Interpelacja w sprawie sytuacji instruktorów terapii zajęciowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9278
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie sytuacji instruktorów terapii zajęciowej
Zgłaszający: Katarzyna Osos
Data wpływu: 15-04-2025
Szanowna Pani Minister!
Do mojego biura poselskiego zwrócili się pracownicy warsztatów terapii zajęciowej z prośbą o interwencję w sprawie ich sytuacji zawodowej. Jak wskazują, specyfika pracy w trudnych warunkach z osobami z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym i znacznym wymaga wielkiego oddania, zaangażowania, pokładów wrażliwości i cierpliwości. Instruktor terapii zajęciowej to dla podopiecznego nie tylko nauczyciel, ale także opiekun, mentor, przyjaciel i terapeuta. Polepszanie jakości i komfortu funkcjonowania osób z niepełnosprawnością jest jego celem i priorytetem, równocześnie wiąże się z wielką odpowiedzialnością i obciążeniem psychicznym.
W ślad za tym nie idzie jednak wynagrodzenie regulowane w sposób adekwatny do obowiązków i kompetencji, systemowe mechanizmy rozwoju czy jasno określona ścieżka kariery, co prowadzi do stagnacji zawodowej, spadku motywacji i satysfakcji z wykonywanej pracy. Zawód instruktora terapii zajęciowej jest zdaniem pracowników marginalizowany, bowiem jego przedstawiciele czują się pomijani w kwestii dodatków motywacyjnych, dofinansowań czy dodatkowych urlopów. Nie jest on nawet zakwalifikowany jako zawód w systemie opieki społecznej. Instruktorzy terapii zajęciowej chcieliby także uznania ich pracy za pracę o szczególnym charakterze, w której doświadczają ryzyka zwiększonego stresu, bowiem w codziennej pracy mają kontakt z osobami, które często wymagają intensywnego wsparcia, mogą wykazywać zachowania agresywne lub stanowić zagrożenie dla siebie, jak i otoczenia.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę Panią Minister o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jak Pani Minister ustosunkuje się do przedstawionej kwestii?
2. Czy ministerstwo zamierza podjąć działania dotyczące:
- sposobu wynagradzania instruktorów terapii zajęciowej, w tym podwyższenia wynagrodzeń i przyznania im dodatków motywacyjnych,
- wprowadzenia systemowych mechanizmów rozwoju dla instruktorów terapii zajęciowej,
- zakwalifikowania zawodu instruktora terapii zajęciowej jako zawodu w systemie opieki społecznej,
- uznania pracy instruktora terapii zajęciowej za pracę o szczególnym charakterze,
- przyznania dodatkowych dni urlopu dla instruktorów terapii zajęciowej?
Jeśli tak, które postulaty mogłyby zostać zrealizowane, w jaki sposób i kiedy? Jeśli zaś nie, dlaczego?
3. Jakie inne działania planuje podjąć ministerstwo, aby polepszyć sytuację zawodową instruktorów terapii zajęciowej?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Katarzyna Osos
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4409 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.200.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9278 Pani Posłanki Katarzyny Osos w sprawie sytuacji
instruktorów terapii zajęciowej, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
W latach 2020-2023 realizowany był projekt pn. „Aktywni niepełnosprawni – narzędzia
wsparcia samodzielności osób niepełnosprawnych”1, w ramach którego opracowano m.in.
Standardy funkcjonowania Warsztatów Terapii Zajęciowej2 (WTZ), mające przyczynić się do
podniesienia jakości działań realizowanych przez prowadzące je placówki.
Standardy wraz z projektami rozwiązań prawnych są aktualnie przedmiotem rozmów
i konsultacji z przedstawicielami środowiska Warsztatów Terapii Zajęciowej w ramach
Grupy roboczej ds. WTZ, która powstała w grudniu 2024 r. w ramach doraźnego Zespołu
problemowego do spraw aktywizacji zawodowej osób z niepełnosprawnościami3,
powołanego uchwałą Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób Niepełnosprawnych
z dnia 26 czerwca 2024 r.
Pierwsze spotkanie grupy odbyło się 28 stycznia 2025 r. w siedzibie Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS), a następne, już w formule zdalnej, w lutym i marcu
2025 r.
14 kwietnia br. w siedzibie MRPiPS miało miejsce kolejne spotkanie z grupą ds. WTZ.
W czasie jego trwania zaprezentowano wstępne propozycje zmian prawnych związanych
z wdrażaniem standardów funkcjonowania WTZ. Wśród nich znalazły się również
propozycje, których celem jest uregulowanie statusu instruktora terapii zajęciowej.
Propozycje przesłano do placówek prowadzących warsztaty, z informacją o możliwości
zgłaszania do nich uwag i propozycji zmian przepisów.
Zebrany materiał, w tym przesyłane do MRPiPS postulaty pracowników warsztatów terapii
zajęciowej, zostanie wykorzystany w pracach przygotowujących zmiany aktów prawnych,
regulujących funkcjonowanie warsztatów terapii zajęciowej. Także na etapie przedstawiania
tych propozycji będzie można, m.in. w ramach konsultacji publicznych, zgłaszać do nich
wszelkie uwagi.
1 Projekt był realizowany przez Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych w Ministerstwie
Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w partnerstwie z Państwowym Funduszem Rehabilitacji Osób
Niepełnosprawnych, Polskim Stowarzyszeniem na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną i Fundacją
im. Królowej Polski św. Jadwigi.
2 Standardy funkcjonowania WTZ, oprac.: A. Rąbel, I. Mikee, A. Gierej i in., Warszawa, październik 2023.
3 Zadaniem Zespołu jest m.in. wyznaczenie obszarów i kierunków zmian w systemie aktywizacji zawodowej osób
z niepełnosprawnościami, a także opracowanie propozycji rozwiązań prawnych i pozaprawnych, odpowiadających
na indywidualne potrzeby pracowników z niepełnosprawnościami i zatrudniających ich pracodawców i zgodnych
z Konwencją o prawach osób z niepełnosprawnościami.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W ostatnich latach kilkukrotnie zwiększano kwotę środków na dofinansowanie rocznego
pobytu jednego uczestnika w warsztacie terapii zajęciowej (z 14 796 zł w roku 2015 do
29 496 zł w 2023 r., a następnie do 33 696 zł w 2024 r.). Rozporządzeniem Rady Ministrów
z dnia 30 grudnia 2024 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie algorytmu przekazywania
środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych samorządom
wojewódzkim i powiatowym (Dz. U. poz. 1984) zwiększono kwotę dofinansowania kosztów
rocznego pobytu jednego uczestnika WTZ z 33 696 zł do poziomu 35 196 zł w 2025 r.
i w latach kolejnych (wzrost o 1 500 zł).
Aktualnie prowadzone są analizy w zakresie możliwości kolejnego podwyższenia kwot
dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
m.in. dla warsztatów terapii zajęciowej, przy uwzględnieniu konieczności realizacji innych
zadań wynikających z ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.)
i programów Rady Nadzorczej PFRON.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --