Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DNW-2.054.11.2025
Warszawa, 19 maja 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9456 posła na Sejm RP Pana Michała Kowalskiego, w sprawie
przypadków niszczenia zabytkowych budynków na przykładzie nastawni PKP Chojnic, poniżej
przedstawiam stanowisko do kwestii zawartej w wystąpieniu, a znajdującej w kompetencjach
ministra właściwego ds. transportu.
Celem zidentyfikowania problemu dotyczącego przedmiotowej nieruchomości, której własność
w interpelacji została przypisana PKP SA, Ministerstwo Infrastruktury poprosiło tę spółkę
o odniesienie do pytań i zarzutów zawartych w wystąpieniu.
Z przekazanego przez PKP SA stanowiska wynika, że wskazany w interpelacji obiekt nie
występuje w ewidencji Spółki jako nastawnia, ale jako budynek produkcyjny. Natomiast budynek
dworca został przekazany do Urzędu Miasta w 2016 r. i wszelkie pytania odnośnie tej
nieruchomości należy kierować do samorządu.
Wskazane w interpelacji banery zostały umieszczone jedynie tymczasowo na nieodnowionej
części i zostały już zdemontowane, zabezpieczone i znajdują się w budynku administracyjnym.
W lutym bieżącego roku PKP SA wystąpiły do Konserwatora Zabytków o pozwolenie na ponowne
zakrycie obiektu, jednak do tej pory Spółka nie otrzymała odpowiedzi na złożone pismo.
W najbliższym czasie zgłoszenie do Konserwatora zostanie ponowione na czasowe przykrycie,
które ma posłużyć jako przykład końcowej realizacji.
Z przekazanych przez PKP SA informacji wynika, że zasłonięcie elewacji zostało wykonane
w sposób nieinwazyjny, który wykorzystuje się w podobnych rozwiązaniach z udziałem starych
i nieodrestaurowanych budynkach. Zachowano przy tym najwyższą staranność i dbałość
o zabytek. Otwory wraz z metalowymi kołkami i linkami pozostały, gdyż planowane jest
ponowne zawieszenie banerów po uzyskaniu zgody od Konserwatora. Powyższa ingerencja nie
powoduje degradacji budynku.
W pozostałym zakresie pytań zawartych w interpelacji, właściwym do udzielenia odpowiedzi jest
minister właściwy ds. kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, w imieniu którego, zgodnie
z postanowieniami ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami,
zadania i kompetencje, w zakresie ochrony zabytków, wykonuje Generalny Konserwator
Zabytków.
Z poważaniem,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu

-- 1 of 1 --

Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 9456 posła Michała Kowalskiego z 24 kwietnia 2025 roku
w sprawie przypadków niszczenia zabytkowych budynków na przykładzie nastawni PKP
Chojnice, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Budynek nastawni, a konkretniej przyziemie nastawni kolejowej III, remizy strażackiej
i ekspedycji przesyłek, to część zespołu stacji kolejowej w Chojnicach, wpisanego do rejestru
zabytków województwa pomorskiego decyzją Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora
Zabytków (dalej: PWKZ) z 23 listopada 2017 r. pod nr. 1376. Następstwem powyższej
ochrony konserwatorskiej jest m.in. konieczność uzyskania w trybie art. 36 ust. 1 ustawy z
23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1292 ze
zm., dalej: u.o.z.o.z.) pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na wszelkie
działania przy zabytku, w tym również na umieszczenie na obiekcie banerów reklamowych
(art. 36 ust. 1 pkt 10 u.o.z.o.z.). Podkreślić w tym miejscu należy, że istotą postępowania
prowadzonego w trybie art. 36 ust. 1 u.o.z.o.z. jest ocena wpływu planowanej inwestycji na
chronione wartości obiektu bądź obszaru wpisanego do rejestru zabytków
i dopuszczalność tej inwestycji w kontekście trwałego zachowania tych wartości.
Departament Ochrony Zabytków MKiDN pismem z 29 marca 2025 r. zwrócił się do PWKZ
jako organu właściwego w sprawie z prośbą o informacje. PWKZ w odpowiedzi z 21 maja
2025 r. wyjaśnił, że nie wydał pozwolenia na czasowe umieszczenie banerów reklamowych
na przedmiotowym obiekcie. W kolejnej korespondencji z 11 czerwca 2025 r. poinformował,
że kontrola zabytku odbyła się 3 czerwca 2025 r.
Wskazana przez organ kontrola stanu zachowania obiektu to jedno z narzędzi nadzoru
konserwatorskiego określonego w rozdziale 4. u.o.z.o.z. Stosownie do art. 38 cytowanej
ustawy wojewódzki konserwator zabytków lub działający z jego upoważnienia pracownicy
wojewódzkiego urzędu ochrony zabytków prowadzą kontrolę przestrzegania i stosowania
przepisów dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. Czynności kontrolne
przeprowadza się w obecności kontrolowanej osoby fizycznej albo kierownika
kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub upoważnionej przez niego osoby z zachowaniem
przepisów o ochronie informacji niejawnych. Z czynności kontrolnych kontrolujący
sporządza protokół, którego jeden egzemplarz doręcza kontrolowanej osobie fizycznej
lub kierownikowi kontrolowanej jednostki organizacyjnej (art. 39 ust. 1 u.o.z.o.z.). Protokół
podpisują kontrolujący i kontrolowana osoba fizyczna albo kierownik kontrolowanej
jednostki organizacyjnej lub upoważniona przez niego osoba, którzy mogą wnieść
do protokołu umotywowane zastrzeżenia i uwagi (art. 39 ust. 3). Jak wynika z art. 40 ust. 1
u.o.z.o.z., na podstawie ustaleń wynikających z kontroli wojewódzki konserwator zabytków
może wydać zalecenia pokontrolne kontrolowanej osobie fizycznej lub kierownikowi
kontrolowanej jednostki organizacyjnej. Wojewódzki konserwator zabytków może odstąpić
od wydania zaleceń pokontrolnych i wydać decyzję, o której mowa w art. 43, art. 44 ust. 1,

-- 1 of 2 --

+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
art. 45 ust. 1, art. 46 ust. 1, art. 49 ust. 1 lub art. 50 ust. 1. Wyniki kontroli, określonej w art. 38
u.o.z.o.z., mogą zatem stanowić zarówno podstawę do sformułowania zaleceń
pokontrolnych, jak i do zastosowania władczych środków nadzoru konserwatorskiego
przyjmujących formę decyzji administracyjnych.
Podczas kontroli ustalono między innymi, że bez pozwolenia PWKZ na elewacji budynku za
pomocą wwierconych haków zamontowano linkę stalową do zawieszenia banneru. Haki
zostały zamocowane za pomocą kołków rozporowych wwierconych w cegłę – haki należy
zdemontować i wykonać naprawę cegły. Ponadto stwierdzono braki w orynnowaniu, które
powodują zamakanie ściany budynku i fundamentów, również rosnąca roślinność
bezpośrednio przy fundamentach powoduje ich degradację.
Wobec powyższych uchybień PWKZ pismem z 2 lipca 2025 r. wydał następujące zalecenie
pokontrolne:
1) usunięcie z elewacji budynku linki metalowej wraz z elementami do jej mocowania,
naprawę cegieł uszkodzonych wskutek wywiercenia otworów,
2) naprawienie orynnowania budynku wraz z odprowadzeniem wody opadowej poza
obręb fundamentów,
3) usunięcie roślinności w obrębie fundamentów budynku.
Jako termin wykonania powyższych prac wskazano 30 września 2025 r. PWKZ zobowiązał
się poinformować Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego o dalszych postępach
w sprawie.
Odnośnie do kar dla osób niszczących zabytki wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 118 ust. 1
u.o.z.o.z. kto bez pozwolenia umieszcza na zabytku wpisanym do rejestru urządzenie
techniczne, tablicę reklamową lub urządzenie reklamowe w rozumieniu art. 2 pkt 16b i 16c
ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, lub napis,
podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny. Z kolei karalność wykroczenia ustaje,
jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie,
karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu, o czym stanowi
art. 45 § 1 ustawy z 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 734 ze zm.).
Aktualnie PWKZ weryfikuje ten stan.
Jeśli zaś chodzi o działania podejmowane bezpośrednio przez Polskie Koleje Państwowe,
informuję, że jest to spółka nadzorowana przez Ministra Infrastruktury, w związku z czym
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie ma podstaw do zajmowania stanowiska w
sprawach jej dotyczących.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel

-- 2 of 2 --