Interpelacja nr 9448
Interpelacja w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym - zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym - zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą
Interpelacja nr 9448
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym - zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą
Zgłaszający: Czesław Hoc, Marek Gróbarczyk
Data wpływu: 21-04-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Niniejszym wskazujemy - naszym zdaniem - na niedozwolone i zbyt restrykcyjne oraz wysoce wybiórcze restrykcje KE w stosunku do Polski w aspekcie zakazu eksportu drobiu od 23 kwietnia br. Dotychczas tego typu decyzje nie były podejmowane wobec żadnego państwa członkowskiego. Należy odbierać ten zakaz jako ewidentny atak na polską branżę drobiarską. Co ważne, nie tylko atak na polską branżę drobiarską (zakłady wylęgu drobiu i producentów jaj), których produkty docierają dziś do ponad 60 krajów świata, ale także zamach na tysiące miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle przetwórczym, transporcie, produkcji pasz i logistyce, itp. Ponadto, uderzy także w bezpieczeństwo żywnościowe.
Elementem - być może zasadniczym - jest szczególny okres uderzenia w polski szeroko rozumiany przemysł drobiarski, infrastrukturę i handel międzynarodowy, a mianowicie - ożywione negocjacje KE z krajami Mercosur (Wspólnego Rynku Południa) i Ukrainą, czyli wypchnięciem Polski z unijnego rynku i zastąpieniem go produktami z krajów spoza UE. W praktyce, będzie to nieodwracalna (!) utrata rynków zbytu oraz międzynarodowych klientów!
Szanowny Panie Ministrze!
Stawką jest realne ryzyko upadku wielu gospodarstw i przedsiębiorstw, miliardy złotych strat dla polskiej gospodarki, nieodwracalna utrata międzynarodowych rynków zbytu, itd.
Dość wspomnieć, że Polska jest jednym z głównych producentów jaj w UE. Jak poinformowało w „Światowy Dzień Jaja” (co roku w drugi piątek października, w roku 2024 - w dn. 11 października) biuro prasowe Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w pierwszym półroczu 2024 roku z naszego kraju wyeksportowano jaja o wartości 226 mln euro!
Zatem, rozumiemy konieczność walki z zagrożeniem rozprzestrzeniania się wirusa HPAI (ang. Highly Pathogenic Avian Influenza), tj. wysoko patogennej grypy ptaków oraz ryzyka przenoszenia wirusa na drób, szczególnie w kontekście wiosennej migracji dzikich ptaków. Ale, Polska nie może być przysłowiowym „kozłem ofiarnym” unijnych - niejednokrotnie - niezrozumiałych i wybiórczych regulacji unijnej polityki, tym bardziej - jak wyżej wspominano - w okresie negocjacji z krajami Mercosur i Ukrainą.
Polska potrzebuje partnerskiego i równoprawnego, transparentnego i sprawiedliwego traktowania na zasadzie partnerskiego dialogu z poszanowaniem realiów gospodarczych i priorytetów, tym bardziej w czasie polskiej prezydencji w Radzie UE, której hasłem jest „Security, Europe!”, w tym - bezpieczeństwo żywnościowe!
Pytania:
1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawiło KE stanowczy protest wobec wybiórczego, mało transparentnego i niesprawiedliwego potraktowania Polski w kwestii praktycznego zamachu na polski przemysł drobiarski (w tym - zakłady wylęgu drobiu), producentów jaj i utratę tysiąca miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle przetwórczym, transporcie, produkcji pasz, itp.?
2. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oprotestowało i stanowczo podkreśliło szczególny okres owego zakazu KE w aspekcie aktualnego negocjowania umowy z krajami Mercosur i Ukrainą, co w praktyce doprowadzi do nieodwracalnego wypchnięcia Polski z międzynarodowego rynku szeroko rozumianego przemysłu drobiarskiego?
3. Czy prezydencja Polski w Radzie UE doprowadzi do takiej sytuacji w unijnej polityce, że polskie rolnictwo i jego przemysł będzie traktowany zgodnie z zasadą wspólnotową i regułą dialogu partnerskiego oraz transparentnej i sprawiedliwej współpracy?
4. W razie utrzymania dramatycznych aspektów zakazu KE eksportu przemysłu drobiarskiego (oraz ww. fatalnych konsekwencji) - jakiego rodzaju i w jakiej wysokości przewidziane są rekompensaty oraz z jakiego źródła będą pozyskane środki?
Interpelacja nr 9448
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym - zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą
Zgłaszający: Czesław Hoc, Marek Gróbarczyk
Data wpływu: 21-04-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Niniejszym wskazujemy - naszym zdaniem - na niedozwolone i zbyt restrykcyjne oraz wysoce wybiórcze restrykcje KE w stosunku do Polski w aspekcie zakazu eksportu drobiu od 23 kwietnia br. Dotychczas tego typu decyzje nie były podejmowane wobec żadnego państwa członkowskiego. Należy odbierać ten zakaz jako ewidentny atak na polską branżę drobiarską. Co ważne, nie tylko atak na polską branżę drobiarską (zakłady wylęgu drobiu i producentów jaj), których produkty docierają dziś do ponad 60 krajów świata, ale także zamach na tysiące miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle przetwórczym, transporcie, produkcji pasz i logistyce, itp. Ponadto, uderzy także w bezpieczeństwo żywnościowe.
Elementem - być może zasadniczym - jest szczególny okres uderzenia w polski szeroko rozumiany przemysł drobiarski, infrastrukturę i handel międzynarodowy, a mianowicie - ożywione negocjacje KE z krajami Mercosur (Wspólnego Rynku Południa) i Ukrainą, czyli wypchnięciem Polski z unijnego rynku i zastąpieniem go produktami z krajów spoza UE. W praktyce, będzie to nieodwracalna (!) utrata rynków zbytu oraz międzynarodowych klientów!
Szanowny Panie Ministrze!
Stawką jest realne ryzyko upadku wielu gospodarstw i przedsiębiorstw, miliardy złotych strat dla polskiej gospodarki, nieodwracalna utrata międzynarodowych rynków zbytu, itd.
Dość wspomnieć, że Polska jest jednym z głównych producentów jaj w UE. Jak poinformowało w „Światowy Dzień Jaja” (co roku w drugi piątek października, w roku 2024 - w dn. 11 października) biuro prasowe Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w pierwszym półroczu 2024 roku z naszego kraju wyeksportowano jaja o wartości 226 mln euro!
Zatem, rozumiemy konieczność walki z zagrożeniem rozprzestrzeniania się wirusa HPAI (ang. Highly Pathogenic Avian Influenza), tj. wysoko patogennej grypy ptaków oraz ryzyka przenoszenia wirusa na drób, szczególnie w kontekście wiosennej migracji dzikich ptaków. Ale, Polska nie może być przysłowiowym „kozłem ofiarnym” unijnych - niejednokrotnie - niezrozumiałych i wybiórczych regulacji unijnej polityki, tym bardziej - jak wyżej wspominano - w okresie negocjacji z krajami Mercosur i Ukrainą.
Polska potrzebuje partnerskiego i równoprawnego, transparentnego i sprawiedliwego traktowania na zasadzie partnerskiego dialogu z poszanowaniem realiów gospodarczych i priorytetów, tym bardziej w czasie polskiej prezydencji w Radzie UE, której hasłem jest „Security, Europe!”, w tym - bezpieczeństwo żywnościowe!
Pytania:
1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawiło KE stanowczy protest wobec wybiórczego, mało transparentnego i niesprawiedliwego potraktowania Polski w kwestii praktycznego zamachu na polski przemysł drobiarski (w tym - zakłady wylęgu drobiu), producentów jaj i utratę tysiąca miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle przetwórczym, transporcie, produkcji pasz, itp.?
2. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oprotestowało i stanowczo podkreśliło szczególny okres owego zakazu KE w aspekcie aktualnego negocjowania umowy z krajami Mercosur i Ukrainą, co w praktyce doprowadzi do nieodwracalnego wypchnięcia Polski z międzynarodowego rynku szeroko rozumianego przemysłu drobiarskiego?
3. Czy prezydencja Polski w Radzie UE doprowadzi do takiej sytuacji w unijnej polityce, że polskie rolnictwo i jego przemysł będzie traktowany zgodnie z zasadą wspólnotową i regułą dialogu partnerskiego oraz transparentnej i sprawiedliwej współpracy?
4. W razie utrzymania dramatycznych aspektów zakazu KE eksportu przemysłu drobiarskiego (oraz ww. fatalnych konsekwencji) - jakiego rodzaju i w jakiej wysokości przewidziane są rekompensaty oraz z jakiego źródła będą pozyskane środki?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
25%
Konkretność
75%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
2.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9339 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 16 maja 2025 r.
Znak sprawy: DŻW.zch.058.15.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 9448 w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla
polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym – zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj
w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów
Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko
patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko
rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE
umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 9448 Posłów na Sejm RP Panów Czesława Hoca i Marka
Gróbarczyka informuję, co następuje.
1) Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawiło KE stanowczy protest
wobec wybiórczego, mało transparentnego i niesprawiedliwego potraktowania Polski
w kwestii praktycznego zamachu na polski przemysł drobiarski (w tym - zakłady
wylęgu drobiu), producentów jaj i utratę tysiąca miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle
przetwórczym, transporcie, produkcji pasz, itp.?
2) Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oprotestowało i stanowczo podkreśliło
szczególny okres owego zakazu KE w aspekcie aktualnego negocjowania umowy z
krajami Mercosure i Ukrainą, co w praktyce doprowadzi do nieodwracalnego
wypchnięcia Polski z międzynarodowego rynku szeroko rozumianego przemysłu
drobiarskiego?
-- 1 of 5 --
4) W razie utrzymania dramatycznych aspektów zakazu KE eksportu przemysłu
drobiarskiego (oraz w/w fatalnych konsekwencji) - jakiego rodzaju i w jakiej wysokości
przewidziane są rekompensaty oraz z jakiego źródła będą pozyskane środki?
W Polsce stwierdzono 85 ognisk wysoce zjadliwej grypy ptaków (HPAI) u drobiu oraz
37 ognisk u ptaków dzikich1.
W ostatnich tygodniach w związku z trudną sytuacją epidemiologiczną dotyczącą grypy
ptaków w Polsce, w szczególności na terenie województw: wielkopolskiego,
mazowieckiego oraz warmińsko – mazurskiego, we współpracy z przedstawicielami
związków branżowych sektora drobiarskiego, przyjęto dodatkowe inicjatywy, które
zaowocowały uzgodnieniem z Komisją Europejską, że na określonych obszarach w tych
województwach wdrożone zostaną niezwłocznie dodatkowe środki krajowe
minimalizujące ryzyko rozprzestrzeniania się wirusa grypy i dalszego rozwlekania
choroby.
W wyniku tych działań osiągnięto kompromis w postaci wprowadzenia środków
krajowych i odstąpienia przez Komisję od przyjęcia restrykcyjnych środków unijnych.
Proces uzgodnień z Komisją Europejską był prowadzony początkowo na szczeblu
technicznym przez Głównego Lekarza Weterynarii. W proces uzgodnień z Komisją
Europejską zaangażował się też osobiście Pan Czesław Siekierski, Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów oraz Stałe Przedstawicielstwo RP przy
UE.
Negocjacje dotyczące rozszerzenia obszarów objętych ograniczeniami z powodu grypy
zakończono ostatecznie na ustaleniu trzech niezależnych klastrów w województwach:
warmińsko – mazurskim, mazowieckim oraz wielkopolskim.
Na tych obszarach wdrożone zostały krajowe środki w postaci m.in.:
a) wydłużenia do 14 dni czasu między wstawieniami drobiu połączonego z
dodatkową, urzędową kontrolą dezynfekcji,
b) obowiązku weryfikacji i zatwierdzenia planu bioasekuracji gospodarstwa
utrzymującego drób przez lekarza weterynarii,
c) cotygodniowego monitoringu stanu zdrowia ptaków,
d) dostosowania obsady w kurnikach do możliwości realizacji zasady „cały kurnik
1 stan na 8 maja 2025 r.
-- 2 of 5 --
pełny – cały kurnik pusty” oraz
e) zwiększenia poziomu bioasekuracji obsługi ferm drobiu.
Wdrażanie ww. rozwiązań jest aktualnie monitorowane, a rygorystyczne stosowanie się
hodowców drobiu do tych rozwiązań to element strategii wzmacniania oporności
sektora drobiowego na epizootie i podstawowy argument w negocjacjach z Komisją
Europejską.
Pragnę jednocześnie zaznaczyć, że interesy polskiego rolnictwa należą do priorytetów
działań Polski na forum UE. Umowa UE-Mercosur nie została jeszcze podpisana i jej
przyjęcie nie jest przesądzone. Komisja Europejska wciąż opracowuje pod względem
prawno-językowym skonsolidowany tekst umowy oraz przygotowuje formalny wniosek
o jej zatwierdzenie do Rady UE i Parlamentu Europejskiego. Zakończenie prac i
skierowanie przez KE takiego wniosku spodziewane jest nie wcześniej niż w drugiej
połowie roku. Wówczas każde z państw członkowskich ostatecznie określi swoje
stanowisko, które następnie będzie prezentowane w Radzie UE.
Przewidywania co do możliwego wzrostu importu mięsa drobiowego z Mercosuru w
scenariuszu wejścia w życie tej umowy należy ocenić jako uzasadnione. Wynika to z
przewidzianego umową ustanowienia przez UE dwóch bezcłowych kontyngentów
taryfowych na mięso drobiowe z Mercosuru: jednego na mięso drobiowe bez kości wraz
z przetworami oraz drugiego na mięso drobiowe z kością, stopniowo zwiększanych w
kolejnych latach do poziomu 90 tys. ton każdy (w sumie 180 tys. ton) po 6 latach od
wejścia w życie umowy. Proponowana wielkość koncesji taryfowych w dostępie do
rynku UE na mięso drobiowe to jeden z powodów poważnych zastrzeżeń MRiRW do
planów zawarcia umowy z Mercosurem. W związku z negatywnym stanowiskiem
resortu rolnictwa, Rada Ministrów przyjęła 26 listopada 2024 r. uchwałę wyrażającą
sprzeciw wobec dotychczasowych wyników negocjacji z Mercosurem w obszarze
rolnictwa.
Jeśli chodzi o relacje z Ukrainą, to wraz z wygaśnięciem 5 czerwca br. rozporządzenia
Rady UE i PE w sprawie autonomicznych środków handlowych dla Ukrainy (ATM) mają
zostać przywrócone bezcłowe kontyngenty taryfowe wynikające z Układu o
stowarzyszeniu UE-Ukraina. Tym samym mają być przywrócone również kontyngenty
na mięso drobiowe przywożone z Ukrainy stosowane przed wprowadzeniem
autonomicznych środków ATM w czerwcu 2022 r. Wówczas import mięsa drobiowego
z Ukrainy poza kwotami taryfowymi będzie podlegał unijnym stawkom konwencyjnym.
-- 3 of 5 --
Wielkości tych kontyngentów mogą ulec zwiększeniu ze względu na prowadzone
negocjacje na podstawie art. 29 Układu o stowarzyszeniu UE-Ukraina w sprawie
dalszego i wzajemnego pogłębienia liberalizacji handlu. Niemniej jednak nawet w
scenariuszu ich wzrostu będzie to wciąż lepsza sytuacja z punktu widzenia ochrony
celnej rynku UE niż okres obowiązywania ATM (od czerwca 2022 do wygaśnięcia 5
czerwca 2025 r.), w ramach których UE autonomicznie i jednostronnie zawiesiła cła na
towary ukraińskie. Polska przekazała do Komisji Europejskiej postulaty dotyczące
negocjacji na podstawie art. 29 Układu. Postulujemy uwzględnienie skutecznych
mechanizmów ochrony rynku (m.in. umiarkowany wzrost kontyngentów taryfowych w
dostępie do rynku UE), równych warunków konkurencji z produkcją rolną Ukrainy,
dalszego dostosowania ukraińskich standardów produkcji do przepisów UE, poprawy
warunków dostępu do rynku ukraińskiego. Po zakończeniu negocjacji KE przedstawi ich
wyniki do akceptacji Radzie UE. MRiRW oczekuje uwzględnienia zgłoszonych
postulatów.
Polska postuluje również ustanowienie funduszu rekompensującego rolnikom straty
spowodowane nadmiernym importem w rezultacie umów handlowych (nie tylko
ewentualnej umowy z Mercosur, ale również np. z Ukrainą).
3) Czy prezydencja Polski w Radzie UE doprowadzi do takiej sytuacji w unijnej polityce,
że polskie rolnictwo i jego przemysł będzie traktowany zgodnie z zasadą wspólnotową
i regułą dialogu partnerskiego oraz transparentnej i sprawiedliwej współpracy?
Interesy polskiego rolnictwa należą do priorytetów działań Polski na forum UE. W
okresie sprawowania prezydencji w Radzie UE prezentacja naszych krajowych
interesów na forum Rady podlega ograniczeniom ze względu na zasadę neutralności
prezydencji. Wykorzystujemy zatem inne dostępne możliwości realizacji tych interesów,
np. zgłaszając nasze postulaty na spotkaniach z partnerami unijnymi, gdzie nie
występujemy w charakterze prezydencji czy poprzez inicjowanie debat na forum UE w
określonych tematach. Przykładem są inicjowane przez polską prezydencję debaty na
forum Rady AGRIFISH dotyczące handlu międzynarodowego i stanu rozmów z
pozaunijnymi partnerami handlowymi. W debatach tych ministrowie rolnictwa z państw
członkowskich UE mają możliwość prezentacji swoich ocen (w tym zastrzeżeń)
dotyczących bieżących spraw, także relacji handlowych z Mercosurem czy Ukrainą, oraz
uzyskania wyjaśnień ze strony komisarza UE ds. rolnictwa. Takie dyskusje dają okazję do
prezentacji szerokiego zakresu poglądów, co sprzyja partnerskiemu dialogowi oraz
transparencji działań Komisji Europejskiej. Pierwsza debata nt. handlu
-- 4 of 5 --
międzynarodowego w czasie polskiej prezydencji odbyła się na styczniowym
posiedzeniu Rady AGRIFISH, kolejna planowana jest na posiedzeniu czerwcowym.
Przedstawiając powyższe pragnę zapewnić, że resort rolnictwa prowadzi systematyczne
działania mające na celu zapobieganie rozprzestrzenianiu się ognisk wysoce zjadliwej
grypy ptaków. Realizowane są także akcje i inicjatywy mające na celu ochronę polskiego
rolnictwa na arenie międzynarodowej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 16 maja 2025 r.
Znak sprawy: DŻW.zch.058.15.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 9448 w sprawie wysoce dramatycznych konsekwencji dla
polskiego przemysłu drobiarskiego (w tym – zakładów wylęgu drobiu) i producentów jaj
w aspekcie wprowadzenia przez KE zakazu eksportu drobiu z niektórych regionów
Polski z powodu ryzyka zagrożenia rozprzestrzenianiem się wirusa HPAI, tj. wysoko
patogennej grypy ptaków z uzasadnionym podejrzeniem celowego uderzenia w szeroko
rozumiany polski przemysł drobiarski i producentów jaj w kontekście negocjacji KE
umów handlowych z Mercosurem i Ukrainą.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 9448 Posłów na Sejm RP Panów Czesława Hoca i Marka
Gróbarczyka informuję, co następuje.
1) Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawiło KE stanowczy protest
wobec wybiórczego, mało transparentnego i niesprawiedliwego potraktowania Polski
w kwestii praktycznego zamachu na polski przemysł drobiarski (w tym - zakłady
wylęgu drobiu), producentów jaj i utratę tysiąca miejsc pracy w rolnictwie, przemyśle
przetwórczym, transporcie, produkcji pasz, itp.?
2) Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oprotestowało i stanowczo podkreśliło
szczególny okres owego zakazu KE w aspekcie aktualnego negocjowania umowy z
krajami Mercosure i Ukrainą, co w praktyce doprowadzi do nieodwracalnego
wypchnięcia Polski z międzynarodowego rynku szeroko rozumianego przemysłu
drobiarskiego?
-- 1 of 5 --
4) W razie utrzymania dramatycznych aspektów zakazu KE eksportu przemysłu
drobiarskiego (oraz w/w fatalnych konsekwencji) - jakiego rodzaju i w jakiej wysokości
przewidziane są rekompensaty oraz z jakiego źródła będą pozyskane środki?
W Polsce stwierdzono 85 ognisk wysoce zjadliwej grypy ptaków (HPAI) u drobiu oraz
37 ognisk u ptaków dzikich1.
W ostatnich tygodniach w związku z trudną sytuacją epidemiologiczną dotyczącą grypy
ptaków w Polsce, w szczególności na terenie województw: wielkopolskiego,
mazowieckiego oraz warmińsko – mazurskiego, we współpracy z przedstawicielami
związków branżowych sektora drobiarskiego, przyjęto dodatkowe inicjatywy, które
zaowocowały uzgodnieniem z Komisją Europejską, że na określonych obszarach w tych
województwach wdrożone zostaną niezwłocznie dodatkowe środki krajowe
minimalizujące ryzyko rozprzestrzeniania się wirusa grypy i dalszego rozwlekania
choroby.
W wyniku tych działań osiągnięto kompromis w postaci wprowadzenia środków
krajowych i odstąpienia przez Komisję od przyjęcia restrykcyjnych środków unijnych.
Proces uzgodnień z Komisją Europejską był prowadzony początkowo na szczeblu
technicznym przez Głównego Lekarza Weterynarii. W proces uzgodnień z Komisją
Europejską zaangażował się też osobiście Pan Czesław Siekierski, Minister Rolnictwa i
Rozwoju Wsi, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów oraz Stałe Przedstawicielstwo RP przy
UE.
Negocjacje dotyczące rozszerzenia obszarów objętych ograniczeniami z powodu grypy
zakończono ostatecznie na ustaleniu trzech niezależnych klastrów w województwach:
warmińsko – mazurskim, mazowieckim oraz wielkopolskim.
Na tych obszarach wdrożone zostały krajowe środki w postaci m.in.:
a) wydłużenia do 14 dni czasu między wstawieniami drobiu połączonego z
dodatkową, urzędową kontrolą dezynfekcji,
b) obowiązku weryfikacji i zatwierdzenia planu bioasekuracji gospodarstwa
utrzymującego drób przez lekarza weterynarii,
c) cotygodniowego monitoringu stanu zdrowia ptaków,
d) dostosowania obsady w kurnikach do możliwości realizacji zasady „cały kurnik
1 stan na 8 maja 2025 r.
-- 2 of 5 --
pełny – cały kurnik pusty” oraz
e) zwiększenia poziomu bioasekuracji obsługi ferm drobiu.
Wdrażanie ww. rozwiązań jest aktualnie monitorowane, a rygorystyczne stosowanie się
hodowców drobiu do tych rozwiązań to element strategii wzmacniania oporności
sektora drobiowego na epizootie i podstawowy argument w negocjacjach z Komisją
Europejską.
Pragnę jednocześnie zaznaczyć, że interesy polskiego rolnictwa należą do priorytetów
działań Polski na forum UE. Umowa UE-Mercosur nie została jeszcze podpisana i jej
przyjęcie nie jest przesądzone. Komisja Europejska wciąż opracowuje pod względem
prawno-językowym skonsolidowany tekst umowy oraz przygotowuje formalny wniosek
o jej zatwierdzenie do Rady UE i Parlamentu Europejskiego. Zakończenie prac i
skierowanie przez KE takiego wniosku spodziewane jest nie wcześniej niż w drugiej
połowie roku. Wówczas każde z państw członkowskich ostatecznie określi swoje
stanowisko, które następnie będzie prezentowane w Radzie UE.
Przewidywania co do możliwego wzrostu importu mięsa drobiowego z Mercosuru w
scenariuszu wejścia w życie tej umowy należy ocenić jako uzasadnione. Wynika to z
przewidzianego umową ustanowienia przez UE dwóch bezcłowych kontyngentów
taryfowych na mięso drobiowe z Mercosuru: jednego na mięso drobiowe bez kości wraz
z przetworami oraz drugiego na mięso drobiowe z kością, stopniowo zwiększanych w
kolejnych latach do poziomu 90 tys. ton każdy (w sumie 180 tys. ton) po 6 latach od
wejścia w życie umowy. Proponowana wielkość koncesji taryfowych w dostępie do
rynku UE na mięso drobiowe to jeden z powodów poważnych zastrzeżeń MRiRW do
planów zawarcia umowy z Mercosurem. W związku z negatywnym stanowiskiem
resortu rolnictwa, Rada Ministrów przyjęła 26 listopada 2024 r. uchwałę wyrażającą
sprzeciw wobec dotychczasowych wyników negocjacji z Mercosurem w obszarze
rolnictwa.
Jeśli chodzi o relacje z Ukrainą, to wraz z wygaśnięciem 5 czerwca br. rozporządzenia
Rady UE i PE w sprawie autonomicznych środków handlowych dla Ukrainy (ATM) mają
zostać przywrócone bezcłowe kontyngenty taryfowe wynikające z Układu o
stowarzyszeniu UE-Ukraina. Tym samym mają być przywrócone również kontyngenty
na mięso drobiowe przywożone z Ukrainy stosowane przed wprowadzeniem
autonomicznych środków ATM w czerwcu 2022 r. Wówczas import mięsa drobiowego
z Ukrainy poza kwotami taryfowymi będzie podlegał unijnym stawkom konwencyjnym.
-- 3 of 5 --
Wielkości tych kontyngentów mogą ulec zwiększeniu ze względu na prowadzone
negocjacje na podstawie art. 29 Układu o stowarzyszeniu UE-Ukraina w sprawie
dalszego i wzajemnego pogłębienia liberalizacji handlu. Niemniej jednak nawet w
scenariuszu ich wzrostu będzie to wciąż lepsza sytuacja z punktu widzenia ochrony
celnej rynku UE niż okres obowiązywania ATM (od czerwca 2022 do wygaśnięcia 5
czerwca 2025 r.), w ramach których UE autonomicznie i jednostronnie zawiesiła cła na
towary ukraińskie. Polska przekazała do Komisji Europejskiej postulaty dotyczące
negocjacji na podstawie art. 29 Układu. Postulujemy uwzględnienie skutecznych
mechanizmów ochrony rynku (m.in. umiarkowany wzrost kontyngentów taryfowych w
dostępie do rynku UE), równych warunków konkurencji z produkcją rolną Ukrainy,
dalszego dostosowania ukraińskich standardów produkcji do przepisów UE, poprawy
warunków dostępu do rynku ukraińskiego. Po zakończeniu negocjacji KE przedstawi ich
wyniki do akceptacji Radzie UE. MRiRW oczekuje uwzględnienia zgłoszonych
postulatów.
Polska postuluje również ustanowienie funduszu rekompensującego rolnikom straty
spowodowane nadmiernym importem w rezultacie umów handlowych (nie tylko
ewentualnej umowy z Mercosur, ale również np. z Ukrainą).
3) Czy prezydencja Polski w Radzie UE doprowadzi do takiej sytuacji w unijnej polityce,
że polskie rolnictwo i jego przemysł będzie traktowany zgodnie z zasadą wspólnotową
i regułą dialogu partnerskiego oraz transparentnej i sprawiedliwej współpracy?
Interesy polskiego rolnictwa należą do priorytetów działań Polski na forum UE. W
okresie sprawowania prezydencji w Radzie UE prezentacja naszych krajowych
interesów na forum Rady podlega ograniczeniom ze względu na zasadę neutralności
prezydencji. Wykorzystujemy zatem inne dostępne możliwości realizacji tych interesów,
np. zgłaszając nasze postulaty na spotkaniach z partnerami unijnymi, gdzie nie
występujemy w charakterze prezydencji czy poprzez inicjowanie debat na forum UE w
określonych tematach. Przykładem są inicjowane przez polską prezydencję debaty na
forum Rady AGRIFISH dotyczące handlu międzynarodowego i stanu rozmów z
pozaunijnymi partnerami handlowymi. W debatach tych ministrowie rolnictwa z państw
członkowskich UE mają możliwość prezentacji swoich ocen (w tym zastrzeżeń)
dotyczących bieżących spraw, także relacji handlowych z Mercosurem czy Ukrainą, oraz
uzyskania wyjaśnień ze strony komisarza UE ds. rolnictwa. Takie dyskusje dają okazję do
prezentacji szerokiego zakresu poglądów, co sprzyja partnerskiemu dialogowi oraz
transparencji działań Komisji Europejskiej. Pierwsza debata nt. handlu
-- 4 of 5 --
międzynarodowego w czasie polskiej prezydencji odbyła się na styczniowym
posiedzeniu Rady AGRIFISH, kolejna planowana jest na posiedzeniu czerwcowym.
Przedstawiając powyższe pragnę zapewnić, że resort rolnictwa prowadzi systematyczne
działania mające na celu zapobieganie rozprzestrzenianiu się ognisk wysoce zjadliwej
grypy ptaków. Realizowane są także akcje i inicjatywy mające na celu ochronę polskiego
rolnictwa na arenie międzynarodowej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --