Interpelacja nr 9614
Interpelacja w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS
Interpelacja nr 9614
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS
Zgłaszający: Jolanta Zięba-Gzik
Data wpływu: 28-04-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie sytuacji oraz przedstawienie stanowiska Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rolników dwuzawodowców, którzy opłacali składki zarówno do ZUS, jak i do KRUS, a obecnie pobierają jedynie jedno świadczenie emerytalne z KRUS.
Przedstawiona w piśmie obywatela sytuacja pokazuje liczne nieprawidłowości, takie jak:
brak możliwości pobierania dwóch świadczeń mimo dwukrotnego opłacania składek,
niekorzystne przeliczniki okresów składkowych,
wymóg obligatoryjnego zbycia gospodarstwa rolnego jako warunek uzyskania emerytury z KRUS, co często prowadziło do dramatów rodzinnych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie możliwości pobierania świadczeń z obu systemów przez rolników dwuzawodowców?
Czy ministerstwo planuje inicjatywy ustawodawcze w celu zmiany przepisów dotyczących obowiązku zbywania gospodarstwa rolnego przy przechodzeniu na emeryturę?
Czy w resorcie prowadzone są prace lub analizy mające na celu poprawę sytuacji finansowej tej grupy seniorów?
Uregulowanie tej sprawy jest niezwykle istotne dla zapewnienia godnych warunków życia rolnikom emerytom, często schorowanym i w zaawansowanym wieku.
Z wyrazami szacunku Jolanta Zięba-Gzik
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 9614
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS
Zgłaszający: Jolanta Zięba-Gzik
Data wpływu: 28-04-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie sytuacji oraz przedstawienie stanowiska Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rolników dwuzawodowców, którzy opłacali składki zarówno do ZUS, jak i do KRUS, a obecnie pobierają jedynie jedno świadczenie emerytalne z KRUS.
Przedstawiona w piśmie obywatela sytuacja pokazuje liczne nieprawidłowości, takie jak:
brak możliwości pobierania dwóch świadczeń mimo dwukrotnego opłacania składek,
niekorzystne przeliczniki okresów składkowych,
wymóg obligatoryjnego zbycia gospodarstwa rolnego jako warunek uzyskania emerytury z KRUS, co często prowadziło do dramatów rodzinnych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie jest stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie możliwości pobierania świadczeń z obu systemów przez rolników dwuzawodowców?
Czy ministerstwo planuje inicjatywy ustawodawcze w celu zmiany przepisów dotyczących obowiązku zbywania gospodarstwa rolnego przy przechodzeniu na emeryturę?
Czy w resorcie prowadzone są prace lub analizy mające na celu poprawę sytuacji finansowej tej grupy seniorów?
Uregulowanie tej sprawy jest niezwykle istotne dla zapewnienia godnych warunków życia rolnikom emerytom, często schorowanym i w zaawansowanym wieku.
Z wyrazami szacunku Jolanta Zięba-Gzik
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Minister Czesław Siekierski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
9.4 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5761 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 26 maja 2025 r.
znak sprawy: DOS.zs.058.16.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 9614 posłanki Jolanty Zięby-Gzik
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców
pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS, przedstawiam następujące
wyjaśnienia.
Ad 1. Jakie jest stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie
możliwości pobierania świadczeń z obu systemów przez rolników
dwuzawodowców?
Należy zwrócić uwagę, że inne reguły pobierania świadczeń emerytalnych w tzw.
zbiegu obowiązują osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 r., a inne urodzone po 31
grudnia 1948 r., co wynika z reformy powszechnego systemu emerytalnego,
wprowadzonej w 1999 r.
Zgodnie z podstawową zasadą określoną w art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia
1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (1), w razie zbiegu prawa do emerytury
lub renty przysługującej na podstawie ustawy z prawem do emerytury lub renty z
innego ubezpieczenia społecznego, uprawnionemu wypłaca się jedno wybrane przez
niego świadczenie z zaliczeniem do prawa i wysokości okresu podlegania
ubezpieczeniu społecznemu w drugim systemie ubezpieczenia społecznego.
-- 1 of 4 --
Z powyższego wynika, że dla osób urodzonych przed 1 stycznia 1949 r., których nie
objęła reforma powszechnego systemu emerytalnego w razie zbiegu prawa do
świadczeń emerytalnych i rentowych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz z
Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, do wypłaty przysługuje jedno wybrane
świadczenie.
W przypadku zaś osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. wprowadzono zasadę
całkowitej odrębności w zakresie części emerytalnej obu systemów ubezpieczeń
społecznych i jest to konsekwencja zmian w systemie powszechnym. Ubezpieczenie
emerytalne rolników nie zostało zreformowane w ten sam sposób i prawo do
emerytury rolniczej nadal jest uzależnione nie tylko od osiągnięcia wieku
emerytalnego, ale także od posiadania wymaganego co najmniej 25-letniego stażu
ubezpieczeniowego, przy czym prawo do emerytury rolniczej jest ustalane wyłącznie
na podstawie okresów opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
Zniesienie możliwości uzupełniania stażu rolniczego okresem ubezpieczenia w
powszechnym systemie ubezpieczeń społecznych, jest konsekwencją zmiany zasad
przyznawania emerytur z powszechnego systemu emerytalnego dla osób urodzonych
po 1948 r. To z kolei przyczyniło się do stworzenia możliwości pobierania przez te
osoby zarówno emerytury rolniczej jak i emerytury z systemu powszechnego, jeżeli
podlegały ubezpieczeniu w obu systemach.
Powyższe oznacza, że osoby ubezpieczone, urodzone po dniu 31 grudnia 1948 r.,
które w okresie aktywności zawodowej podlegały zarówno ubezpieczeniu
społecznemu rolników, jak i powszechnemu systemowi ubezpieczeń społecznych,
mogą nabyć prawo i korzystać z wypłaty obu świadczeń. Warunkiem jest jednak, aby
po osiągnięciu wieku emerytalnego osoby te w przypadku emerytury rolniczej mogły
wykazać się co najmniej 25 letnim okresem podlegania ubezpieczeniu społecznemu
rolników oraz odprowadzały składki w systemie powszechnym. Każda z instytucji
ubezpieczeniowych (Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasa Rolniczego
Ubezpieczenia Społecznego) przyznane świadczenie emerytalne wypłaca niezależnie.
Natomiast ubezpieczony, który posiada okresy opłacania składek na ubezpieczenie
społeczne rolników, w wymiarze krótszym niż 25 lat, może ubiegać się o emeryturę
powszechną zwiększoną o tzw. część rolną, ustalaną według zasad wymiaru części
składkowej emerytury rolniczej.
-- 2 of 4 --
Ad 2. Czy Ministerstwo planuje inicjatywy ustawodawcze w celu zmiany przepisów
dotyczących obowiązku zbywania gospodarstwa rolnego przy przechodzeniu na
emeryturę?
W 2022 r. zmienione zostały przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników i
zrezygnowano z konieczności zaprzestawania prowadzenia działalności rolniczej
przez emerytowanych rolników. Dzięki czemu od 15 czerwca 2022 r. rolnicy, którzy
uzyskali prawo do emerytury rolniczej mogą kontynuować prowadzenie działalności
rolniczej w posiadanym gospodarstwie bez ryzyka zawieszenia części uzupełniającej
emerytury rolniczej.
Ad 3. Czy w resorcie prowadzone są prace lub analizy mające na celu poprawę
sytuacji finansowej tej grupy seniorów?
Obecnie w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie są prowadzone prace
zmierzające do zmiany zasad na jakich jest ustalane prawo do świadczeń emerytalno-
rentowych rolniczych.
Emerytury i renty rolnicze podlegają corocznej waloryzacji. Ponadto osoby
uprawnione do emerytur i rent w KRUS otrzymują wsparcie finansowe w postaci
dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego (tzw. 13 emerytury i 14 emerytury),
dodatku pielęgnacyjnego (osoby powyżej 75 roku życia lub osoby niezdolne do
samodzielnej egzystencji) oraz świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do
samodzielnej egzystencji, tak samo jak osoby uprawnione do emerytur i rent w
systemie powszechnym. Ponadto od świadczeń, których wysokość nie przekracza
2500 zł nie jest odprowadzany podatek.
Od lipca 2025 r. emerytom i rencistom będą wypłacane tzw. renty wdowie. Oznacza
to możliwość wypłaty odpowiednio: 100% renty rodzinnej oraz 15% „własnego”
świadczenia albo 100% „własnego” świadczenia oraz 15% renty rodzinnej.
Z wyrazami szacunku
Czesław Siekierski
Minister
$departament / biuro
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 4 --
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
(Dz.U. z 2025 r. poz. 197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
-- 4 of 4 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 26 maja 2025 r.
znak sprawy: DOS.zs.058.16.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 9614 posłanki Jolanty Zięby-Gzik
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację w sprawie sytuacji rolników dwuzawodowców
pobierających świadczenia emerytalne wyłącznie z KRUS, przedstawiam następujące
wyjaśnienia.
Ad 1. Jakie jest stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie
możliwości pobierania świadczeń z obu systemów przez rolników
dwuzawodowców?
Należy zwrócić uwagę, że inne reguły pobierania świadczeń emerytalnych w tzw.
zbiegu obowiązują osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 r., a inne urodzone po 31
grudnia 1948 r., co wynika z reformy powszechnego systemu emerytalnego,
wprowadzonej w 1999 r.
Zgodnie z podstawową zasadą określoną w art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia
1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (1), w razie zbiegu prawa do emerytury
lub renty przysługującej na podstawie ustawy z prawem do emerytury lub renty z
innego ubezpieczenia społecznego, uprawnionemu wypłaca się jedno wybrane przez
niego świadczenie z zaliczeniem do prawa i wysokości okresu podlegania
ubezpieczeniu społecznemu w drugim systemie ubezpieczenia społecznego.
-- 1 of 4 --
Z powyższego wynika, że dla osób urodzonych przed 1 stycznia 1949 r., których nie
objęła reforma powszechnego systemu emerytalnego w razie zbiegu prawa do
świadczeń emerytalnych i rentowych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz z
Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, do wypłaty przysługuje jedno wybrane
świadczenie.
W przypadku zaś osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. wprowadzono zasadę
całkowitej odrębności w zakresie części emerytalnej obu systemów ubezpieczeń
społecznych i jest to konsekwencja zmian w systemie powszechnym. Ubezpieczenie
emerytalne rolników nie zostało zreformowane w ten sam sposób i prawo do
emerytury rolniczej nadal jest uzależnione nie tylko od osiągnięcia wieku
emerytalnego, ale także od posiadania wymaganego co najmniej 25-letniego stażu
ubezpieczeniowego, przy czym prawo do emerytury rolniczej jest ustalane wyłącznie
na podstawie okresów opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
Zniesienie możliwości uzupełniania stażu rolniczego okresem ubezpieczenia w
powszechnym systemie ubezpieczeń społecznych, jest konsekwencją zmiany zasad
przyznawania emerytur z powszechnego systemu emerytalnego dla osób urodzonych
po 1948 r. To z kolei przyczyniło się do stworzenia możliwości pobierania przez te
osoby zarówno emerytury rolniczej jak i emerytury z systemu powszechnego, jeżeli
podlegały ubezpieczeniu w obu systemach.
Powyższe oznacza, że osoby ubezpieczone, urodzone po dniu 31 grudnia 1948 r.,
które w okresie aktywności zawodowej podlegały zarówno ubezpieczeniu
społecznemu rolników, jak i powszechnemu systemowi ubezpieczeń społecznych,
mogą nabyć prawo i korzystać z wypłaty obu świadczeń. Warunkiem jest jednak, aby
po osiągnięciu wieku emerytalnego osoby te w przypadku emerytury rolniczej mogły
wykazać się co najmniej 25 letnim okresem podlegania ubezpieczeniu społecznemu
rolników oraz odprowadzały składki w systemie powszechnym. Każda z instytucji
ubezpieczeniowych (Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasa Rolniczego
Ubezpieczenia Społecznego) przyznane świadczenie emerytalne wypłaca niezależnie.
Natomiast ubezpieczony, który posiada okresy opłacania składek na ubezpieczenie
społeczne rolników, w wymiarze krótszym niż 25 lat, może ubiegać się o emeryturę
powszechną zwiększoną o tzw. część rolną, ustalaną według zasad wymiaru części
składkowej emerytury rolniczej.
-- 2 of 4 --
Ad 2. Czy Ministerstwo planuje inicjatywy ustawodawcze w celu zmiany przepisów
dotyczących obowiązku zbywania gospodarstwa rolnego przy przechodzeniu na
emeryturę?
W 2022 r. zmienione zostały przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników i
zrezygnowano z konieczności zaprzestawania prowadzenia działalności rolniczej
przez emerytowanych rolników. Dzięki czemu od 15 czerwca 2022 r. rolnicy, którzy
uzyskali prawo do emerytury rolniczej mogą kontynuować prowadzenie działalności
rolniczej w posiadanym gospodarstwie bez ryzyka zawieszenia części uzupełniającej
emerytury rolniczej.
Ad 3. Czy w resorcie prowadzone są prace lub analizy mające na celu poprawę
sytuacji finansowej tej grupy seniorów?
Obecnie w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie są prowadzone prace
zmierzające do zmiany zasad na jakich jest ustalane prawo do świadczeń emerytalno-
rentowych rolniczych.
Emerytury i renty rolnicze podlegają corocznej waloryzacji. Ponadto osoby
uprawnione do emerytur i rent w KRUS otrzymują wsparcie finansowe w postaci
dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego (tzw. 13 emerytury i 14 emerytury),
dodatku pielęgnacyjnego (osoby powyżej 75 roku życia lub osoby niezdolne do
samodzielnej egzystencji) oraz świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do
samodzielnej egzystencji, tak samo jak osoby uprawnione do emerytur i rent w
systemie powszechnym. Ponadto od świadczeń, których wysokość nie przekracza
2500 zł nie jest odprowadzany podatek.
Od lipca 2025 r. emerytom i rencistom będą wypłacane tzw. renty wdowie. Oznacza
to możliwość wypłaty odpowiednio: 100% renty rodzinnej oraz 15% „własnego”
świadczenia albo 100% „własnego” świadczenia oraz 15% renty rodzinnej.
Z wyrazami szacunku
Czesław Siekierski
Minister
$departament / biuro
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 4 --
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
(Dz.U. z 2025 r. poz. 197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
-- 4 of 4 --