Interpelacja nr 9393
Interpelacja w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu w szpitalu w Oleśnicy
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu w szpitalu w Oleśnicy
Interpelacja nr 9393
do ministra zdrowia
w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu w szpitalu w Oleśnicy
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 18-04-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację w sprawie przerwania ciąży w 36. tygodniu, przeprowadzonego w szpitalu w Oleśnicy. Zgodnie z informacjami medialnymi, w szpitalu powiatowym w Oleśnicy przeprowadzono zabieg przerwania ciąży w 36. tygodniu. Lekarka zastosowała metodę indukcji asystolii płodu, polegającą na podaniu chlorku potasu do serca płodu. Lekarka podkreśliła, że zabieg był zgodny z prawem i wynikał z przesłanek medycznych. W sprawie tej pojawiły się jednak kontrowersje i wątpliwości prawne.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje opracowanie i opublikowanie jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w zaawansowanym stadium, w szczególności po 24. tygodniu?
Czy w świetle obowiązujących przepisów prawa, dopuszczalne jest przeprowadzenie zabiegu przerwania ciąży w 36. tygodniu ciąży, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje przeprowadzenie kontroli w szpitalu w Oleśnicy oraz w innych placówkach, które udzielały świadczeń pacjentce, w celu wyjaśnienia okoliczności tego przypadku?
Czy w ocenie ministerstwa ten przypadek wskazuje na potrzebę nowelizacji obowiązujących przepisów w celu ich doprecyzowania - tak by wykluczyć ewentualne nadużycia lub sprzeczne interpretacje?
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Interpelacja nr 9393
do ministra zdrowia
w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu w szpitalu w Oleśnicy
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 18-04-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację w sprawie przerwania ciąży w 36. tygodniu, przeprowadzonego w szpitalu w Oleśnicy. Zgodnie z informacjami medialnymi, w szpitalu powiatowym w Oleśnicy przeprowadzono zabieg przerwania ciąży w 36. tygodniu. Lekarka zastosowała metodę indukcji asystolii płodu, polegającą na podaniu chlorku potasu do serca płodu. Lekarka podkreśliła, że zabieg był zgodny z prawem i wynikał z przesłanek medycznych. W sprawie tej pojawiły się jednak kontrowersje i wątpliwości prawne.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje opracowanie i opublikowanie jednoznacznych wytycznych dotyczących dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w zaawansowanym stadium, w szczególności po 24. tygodniu?
Czy w świetle obowiązujących przepisów prawa, dopuszczalne jest przeprowadzenie zabiegu przerwania ciąży w 36. tygodniu ciąży, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje przeprowadzenie kontroli w szpitalu w Oleśnicy oraz w innych placówkach, które udzielały świadczeń pacjentce, w celu wyjaśnienia okoliczności tego przypadku?
Czy w ocenie ministerstwa ten przypadek wskazuje na potrzebę nowelizacji obowiązujących przepisów w celu ich doprecyzowania - tak by wykluczyć ewentualne nadużycia lub sprzeczne interpretacje?
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
7.1 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5105 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RZP.050.8.2025.AB
Warszawa, 28 maja 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku!
Odpowiadając na interpelację nr 9393 Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
„w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących
dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu
w szpitalu w Oleśnicy”, uprzejmie przekazuję następujące informacje i wyjaśnienia.
Kwestia dopuszczalności przerywania ciąży została uregulowana przepisami ustawy z dnia
7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach
dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz. 1575) – zwanej dalej „ustawą
o planowaniu rodziny”. Zgodnie z art. 4a ust. 1 ww. ustawy przerwanie ciąży może być
dokonane przez lekarza w przypadku, gdy:
1) ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety ciężarnej (art. 4a ust. 1 pkt 1
ustawy o planowaniu rodziny);
2) zachodzi uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego
(art. 4a ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu rodziny).
Obecne brzmienie przywołanego powyżej przepisu wynika z opublikowania w Dzienniku
Ustaw z 2021 r. poz. 175 orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 22 października 2020 r.,
sygn. akt K 1/203, stwierdzającego, że art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu rodziny jest
niezgodny z art. 38 w związku z art. 30 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej.
Ustawa o planowaniu rodziny nie określa przy tym zamkniętego katalogu wskazań
do przerwania ciąży w przypadku, gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia
kobiety ciężarnej.
Ustawa o planowaniu rodziny nie precyzuje także pojęcia „zagrożenie”, pozostawiając
je do oceny lekarza działającego na podstawie aktualnej wiedzy medycznej.
Zgodnie z art. 4a ust. 5 ustawy o planowaniu rodziny zaistnienie takiej okoliczności
stwierdza inny lekarz niż dokonujący przerwania ciąży, chyba że ciąża zagraża
bezpośrednio życiu kobiety.
W rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 22 stycznia 1997 r.
w sprawie kwalifikacji zawodowych lekarzy, uprawniających do dokonania przerwania ciąży
oraz stwierdzania, że ciąża zagraża życiu lub zdrowiu kobiety lub wskazuje na duże
prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
choroby zagrażającej jego życiu 1) wskazano, że wystąpienie okoliczności wskazujących,
że ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety ciężarnej, stwierdza lekarz
posiadający tytuł specjalisty w zakresie medycyny właściwej ze względu na rodzaj choroby
kobiety ciężarnej.
Należy przy tym bowiem podkreślić, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r.
o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2024 r. poz. 1287, z późn. zm.) lekarz ma
obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej,
dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób,
zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.
Nie ulega wątpliwości, że obowiązujące przepisy regulujące dopuszczalność przerywania
ciąży wymagają zmiany, stąd też w Sejmie RP procedowane są trzy projekty ustaw
proponujące nowe rozwiązania w tej materii. Powyższe projekty to:
1) poselski projekt ustawy o bezpiecznym przerywaniu ciąży (druk 177);
2) poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu
ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (druk 223);
3) poselski projekt ustawy o świadomym rodzicielstwie (druk 224).
Procedowany jest również poselski projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny (druk
611), zakładający częściową dekryminalizację przerywania ciąży za zgodą kobiety.
Wymienione projekty są projektami poselskimi, ich treść i procedowanie jest uzależnione
od wyniku prac parlamentarnych oraz decyzji Prezydenta RP.
Jednocześnie, uprzejmie wyjaśniam, że w związku z informacjami medialnymi2) dotyczącymi
zastrzeżeń co do sposobu udzielania świadczeń zdrowotnych pacjentce w Centralnym
Szpitalu Klinicznym Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, u której zdiagnozowano wadę
płodu, zwróciłam się do Rzecznika Praw Pacjenta oraz Narodowego Funduszu Zdrowia
o niezwłoczne podjęcie działań, tj. przeprowadzenie odpowiednio postępowania
wyjaśniającego oraz kontrolnego. Zarówno Rzecznik Praw Pacjenta jak i Narodowy
Fundusz Zdrowia podjęli stosowne w zakresie swojej właściwości działania, które jeszcze
nie zostały zakończone.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
1) (Dz. U. poz. 49).
2) „Anita: Zamknęli mnie na oddziale psychiatrycznym. Miałam urodzić chore dziecko i oddać
je do badań”, red. Paulina Nodzyńska, Gazeta Wyborcza, 17.03.2025 r. - Aborcja. Anita: Zamknęli
mnie na oddziale psychiatrycznym. Miałam urodzić chore dziecko i oddać je do badań.
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
RZP.050.8.2025.AB
Warszawa, 28 maja 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku!
Odpowiadając na interpelację nr 9393 Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
„w sprawie opracowania i opublikowania jednoznacznych wytycznych dotyczących
dopuszczalności i procedur przerwania ciąży w związku z przerwaniem ciąży w 36. tygodniu
w szpitalu w Oleśnicy”, uprzejmie przekazuję następujące informacje i wyjaśnienia.
Kwestia dopuszczalności przerywania ciąży została uregulowana przepisami ustawy z dnia
7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach
dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz. 1575) – zwanej dalej „ustawą
o planowaniu rodziny”. Zgodnie z art. 4a ust. 1 ww. ustawy przerwanie ciąży może być
dokonane przez lekarza w przypadku, gdy:
1) ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety ciężarnej (art. 4a ust. 1 pkt 1
ustawy o planowaniu rodziny);
2) zachodzi uzasadnione podejrzenie, że ciąża powstała w wyniku czynu zabronionego
(art. 4a ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu rodziny).
Obecne brzmienie przywołanego powyżej przepisu wynika z opublikowania w Dzienniku
Ustaw z 2021 r. poz. 175 orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 22 października 2020 r.,
sygn. akt K 1/203, stwierdzającego, że art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu rodziny jest
niezgodny z art. 38 w związku z art. 30 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej.
Ustawa o planowaniu rodziny nie określa przy tym zamkniętego katalogu wskazań
do przerwania ciąży w przypadku, gdy ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia
kobiety ciężarnej.
Ustawa o planowaniu rodziny nie precyzuje także pojęcia „zagrożenie”, pozostawiając
je do oceny lekarza działającego na podstawie aktualnej wiedzy medycznej.
Zgodnie z art. 4a ust. 5 ustawy o planowaniu rodziny zaistnienie takiej okoliczności
stwierdza inny lekarz niż dokonujący przerwania ciąży, chyba że ciąża zagraża
bezpośrednio życiu kobiety.
W rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 22 stycznia 1997 r.
w sprawie kwalifikacji zawodowych lekarzy, uprawniających do dokonania przerwania ciąży
oraz stwierdzania, że ciąża zagraża życiu lub zdrowiu kobiety lub wskazuje na duże
prawdopodobieństwo ciężkiego i nieodwracalnego upośledzenia płodu albo nieuleczalnej
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
choroby zagrażającej jego życiu 1) wskazano, że wystąpienie okoliczności wskazujących,
że ciąża stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety ciężarnej, stwierdza lekarz
posiadający tytuł specjalisty w zakresie medycyny właściwej ze względu na rodzaj choroby
kobiety ciężarnej.
Należy przy tym bowiem podkreślić, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r.
o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. z 2024 r. poz. 1287, z późn. zm.) lekarz ma
obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej,
dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób,
zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.
Nie ulega wątpliwości, że obowiązujące przepisy regulujące dopuszczalność przerywania
ciąży wymagają zmiany, stąd też w Sejmie RP procedowane są trzy projekty ustaw
proponujące nowe rozwiązania w tej materii. Powyższe projekty to:
1) poselski projekt ustawy o bezpiecznym przerywaniu ciąży (druk 177);
2) poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu
ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (druk 223);
3) poselski projekt ustawy o świadomym rodzicielstwie (druk 224).
Procedowany jest również poselski projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny (druk
611), zakładający częściową dekryminalizację przerywania ciąży za zgodą kobiety.
Wymienione projekty są projektami poselskimi, ich treść i procedowanie jest uzależnione
od wyniku prac parlamentarnych oraz decyzji Prezydenta RP.
Jednocześnie, uprzejmie wyjaśniam, że w związku z informacjami medialnymi2) dotyczącymi
zastrzeżeń co do sposobu udzielania świadczeń zdrowotnych pacjentce w Centralnym
Szpitalu Klinicznym Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, u której zdiagnozowano wadę
płodu, zwróciłam się do Rzecznika Praw Pacjenta oraz Narodowego Funduszu Zdrowia
o niezwłoczne podjęcie działań, tj. przeprowadzenie odpowiednio postępowania
wyjaśniającego oraz kontrolnego. Zarówno Rzecznik Praw Pacjenta jak i Narodowy
Fundusz Zdrowia podjęli stosowne w zakresie swojej właściwości działania, które jeszcze
nie zostały zakończone.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
1) (Dz. U. poz. 49).
2) „Anita: Zamknęli mnie na oddziale psychiatrycznym. Miałam urodzić chore dziecko i oddać
je do badań”, red. Paulina Nodzyńska, Gazeta Wyborcza, 17.03.2025 r. - Aborcja. Anita: Zamknęli
mnie na oddziale psychiatrycznym. Miałam urodzić chore dziecko i oddać je do badań.
-- 2 of 2 --