telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.79.2025.AT
Warszawa, 04 czerwca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pani Poseł Jolanty Zięby - Gzik w sprawie problemów chorych
z rakiem płuca (nr 9616), uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Odnosząc się do pierwszego pytania - jakie działanie planuje podjąć Ministerstwo Zdrowia
w celu poprawy profilaktyki pierwotnej i ograniczenia palenia należy zaznaczyć, że
aktualne działania antynikotynowe podejmowane przez Ministerstwo Zdrowia skupiają się
na wsparciu leczenia zespołu uzależnienia od nikotyny. Przykładem takich działań jest
obwieszczenie Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia 7
kwietnia 2023 r. w sprawie taryf świadczeń gwarantowanych z zakresu programów
zdrowotnych. Przedstawione w obwieszczeniu taryfy są wyższe od wcześniejszych od 40
do 285%. W dniu 15 czerwca 2023 r. Narodowy Fundusz Zdrowia, na podstawie
ww. obwieszczenia AOTMiT-u, dokonał analogicznej aktualizacji wyceny omawianych
świadczeń. Inne działania związane z ograniczeniem narażenia na dym tytoniowy zostały
ujęte m.in. w ramach realizacji celu operacyjnego 2. pn.: Pr
ofilaktyka uzależnień,
zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie
Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021–2025 (Dz. U. 642). Działania te, w zakresie
zwalczania następstw zdrowotnych używania wyrobów tytoniowych i wyrobów
powiązanych, prowadzone są przede wszystkim przez Narodowy Instytut Onkologii im.
Marii Skłodowskiej-Curie– Państwowy Instytut Badawczy (NIO).
Do zadań NIO należy prowadzenie Telefonicznej Poradni Pomocy Palącym oraz realizacja
szkoleń personelu medycznego w zakresie leczenia uzależnienia od tytoniu, w tym
przeprowadzania minimalnych interwencji antytytoniowych. NIO współpracuje również
z organizacjami międzynarodowymi prowadzącymi działalność w zakresie profilaktyki
antytytoniowej oraz udziela pomocy fachowej podmiotom realizującym zadania w tym
zakresie. Ponadto prowadzi działalność naukowo–badawczą w zakresie prewencji
tytoniowej.
Obecnie Ministerstwo Zdrowia zakończyło pracę nad implementacją do prawa krajowego
przepisów dyrektywy delegowanej (UE) 2022/2100 z dnia 29 czerwca 2022 r. zmieniającej
dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE
w odniesieniu do zniesienia
niektórych zwolnień w przypadku podgrzewanych wyrobów tytoniowych.
Przedmiotowe regulacje weszły w życie przepisami ustawy z dnia 21 lutego 2025 r.
o
zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów
tytoniowych i mają za zadanie wprowadzić zakaz stosowania aromatów
charakterystycznych, w tym aromatu mentolowego, w podgrzewanych wyrobach
tytoniowych.
Niezależnie od powyższego należy również zaznaczyć, że w dniu 21 stycznia 2025 r.
Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy mający na celu uregulowanie rynku płynów

-- 1 of 6 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
beznikotynowych do elektronicznych papierosów oraz woreczków nikotynowych.
Zaproponowane regulacje mają za zadanie objęcie przepisami ustawowymi
tzw. „płyny beznikotynowe” do elektronicznych papierosów. Wyroby te stanowią wyraźne
zagrożenie dla zdrowia publicznego, w szczególności młodego pokolenia i osób niepalących.
Zaproponowane regulacje spowodują:
1) wprowadzenie zakazu ich sprzedaży osobom do 18. roku życia;
2) ograniczenie miejsc gdzie możliwe będzie ich używanie, analogicznie jak w przypadku
elektronicznych papierosów z płynem zawierającym nikotynę;
3) wprowadzenie zakazu sprzedaży w automatach oraz sprzedaży na odległość
(w tym przez Internet);
4) wprowadzenie zakazu reklamy i promocji;
5) konieczność zgłaszania informacji o tych wyrobach do Prezesa Biura do spraw Substancji
Chemicznych;.
7) konieczność odpowiedniego oznakowania ich opakowań.
Przedmiotowe propozycje legislacyjne są zgodne z wytycznymi dla Państw-Stron Ramowej
Konwencji Światowej Organizacji Zdrowia w sprawie Ograniczania Używania Tytoniu
wskazującymi na konieczność wprowadzenia dodatkowych regulacji płynów z nikotyną
oraz płynów beznikotynowych do elektronicznych papierosów, dotyczących m.in.
wprowadzenia zakazu ich sprzedaży osobom nieletnim wprowadzenia zakazu reklamy,
promocji i sponsorowania oraz konieczność uregulowania kwestii kanałów sprzedaży tego
rodzaju produktów.
Dostępne na rynku woreczki z syntetyczną nikotyną nie są wyrobem tytoniowym, wobec
tego nie są uregulowane ww. przepisami ustawy. Ponadto, zgodnie ze stanowiskiem Urzędu
Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, mają
one charakter niefarmaceutyczny i są sprzedawane jako produkty konsumpcyjne.
Aktualny brak regulacji dopuszczalnego maksymalnego stężenia nikotyny w woreczkach
nikotynowych oraz brak ograniczeń wiekowych dotyczących możliwości ich zakupu,
należy uznać za bezpośrednie zagrożenie zdrowia konsumentów. Ponadto nikotyna jest
substancją psychoaktywną, która ma zdolność oddziaływania na ośrodkowy układ
nerwowy i odpowiada za wystąpienie uzależnienia fizycznego. Saszetki nikotynowe mogą
prowadzić do raka jamy ustnej, jak również zwiększać ryzyko wystąpienia leukoplakii
w jamie ustnej. Niestety zmiany te są nie odwracalne. Woreczki nikotynowe dostarczają
nikotynę tak szybko i w podobnym stężeniu jak inne produkty bezdymne.
Tego rodzaju produkty mogą mieć szkodliwy wpływ zwłaszcza na młodych ludzi,
niebędących użytkownikami produktów tytoniowych.
W związku z tym, że na rynku pojawiły się kolejne produkty, których wpływ na zdrowie
może być podobnie negatywny jak wyrobów tytoniowych. Konieczne jest podjęcie działań,
które w pierwszej kolejności mają chronić dzieci oraz zakazywać tych czynników,
które w populacji polskiej szczególnie mocno oddziaływają na powszechność korzystania
ze szkodliwych produktów i rozwoju uzależnienia.
Obecnie ww. projekt ustawy, po zakończeniu w dniu 28 kwietnia 2025 r. procesu
notyfikacji, jest przedmiotem prac parlamentarnych. Ponadto, w dniu 17 marca 2025 r.,
Zespół Programowania Prac Rządu włączył do wykazu prac legislacyjnych i programowych
Rady Ministrów
projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami
używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (UD213), który przewiduje m.in. wprowadzenie
zakazu sprzedaży jednorazowych elektronicznych papierosów. Nowelizacja ustawy z 9
listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów
tytoniowych (Dz. U z 2024 r. poz. 1162) jest konieczna ze względu na pilną potrzebę
ograniczenia zjawiska używania papierosów elektronicznych jednorazowego użytku przez
ludzi młodych. Wyroby te stanowią wyraźne zagrożenie dla zdrowia publicznego, w
szczególności młodego pokolenia i osób niepalących, co powoduje konieczność
wprowadzenia całkowitego zakazu wprowadzania do obrotu papierosów elektronicznych
jednorazowego użytku.

-- 2 of 6 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Projektowana regulacja bierze pod uwagę ochronę zdrowia ludzi (przesłanka wskazana
w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Należy bowiem mieć na uwadze, że wyroby tytoniowe
nie są zwykłymi towarami, a wobec szczególnie szkodliwego wpływu tytoniu na zdrowie
ludzkie należy nadać priorytet ochronie zdrowia w stosunku do innych wartości
przejawiających się w zasadzie wolności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP).
Projektowana nowelizacja ustawy tytoniowej zakłada wprowadzenie zakazu
wprowadzania do obrotu papierosów elektronicznych jednorazowego użytku.
Zakazem dotyczącym papierosów elektronicznych jednorazowego użytku postanowiono
objąć również elektroniczne jednorazowego użytku zawierające płyn niezawierający
nikotyny. Zagrożenie stwarzane przez te wyroby nie jest istotnie mniejsze od wyrobów
zawierających nikotynę. Popularność wyrobów bez nikotyny zwiększa ryzyko
zwiększonego dostępu młodych ludzi do wyrobów tytoniowych w tym samym stopniu,
w którym czynią to papierosy elektroniczne jednorazowego użytku.
Wprowadzenie zakazu sprzedaży jednorazowych elektronicznych papierosów wymaga
uzyskania zgody Komisji Europejskiej, zgodnie z przepisami art. 24 ust. 3 wspominanej
dyrektywy 2014/40/UE.
Po zakończeniu uzgodnień wewnętrznych przedmiotowy projekt zostanie opublikowany,
zgodnie z istniejącymi regułami rządowego procesu legislacyjnego, na stronach Rządowego
Centrum Legislacji w zakładce– Rządowy Proces Legislacyjny (https://legislacja.rcl.gov.pl).
Proces ten odbywa się na podstawie uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października
2013 r.– Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2022 r. poz. 348).
Wówczas, każdy zainteresowany będzie mógł się zapoznać z projektem oraz zgłosić do
niego uwagi w ramach konsultacji publicznych.
Odnosząc się do drugiego pytania czy w ramach profilaktyki wtórnej planowane jest
przygotowanie szerokiej kampanii dotyczącej Programu Wykrywania Raka Płuca z użyciem
niskodawkowej tomografii komputerowej, należy wskazać, że od 2020 roku w Polsce
realizowane są działania w ramach Narodowej Strategii Onkologicznej (NSO), będącej
strategicznym, kompleksowym programem rozwoju onkologii, przewidzianym na lata
2020-2030.
Głównymi celami Strategii są: obniżenie wskaźnika zachorowalności na choroby
nowotworowe, poprawa efektywności oraz jakości leczenia, a także rozwój systemu opieki
zdrowotnej w zakresie onkologii. W ramach NSO zaplanowany jest szereg działań,
podzielonych na pięć kluczowych obszarów inwestycyjnych: rozwój kadry medycznej,
edukację, wsparcie pacjenta, naukę i innowacje oraz modernizację systemu opieki
onkologicznej.
Zgodnie z założeniami Narodowej Strategii Onkologicznej, w obszarze inwestycji w
pacjenta – prewencja wtórna - prowadzone są kampanie społeczne ukierunkowane na
zwiększenie świadomości społeczeństwa w zakresie korzyści z przeprowadzania
regularnych badań przesiewowych. W ramach tych działań Ministerstwo Zdrowia realizuje
m.in. kampanię informacyjno-edukacyjną „Planuję Długie Życie”, obejmującą publikację
materiałów edukacyjno-promocyjnych w prasie, radiu, telewizji, internecie oraz przestrzeni
publicznej. Kampania skierowana jest do ogółu społeczeństwa, ze szczególnym
uwzględnieniem wpływu stylu życia i prozdrowotnych postaw na rozwój chorób
nowotworowych oraz korzyści wynikających z uczestnictwa w badaniach przesiewowych.
Zakres tematyczny kampanii zawiera zagadnienia związane m.in. z profilaktyką raka płuca,
jelita grubego, skóry, prostaty, piersi i szyjki macicy, a także z szeroko pojętą profilaktyką
pierwotną i wtórną nowotworów złośliwych.
Ponadto wśród kluczowych inicjatyw należy wymienić serię edukacyjną „Moje Zdrowie”,
realizowaną wspólnie z Telewizją Polską. W każdym odcinku eksperci przedstawiają istotne
aspekty profilaktyki zdrowotnej oraz sposoby zapobiegania chorobom cywilizacyjnym.
Tematyka odcinków koncentruje się na najczęściej występujących problemach

-- 3 of 6 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
zdrowotnych wśród Polek i Polaków. Uzależnienie od nikotyny jako jeden z głównych
czynników ryzyka rozwoju chorób przewlekłych, w tym nowotworów i schorzeń układu
sercowo-naczyniowego było tematem szóstego odcinka serii z udziałem prof. dr hab. Piotra
Szubińskiego, chirurga naczyniowego. Ekspert Ministerstwa Zdrowia w przystępny sposób
wyjaśniał wpływ nikotyny na rozwój miażdżycy. Udział w programie wzięła również Irena
Przepiórka, terapeutka z poradni pomocy osobom palącym w Narodowym Instytucie
Onkologii, która przedstawiła praktyczne wskazówki dotyczące wychodzenia z nałogu oraz
możliwości uzyskania wsparcia terapeutycznego.
Odcinek dostępny jest na platformie TVP VOD pod adresem:
https://vod.tvp.pl/programy,88/moje-zdrowie-odcinki,1961998/odcinek-
6,S02E06,2057718 Każdemu odcinkowi serii edukacyjnej „Moje Zdrowie” towarzyszą
również posty edukacyjne publikowane w kanałach społecznościowych Ministerstwa
Zdrowia – również odcinek dotyczący nikotyny został uzupełniony o te działania w mediach
społecznościowych. Jednocześnie w ogólnopolskich stacjach telewizyjnych i radiowych
Ministerstwo Zdrowia prowadzi kampanię antynikotynową w formie emisji spotów.
Wśród planowanych działań edukacyjnych w 2025 roku w zakresie ograniczenia palenia
znajdują się także m.in. felietony w paśmie śniadaniowym największych stacji telewizyjnych
oraz zamieszczane są wątki antynikotynowe w najpopularniejszych polskich serialach.
Odnosząc się do kolejnego pytania na jakim etapie są prace mające na celu włączenie do
koszyka świadczeń gwarantowanych Programu Wykrywania Raka Płuca z użyciem
niskodawkowej tomografii komputerowej, należy wskazać, że obecnie trwają prace nad
doprecyzowaniem karty świadczenia opieki zdrowotnej przekazanej do Ministerstwa
Zdrowia uchwałą nr 45/2025 Krajowej Rady Onkologicznej. Po wypracowaniu
ostatecznego kształtu Karty Świadczenia Opieki Zdrowotnej dotyczącej wczesnego
wykrywania raka płuca u osób ze zwiększonym, zdefiniowanym ryzykiem zachorowania, za
pomocą niskodawkowej tomografii komputerowej (NDTK), Karta zostanie przekazana do
Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z prośbą o Rekomendację.
Odnosząc się do ostatniego pytania kiedy Ministerstwo Zdrowia planuje udostępnienie
pacjentom z rakiem płuca immunochemioterapie okołooperacyjne, takie jak
pembrolizumab, których celem jest zapobieganie nawrotom, a nawet wyleczenie choroby
nowotworowej, należy podkreślić, że kwestie związane z refundacją reguluje ustawa z dnia
12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia
żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 930 z późn. zm.), dalej jako
„ustawa o refundacji". Na podstawie przepisów art. 37 ww. ustawy Minister Zdrowia
ogłasza co do zasady raz na 3 miesiące, w drodze obwieszczenia wykazy refundowanych
leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów
medycznych. Zgodnie z zapisami powyżej wskazanej ustawy, objęcie refundacją produktu
leczniczego jest dokonywane w drodze decyzji administracyjnej Ministra Zdrowia w
oparciu o wniosek przedłożony przez podmiot odpowiedzialny (producenta leku, jego
przedstawiciela lub importera). Złożony wniosek jest poddawany ocenie formalno-prawnej,
a następnie konsultowana jest treść programu lekowego, jeśli wnioskowaną kategorią
dostępności jest program lekowy, następnie wniosek przesyłany do oceny Agencji Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT). Prezes AOTMiT, biorąc pod uwagę
stanowisko Rady Przejrzystości, jakość dostępnych dowodów naukowych oraz
wiarygodność porównań i wyników przeprowadzonych analiz, wydaje rekomendację w
sprawie objęcia refundacją wnioskowanego leku w danym wskazaniu. Następnie
prowadzone są negocjacje z Komisją Ekonomiczną, która prowadzi z podmiotami
odpowiedzialnymi negocjacje w zakresie ustalenia ceny zbytu netto, instrumentów
dzielenia ryzyka oraz wskazań, w którym lek ma być refundowany. Minister Zdrowia, mając
na uwadze uzyskanie jak największych efektów zdrowotnych w ramach dostępnych

-- 4 of 6 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
środków publicznych, wydaje decyzję administracyjną o objęciu refundacją i ustaleniu ceny
zbytu netto, przy uwzględnieniu następujących kryteriów:
1) stanowiska Komisji Ekonomicznej, o której mowa w art. 17
2) rekomendacji Prezesa Agencji, o której mowa w art. 35 ust. 6,
3) istotności stanu klinicznego, którego dotyczy wniosek o objęcie refundacją,
4) skuteczności klinicznej i praktycznej,
5) bezpieczeństwa stosowania,
6) relacji korzyści zdrowotnych do ryzyka stosowania,
7) stosunku kosztów do uzyskiwanych efektów zdrowotnych dotychczas
refundowanych
leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów
medycznych, w porównaniu z wnioskowanym,
8) konkurencyjności cenowej,
9) wpływu na wydatki podmiotu zobowiązanego do finansowania świadczeń ze środków
publicznych i świadczeniobiorców,
10) istnienia alternatywnej technologii medycznej, w rozumieniu ustawy
o świadczeniach, oraz jej efektywności klinicznej i bezpieczeństwa stosowania
11) wiarygodności i precyzji oszacowań kryteriów, o których mowa w pkt 3-10
12) mapy potrzeb zdrowotnych, o której mowa w art. 95a ust. 1 ustawy o świadczeniach,
13) wysokości progu kosztu uzyskania dodatkowego roku życia skorygowanego o jakość,
ustalonego w wysokości trzykrotności Produktu Krajowego Brutto na jednego
mieszkańca, o którym mowa w art. 6 ustawy z dnia 26 października 2000 r. o sposobie
obliczania wartości rocznego produktu krajowego brutto (Dz.U. z 2021 r. poz. 151), a
w przypadku braku możliwości wyznaczenia tego kosztu - koszt uzyskania
dodatkowego roku życia,
14) zobowiązania do zapewnienia ciągłości dostaw, o którym mowa w art. 25 pkt 4.
Należy wskazać, iż lek Keytruda (pembrolizumab) w ramach programu lekowego B.6.
Leczenie Chorych Na Raka Płuca (ICD-10: C34) Oraz Międzybłoniaka
Opłucnej (ICD-10: C45) w leczeniu okołooperacyjnym oraz uzupełniającym chorych z
niedrobnokomórkowym rakiem płuca znajduje się aktualnie w procesie
refundacyjnym, zgodnie z danymi w poniższej tabeli.
Nazwa leku Substancja czynna Program lekowy Doprecyzowanie wskazania Status
refundacyjny
Keytruda Pembrolizumabum
B.6. LECZENIE CHORYCH NA
RAKA PŁUCA (ICD-10: C34)
ORAZ MIĘDZYBŁONIAKA
OPŁUCNEJ (ICD-10: C45)
Pembrolizumab w skojarzeniu z chemioterapią zawierającą pochodne
platyny jako leczenie neoadjuwantowe, a następnie kontynuowany w
monoterapii jako leczenie adjuwantowe, jest wskazany do stosowania
w leczeniu resekcyjnego niedrobnokomórkowego raka płuc z wysokim
ryzykiem nawrotu, niezależenie od ekspresji PD-L1 w tkance
nowotworowej, bez mutacji w genie EGFR i rearanżacji w genach AKL i
ROS1.
W trakcie
negocjacji z
Komisją
Ekonomiczną
Keytruda Pembrolizumabum
B.6. LECZENIE CHORYCH NA
RAKA PŁUCA (ICD-10: C34)
ORAZ MIĘDZYBŁONIAKA
OPŁUCNEJ (ICD-10: C45)
Leczenie chorych na niedrobnokomórkowego raka płuca po
radykalnym leczeniu chirurgicznym i chemioterapii opartej na platynie
do leczenia uzupełniającego z wykorzystaniem pembrolizumabu w
monoterapii, u pacjentów z ekspresją PD-L1 <50%, bez mutacji w genie
EGFR oraz rearanżacji w genach ALK i ROS1.
W trakcie
negocjacji z
Komisją
Ekonomiczną
Minister Zdrowia wyda decyzje w ww. sprawach (pozytywną lub negatywną) niezwłocznie
po zakończeniu wszystkich etapów procesu refundacyjnego wskazanych w ustawie o
refundacji.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia

-- 5 of 6 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 6 of 6 --