Interpelacja w sprawie dofinansowania wyjazdów zagranicznych zespołów amatorskich prezentujących polską kulturę ludową o wysokim poziomie artystycznym
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9629
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie dofinansowania wyjazdów zagranicznych zespołów amatorskich prezentujących polską kulturę ludową o wysokim poziomie artystycznym
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 29-04-2025
Szanowna Pani Minister! Zespoły amatorskie prezentujące polską kulturę ludową i folklor, które posiadają ugruntowaną, wieloletnią historię działalności i reprezentują wysoki poziom artystyczny, często otrzymują zaproszenia na prestiżowe festiwale światowe. Zaproszenia te wydawane są przez organizacje międzynarodowe, takie jak Polska Sekcja CIOFF®, której Komisja Ekspertów prowadzi kolaudację artystyczną zespołów członkowskich. Zespoły, które uzyskują pozytywne oceny na tej kolaudacji, mają prawo reprezentować nasz kraj oraz Polskę na koncertach i festiwalach zarówno w kraju, jak i za granicą.
Mimo tego faktu i wysokiego poziomu artystycznego, zespoły amatorskie działające przy miejskich i gminnych ośrodkach kultury, uczelniach oraz innych instytucjach regionalnych są często traktowane gorzej niż zespoły zawodowe, takie jak „Śląsk” czy „Mazowsze”. Ponadto, uczestnicy tych zespołów to przede wszystkim pasjonaci, którzy na co dzień wykonują inną pracę, nie otrzymując wynagrodzenia za swoją działalność artystyczną. W związku z tym wiele kosztów związanych z wyjazdami na festiwale ponoszą z własnych środków, co stanowi dla nich duże obciążenie finansowe.
Dofinansowanie dla tych zespołów jest bardzo ograniczone, a w wielu regionach Polski dostęp do programów wsparcia jest niewystarczający lub wręcz niemożliwy. Taki stan rzeczy ogranicza możliwość promocji polskiego dziedzictwa kulturowego na świecie przez grupy amatorskie, które przecież odgrywają ważną rolę w utrzymaniu i pielęgnowaniu tradycji.
Wobec powyższego proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania: 1. Jakie programy realizowane przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przewidują dofinansowanie wyjazdów zespołów amatorskich, które posiadają pozytywną ocenę kolaudacji artystycznej Polskiej Sekcji CIOFF® i reprezentują polską kulturę ludową na prestiżowych festiwalach zagranicznych?
2. Czy ministerstwo planuje zwiększenie wsparcia finansowego lub wprowadzenie dedykowanych programów dofinansowania dla amatorskich zespołów folklorystycznych działających przy ośrodkach kultury i uczelniach, które nie otrzymują wynagrodzenia za swoją działalność artystyczną i często pokrywają koszty wyjazdów z własnych środków?
3. Czy istnieje możliwość usystematyzowania i ujednolicenia na poziomie krajowym mechanizmów wsparcia finansowego dla takich zespołów, tak by ograniczyć regionalne dysproporcje w dostępie do środków?
4. Czy ministerstwo przewiduje wprowadzenie lub wsparcie mechanizmów, które umożliwiłyby przekazywanie środków finansowych przez Polską Sekcję CIOFF® do rekomendowanych zespołów w celu finansowego wsparcia ich zagranicznych występów?
5. Kiedy można spodziewać się ewentualnych decyzji lub informacji na temat planowanych zmian programowych umożliwiających szerokie wsparcie finansowe dla wyjazdów zagranicznych zespołów amatorskich reprezentujących polską kulturę ludową?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Marta Cienkowska
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5734 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Hanna Wróblewska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 9629 pani poseł Małgorzaty Pępek z 6 maja 2025 roku
w sprawie dofinansowania wyjazdów zagranicznych zespołów amatorskich prezentujących
polską kulturę ludową o wysokim poziomie artystycznym, proszę o przyjęcie następujących
wyjaśnień.
W Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego funkcjonują dwa programy dotacyjne,
w ramach których dofinansowywane są projekty kulturalne realizowane poza granicami
kraju, a których celem jest promocja polskiej kultury: program „Promocja kultury polskiej za
granicą”1 oraz program „Kultura Inspirująca”2. W ramach tych mechanizmów w ostatnich
latach wspierane były również przedsięwzięcia międzynarodowe prezentujące polską
kulturę ludową i folklor. Nie prowadzimy programu, który byłby poświęcony wyłącznie
promocji zespołów amatorskich za granicą.
Potencjalnym źródłem wsparcia w zakresie dofinansowania udziału i wyjazdu zespołów
reprezentujących polską kulturę ludową na międzynarodowych festiwalach jest program
Instytutu Adama Mickiewicza pn. „Kultura Polska na Świecie”3, z którego co miesiąc
przyznawane są dofinansowania dotyczące uczestnictwa w projektach zagranicznych,
głównie poprzez finansowanie kosztów zakwaterowania oraz transportu do i z miejsca
realizacji zadania, jak również koszty tłumaczeń materiałów niezbędnych do jego realizacji.
Celem tego programu jest wspieranie indywidualnego uczestnictwa przedstawicieli polskiej
kultury w międzynarodowych przedsięwzięciach poza granicami kraju, jak również
w wydarzeniach on-line, realizowanych we współpracy z partnerem zagranicznym,
kierowanych do odbiorców poza granicami Polski. Uprawnionymi wnioskodawcami są
artyści, twórcy kultury oraz przedstawiciele środowisk twórczych posiadający polskie
obywatelstwo. Dopuszcza się możliwość złożenia wniosku grupowego do 10 osób.
Dodatkowo na uwagę zasługują następujące programy dotacyjne służące popularyzacji
kultury ludowej i ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego, w ramach których
wspierane są projekty realizowane na terenie kraju:
Program Kultura ludowa i tradycyjna4 - jest podstawowym instrumentem Ministra
kultury i dziedzictwa narodowego w sprawowaniu opieki nad kulturą ludową.
Ogłaszany corocznie dotyczy szeroko pojętej kultury ludowej zarówno jej spuścizny, jak
i współczesnych, żywych zjawisk kulturowych. Jego nadrzędną ideą jest uświadamianie
społecznościom lokalnym, czym jest dziedzictwo kulturowe, jaka jest jego specyfika i jak
1 https://www.gov.pl/web/kultura/promocja-kultury-polskiej-za-granica-2025
2 https://www.gov.pl/web/kultura/program-kultura-inspirujaca
3 https://iam.pl/pl/wsparcie-kultury/kultura-polska-na-swiecie
4 https://www.gov.pl/web/kultura/kultura-ludowa-i-tradycyjna-2025
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
należy je chronić. Program wpisuje się zatem w kilka obszarów działania, w tym
dokumentowanie, badanie i przekaz dziedzictwa kulturowego, jego popularyzację,
edukację regionalną, animację prowadzoną w konkretnych sytuacjach kulturowych
oraz kreowanie twórczości inspirowanej sztuką ludową. W ramach programu
wspierane są także inicjatywy o charakterze stypendialnym związane
z międzypokoleniowym przekazem tradycji pn. „mistrz tradycji” oraz kursy, szkolenia,
warsztaty z zakresu muzyki, tańca i śpiewu ludowego, również dla członków zespołów
folklorystycznych. Program umożliwia dofinansowanie przeglądów i festiwali
popularyzujących tradycje ludowe, w tym nagród finansowych i wyróżnień dla ich
laureatów.
Zapisy regulaminowe programu są corocznie konsultowane ze środowiskiem
działającym w sferze kultury ludowej i tym samym wychodzą naprzeciw oczekiwaniom
tego środowiska. Program ma charakter konkursowy, a oceny projektów dokonują
niezależni eksperci z różnych dziedzin kultury ludowej i z różnych regionów kraju.
Podmiotami uprawnionymi do ubiegania się o dofinansowanie są organizacje
pozarządowe, samorządowe instytucje kultury, kościoły i związki wyznaniowe oraz
podmioty gospodarcze działające w sferze kultury ludowej;
Program EtnoPolska5 zarządzany przez Narodowe Centrum Kultury, który umożliwia
dofinansowanie inicjatyw wzmacniających poczucie lokalnej tożsamości kulturowej.
Adresowany jest przede wszystkim do społeczności lokalnych zamieszkujących obszary
oddalone od dużych ośrodków miejskich. Służy rozwijaniu działań z zakresu edukacji
regionalnej oraz popularyzacji materialnego i niematerialnego dziedzictwa
kulturowego. Wspierane inicjatywy mogą bezpośrednio nawiązywać do tradycji
kulturowych, inspirować się nią, jak również ukazywać je we współczesnych
kontekstach. Warto podkreślić, że w ramach programu istnieje możliwość
dofinansowania zakupu i renowacji strojów regionalnych dla zespołów
folklorystycznych kultywujących rodzime tradycje. Podmiotami uprawnionymi do
aplikowania w powyższym programie są samorządowe instytucje kultury, organizacje
pozarządowe, kościoły i związki wyznaniowe, podmioty gospodarcze oraz koła
gospodyń wiejskich.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Marta Cienkowska
5 https://nck.pl/dotacje-i-stypendia/dotacje/programy-dotacyjne-nck/etnopolska
-- 2 of 2 --