Interpelacja w sprawie dostępu do świadczeń zdrowotnych w sanatoriach i poprawy systemu ich funkcjonowania
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9338
do ministra zdrowia
w sprawie dostępu do świadczeń zdrowotnych w sanatoriach i poprawy systemu ich funkcjonowania
Zgłaszający: Marek Matuszewski
Data wpływu: 16-04-2025
Zwracam się z interpelacją dotyczącą dostępu do świadczeń zdrowotnych oferowanych przez sanatoria, a także poprawy funkcjonowania tego systemu, który odgrywa istotną rolę w leczeniu oraz rehabilitacji osób wymagających specjalistycznej opieki. W Polsce sanatoria są jednym z podstawowych elementów systemu ochrony zdrowia, zapewniającym pacjentom możliwość rehabilitacji oraz leczenia chorób przewlekłych i ukierunkowanych na poprawę ogólnej kondycji zdrowotnej. Niestety, w ostatnich latach napotykają one na liczne problemy, w tym na długie kolejki do przyjęcia, niedostateczną dostępność niektórych usług, a także trudności w uzyskaniu skierowań na pobyty w takich placówkach.
W związku z powyższym chciałbym zadać następujące pytania:
Jakie działania Ministerstwo Zdrowia podejmuje w celu skrócenia czasu oczekiwania na rehabilitację sanatoryjną oraz poprawy dostępności sanatoriów w Polsce?
Czy planowane są zmiany w przepisach dotyczących skierowań do sanatoriów, które umożliwią szerszy dostęp pacjentom z różnych grup społecznych?
Jakie kroki są podejmowane w celu poprawy jakości usług oferowanych przez sanatoria, w tym zwiększenia liczby specjalistów i unowocześnienia infrastruktury?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie programów wsparcia finansowego dla osób, które nie mają wystarczających środków na pokrycie kosztów rehabilitacji w sanatoriach?
Zależy mi na tym, aby osoby wymagające leczenia w sanatoriach miały jak najłatwiejszy dostęp do wysokiej jakości usług zdrowotnych, a system ten był efektywny i dostępny dla jak najszerszej grupy obywateli.
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7428 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLD.050.16.2025.SR
Warszawa, 09 maja 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację z dnia 23 kwietnia 2025 r. (nr 9338), złożoną przez Pana Posła
Marka Matuszewskiego w sprawie dostępu do świadczeń zdrowotnych w sanatoriach
i poprawy systemu ich funkcjonowania, bardzo proszę o przyjęcie poniższego.
W systemie publicznego ubezpieczenia zdrowotnego świadczeniobiorcy mają ustawowe
prawo do gwarantowanych świadczeń opieki zdrowotnej, do których należą świadczenia
w rodzaju lecznictwo uzdrowiskowe. Każdy ubezpieczony, bez względu na to, jak wysoka jest
składka, którą płaci, ma prawo do równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych. Świadczenia w zakresie lecznictwa
uzdrowiskowego przysługują wszystkim ubezpieczonym na takich samych zasadach,
a warunkiem skorzystania z tej formy leczenia jest uzyskanie od lekarza ubezpieczenia
zdrowotnego skierowania na leczenie uzdrowiskowe/ rehabilitację uzdrowiskową, które
wymaga potwierdzenia przez oddział wojewódzki NFZ. Obowiązujące przepisy normują
jednolitą procedurę kwalifikowania i kierowania pacjentów do sanatoriów uzdrowiskowych,
nie różnicując ich pod względem wieku, czy wykonywania pracy, dlatego nie ma powodów
i podstaw do zmiany przepisów dotyczących skierowań do sanatoriów w celu umożliwienia
szerszego dostępu do przedmiotowych świadczeń pacjentom z różnych grup społecznych.
Wskazania wymaga, że Polska jest jednym z nielicznych krajów, w których pobyty lecznicze
w uzdrowiskach, po spełnieniu warunków określonych w przepisach prawa, są finansowane
lub współfinansowane ze środków publicznych. NFZ w całości pokrywa koszty opieki
medycznej i zabiegów ukierunkowanych na leczenie schorzenia będącego podstawą
skierowania pacjenta do uzdrowiska. Ponadto NFZ w pełni finansuje zakwaterowanie
i wyżywienie pacjenta odbywającego leczenie w szpitalu uzdrowiskowym oraz częściowo
finansuje zakwaterowanie i wyżywienie świadczeniobiorcy przebywającego na leczeniu w
sanatorium uzdrowiskowym, gdzie realizacja świadczeń odbywa się w warunkach mających
cechy pobytów hotelowych. Zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2024 poz.
146, z późn. zm.), świadczeniobiorca ponosi koszty przejazdu do/ z uzdrowiska oraz
częściową odpłatność za wyżywienie i zakwaterowanie w sanatorium uzdrowiskowym.
Należy mieć na uwadze, że decyzja o skorzystaniu z leczenia uzdrowiskowego – co należy
podkreślić stanowiącego formę leczenia uzupełniającego – ostatecznie należy do pacjenta,
który po przeanalizowaniu różnych aspektów dotyczących realizacji świadczeń lecznictwa
uzdrowiskowego, zarówno korzyści, jak i ewentualnych minusów pobytu w uzdrowisku
w ramach NFZ, powinien podjąć najwłaściwszą dla siebie decyzję.
Dodatkowo warto nadmienić, że osoby w trudnej sytuacji życiowej, spełniające kryteria
dochodowe wymienione w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. 2024
poz. 1283 ze zm.), mogą ubiegać się w ośrodkach pomocy społecznej o różne świadczenia,
także materialne, w tym o zasiłek celowy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej,
np. na pokrycie kosztów leczenia (również leczenia uzdrowiskowego). W szczególnie
uzasadnionych przypadkach, osobie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
może być przyznany zasiłek celowy specjalny. Resortem właściwym do udzielenia informacji
w przedmiotowym zakresie jest Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Pobyty lecznicze w sanatoriach i szpitalach uzdrowiskowych w ramach NFZ cieszą się
w naszym kraju ogromnym zainteresowaniem. W związku ze starzeniem się społeczeństwa
i szerzeniem chorób cywilizacyjnych, rosną potrzeby na leczenie uzdrowiskowe. Pomimo
zwiększania nakładów finansowych na lecznictwo uzdrowiskowe, liczba miejsc
zakontraktowanych przez oddziały wojewódzkie NFZ pozostaje niższa od liczby skierowań
wpływających do oddziałów, co niestety skutkuje koniecznością oczekiwania w kolejce na
realizację turnusu leczenia uzdrowiskowego.
W ostatnich latach jednym z priorytetów NFZ było skrócenie czasu oczekiwania na leczenie
uzdrowiskowe oraz wyrównanie go pomiędzy oddziałami. W związku z powyższym, z roku
na rok przeznaczano coraz większe środki finansowe na ten rodzaj świadczeń zdrowotnych.
W planie finansowanym NFZ nastąpił wyraźny wzrost środków na leczenie uzdrowiskowe:
z 810 498 000 zł w roku 2020 do 1 966 542 000 zł w roku 2025.
W ostatnich latach zwiększała się także globalna liczba zakontraktowanych przez NFZ
skierowań na leczenie uzdrowiskowe: z 406 259 skierowań w 2020 r. do 439 682 w 2025 r.
Podjęte przez NFZ działania z sukcesem doprowadziły do zmniejszenia liczby oczekujących
oraz skrócenia czasu oczekiwania na świadczenia leczenia uzdrowiskowego, który w żadnym
województwie nie przekracza aktualnie 12 miesięcy. W skali kraju przeciętny czas
oczekiwania na uzdrowiskowe leczenie sanatoryjne dorosłych wynosi obecnie ok. 9 miesięcy
i na przestrzeni ostatnich lat ulegał on sukcesywnemu skracaniu (czas oczekiwania
w miesiącach: 2020r.–27,2021 r.–18, 2022r.– 12, 2023 r. – 10, 2024 r. – 10 i 2025 r. – 9).
Mając na uwadze, że prowadzone działania przynoszą wymierne rezultaty, przyczyniając się
do zmniejszenia liczby osób oczekujących na leczenie uzdrowiskowe i skrócenia czasu
oczekiwania na potwierdzenie skierowania, resort zdrowia nie planuje obecnie
wprowadzenia nowych rozwiązań w funkcjonowaniu systemu lecznictwa uzdrowiskowego.
NFZ w dalszym ciągu będzie na bieżąco monitorował czas oczekiwania na leczenie
uzdrowiskowe oraz podejmował działania mające na celu jego wyrównanie pomiędzy
poszczególnymi województwami, w taki sposób, aby nie przekraczał on 12 miesięcy
w przypadku uzdrowiskowego leczenia sanatoryjnego dorosłych (z tej formy leczenia
korzysta najwięcej pacjentów i czas oczekiwania w minionych latach był najdłuższy).
Reasumując, świadczenia zdrowotne w rodzaju lecznictwo uzdrowiskowe są w pełni
zabezpieczone, tzn. zagwarantowane są środki finansowe i dostępność do przedmiotowych
świadczeń dla każdego świadczeniobiorcy posiadającego potwierdzone skierowanie. Mając
na uwadze, że obowiązkiem NFZ jest zapewnienie realizacji świadczenia każdemu
świadczeniobiorcy zakwalifikowanemu do leczenia uzdrowiskowego, przy jednoczesnym
uwzględnieniu istniejącej bazy noclegowej sanatoriów oraz zróżnicowanych możliwości
realizacji potrzeb inwestycyjnych przez podmioty uzdrowiskowe, jak i możliwości
finansowania świadczeń gwarantowanych ze środków publicznych, świadczeniobiorcy są
kierowani przez oddziały wojewódzkie NFZ do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego o
różnym standardzie, jednak spełniających normy zawarte w przepisach obowiązujących do
zawarcia umowy z NFZ na dany zakres świadczenia usług. Wyznaczone miejsce leczenia
uzdrowiskowego nie zawsze jest zgodne z oczekiwaniami pacjentów, jednak oddział
rozpatrując skierowania i przydzielając pacjentom sanatoria i szpitale uzdrowiskowe kieruje
się obiektywnymi przesłankami, które wynikają z przepisów prawa.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --