacji wynika, że renomowane uczelnie w Unii Europejskiej, takie jak Uniwersytet w Antwerpii, Uniwersytet Sorbona czy Karolinska Institutet, odchodzą od tradycyjnych zajęć prosektoryjnych. Tymczasem środowiska medyczne w Polsce nadal naciskają na kontynuację tego typu zajęć praktycznych jako najlepszej formy nauczania anatomii, co w obecnych realiach może być nieracjonalne.
Z wypowiedzi publicznych przedstawicieli Ministerstwa Zdrowia wynika, że resort, formułując swoje stanowiska dotyczące metod nauczania anatomii, opiera się niemal wyłącznie na opinii Naczelnej Izby Lekarskiej, związków zawodowych działających w obszarze medycyny lub pracowników naukowych polskich państwowych uczelni medycznych, które z reguły prezentują konserwatywne podejście do kształcenia lekarzy. Tego typu jednostronne podejście może budzić uzasadnione wątpliwości dotyczące rzetelności i aktualności wniosków, zwłaszcza wobec widocznych w Europie tendencji do zmniejszania lub całkowitego eliminowania zajęć prosektoryjnych na rzecz nowocześniejszych metod edukacyjnych.
W związku z powyższym, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę europejskich programów kształcenia lekarzy w kontekście redukcji lub eliminacji zajęć praktycznych w prosektorium oraz wdrażania nowoczesnych metod, takich jak VR czy stoły anatomiczne?
Jeśli taka analiza została przeprowadzona, jakie wnioski wynikają z niej dla ewentualnej reformy krajowego programu nauczania na wydziałach lekarskich?
Czy były prowadzone konsultacje z innymi europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego pod kątem zasadności kształcenia w warunkach prosektoryjnych na europejskich uczelniach?
Na jakiej podstawie przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia publicznie twierdzą, że tradycyjne zajęcia prosektoryjne są najlepszym sposobem nauczania anatomii? Czy dokonano niezależnej weryfikacji tych twierdzeń, z pominięciem opinii Naczelnej Izby Lekarskiej czy związków zawodowych zawodów medycznych?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadzało lub planuje przeprowadzić konsultacje z europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego w celu pozyskania informacji dotyczących zasadności oraz efektywności kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych, szczególnie w kontekście obserwowanego trendu zmniejszania lub eliminacji tego typu zajęć na uczelniach w Europie?
Pragnę przypomnieć, że Ministerstwo Zdrowia realizuje politykę zdrowotną państwa i nie powinno bezkrytycznie poddawać się opiniom środowisk lekarskich bez rzetelnej i niezależnej analizy, gdyż może to prowadzić do niekorzystnych konsekwencji dla jakości kształcenia medycznego w Polsce, jak również może wpływać na bezpieczeństwo zdrowotne obywateli co jest celem nadrzędnym zadań resortu, którym Pani Minister kieruje.
Interpelacja nr 9690
do ministra zdrowia
w sprawie kształcenia przyszłych lekarzy
Zgłaszający: Arkadiusz Sikora
Data wpływu: 02-05-2025
Szanowna Pani Minister,
jednym z kluczowych elementów skutecznego kształcenia przyszłych lekarzy jest właściwe przygotowanie praktyczne, szczególnie w zakresie nauki anatomii człowieka. W ostatnich latach wiele krajów europejskich dokonało istotnych zmian w swoich programach nauczania, zmniejszając lub wręcz eliminując zajęcia praktyczne realizowane bezpośrednio w prosektorium na rzecz nowoczesnych metod edukacji, takich jak wirtualna rzeczywistość (VR), stoły anatomiczne czy też pracownie wyposażone wyłącznie w preparaty anatomiczne, bez konieczności dokonywania sekcji.
Z pozyskanych informacji wynika, że renomowane uczelnie w Unii Europejskiej, takie jak Uniwersytet w Antwerpii, Uniwersytet Sorbona czy Karolinska Institutet, odchodzą od tradycyjnych zajęć prosektoryjnych. Tymczasem środowiska medyczne w Polsce nadal naciskają na kontynuację tego typu zajęć praktycznych jako najlepszej formy nauczania anatomii, co w obecnych realiach może być nieracjonalne.
Z wypowiedzi publicznych przedstawicieli Ministerstwa Zdrowia wynika, że resort, formułując swoje stanowiska dotyczące metod nauczania anatomii, opiera się niemal wyłącznie na opinii Naczelnej Izby Lekarskiej, związków zawodowych działających w obszarze medycyny lub pracowników naukowych polskich państwowych uczelni medycznych, które z reguły prezentują konserwatywne podejście do kształcenia lekarzy. Tego typu jednostronne podejście może budzić uzasadnione wątpliwości dotyczące rzetelności i aktualności wniosków, zwłaszcza wobec widocznych w Europie tendencji do zmniejszania lub całkowitego eliminowania zajęć prosektoryjnych na rzecz nowocześniejszych metod edukacyjnych.
W związku z powyższym, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę europejskich programów kształcenia lekarzy w kontekście redukcji lub eliminacji zajęć praktycznych w prosektorium oraz wdrażania nowoczesnych metod, takich jak VR czy stoły anatomiczne?
Jeśli taka analiza została przeprowadzona, jakie wnioski wynikają z niej dla ewentualnej reformy krajowego programu nauczania na wydziałach lekarskich?
Czy były prowadzone konsultacje z innymi europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego pod kątem zasadności kształcenia w warunkach prosektoryjnych na europejskich uczelniach?
Na jakiej podstawie przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia publicznie twierdzą, że tradycyjne zajęcia prosektoryjne są najlepszym sposobem nauczania anatomii? Czy dokonano niezależnej weryfikacji tych twierdzeń, z pominięciem opinii Naczelnej Izby Lekarskiej czy związków zawodowych zawodów medycznych?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadzało lub planuje przeprowadzić konsultacje z europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego w celu pozyskania informacji dotyczących zasadności oraz efektywności kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych, szczególnie w kontekście obserwowanego trendu zmniejszania lub eliminacji tego typu zajęć na uczelniach w Europie?
Pragnę przypomnieć, że Ministerstwo Zdrowia realizuje politykę zdrowotną państwa i nie powinno bezkrytycznie poddawać się opiniom środowisk lekarskich bez rzetelnej i niezależnej analizy, gdyż może to prowadzić do niekorzystnych konsekwencji dla jakości kształcenia medycznego w Polsce, jak również może wpływać na bezpieczeństwo zdrowotne obywateli co jest celem nadrzędnym zadań resortu, którym Pani Minister kieruje.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
16%
Konkretność
84%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
7.7 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5459 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RKLU.050.8.2025.MŻ
Warszawa, 09 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
na podstawie art. 115 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
(Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) oraz art. 193 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2022 r.
poz. 990, z późn. zm.) przekazuję poniższą odpowiedź na interpelację nr 9690 Pana Posła
Arkadiusza Sikory, który zwrócił się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące
pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę europejskich programów kształcenia
lekarzy w kontekście redukcji lub eliminacji zajęć praktycznych w prosektorium oraz
wdrażania nowoczesnych metod, takich jak VR czy stoły anatomiczne?
Jeśli taka analiza została przeprowadzona, jakie wnioski wynikają z niej dla ewentualnej
reformy krajowego programu nauczania na wydziałach lekarskich?
Czy były prowadzone konsultacje z innymi europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi
szkolnictwa wyższego pod kątem zasadności kształcenia w warunkach prosektoryjnych na
europejskich uczelniach?
Na jakiej podstawie przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia publicznie twierdzą, że
tradycyjne zajęcia prosektoryjne są najlepszym sposobem nauczania anatomii? Czy
dokonano niezależnej weryfikacji tych twierdzeń, z pominięciem opinii Naczelnej Izby
Lekarskiej czy związków zawodowych zawodów medycznych?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadzało lub planuje przeprowadzić konsultacje z
europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego w celu pozyskania
informacji dotyczących zasadności oraz efektywności kształcenia anatomicznego w
warunkach prosektoryjnych, szczególnie w kontekście obserwowanego trendu
zmniejszania lub eliminacji tego typu zajęć na uczelniach w Europie?
Na wstępie należy wskazać, że obecnie obowiązujące standardy kształcenia na kierunku
lekarskim, na podstawie rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 29 września 2023
r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów kształcenia przygotowującego do
wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty, farmaceuty, pielęgniarki, położnej,
diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika medycznego (Dz. U. 2152), w którym
wskazano, że zmienione standardy na kierunku lekarskim i lekarsko-dentystycznym
obowiązują od roku akademickiego 2024/2025, w tym w zakresie nauczania anatomii,
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zostały opracowane na podstawie rekomendacji przekazanych przez Zespół do spraw
opracowania propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowujących do
wykonywania zawodu lekarza oraz lekarza dentysty, powołanego zarządzeniem Ministra
Zdrowia z dnia 3 grudnia 2021 r. w sprawie powołania Zespołu do spraw opracowania
propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu
lekarza oraz lekarza dentysty (Dz. Urz. Min. Zdrow. poz. 93) oraz Zarządzeniem Ministra
Zdrowia z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie powołania Zespołu do spraw kontynuacji prac
nad opracowaniem propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowujących do
wykonywania zawodu lekarza oraz lekarza dentysty (Dz. Urz. Min. Zdrow. poz. 31). Skład
ww. Zespołu dostępny jest w danym akcie prawnym, na stronie internetowej Dziennika
Urzędowego Ministra Zdrowia. Mając na uwadze powyższe obecny standard kształcenia
został opracowany na podstawie rekomendacji ww. Zespołu, tj. m. in doświadczonych
pracowników dydaktycznych uczelni polskich mających rozeznanie w standardzie
nauczania na kierunku lekarskim w innych państwach. Mając na uwadze powyższe
Ministerstwo Zdrowia bezpośrednio nie przeprowadzało analizy europejskich programów
kształcenia pod kątem sposobu nauczania anatomii na kierunku lekarskim.
Jednocześnie należy dodać, że obecnie procedowany jest projekt rozporządzenia Ministra
Nauki i Szkolnictwa Wyższego zmieniającego rozporządzenie w sprawie standardów
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty,
farmaceuty, pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika
medycznego (numer w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Nauki i Szkolnictwa
Wyższego– 7). W ww. projekcie m. in. wskazano, że: „
Zajęcia z zakresu nauk
morfologicznych (grupa zajęć A) umożliwiające uzyskanie efektów uczenia się w kategorii
umiejętności mogą być prowadzone w symulowanych warunkach klinicznych w wymiarze
od 5% do 15% liczby godzin tych zajęć. Zajęcia w symulowanych warunkach klinicznych są
prowadzone z wykorzystaniem infrastruktury, w skład której wchodzą wirtualny stół
anatomiczny, biblioteka preparatów anatomicznych 3D i modeli anatomicznych 3D, modele
embriologiczne, plansze anatomiczne i fantomy anatomiczne.”
Obecnie Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi prac mających na celu wyeliminowanie
kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych, a także bezpośrednio nie
prowadziło i nie prowadzi analiz w tym zakresie
z europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi
szkolnictwa wyższego mających na
celu pozyskania informacji dotyczących zasadności oraz
efektywności kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RKLU.050.8.2025.MŻ
Warszawa, 09 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
na podstawie art. 115 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
(Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) oraz art. 193 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2022 r.
poz. 990, z późn. zm.) przekazuję poniższą odpowiedź na interpelację nr 9690 Pana Posła
Arkadiusza Sikory, który zwrócił się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące
pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę europejskich programów kształcenia
lekarzy w kontekście redukcji lub eliminacji zajęć praktycznych w prosektorium oraz
wdrażania nowoczesnych metod, takich jak VR czy stoły anatomiczne?
Jeśli taka analiza została przeprowadzona, jakie wnioski wynikają z niej dla ewentualnej
reformy krajowego programu nauczania na wydziałach lekarskich?
Czy były prowadzone konsultacje z innymi europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi
szkolnictwa wyższego pod kątem zasadności kształcenia w warunkach prosektoryjnych na
europejskich uczelniach?
Na jakiej podstawie przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia publicznie twierdzą, że
tradycyjne zajęcia prosektoryjne są najlepszym sposobem nauczania anatomii? Czy
dokonano niezależnej weryfikacji tych twierdzeń, z pominięciem opinii Naczelnej Izby
Lekarskiej czy związków zawodowych zawodów medycznych?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadzało lub planuje przeprowadzić konsultacje z
europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi szkolnictwa wyższego w celu pozyskania
informacji dotyczących zasadności oraz efektywności kształcenia anatomicznego w
warunkach prosektoryjnych, szczególnie w kontekście obserwowanego trendu
zmniejszania lub eliminacji tego typu zajęć na uczelniach w Europie?
Na wstępie należy wskazać, że obecnie obowiązujące standardy kształcenia na kierunku
lekarskim, na podstawie rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 29 września 2023
r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardów kształcenia przygotowującego do
wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty, farmaceuty, pielęgniarki, położnej,
diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika medycznego (Dz. U. 2152), w którym
wskazano, że zmienione standardy na kierunku lekarskim i lekarsko-dentystycznym
obowiązują od roku akademickiego 2024/2025, w tym w zakresie nauczania anatomii,
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zostały opracowane na podstawie rekomendacji przekazanych przez Zespół do spraw
opracowania propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowujących do
wykonywania zawodu lekarza oraz lekarza dentysty, powołanego zarządzeniem Ministra
Zdrowia z dnia 3 grudnia 2021 r. w sprawie powołania Zespołu do spraw opracowania
propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu
lekarza oraz lekarza dentysty (Dz. Urz. Min. Zdrow. poz. 93) oraz Zarządzeniem Ministra
Zdrowia z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie powołania Zespołu do spraw kontynuacji prac
nad opracowaniem propozycji zmian w standardach kształcenia przygotowujących do
wykonywania zawodu lekarza oraz lekarza dentysty (Dz. Urz. Min. Zdrow. poz. 31). Skład
ww. Zespołu dostępny jest w danym akcie prawnym, na stronie internetowej Dziennika
Urzędowego Ministra Zdrowia. Mając na uwadze powyższe obecny standard kształcenia
został opracowany na podstawie rekomendacji ww. Zespołu, tj. m. in doświadczonych
pracowników dydaktycznych uczelni polskich mających rozeznanie w standardzie
nauczania na kierunku lekarskim w innych państwach. Mając na uwadze powyższe
Ministerstwo Zdrowia bezpośrednio nie przeprowadzało analizy europejskich programów
kształcenia pod kątem sposobu nauczania anatomii na kierunku lekarskim.
Jednocześnie należy dodać, że obecnie procedowany jest projekt rozporządzenia Ministra
Nauki i Szkolnictwa Wyższego zmieniającego rozporządzenie w sprawie standardów
kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu lekarza, lekarza dentysty,
farmaceuty, pielęgniarki, położnej, diagnosty laboratoryjnego, fizjoterapeuty i ratownika
medycznego (numer w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Nauki i Szkolnictwa
Wyższego– 7). W ww. projekcie m. in. wskazano, że: „
Zajęcia z zakresu nauk
morfologicznych (grupa zajęć A) umożliwiające uzyskanie efektów uczenia się w kategorii
umiejętności mogą być prowadzone w symulowanych warunkach klinicznych w wymiarze
od 5% do 15% liczby godzin tych zajęć. Zajęcia w symulowanych warunkach klinicznych są
prowadzone z wykorzystaniem infrastruktury, w skład której wchodzą wirtualny stół
anatomiczny, biblioteka preparatów anatomicznych 3D i modeli anatomicznych 3D, modele
embriologiczne, plansze anatomiczne i fantomy anatomiczne.”
Obecnie Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi prac mających na celu wyeliminowanie
kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych, a także bezpośrednio nie
prowadziło i nie prowadzi analiz w tym zakresie
z europejskimi ośrodkami akredytacyjnymi
szkolnictwa wyższego mających na
celu pozyskania informacji dotyczących zasadności oraz
efektywności kształcenia anatomicznego w warunkach prosektoryjnych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --