Interpelacja nr 9687
Interpelacja w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Obrona i Bezpieczeństwo (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Interpelacja nr 9687
do ministra obrony narodowej, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 02-05-2025
Gdańsk, dnia 28 kwietnia 2025 r.
Szanowni Państwo,
byli żołnierze zawodowi oraz funkcjonariusze służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby podejmują zatrudnienie na podstawie stosunku pracy lub innych form zatrudnienia, są zobowiązani do odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne. Jednakże pomimo spełnienia przesłanek dotyczących wieku oraz wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych, nie mają oni możliwości skorzystania ze świadczeń emerytalnych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Obowiązujące regulacje nie uwzględniają sytuacji, w której osoby te, po zakończeniu wieloletniej służby na rzecz bezpieczeństwa państwa, ponownie aktywnie uczestniczą w życiu zawodowym, odprowadzając należne składki. Skutkiem tego ich praca po zakończeniu służby nie skutkuje nabyciem odrębnego prawa emerytalnego w systemie powszechnym, co rodzi wątpliwości z punktu widzenia konstytucyjnych zasad równości oraz sprawiedliwości społecznej.
Kwestia ta była już przedmiotem analiz środowisk eksperckich oraz parlamentarzystów, a także została poruszona w wystąpieniach podczas posiedzeń Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec powyższego istnieje potrzeba podjęcia działań zmierzających do przyznania byłym funkcjonariuszom i żołnierzom prawa do emerytury także z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – proporcjonalnie do odprowadzonych składek i przepracowanych lat po zakończeniu służby.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd RP planuje podjęcie inicjatywy legislacyjnej zmierzającej do umożliwienia byłym żołnierzom zawodowym oraz funkcjonariuszom służb mundurowych nabycia prawa do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych za okresy zatrudnienia po zakończeniu służby? Jeśli tak, to kiedy można spodziewać się przedstawienia projektu odpowiednich zmian legislacyjnych?
Czy rozważane są rozwiązania, które uwzględniałyby proporcjonalne rozliczenie składek emerytalnych oraz zapewnienie świadczeń z obu systemów – mundurowego i powszechnego – na zasadach analogicznych do innych grup zawodowych?
Interpelacja nr 9687
do ministra obrony narodowej, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 02-05-2025
Gdańsk, dnia 28 kwietnia 2025 r.
Szanowni Państwo,
byli żołnierze zawodowi oraz funkcjonariusze służb mundurowych, którzy po zakończeniu służby podejmują zatrudnienie na podstawie stosunku pracy lub innych form zatrudnienia, są zobowiązani do odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne. Jednakże pomimo spełnienia przesłanek dotyczących wieku oraz wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych, nie mają oni możliwości skorzystania ze świadczeń emerytalnych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Obowiązujące regulacje nie uwzględniają sytuacji, w której osoby te, po zakończeniu wieloletniej służby na rzecz bezpieczeństwa państwa, ponownie aktywnie uczestniczą w życiu zawodowym, odprowadzając należne składki. Skutkiem tego ich praca po zakończeniu służby nie skutkuje nabyciem odrębnego prawa emerytalnego w systemie powszechnym, co rodzi wątpliwości z punktu widzenia konstytucyjnych zasad równości oraz sprawiedliwości społecznej.
Kwestia ta była już przedmiotem analiz środowisk eksperckich oraz parlamentarzystów, a także została poruszona w wystąpieniach podczas posiedzeń Senatu Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec powyższego istnieje potrzeba podjęcia działań zmierzających do przyznania byłym funkcjonariuszom i żołnierzom prawa do emerytury także z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – proporcjonalnie do odprowadzonych składek i przepracowanych lat po zakończeniu służby.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd RP planuje podjęcie inicjatywy legislacyjnej zmierzającej do umożliwienia byłym żołnierzom zawodowym oraz funkcjonariuszom służb mundurowych nabycia prawa do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych za okresy zatrudnienia po zakończeniu służby? Jeśli tak, to kiedy można spodziewać się przedstawienia projektu odpowiednich zmian legislacyjnych?
Czy rozważane są rozwiązania, które uwzględniałyby proporcjonalne rozliczenie składek emerytalnych oraz zapewnienie świadczeń z obu systemów – mundurowego i powszechnego – na zasadach analogicznych do innych grup zawodowych?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Sebastian Gajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7184 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.238.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9687 Pana Posła Jarosław Wałęsy, w sprawie prawa byłych
żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, proszę przyjąć wyjaśnienia pozostające we właściwości Ministra
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Wśród funkcjonariuszy służb mundurowych i żołnierzy zawodowych, którzy korzystają
z zaopatrzenia emerytalno-rentowego można wyodrębnić, według kryterium daty przyjęcia
do służby, dwie grupy: funkcjonariuszy, którzy służbę rozpoczynali od 1 stycznia 1999 r.
i później oraz tych, którzy do służby wstąpili przed 1 stycznia 1999 r. Zróżnicowanie
występuje w zakresie, po pierwsze, sposobu uwzględniania okresów składkowych
i nieskładkowych, w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, po drugie dotyczy ustanowienia określonych reguł zbiegu prawa
do świadczeń emerytalno-rentowych (mowa tutaj w szczególności o emeryturze).
W pierwszym przypadku mamy do czynienia z zasadą pełnej odrębności systemów
emerytalnych, co oznacza możliwość nabycia i pobierania emerytury zarówno w systemie
mundurowym, jak powszechnym. Jeżeli chodzi o tę grupę funkcjonariuszy do okresów,
z których budowana jest podstawa wymiaru emerytury mundurowej nie uwzględnia się
bowiem okresów tak zwanej pracy cywilnej.
Inaczej sytuacja przedstawia się w przypadku funkcjonariuszy (żołnierzy zawodowych),
którzy rozpoczynali służbę przed 1 stycznia 1999 r., czyli przed reformą polskiego systemu
emerytalnego. Osoby te mogą pobierać, co do zasady, jedną emeryturę, przy czym okresy
ich pracy cywilnej podlegają uwzględnieniu przy ustalaniu wysokości emerytury
mundurowej, jednak tylko w określonym zakresie, do maksymalnej podstawy wymiaru
i według zróżnicowanych wskaźników. Ze względu na to, że po nabyciu prawa do emerytury
mundurowej przedstawiciele tej grupy nieraz podejmują aktywność zawodową, która wiąże
się z podleganiem ubezpieczeniom społecznym i są za nich odprowadzane składki na
Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, powstaje wśród nich poczucie niesprawiedliwości
mające źródło w tym, że część z nich, choć nabywa prawo do emerytury powszechnej, to
emerytura ta nie jest im wypłacana. Uprawnienia bowiem - tak jak wysokość emerytury – są
ustalane, a jednocześnie, ze względu na obowiązujące reguły zbiegu (zgodnie z art. 95
ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), emerytura
powszechna, jako niższa od mundurowej, zostaje zawieszona. W efekcie powstaje wrażenie,
że odprowadzanie składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych nie służy przyszłemu
zwiększeniu pobieranych świadczeń, ponieważ okresy pracy cywilnej nie są uwzględniane
przy ustalaniu wymiaru emerytury, skoro wysokość emerytury mundurowej nie zwiększa się
po osiągnięciu jej maksymalnego pułapu, a przy tym, mimo nabycia prawa do emerytury
powszechnej byli żołnierze zawodowi, którzy służbę rozpoczęli przed reformą systemu
emerytalnego, nie mogą jej pobierać.
-- 1 of 2 --
2
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Omawiane zagadnienie – zarówno w aspekcie prawnym, jak i ekonomicznym - cechuje duży
stopień złożoności. Wszystkie rozstrzygnięcia zapadające na szczeblu rządowym
w odniesieniu do systemu emerytalnego (bez względu na to, czy mówimy o systemie
powszechnym, czy o systemach szczególnych) wiążą się z decyzjami mającymi istotny wpływ
na wydatki po stronie Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (w odniesieniu do systemu
powszechnego) i budżetu państwa (w szczególności w stosunku do systemów
mundurowych).
Jednocześnie, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zastrzega, że możliwe jest
zastosowanie różnych technik legislacyjnych pozwalających na osiągnięcie tego celu.
Z jednej strony możliwa jest bowiem modyfikacja reguł zbiegu prawa do emerytury
powszechnej i emerytury mundurowej, z drugiej zaś wprowadzenie zmian w ustawach
zaopatrzeniowych, które umożliwiłyby uwzględnianie okresów pracy cywilnej w wysokości
emerytury mundurowej w większym stopniu.
Trzeba podkreślić, że zarysowane kierunki działań dotyczą zagadnień szczegółowych,
w związku z czym wymagają pogłębionej analizy prawnej i finansowej. Trzeba też pamiętać,
że kreślone są w przestrzeni wyznaczonej przez normy obowiązującej Konstytucji: zasadę
równości, zasadę sprawiedliwości społecznej oraz konstytucyjne prawo do zabezpieczenia
społecznego.
Informuję, że w ramach współpracy międzyresortowej mającej na celu opracowanie
optymalnego rozwiązania w przedmiocie omawianego zagadnienia, 18 lutego br. w siedzibie
MRPiPS odbyło się robocze spotkanie przedstawicieli (w randze podsekretarzy i sekretarzy
stanu) Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Obrony Narodowej
oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, z moim udziałem. W jego efekcie w
Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano trzy warianty rozwiązań
dotyczących jednoczesnego pobierania emerytury z systemu zaopatrzenia emerytalnego
służb mundurowych i powszechnego systemu emerytalnego przez osoby, które wstąpiły
do służby przed 2 stycznia 1999 r. Propozycje rozwiązań przedłożyłem 20 lutego br.
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministrowi Obrony Narodowej do
dalszej dyskusji i analiz. Stanowisko tych resortów jest w tym zakresie kluczowe, ponieważ
odpowiadają one za regulacje dotyczące zaopatrzenia emerytalno-rentowego żołnierzy
zawodowych i funkcjonariuszy służb mundurowych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
www.gov.pl/web/obrona narodowa
Al. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.394.2025/In-178/25/KT,IŚ
Warszawa, 04.06.2025 r.
Pan Szymon HOŁOWNIA
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji Pana Posła Jarosława Wałęsy nr 9687 w sprawie prawa byłych żołnierzy
zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację Pana Posła Jarosława Wałęsy
nr 9687 w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do
świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Kwestie poruszone w ww. interpelacji są przedmiotem analiz prowadzonych przez międzyresortowy
roboczy zespół ekspertów z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Obrony Narodowej.
Na obecnym etapie prac nie można przesądzić o ostatecznej propozycji rozwiązań w omawianym
zakresie.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.238.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9687 Pana Posła Jarosław Wałęsy, w sprawie prawa byłych
żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, proszę przyjąć wyjaśnienia pozostające we właściwości Ministra
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Wśród funkcjonariuszy służb mundurowych i żołnierzy zawodowych, którzy korzystają
z zaopatrzenia emerytalno-rentowego można wyodrębnić, według kryterium daty przyjęcia
do służby, dwie grupy: funkcjonariuszy, którzy służbę rozpoczynali od 1 stycznia 1999 r.
i później oraz tych, którzy do służby wstąpili przed 1 stycznia 1999 r. Zróżnicowanie
występuje w zakresie, po pierwsze, sposobu uwzględniania okresów składkowych
i nieskładkowych, w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych, po drugie dotyczy ustanowienia określonych reguł zbiegu prawa
do świadczeń emerytalno-rentowych (mowa tutaj w szczególności o emeryturze).
W pierwszym przypadku mamy do czynienia z zasadą pełnej odrębności systemów
emerytalnych, co oznacza możliwość nabycia i pobierania emerytury zarówno w systemie
mundurowym, jak powszechnym. Jeżeli chodzi o tę grupę funkcjonariuszy do okresów,
z których budowana jest podstawa wymiaru emerytury mundurowej nie uwzględnia się
bowiem okresów tak zwanej pracy cywilnej.
Inaczej sytuacja przedstawia się w przypadku funkcjonariuszy (żołnierzy zawodowych),
którzy rozpoczynali służbę przed 1 stycznia 1999 r., czyli przed reformą polskiego systemu
emerytalnego. Osoby te mogą pobierać, co do zasady, jedną emeryturę, przy czym okresy
ich pracy cywilnej podlegają uwzględnieniu przy ustalaniu wysokości emerytury
mundurowej, jednak tylko w określonym zakresie, do maksymalnej podstawy wymiaru
i według zróżnicowanych wskaźników. Ze względu na to, że po nabyciu prawa do emerytury
mundurowej przedstawiciele tej grupy nieraz podejmują aktywność zawodową, która wiąże
się z podleganiem ubezpieczeniom społecznym i są za nich odprowadzane składki na
Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, powstaje wśród nich poczucie niesprawiedliwości
mające źródło w tym, że część z nich, choć nabywa prawo do emerytury powszechnej, to
emerytura ta nie jest im wypłacana. Uprawnienia bowiem - tak jak wysokość emerytury – są
ustalane, a jednocześnie, ze względu na obowiązujące reguły zbiegu (zgodnie z art. 95
ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), emerytura
powszechna, jako niższa od mundurowej, zostaje zawieszona. W efekcie powstaje wrażenie,
że odprowadzanie składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych nie służy przyszłemu
zwiększeniu pobieranych świadczeń, ponieważ okresy pracy cywilnej nie są uwzględniane
przy ustalaniu wymiaru emerytury, skoro wysokość emerytury mundurowej nie zwiększa się
po osiągnięciu jej maksymalnego pułapu, a przy tym, mimo nabycia prawa do emerytury
powszechnej byli żołnierze zawodowi, którzy służbę rozpoczęli przed reformą systemu
emerytalnego, nie mogą jej pobierać.
-- 1 of 2 --
2
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Omawiane zagadnienie – zarówno w aspekcie prawnym, jak i ekonomicznym - cechuje duży
stopień złożoności. Wszystkie rozstrzygnięcia zapadające na szczeblu rządowym
w odniesieniu do systemu emerytalnego (bez względu na to, czy mówimy o systemie
powszechnym, czy o systemach szczególnych) wiążą się z decyzjami mającymi istotny wpływ
na wydatki po stronie Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (w odniesieniu do systemu
powszechnego) i budżetu państwa (w szczególności w stosunku do systemów
mundurowych).
Jednocześnie, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zastrzega, że możliwe jest
zastosowanie różnych technik legislacyjnych pozwalających na osiągnięcie tego celu.
Z jednej strony możliwa jest bowiem modyfikacja reguł zbiegu prawa do emerytury
powszechnej i emerytury mundurowej, z drugiej zaś wprowadzenie zmian w ustawach
zaopatrzeniowych, które umożliwiłyby uwzględnianie okresów pracy cywilnej w wysokości
emerytury mundurowej w większym stopniu.
Trzeba podkreślić, że zarysowane kierunki działań dotyczą zagadnień szczegółowych,
w związku z czym wymagają pogłębionej analizy prawnej i finansowej. Trzeba też pamiętać,
że kreślone są w przestrzeni wyznaczonej przez normy obowiązującej Konstytucji: zasadę
równości, zasadę sprawiedliwości społecznej oraz konstytucyjne prawo do zabezpieczenia
społecznego.
Informuję, że w ramach współpracy międzyresortowej mającej na celu opracowanie
optymalnego rozwiązania w przedmiocie omawianego zagadnienia, 18 lutego br. w siedzibie
MRPiPS odbyło się robocze spotkanie przedstawicieli (w randze podsekretarzy i sekretarzy
stanu) Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Obrony Narodowej
oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, z moim udziałem. W jego efekcie w
Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano trzy warianty rozwiązań
dotyczących jednoczesnego pobierania emerytury z systemu zaopatrzenia emerytalnego
służb mundurowych i powszechnego systemu emerytalnego przez osoby, które wstąpiły
do służby przed 2 stycznia 1999 r. Propozycje rozwiązań przedłożyłem 20 lutego br.
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministrowi Obrony Narodowej do
dalszej dyskusji i analiz. Stanowisko tych resortów jest w tym zakresie kluczowe, ponieważ
odpowiadają one za regulacje dotyczące zaopatrzenia emerytalno-rentowego żołnierzy
zawodowych i funkcjonariuszy służb mundurowych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
www.gov.pl/web/obrona narodowa
Al. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.394.2025/In-178/25/KT,IŚ
Warszawa, 04.06.2025 r.
Pan Szymon HOŁOWNIA
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji Pana Posła Jarosława Wałęsy nr 9687 w sprawie prawa byłych żołnierzy
zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację Pana Posła Jarosława Wałęsy
nr 9687 w sprawie prawa byłych żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych do
świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Kwestie poruszone w ww. interpelacji są przedmiotem analiz prowadzonych przez międzyresortowy
roboczy zespół ekspertów z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Obrony Narodowej.
Na obecnym etapie prac nie można przesądzić o ostatecznej propozycji rozwiązań w omawianym
zakresie.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --