Interpelacja nr 9649
Interpelacja w sprawie potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną
Interpelacja nr 9649
do ministra aktywów państwowych, ministra przemysłu
w sprawie potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną
Zgłaszający: Grzegorz Płaczek
Data wpływu: 30-04-2025
Tychy, 30 kwietnia 2025 r.
Szanowni Państwo Ministrowie,
aktualna struktura organizacyjna polskiego górnictwa węgla kamiennego, w szczególności w jego segmencie energetycznym, budzi poważne zastrzeżenia co do racjonalności oraz efektywności funkcjonowania. Polska Grupa Górnicza SA (PGG), Południowy Koncern Węglowy SA (PKW) oraz Węglokoks Kraj SA (WK) to trzy odrębne podmioty prowadzące działalność o niemal identycznym profilu: wydobycie węgla dla potrzeb energetyki zawodowej, ciepłownictwa oraz – w ograniczonym zakresie – dla gospodarstw indywidualnych i sektora rolnego. Wszystkie trzy spółki objęte są pomocą publiczną i działają w ramach procesu transformacji sektora, w tym likwidacji części zakładów wydobywczych.
Pomimo analogicznego charakteru działalności, spółki te funkcjonują niezależnie, co skutkuje powielaniem struktur organizacyjnych, dublowaniem kosztów administracyjnych, ograniczeniem możliwości relokacji pracowników w ramach pakietów osłonowych oraz wzajemną konkurencją na tym samym rynku zbytu. Przykładowo, kopalnie PKW (Janina, Sobieski) oraz PGG (Piast, Ziemowit) rywalizują o dostawy dla tego samego odbiorcy – bloku energetycznego Jaworzno III.
Obecna sytuacja utrudnia również prawidłowe i skoordynowane rozliczanie pomocy publicznej – każde z przedsiębiorstw musi tworzyć osobne piony organizacyjne do obsługi analogicznych zadań. Tymczasem Węglokoks Kraj SA to spółka z jedną kopalnią będącą w stanie likwidacji, a Południowy Koncern Węglowy SA posiada jedynie trzy zakłady. W związku z powyższym brak jest jakichkolwiek racjonalnych przesłanek przemawiających za dalszym funkcjonowaniem tych trzech podmiotów w rozproszeniu organizacyjnym. Ich konsolidacja w ramach jednej struktury – co najmniej na poziomie operacyjnym – wydaje się logiczna i konieczna.
W związku z tym proszę Państwa o odpowiedź na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Aktywów Państwowych i Ministerstwo Przemysłu dysponują analizami potwierdzającymi zasadność utrzymywania rozdzielnych struktur dla spółek: PGG, PKW i WK?
Jakie przesłanki ekonomiczne, organizacyjne lub strategiczne przemawiają za funkcjonowaniem trzech osobnych spółek wydobywających węgiel o tym samym przeznaczeniu?
Czy przeprowadzono analizy porównawcze kosztów operacyjnych, administracyjnych oraz organizacyjnych obecnego modelu z modelem zintegrowanym (jedna spółka)?
Czy ministerstwa mają świadomość, że rywalizacja spółek o tych samych odbiorców prowadzi do nieefektywności, rozdrobnienia rynku i osłabienia pozycji negocjacyjnej względem energetyki zawodowej?
Czy w planach rządu znajduje się konsolidacja PGG, PKW i WK? Jeśli tak – jaki jest jej harmonogram i podział kompetencji między MAP a MP w zakresie realizacji tego celu?
Czy rozdrobnienie struktur utrudnia wdrażanie pakietów osłonowych i realizację relokacji pracowników pomiędzy kopalniami różnych spółek?
W jaki sposób obecny stan wpływa na efektywność rozliczania pomocy publicznej i czy rozważana jest jej centralizacja w ramach jednego podmiotu?
Czy rząd planuje stworzenie wspólnego centrum kompetencyjnego (lub jednej jednostki operacyjnej) dla procesów likwidacji kopalń, aby uniknąć dublowania działań w trzech osobnych podmiotach?
Czy fakt, że Węglokoks Kraj SA posiada tylko jedną kopalnię (w likwidacji), a PKW trzy kopalnie, był brany pod uwagę przy opracowywaniu długofalowej polityki strukturalnej dla sektora górnictwa?
Czy ministerstwa rozważają włączenie PKW i WK do struktur PGG jako najbardziej efektywnego modelu konsolidacyjnego, a jeśli nie – to z jakiego powodu?
Uprzejmie proszę o precyzyjne odpowiedzi na powyższe pytania, stosując się do nadanej przeze mnie numeracji.
Grzegorz Płaczek
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 9649
do ministra aktywów państwowych, ministra przemysłu
w sprawie potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną
Zgłaszający: Grzegorz Płaczek
Data wpływu: 30-04-2025
Tychy, 30 kwietnia 2025 r.
Szanowni Państwo Ministrowie,
aktualna struktura organizacyjna polskiego górnictwa węgla kamiennego, w szczególności w jego segmencie energetycznym, budzi poważne zastrzeżenia co do racjonalności oraz efektywności funkcjonowania. Polska Grupa Górnicza SA (PGG), Południowy Koncern Węglowy SA (PKW) oraz Węglokoks Kraj SA (WK) to trzy odrębne podmioty prowadzące działalność o niemal identycznym profilu: wydobycie węgla dla potrzeb energetyki zawodowej, ciepłownictwa oraz – w ograniczonym zakresie – dla gospodarstw indywidualnych i sektora rolnego. Wszystkie trzy spółki objęte są pomocą publiczną i działają w ramach procesu transformacji sektora, w tym likwidacji części zakładów wydobywczych.
Pomimo analogicznego charakteru działalności, spółki te funkcjonują niezależnie, co skutkuje powielaniem struktur organizacyjnych, dublowaniem kosztów administracyjnych, ograniczeniem możliwości relokacji pracowników w ramach pakietów osłonowych oraz wzajemną konkurencją na tym samym rynku zbytu. Przykładowo, kopalnie PKW (Janina, Sobieski) oraz PGG (Piast, Ziemowit) rywalizują o dostawy dla tego samego odbiorcy – bloku energetycznego Jaworzno III.
Obecna sytuacja utrudnia również prawidłowe i skoordynowane rozliczanie pomocy publicznej – każde z przedsiębiorstw musi tworzyć osobne piony organizacyjne do obsługi analogicznych zadań. Tymczasem Węglokoks Kraj SA to spółka z jedną kopalnią będącą w stanie likwidacji, a Południowy Koncern Węglowy SA posiada jedynie trzy zakłady. W związku z powyższym brak jest jakichkolwiek racjonalnych przesłanek przemawiających za dalszym funkcjonowaniem tych trzech podmiotów w rozproszeniu organizacyjnym. Ich konsolidacja w ramach jednej struktury – co najmniej na poziomie operacyjnym – wydaje się logiczna i konieczna.
W związku z tym proszę Państwa o odpowiedź na poniższe pytania:
Czy Ministerstwo Aktywów Państwowych i Ministerstwo Przemysłu dysponują analizami potwierdzającymi zasadność utrzymywania rozdzielnych struktur dla spółek: PGG, PKW i WK?
Jakie przesłanki ekonomiczne, organizacyjne lub strategiczne przemawiają za funkcjonowaniem trzech osobnych spółek wydobywających węgiel o tym samym przeznaczeniu?
Czy przeprowadzono analizy porównawcze kosztów operacyjnych, administracyjnych oraz organizacyjnych obecnego modelu z modelem zintegrowanym (jedna spółka)?
Czy ministerstwa mają świadomość, że rywalizacja spółek o tych samych odbiorców prowadzi do nieefektywności, rozdrobnienia rynku i osłabienia pozycji negocjacyjnej względem energetyki zawodowej?
Czy w planach rządu znajduje się konsolidacja PGG, PKW i WK? Jeśli tak – jaki jest jej harmonogram i podział kompetencji między MAP a MP w zakresie realizacji tego celu?
Czy rozdrobnienie struktur utrudnia wdrażanie pakietów osłonowych i realizację relokacji pracowników pomiędzy kopalniami różnych spółek?
W jaki sposób obecny stan wpływa na efektywność rozliczania pomocy publicznej i czy rozważana jest jej centralizacja w ramach jednego podmiotu?
Czy rząd planuje stworzenie wspólnego centrum kompetencyjnego (lub jednej jednostki operacyjnej) dla procesów likwidacji kopalń, aby uniknąć dublowania działań w trzech osobnych podmiotach?
Czy fakt, że Węglokoks Kraj SA posiada tylko jedną kopalnię (w likwidacji), a PKW trzy kopalnie, był brany pod uwagę przy opracowywaniu długofalowej polityki strukturalnej dla sektora górnictwa?
Czy ministerstwa rozważają włączenie PKW i WK do struktur PGG jako najbardziej efektywnego modelu konsolidacyjnego, a jeśli nie – to z jakiego powodu?
Uprzejmie proszę o precyzyjne odpowiedzi na powyższe pytania, stosując się do nadanej przeze mnie numeracji.
Grzegorz Płaczek
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Robert Kropiwnicki
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
28%
Konkretność
72%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.2 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8341 znaków
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.219.2025
IK: 1112466
Warszawa, 27 maja 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT9649 Pana Grzegorza Płaczka, Posła
na Sejm RP z dnia 8 maja 2025 r.
Ministerstwo Aktywów Państwowych nie prowadzi obecnie analiz dotyczących
ewentualnej konsolidacji spółek: Polskiej Grupy Górniczej S.A., Południowego Koncernu
Węglowego S.A. oraz Węglokoksu Kraj S.A. Proces transformacji sektora górnictwa węgla
kamiennego jest realizowany zgodnie z zapisami Umowy Społecznej z 2021 roku, która
zakłada stopniowe wygaszanie działalności kopalń do 2049 roku, z uwzględnieniem
aspektów społecznych i środowiskowych.
Zgodnie z założeniami przedstawionymi we wniosku notyfikacyjnym (który jest zgodny
z zapisami Umowy Społecznej), złożonym w 2022 r. (aktualizacje w 2023 r. i 2024 r.) do
Komisji Europejskiej, Nowy System Wsparcia dla sektora wydobycia górnictwa węgla
kamiennego miał zostać i został wdrożony w następujących podmiotach:
a) Polska Grupa Górnicza S.A.,
b) Tauron Wydobycie S.A.,
c) Węglokoks Kraj S.A.
Warto podkreślić, że Ministerstwo Aktywów Państwowych sprawuje nadzór właścicielski
nad wyżej wymienionymi spółkami górniczymi, natomiast Ministerstwo Przemysłu
odpowiada za kwestie związane z udzielaniem i rozliczaniem pomocy publicznej dla
wskazanych podmiotów oraz notyfikacją Nowego Systemu Wsparcia, jak również
przygotowaniem Programu dla sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1112466.4078766.3247617
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 1 of 1 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Marzena Czarnecka
BM-I.053.23.2025.TŚ
Katowice, 2025-05-28 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT9649 Pana Posła Grzegorza Płaczka, w sprawie
potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną, uprzejmie informuję:
Minister Przemysłu kierując działem administracji gospodarka surowcami energetycznymi
kreuje politykę gospodarczą rządu wobec sektora górnictwa węgla kamiennego i monitoruje
na bieżąco sytuację w tym obszarze. Dysponuje przy tym szeregiem narzędzi analitycznych
uzyskiwanych m.in. dzięki współpracy z Agencją Rozwoju Przemysłu S.A. oddział w
Katowicach, która zbiera szczegółowe dane ekonomiczno-finansowe oraz techniczne
dotyczące górnictwa. Powyższe pozwala na podejmowanie skutecznych działań związanych
z przyszłością sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce.
W tym miejscu – mając na względzie obecną sytuację w sektorze producentów węgla
kamiennego pragnę wyjaśnić, że punktem wyjścia do przeprowadzenia procesu
transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce jest podpisana w dniu 28 maja
2021 r. Umowa społeczna dotycząca transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego oraz
wybranych procesów transformacji województwa śląskiego. Z powyższego dokumentu wynika
długofalowa polityka dotycząca funkcjonowania sektora górnictwa węgla kamiennego,
w szczególności w zakresie terminów zamykania kopalń. Zgodnie z przyjętymi założeniami
transformacja sektora górnictwa węgla kamiennego ma zostać przeprowadzona w sposób
społecznie akceptowalny, do czego przyczynić się ma jej stopniowy charakter.
Ponadto w trakcie tego procesu istotne jest, aby został on przeprowadzony w sposób
stopniowy, z uwzględnieniem priorytetowej kwestii bezpieczeństwa energetycznego – tj.
w szczególności z uwzględnieniem przewidywanego krajowego zapotrzebowania na węgiel
energetyczny. Obecnie na Śląsku funkcjonują trzy spółki Skarbu Państwa prowadzące
działalność skupiającą się na produkcji węgla kamiennego energetycznego – tj.: Polska Grupa
Górnicza S.A., Południowy Koncern Węglowy S.A. oraz Węglokoks Kraj S.A. Należy jednak
zwrócić uwagę na szczególne okoliczności w odniesieniu do spółki Węglokoks Kraj S.A. W
marcu 2024 r. doszło do silnego wstrząsu w jednym z chodników kopalni Bobrek, w wyniku
-- 1 of 3 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 2 z 3
którego zginął jeden górnik, a pięciu zostało rannych. Po tym tragicznym zdarzeniu komisja
ds. zagrożeń naturalnych, powołana przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, wydała
negatywną opinię dotyczącą możliwości bezpiecznego prowadzenia dalszych robót
górniczych. W konsekwencji tych zdarzeń, jedyna kopalnia tej spółki, KWK Bobrek, która
miała zostać zlikwidowana w 2040 r., zakończy wydobycie wraz z końcem 2025 r.
W przypadku spółki Południowy Koncern Węglowy S.A., która również posiada jedną (trzy
ruchową) kopalnię wyjaśniam, że zakończy ona eksploatację w 2049 r.
Natomiast w przypadku Polskiej Grupy Górniczej S.A. dojdzie do sytuacji, w której część
kopalń należących do spółki będzie likwidowana, a równocześnie w innych będzie
prowadzona eksploatacja węgla. Mając na względzie klarowność procesu likwidacji, zarząd
spółki podjął decyzję o utworzenie dedykowanego zakładu likwidacji kopalń.
W świetle nakreślonej powyżej sytuacji sektora – wyjaśniam, że Ministerstwo Przemysłu
podejmuje obecnie działania mające na celu harmonizację całego procesu związanego z
transformacją sektora, zarówno w aspekcie społecznym, jak i gospodarczym. Wśród nich
jako najważniejsze należy wskazać – dokonanie w dniu 31 października 2024 r. aktualizacji
wniosku notyfikacyjnego programu transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego,
oraz prace legislacyjne związane ze zmianą ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla
kamiennego.
Zgodnie z założeniami ww. projektu ustawy to spółki górnicze będą odpowiedzialne za
likwidację własnych zakładów górniczych. Powyższe oprócz ww. kwestii związanych
z zapewnieniem, aby proces odbywał się w sposób akceptowalny społecznie i z zachowaniem
bezpieczeństwa energetycznego ma pozwolić w jak najszerszym zakresie zaangażować w
proces likwidacji załogi własne poszczególnych zakładów górniczych oraz powinno
przyczynić się do ograniczenia udzielania tym podmiotom dopłat do redukcji zdolności
produkcyjnych.
Jednocześnie należy zauważyć, że nie obserwuje się żadnych utrudnień we wdrażaniu
pakietów osłonowych dla pracowników sektora górnictwa węgla kamiennego, czy też w
zakresie alokacji pracowników pomiędzy poszczególnymi spółkami, w tym również spoza
ww. trzech spółek.
Dodatkowo wskazuję, że funkcjonowanie na rynku odrębnych podmiotów, umożliwia
utrzymanie konkurencyjności (poziom dopłat kształtowany jest w oparciu o cenę
referencyjną, która odnosi się do ceny węgla importowanego), a także uniemożliwia
powstanie podmiotu o pozycji dominującej wynikającej z nadmiernej koncentracji, która
zakłócałaby konkurencję. Aktualna struktura organizacyjna polskiego górnictwa węgla
kamiennego nie wpływa na efektywność i prawidłowość przyznawania i rozliczania pomocy
publicznej przeznaczonej dla Polskiej Grupy Górniczej S.A., Południowego Koncernu
Węglowego S.A. i Węglokoks Kraj S.A. Niezależnie od formy organizacyjnej każdy
z podmiotów zobowiązany jest do przedkładania dokumentów będących podstawą
przyznania i rozliczenia dopłaty do redukcji zdolności produkcyjnych przedsiębiorstw
górniczych w podziale na poszczególne jednostki produkcyjne.
Jednocześnie informuję, że jedną z rozważanych koncepcji funkcjonowania krajowego
sektora wydobywczego było połączenie trzech spółek – beneficjentów systemu wsparcia w
jeden podmiot, będący 100% własnością Skarbu Państwa. Jednakże podjęcie decyzji o ich
konsolidacji wymagałoby kierunkowej zgody w zakresie instrumentów wsparcia oraz
-- 2 of 3 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 3 z 3
uzgodnienia przedmiotowej kwestii na poziomie wszystkich interesariuszy, w tym strony
społecznej. Aktualnie nie są podejmowane działania w celu przeprowadzenia takiej
konsolidacji, ponieważ wymagałoby to renegocjacji obowiązującej umowy społecznej.
Z wyrazami szacunku
Marzena Czarnecka
Minister
2025-05-28 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.219.2025
IK: 1112466
Warszawa, 27 maja 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT9649 Pana Grzegorza Płaczka, Posła
na Sejm RP z dnia 8 maja 2025 r.
Ministerstwo Aktywów Państwowych nie prowadzi obecnie analiz dotyczących
ewentualnej konsolidacji spółek: Polskiej Grupy Górniczej S.A., Południowego Koncernu
Węglowego S.A. oraz Węglokoksu Kraj S.A. Proces transformacji sektora górnictwa węgla
kamiennego jest realizowany zgodnie z zapisami Umowy Społecznej z 2021 roku, która
zakłada stopniowe wygaszanie działalności kopalń do 2049 roku, z uwzględnieniem
aspektów społecznych i środowiskowych.
Zgodnie z założeniami przedstawionymi we wniosku notyfikacyjnym (który jest zgodny
z zapisami Umowy Społecznej), złożonym w 2022 r. (aktualizacje w 2023 r. i 2024 r.) do
Komisji Europejskiej, Nowy System Wsparcia dla sektora wydobycia górnictwa węgla
kamiennego miał zostać i został wdrożony w następujących podmiotach:
a) Polska Grupa Górnicza S.A.,
b) Tauron Wydobycie S.A.,
c) Węglokoks Kraj S.A.
Warto podkreślić, że Ministerstwo Aktywów Państwowych sprawuje nadzór właścicielski
nad wyżej wymienionymi spółkami górniczymi, natomiast Ministerstwo Przemysłu
odpowiada za kwestie związane z udzielaniem i rozliczaniem pomocy publicznej dla
wskazanych podmiotów oraz notyfikacją Nowego Systemu Wsparcia, jak również
przygotowaniem Programu dla sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1112466.4078766.3247617
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 1 of 1 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Marzena Czarnecka
BM-I.053.23.2025.TŚ
Katowice, 2025-05-28 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT9649 Pana Posła Grzegorza Płaczka, w sprawie
potrzeby konsolidacji spółek węglowych objętych pomocą publiczną, uprzejmie informuję:
Minister Przemysłu kierując działem administracji gospodarka surowcami energetycznymi
kreuje politykę gospodarczą rządu wobec sektora górnictwa węgla kamiennego i monitoruje
na bieżąco sytuację w tym obszarze. Dysponuje przy tym szeregiem narzędzi analitycznych
uzyskiwanych m.in. dzięki współpracy z Agencją Rozwoju Przemysłu S.A. oddział w
Katowicach, która zbiera szczegółowe dane ekonomiczno-finansowe oraz techniczne
dotyczące górnictwa. Powyższe pozwala na podejmowanie skutecznych działań związanych
z przyszłością sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce.
W tym miejscu – mając na względzie obecną sytuację w sektorze producentów węgla
kamiennego pragnę wyjaśnić, że punktem wyjścia do przeprowadzenia procesu
transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce jest podpisana w dniu 28 maja
2021 r. Umowa społeczna dotycząca transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego oraz
wybranych procesów transformacji województwa śląskiego. Z powyższego dokumentu wynika
długofalowa polityka dotycząca funkcjonowania sektora górnictwa węgla kamiennego,
w szczególności w zakresie terminów zamykania kopalń. Zgodnie z przyjętymi założeniami
transformacja sektora górnictwa węgla kamiennego ma zostać przeprowadzona w sposób
społecznie akceptowalny, do czego przyczynić się ma jej stopniowy charakter.
Ponadto w trakcie tego procesu istotne jest, aby został on przeprowadzony w sposób
stopniowy, z uwzględnieniem priorytetowej kwestii bezpieczeństwa energetycznego – tj.
w szczególności z uwzględnieniem przewidywanego krajowego zapotrzebowania na węgiel
energetyczny. Obecnie na Śląsku funkcjonują trzy spółki Skarbu Państwa prowadzące
działalność skupiającą się na produkcji węgla kamiennego energetycznego – tj.: Polska Grupa
Górnicza S.A., Południowy Koncern Węglowy S.A. oraz Węglokoks Kraj S.A. Należy jednak
zwrócić uwagę na szczególne okoliczności w odniesieniu do spółki Węglokoks Kraj S.A. W
marcu 2024 r. doszło do silnego wstrząsu w jednym z chodników kopalni Bobrek, w wyniku
-- 1 of 3 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 2 z 3
którego zginął jeden górnik, a pięciu zostało rannych. Po tym tragicznym zdarzeniu komisja
ds. zagrożeń naturalnych, powołana przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, wydała
negatywną opinię dotyczącą możliwości bezpiecznego prowadzenia dalszych robót
górniczych. W konsekwencji tych zdarzeń, jedyna kopalnia tej spółki, KWK Bobrek, która
miała zostać zlikwidowana w 2040 r., zakończy wydobycie wraz z końcem 2025 r.
W przypadku spółki Południowy Koncern Węglowy S.A., która również posiada jedną (trzy
ruchową) kopalnię wyjaśniam, że zakończy ona eksploatację w 2049 r.
Natomiast w przypadku Polskiej Grupy Górniczej S.A. dojdzie do sytuacji, w której część
kopalń należących do spółki będzie likwidowana, a równocześnie w innych będzie
prowadzona eksploatacja węgla. Mając na względzie klarowność procesu likwidacji, zarząd
spółki podjął decyzję o utworzenie dedykowanego zakładu likwidacji kopalń.
W świetle nakreślonej powyżej sytuacji sektora – wyjaśniam, że Ministerstwo Przemysłu
podejmuje obecnie działania mające na celu harmonizację całego procesu związanego z
transformacją sektora, zarówno w aspekcie społecznym, jak i gospodarczym. Wśród nich
jako najważniejsze należy wskazać – dokonanie w dniu 31 października 2024 r. aktualizacji
wniosku notyfikacyjnego programu transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego,
oraz prace legislacyjne związane ze zmianą ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla
kamiennego.
Zgodnie z założeniami ww. projektu ustawy to spółki górnicze będą odpowiedzialne za
likwidację własnych zakładów górniczych. Powyższe oprócz ww. kwestii związanych
z zapewnieniem, aby proces odbywał się w sposób akceptowalny społecznie i z zachowaniem
bezpieczeństwa energetycznego ma pozwolić w jak najszerszym zakresie zaangażować w
proces likwidacji załogi własne poszczególnych zakładów górniczych oraz powinno
przyczynić się do ograniczenia udzielania tym podmiotom dopłat do redukcji zdolności
produkcyjnych.
Jednocześnie należy zauważyć, że nie obserwuje się żadnych utrudnień we wdrażaniu
pakietów osłonowych dla pracowników sektora górnictwa węgla kamiennego, czy też w
zakresie alokacji pracowników pomiędzy poszczególnymi spółkami, w tym również spoza
ww. trzech spółek.
Dodatkowo wskazuję, że funkcjonowanie na rynku odrębnych podmiotów, umożliwia
utrzymanie konkurencyjności (poziom dopłat kształtowany jest w oparciu o cenę
referencyjną, która odnosi się do ceny węgla importowanego), a także uniemożliwia
powstanie podmiotu o pozycji dominującej wynikającej z nadmiernej koncentracji, która
zakłócałaby konkurencję. Aktualna struktura organizacyjna polskiego górnictwa węgla
kamiennego nie wpływa na efektywność i prawidłowość przyznawania i rozliczania pomocy
publicznej przeznaczonej dla Polskiej Grupy Górniczej S.A., Południowego Koncernu
Węglowego S.A. i Węglokoks Kraj S.A. Niezależnie od formy organizacyjnej każdy
z podmiotów zobowiązany jest do przedkładania dokumentów będących podstawą
przyznania i rozliczenia dopłaty do redukcji zdolności produkcyjnych przedsiębiorstw
górniczych w podziale na poszczególne jednostki produkcyjne.
Jednocześnie informuję, że jedną z rozważanych koncepcji funkcjonowania krajowego
sektora wydobywczego było połączenie trzech spółek – beneficjentów systemu wsparcia w
jeden podmiot, będący 100% własnością Skarbu Państwa. Jednakże podjęcie decyzji o ich
konsolidacji wymagałoby kierunkowej zgody w zakresie instrumentów wsparcia oraz
-- 2 of 3 --
+48 (32) 433 33 30 Ministerstwo Przemysłu
http://www.gov.pl/przemysl ul. Powstańców 30
mp@mp.gov.pl 40-039 Katowice
Strona 3 z 3
uzgodnienia przedmiotowej kwestii na poziomie wszystkich interesariuszy, w tym strony
społecznej. Aktualnie nie są podejmowane działania w celu przeprowadzenia takiej
konsolidacji, ponieważ wymagałoby to renegocjacji obowiązującej umowy społecznej.
Z wyrazami szacunku
Marzena Czarnecka
Minister
2025-05-28 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --