Interpelacja w sprawie stabilności cen energii i bezpieczeństwa transformacji energetycznej wobec globalnych napięć handlowych i zależności importowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9132
do ministra aktywów państwowych, ministra klimatu i środowiska, ministra rozwoju i technologii
w sprawie stabilności cen energii i bezpieczeństwa transformacji energetycznej wobec globalnych napięć handlowych i zależności importowych
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 09-04-2025
Szanowni Państwo Ministrowie,
transformacja energetyczna w Polsce nabiera tempa, jednak zachodzi w warunkach wyjątkowo trudnych – zarówno w kontekście krajowym (rosnące ceny energii i inwestycyjne opóźnienia), jak i międzynarodowym. Coraz bardziej odczuwalne są skutki wojny handlowej między USA a Chinami, wzrostu ceł na komponenty technologii OZE (m.in. panele fotowoltaiczne, magazyny energii, podzespoły do turbin wiatrowych), a także silnej zależności Europy od dostawców z Azji – w tym Chin, Wietnamu, Korei Południowej i Indii.
To stawia pod znakiem zapytania zarówno tempo transformacji, jak i jej bezpieczeństwo surowcowo-technologiczne, a co za tym idzie – koszt finalny dla obywateli i przedsiębiorców.
W związku z tym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie działania planuje rząd w celu zapewnienia stabilnych i przewidywalnych cen energii elektrycznej w dłuższej perspektywie, po wygaszeniu obecnych mechanizmów osłonowych?
Czy rząd analizuje wpływ rosnących ceł i barier handlowych (szczególnie USA-Chiny) na koszty importu komponentów OZE i ich dostępność na rynku polskim?
Czy prowadzone są działania mające na celu dywersyfikację dostaw i rozwój krajowego potencjału produkcji technologii energetycznych – np. paneli PV, falowników, baterii, turbin, systemów sterowania?
Czy rząd planuje utworzenie krajowych rezerw strategicznych komponentów energetycznych lub funduszu wspierającego lokalną produkcję i łańcuchy dostaw?
Jakie działania podejmuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska w celu wsparcia prosumentów, wspólnot energetycznych i samorządów w warunkach rosnących kosztów technologii i utrudnionego dostępu do urządzeń?
Czy planowane jest uruchomienie nowego programu wsparcia dla osób zagrożonych ubóstwem energetycznym, w tym dla mieszkańców budynków wielorodzinnych i obszarów wiejskich?
Zależność od azjatyckich komponentów i niestabilna sytuacja geopolityczna pokazują, jak ważna jest strategiczna suwerenność energetyczna Polski. Transformacja musi być nie tylko zielona i nowoczesna, ale także odporna na zewnętrzne szoki handlowe i surowcowe.
Z wyrazami szacunku Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Lewandowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 9 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (20)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
36807 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DZG-IV.400.2.2025.1
Warszawa, 24 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 9132 w sprawie stabilności cen energii i bezpieczeństwa
transformacji energetycznej wobec globalnych napięć handlowych i zależności
importowych
Szanowny Panie Marszałku,
w odniesieniu do interpelacji poselskiej nr 9132 z 10.04.2025 r., przedstawiam wyjaśnienia
w obszarze właściwości Ministerstwa Rozwoju i Technologii stanowiące odpowiedź na 2
pytanie ujęte w interpelacji.
(1) Czy prowadzone są działania mające na celu dywersyfikację dostaw i rozwój krajowego
potencjału produkcji technologii energetycznych – np. paneli PV, falowników, baterii,
turbin, systemów sterowania?
Na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 września 2023 r. w
sprawie udzielania pomocy publicznej na realizację projektów inwestycyjnych
o znaczeniu strategicznym dla przejścia na gospodarkę o zerowej emisji netto udzielane jest
wsparcie na inwestycje mające na celu pobudzenie i przyciągnięcie inwestycji
przemysłowych związanych z produkcją czystych technologii.
Program przewiduje pomoc publiczną dla przedsiębiorców, w formie dotacji celowych, dla
inwestycji w sektorach gospodarki, które są kluczowe dla przejścia na gospodarkę
o zerowej emisji netto. W ramach rozporządzenia TCTF możliwe jest uzyskanie wsparcia
na inwestycje mające na celu pobudzenie i przyciągnięcie inwestycji przemysłowych
związanych z produkcją czystych technologii w Europie, np. wytwarzanie baterii, paneli
słonecznych, turbin wiatrowych czy pomp ciepła.
Minister Rozwoju i Technologii może zawierać umowy o udzielenie dotacji
z przedsiębiorcami składającymi wnioski o jej udzielenie w ramach Programu do końca
2025 r. W ramach Programu inwestor może otrzymać maks. 350 mln euro dotacji na
swoją inwestycję.
Łącznie w ramach TCTF podpisane zostały z przedsiębiorcami 3 umowy, których wartość
pomocy wyniosła blisko 2,4 mln zł. W ramach przyznanego wsparcia przedsiębiorcy
zobowiązali się ponieść łączne koszty inwestycji w wysokości 10,8 mld zł oraz do
utworzenia 1450 nowych miejsc pracy, w tym 160 dla osób z wyższym wykształceniem.
Branża może również korzystać ze wsparcia w zakresie umiędzynaradawiania swojej
działalności. W lutym 2025 r. Rada Ministrów przyjęta dokument strategiczny Polityka
promocji gospodarczej Polski.
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Zaplanowane do 2030 r. działania będą skupiać się na:
zwiększeniu umiędzynarodowienia polskich przedsiębiorstw (w tym
zwiększenia liczby eksporterów i inwestorów zagranicznych, w szczególności
małych i średnich przedsiębiorstw – MŚP),
zwiększeniu udziału krajów pozaunijnych w polskim eksporcie i inwestycjach,
przy dalszym umacnianiu relacji gospodarczych z krajami Unii Europejskiej,
konsekwentnym przesuwaniu się Polski na wyższe poziomy w globalnych
łańcuchach wartości dodanej, w tym w szczególnie innowacyjnych branżach i
na kluczowych etapach wytwarzania,
zwiększeniu udziału wyrobów wysokoprzetworzonych i wyrobów wysokiej
techniki w polskim eksporcie, wzroście liczby i wartości inwestycji
zagranicznych realizowanych przez polskie firmy.
Niektóre z urządzeń produkowanych przez wytwórców aparatury OZE (np. kotły do
spalania biomasy) są ujęte w sektorze maszyn i urządzeń. Natomiast usługę „wykonywanie
pozostałych instalacji budowlanych, w których są pompy cieplne”, obejmuje sektor
zielonych technologii. Te kategorie znajdują się na liście 15 sektorów uznanych za
perspektywiczne.
W stosunku do tych sektorów wdrażane są działania wspierające i promujące eksport.
Eksporterzy z tych sektorów mogą liczyć na wsparcie dotacyjne, szkoleniowe,
informacyjne, a także na promocję swoich branż i firm (np. poprzez udział w targach).
Szczególną rolę w tym zakresie odgrywa Polska Agencja Inwestycji i Handlu S.A. (dalej:
PAIH), która wspiera analizę potencjału eksportowego firm, przygotowuje dedykowane
pakiety informacyjne (rynkowe, sektorowe) oraz listy kontaktów
do potencjalnych kontrahentów, pomaga weryfikować partnerów biznesowych.
Prowadzimy również działania na forum UE, angażując się w kształtowanie Wspólnej
Polityki Handlowej UE, w tym podejmowanie działań na rzecz eliminacji barier
w dostępie do rynków zagranicznych dla polskich firm, zapewnienie uwzględnienia
polskich interesów gospodarczych w umowach o wolnym handlu zawieranych przez UE
z krajami pozaunijnymi i umowach plurilateralnych zawieranych pod auspicjami Światowej
Organizacji Handlu (WTO), obronę rynku przed nieuczciwym importem
z krajów trzecich oraz wsparcie działań mających na celu promocję polskiej gospodarki na
rynkach światowych.
(2) Czy planowane jest uruchomienie nowego programu wsparcia dla osób zagrożonych
ubóstwem energetycznym, w tym dla mieszkańców budynków wielorodzinnych i
obszarów wiejskich?”.
MRiT w ramach prac nad Planem Społeczno-Klimatycznym (dalej: PSK) zgłosił do realizacji
nowy program dedykowany mikroprzedsiębiorstwom znajdującym się w trudnej sytuacji
w celu przeciwdziałania skutkom włączenia emisji gazów cieplarnianych z sektora
budynków i sektora transportu drogowego w zakres stosowania dyrektywy 2003/87/WE
(wdrożenie ETS2). Inwestycja skierowana będzie do mikroprzedsiębiorstw w trudnej
sytuacji i będzie polegać na wsparciu termomodernizacji budynków w celu podniesienia
ich efektywności energetycznej oraz wymianie wysokoemisyjnych źródeł ciepła lub
chłodzenia wykorzystujących paliwa kopalne na źródła bezemisyjne lub niskoemisyjne.
Przedsięwzięcie w ramach PSK jest tworzone w celu zapobiegania tzw. ubóstwu
energetycznemu oraz złagodzenia skutków wprowadzenia systemu ETS2, który zgodnie
z prognozami wpłynie na wzrost cen paliw kopalnych. Zakłada się, że realizacja programu
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
rozpocznie się na rok przed wejściem w życie systemu handlu uprawnieniami do emisji i
będzie on finansowany ze środków Społecznego Funduszu Klimatycznego. Projekt planu
społeczno-klimatycznego opracowuje minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego
w porozumieniu z właściwymi ministrami i we współpracy z zarządami województw oraz
partnerami społecznymi i gospodarczymi.
Ponadto MRiT nieustannie – od 1999 r. – koordynuje funkcjonujący program TERMO,
w ramach którego dostępne są różnorodne instrumenty wsparcia inwestycji polegające
na termomodernizacji, remontach oraz montażu instalacji odnawialnych źródeł energii
w budynkach – co do zasady – wielorodzinnych. Program ten realizowany jest na terenie
całego kraju, zarówno na obszarach miejskich, jak i wiejskich. Działania w programie
prowadzą m.in. do poprawy efektywności energetycznej budynków, obniżenia rachunków
za utrzymanie nieruchomości, dążąc do eliminacji zagrożenia ubóstwem energetycznym,
zmniejszenia zapotrzebowania na paliwa kopalne oraz poprawy estetyki i stanu
technicznego budynków. Dostępne w ramach programu TERMO narzędzia wsparcia
regulowane są przepisami ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu
termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków
(Dz. U. z 2024 r. poz. 1446 z późn. zm.).
Program TERMO zawiera instrumenty wsparcia finansowane ze środków Funduszu
Termomodernizacji i Remontów takie jak: premia termomodernizacyjna, remontowa i
kompensacyjna. Dodatkowo od 2020 r. dostępna jest zwiększona premia na inwestycje
realizowane w obrębie mieszkaniowego zasobu gmin (obecnie zmodyfikowana i udzielana
jako premia MZG). Ponadto wraz z możliwością wykorzystania środków z ogłoszonego
przez Komisję Europejską Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększenia Odporności,
Polska opracowała i przyjęła Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększenia Odporności (KPO),
który objął również działania z zakresu mieszkalnictwa. Jedno z takich działań, ujęte
w pkt B1.1.5. „Wymiana źródeł ciepła i poprawa efektywności energetycznej
w budynkach mieszkalnych”, przewidywało utworzenie dodatkowych instrumentów
wsparcia dla inwestycji służących poprawie efektywności energetycznej budynków
wielorodzinnych. W związku z tym działaniem wprowadzono trzy nowe instrumenty
wsparcia: grant termomodernizacyjny, grant MZG i grant OZE.
Od uruchomienia programu TERMO w 1999 r. do 31 marca 2025 r. zawnioskowano o
wsparcie termomodernizacji, remontów lub instalacji OZE w ponad 55 tys. budynków
mieszczących ok. 2 mln lokali mieszkalnych. Wysokość wsparcia wyniosła 3 719,5 mln
PLN, zaś wartość dofinansowanych inwestycji sięgnęła 20 107 mln PLN. Aktualności,
statystyki i szczegóły dotyczące oferowanych w ramach programu przedsięwzięć są
publikowane na stronie internetowej MRiT pod adresem:
https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/termo.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego
dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i
Technologii z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507
Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na
ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-68477-
29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor
Departamentu Zrównoważonej Gospodarki.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych,
a także przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować
z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając informację na skrzynkę:
iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO
tj. w celu wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na
podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o
wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w
związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. -
Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie
poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne
lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa
(np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z
MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest
Minister Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne,
dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do
realizacji celu ich przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały
one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają tego przepisy
ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.
U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu
decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do
organizacji międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują
Pani/Panu następujące prawa:
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art.
15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub
nieaktualne, zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje
Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego właściwego w
sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.179.2025
IK: 1102206
Warszawa, 24 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT9132 Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej
z dnia 10 kwietnia 2025 r., uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych
zwróciło się o stanowisko do nadzorowanych spółek.
Z przekazanych informacji wynika, że w większości nie notują one istotnych obrotów
z podmiotami ze Stanów Zjednoczonych oraz nie posiadają również istotnej ekspozycji
na ryzyko walutowe wobec USD. W związku z powyższym zdaniem spółek ewentualne
wprowadzenie ceł nie powinno mieć bezpośrednio istotnego wpływu na ich działalność.
Spółki uważają, że wprowadzenie ceł na kraje Unii Europejskiej (dalej: UE) prawdopodobnie
nie dotknie ich bezpośrednio, jednak może mieć wpływ na podwykonawców i partnerów,
którzy na rynku europejskim działają w branży energetycznej.
Niemniej jednak ograniczenie produkcji przemysłowej w Polsce wywołane nałożeniem
przez USA ceł na towary eksportowane z UE, wg spółek, może wpłynąć na spadek
zapotrzebowania na energię elektryczną w Krajowym Systemie Energetycznym, a tym
samym pośrednio negatywnie wpłynąć na przychody ze sprzedaży energii elektrycznej
uzyskiwane przez wchodzące w skład grup kapitałowych spółki wytwórcze. W tym
przypadku trudno szacować skalę tego wpływu, choć można przypuszczać, że nie będzie
on znaczący.
Dodatkowo spółki wskazały, że Polska eksportuje benzyny surowe do USA. Potencjalne
wprowadzenie dodatkowych ceł importowych przez USA mogłoby wpłynąć na obniżenie
konkurencyjności tych produktów na rynku amerykańskim, powodując konieczność
szukania innych rynków zbytu. To mogłoby prowadzić do spadku marżowości i wzrostu
kosztów logistycznych. Ponadto zwrócono uwagę na importowane, znaczące ilości diesla
z USA. Potencjalne retorsje UE na import paliw do Europy mogłyby zakłócić ten kierunek
i spowodować wzrost cen diesla na europejskich rynkach.
Spółki podkreślały również, że istotnym jest fakt, iż Polska importuje zarówno gaz ziemny
jak i ropę z USA. Jeżeli USA zdecydowałoby się wprowadzić cła eksportowe na LNG lub
ropę naftową, lub UE w ramach retorsji wprowadziłaby cła importowe na te surowce, koszty
ich importu by wzrosły. Mogłoby to wpłynąć na marże operacyjne i zwiększyć zawirowania
na europejskich rynkach energii. Biorąc jednak pod uwagę dążenie Prezydenta Donalda
Trumpa do zwiększenia sprzedaży amerykańskich węglowodorów, takie cła exportowe
można uznać za mało prawdopodobne.
Zdaniem spółek w przypadku wprowadzenia ceł na technologie i urządzenia z USA
(np. instalacje do przetwórstwa ropy, automatyzacja procesów rafineryjnych), mogłyby one
napotkać wyższe koszty inwestycyjne. Mogłoby to wymusić ograniczenie lub opóźnienie
projektów modernizacyjnych i rozwojowych.
Dodatkowo spółki zwróciły uwagę na fakt, że 2 kwietnia 2025 r. USA ogłosiło dodatkowe
10% cła na wszystkie importowane produkty z Chin, podnosząc jego wartość do 34%. Przy
-- 1 of 2 --
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
czym w branży samochodowej Chiny już w 2024 roku zderzyły się z czterokrotnym
podniesieniem ceł na import samochodów elektrycznych (do poziomu 100%), pozostawiając
stawki obejmujące samochody spalinowe na poziomie 25%. Chiny dążąc do ominięcia barier
będą poszukiwać nowych rynków zbytu dla produktów, które straciły konkurencyjność na
rynku amerykańskim.
Nowe bariery, wg spółek niosą ryzyko zintensyfikowanego importu produktów z Chin do
UE, co może silnie uderzyć w lokalnych producentów. Reakcja UE może iść w kierunku
ochrony własnego rynku – np. przez podniesienie ceł na produkty z Chin.
Spółki podkreślają, że wprowadzenie ceł osłabi europejski przemysł motoryzacyjny,
w którym Polska jest kluczowym elementem łańcucha dostaw. Może również spowodować
zmniejszenie popytu na samochody niemieckich, czy francuskich koncernów, dla których
Polska jest jednym z kluczowych partnerów.
Według spółek nałożenie 25% ceł na pojazdy i kluczowe komponenty to gospodarcze
trzęsienie ziemi dla polskich dostawców komponentów. Ponad 250 dostawców
komponentów motoryzacyjnych zlokalizowanych w Polsce odczuje nowe cła –
produkowane w UE części, montowane w samochodach sprzedawanych później w Stanach
Zjednoczonych, nagle staną się znacznie droższe.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1102206.4023765.3200208
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DSA-WEK.050.9.2025.ŁW
3750076.14947582.12073884
Warszawa, 30-04-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr K10INT9132 Posłanki Olgi Ewy Semaniuk-Patkowskiej w
sprawie stabilności cen energii i bezpieczeństwa transformacji energetycznej wobec
globalnych napięć handlowych i zależności importowych, przekazuję informacje w zakresie
właściwości Ministra Klimatu i Środowiska.
Ad 1) Jakie działania planuje rząd w celu zapewnienia stabilnych i przewidywalnych cen
energii elektrycznej w dłuższej perspektywie, po wygaszeniu obecnych mechanizmów
osłonowych?
Ad 6) Czy planowane jest uruchomienie nowego programu wsparcia dla osób zagrożonych
ubóstwem energetycznym, w tym dla mieszkańców budynków wielorodzinnych
i obszarów wiejskich?
Rząd podejmuje szereg działań mających na celu zapewnienie stabilnych i przewidywalnych
cen energii elektrycznej w dłuższej perspektywie, szczególnie po wygaszeniu obecnych
mechanizmów osłonowych. W ujęciu strategicznym istotnym narzędziem w tym zakresie
jest aktualizacja Krajowego Planu na rzecz Energii i Klimatu (aKPEiK), która zawiera kierunki
polityki energetycznej Państwa, w tym działania służące zwiększeniu bezpieczeństwa
energetycznego, rozwoju odnawialnych źródeł energii, modernizacji infrastruktury,
wspierania efektywności energetycznej, redukcji ubóstwa energetycznego i
transportowego oraz w szerszym kontekście – wzmacniania konkurencyjności krajowej
gospodarki.
Zapraszamy do zapoznania się z aKPEiK na stronie
https://www.gov.pl/web/klimat/projekt-krajowego-planu-w-dziedzinie-energii-i-klimatu-
do-2030-r--wersja-do-konsultacji-publicznych-z-102024-r, która szczegółowo
przedstawia planowane reformy i inwestycje, mające na celu budowę nowoczesnego,
stabilnego i konkurencyjnego systemu energetycznego, służącego obywatelom
i gospodarce.
Minister Klimatu i Środowiska na bieżąco monitoruje poziom ubóstwa energetycznego w
kraju, a tym samym dostosowuje programy wsparcia do bieżącej sytuacji. W zakresie
długoterminowego wsparcia warto wskazać, że MKiŚ uczestniczy w pracach nad
Społecznym Funduszem Klimatycznym (dalej: SFK) i jego Planem, nadzorowanym przez
-- 1 of 6 --
Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, gdzie jednym z komponentów jest mechanizm
bezpośredniego finansowego wsparcia mniej zamożnych osób, w tym odbiorców
dotkniętych ubóstwem energetycznym. SFK jest jednym z pierwszych dokumentów,
w którym rozpatruje się ubóstwo energetyczne jako jeden z elementów wpisujących się
w zjawisko ubóstwa społecznego zabezpieczanego przez kompleksowy zestaw działań
i narzędzi polityki społecznej w Polsce. Wsparcie długoterminowe w zakresie komponentu
bezpośredniego wsparcia dochodów ma realizować Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej. MKiŚ wyraził gotowość do wsparcia merytorycznego ministra do spraw
zabezpieczenia społecznego w przygotowaniu tego programu.
W ramach regulacji rynków energii elektrycznej Ministerstwo Klimatu i Środowiska
na bieżąco monitoruje poziom ubóstwa energetycznego oraz warunki funkcjonowania osób
dotkniętych tym zjawiskiem. Działania resortu koncentrują się na równoważeniu pozycji
odbiorców końcowych, w tym odbiorców w gospodarstwach domowych narażonych
na ubóstwo energetyczne oraz sprzedawców energii elektrycznej. Tworzenie przyjaznego
otoczenia prawnego poprzez tworzenie nowych instrumentów prawnych ma na celu
nie tylko wzmocnienie pozycji odbiorców, ale także ich aktywizowanie oraz dostęp
do informacji i edukacji.
Obecnie w MKiŚ trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy – Prawo
energetyczne oraz niektórych innych ustaw (UC 84), implementującym do polskiego
prawodawstwa dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1711 z dnia 13
czerwca 2024 r. zmieniająca dyrektywy (UE) 2018/2001 i (UE) 2019/944 w odniesieniu
do poprawy struktury unijnego rynku energii elektrycznej (dalej: dyrektywa EMD).
W proponowanych przepisach wprowadza się przede wszystkim uzupełnienie istniejących
już regulacji wzmacniających pozycję odbiorców ubogich energetycznie. W projekcie, w art.
5ga ustawy – Prawo energetyczne, przewidziano m.in. rozszerzenie możliwości skorzystania
takich odbiorców z programu wsparcia wobec zaległych i bieżących należności za energię
elektryczną lub świadczone usługi. We wniosku do przedsiębiorstwa energetycznego
odbiorca dotknięty ubóstwem energetycznym może zaproponować preferowaną przez
siebie formę wsparcia, którą przewiduje art. 5ga ust. 3. Sprzedawca energii jest obowiązany
do rozpatrzenia wniosku o zastosowanie programu wsparcia w terminie 21 dni od dnia
otrzymania tego wniosku i do poinformowania odbiorcy o zastosowanym rozwiązaniu.
Obecnie obowiązujące przepisy, w szczególności w art. 6a-6g ustawy– Prawo energetyczne,
kompleksowo regulują procedurę wstrzymania dostaw energii elektrycznej do odbiorcy
energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, w tym do odbiorcy wrażliwego. Przepisy
te nie wprowadzają jednak odrębnych mechanizmów w zakresie wstrzymania dostaw
energii elektrycznej względem odbiorców dotkniętych ubóstwem energetycznym. Przepisy
unijne dopuszczają w tym zakresie zastosowanie różnych instrumentów prawnych,
poczynając od promowania dobrowolnych kodeksów w zakresie zapobiegania przypadkom
zalegania przez odbiorców z płatnościami i zarządzania takimi przypadkami, promowania
edukacji i uświadamiania odbiorców w zakresie ich praw dotyczących zarządzania
zadłużeniem, ułatwiania i zachęcania do przekazywania odczytów liczników co trzy miesiące
lub, w stosownych przypadkach, w krótszych okresach rozliczeniowych, kończąc
na właściwych, ze względu na szczególną sytuację danego państwa członkowskiego,
mechanizmach finansowania, bonów i dotacji w celu wspierania płatności rachunków.
Ten ostatni mechanizm został w pełni zrealizowany w Polsce dzięki przyjęciu ustaw
mających na celu wsparcie odbiorców końcowych energii elektrycznej. W procedowanym
projekcie dodatkowo planuje się uzupełnić ustawę o nowy art. 6h, który będzie obligował
sprzedawców oraz dystrybutorów energii elektrycznej do udostępniania na swoich
portalach informacji dotyczycących zużycia tej energii przez odbiorców, przygotowanego
przez przedsiębiorstwa kodeksu dobrych praktyk, a także do promowania racjonalnego
i oszczędnego zużycie energii elektrycznej przez odbiorcę końcowego. W projekcie ustawy
-- 2 of 6 --
UC 84 została również zaproponowana zmiana do definicji ubóstwa energetycznego
na podstawie art. 2 pkt 52 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1791
z dnia 13 września 2023 r. w sprawie efektywności energetycznej oraz zmieniającej
rozporządzenie (UE) 2023/955, do którego odsyła dyrektywa EMD. Zgodnie z tym
przepisem ubóstwo energetyczne oznacza brak dostępu gospodarstwa domowego
do podstawowych usług energetycznych, w przypadku gdy takie usługi zapewniają
podstawowe poziomy i godziwe standardy życia i zdrowia, w tym do odpowiedniego
ogrzewania, ciepłej wody, chłodzenia, oświetlenia i energii do zasilania urządzeń,
w odpowiednim kontekście krajowym, obowiązującej krajowej polityce społecznej i innych
odpowiednich politykach krajowych, który to brak dostępu jest spowodowany połączeniem
różnych czynników, w tym co najmniej zbyt wysokimi cenami, niedostatecznym dochodem
do dyspozycji, wysokimi wydatkami na energię oraz niską efektywnością energetyczną
budynków mieszkalnych. Przytoczona definicja ubóstwa energetycznego jest więc,
co do zasady, zaimplementowana do polskiego porządku prawnego w art. 5gb ustawy –
Prawo energetyczne, jednak w związku z obowiązkiem wdrożenia dyrektywy 2024/1711
należało ją doprecyzować, dodając do niej przesłankę wysokich cen różnych nośników
energii jako czynnik mający wpływ do ubóstwa energetycznego.
Przewiduje się, że regulacje projektu UC 84 wejdą w życie pod koniec 2025 roku. Obecnie
trwa analiza zgłoszonych podczas konsultacji publicznych uwag.
Ad 2) Czy rząd analizuje wpływ rosnących ceł i barier handlowych (szczególnie USA–Chiny)
na koszty importu komponentów OZE i ich dostępność na rynku polskim?
Rząd monitoruje i analizuje wpływ rosnących ceł i barier handlowych na koszty importu
komponentów wykorzystywanych w odnawialnych źródłach energii oraz ich dostępność
na polskim rynku. Działania te są prowadzone zarówno na poziomie krajowym, jak i we
współpracy z instytucjami unijnymi. Rząd we współpracy z instytucjami branżowymi
i przedsiębiorcami sektora OZE, prowadzi analizy ryzyka związanego z ograniczeniami
handlowymi oraz rozważa działania mające na celu dywersyfikację źródeł importu
i zwiększenie krajowej produkcji niektórych komponentów, by wzmocnić bezpieczeństwo
dostaw i stabilność rozwoju sektora OZE.
Ad 3) Czy prowadzone są działania mające na celu dywersyfikację dostaw i rozwój
krajowego potencjału produkcji technologii energetycznych – np. paneli PV, falowników,
baterii, turbin, systemów sterowania?
W Polsce obowiązuje zasada wolnego rynku, co oznacza, że każdy podmiot ma prawo
do swobodnego wyboru dostawców i technologii w tym również w obszarze energetyki.
Jednocześnie dostrzegamy strategiczne znaczenie dywersyfikacji dostaw oraz rozwoju
krajowego potencjału produkcyjnego w zakresie nowoczesnych technologii
energetycznych, takich jak panele fotowoltaiczne, falowniki, baterii, turbiny czy systemy
sterowania.
MKiŚ podejmuje działania mające na celu wzmacnianie krajowej produkcji tych elementów,
wspierając rozwój przemysłu technologii odnawialnych w Polsce. Staramy się aby jak
największa część łańcucha wartości – od badań i rozwoju, przez produkcję, aż po wdrożenie
– odbywało się w kraju. W ten sposób zwiększamy niezależność energetyczną, tworzymy
miejsca pracy i wspieramy innowacyjność rodzimej gospodarki, zachowując jednocześnie
konkurencyjność i otwartość na współpracę międzynarodową.
Ad 4) Czy rząd planuje utworzenie krajowych rezerw strategicznych komponentów
energetycznych lub funduszu wspierającego lokalną produkcję i łańcuchy dostaw?
-- 3 of 6 --
Rząd monitoruje wpływ globalnych uwarunkowań handlowych na sektor odnawialnych
źródeł energii, w szczególności w zakresie dostępności oraz kosztów importu komponentów
wykorzystywanych w instalacjach OZE. Z uwagi na rosnące znaczenie tego sektora
w transformacji energetycznej kraju, kwestia stabilności dostaw i przewidywalności
kosztów pozostaje przedmiotem stałej analizy. W obecnych uwarunkowaniach MKiŚ nie
planuje utworzenia krajowych rezerw strategicznych komponentów energetycznych,
niemniej nie można powyższego wykluczyć w przyszłości. W ramach działań strategicznych
rząd wspiera rozwój krajowych łańcuchów dostaw oraz dywersyfikację źródeł pozyskiwania
technologii. Działania te mają charakter długofalowy i są elementem strategii wspierającej
rozwój nowoczesnej, niskoemisyjnej gospodarki.
Ad 5) Jakie działania podejmuje Ministerstwo Klimatu w celu wsparcia prosumentów,
wspólnot energetycznych i samorządów w warunkach rosnących kosztów technologii
i utrudnionego dostępu do urządzeń?
Priorytetem Ministerstwa Klimatu i Środowiska jest zapewnienie odpowiednich warunków
do zwiększenia wykorzystania potencjału odnawialnych źródeł energii, w tym poprzez
produkcję energii w instalacjach OZE przez osoby prywatne, jednostki samorządu
terytorialnego i przedsiębiorców, będących prosumentami energii odnawialnej i/ lub
członkami społeczności energetycznych.
Mając na uwadze powyższe Ministerstwo Klimatu i Środowiska wspiera rozwój energetyki
prosumenckiej i społeczności energetycznych w Polsce w ramach poniższych programów,
w tym realizowanych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Wsparcie dla prosumentów
Program „Mój Prąd” – oferta wsparcia, dostępna w ramach szóstej edycji programu ma na
celu popularyzację i wspieranie inwestycji w instalacje fotowoltaiczne przez osoby fizyczne.
Uczestnicy tej edycji programu mogą otrzymać wsparcie finansowe w formie dotacji na
zakup i montaż paneli fotowoltaicznych, magazynów energii elektrycznej oraz magazynów
ciepła. Wysokość wsparcia zależy od rodzaju urządzeń zgłoszonych do dofinansowania,
całkowitego poziomu kosztów kwalifikowanych poniesionych przez inwestora
i maksymalnego progu dotacji wynikającego z tej edycji programu. W przypadku
mikroinstalacji fotowoltaicznych zgłoszonych do przyłączenia do sieci elektroenergetycznej
od dnia 1 sierpnia 2024 r. obowiązkowy jest montaż magazynu energii elektrycznej.
Budżet na realizację celu programu Mój Prąd wynosi do 1 850 000 000 zł.
Program „Agroenergia” - celem programu jest zwiększenie produkcji energii ze źródeł
odnawialnych w sektorze rolniczym. Rodzajami dofinansowywanych przedsięwzięć są:
instalacja fotowoltaiczna, wiatrowa (w tym turbiny pionowe) i pompy ciepła o mocy
zainstalowanej powyżej 10 kW i nie większej niż 50 kW, w tym także instalacje hybrydowe
oraz towarzyszące im magazyny energii elektrycznej, biogazownie rolnicze wraz z
towarzyszącą instalacją wytwarzania biogazu rolniczego oraz elektrownie wodne o mocy
nie większej niż 500 kW wraz z towarzyszącymi im magazynami energii.
Program ten realizowany będzie do 2027 r., przy czym zobowiązania (podpisywanie umów)
podejmowane będą do 31.12.2025 r. Dofinansowanie będzie udzielane w formie dotacji
oraz pożyczki. Nabór dotyczący biogazowni rolniczych i małych elektrowni wodnych został
zakończony, natomiast nabory dotyczące instalacji fotowoltaicznych, wiatrowych, pomp
ciepła oraz instalacji hybrydowych prowadzone są przez Wojewódzkie Fundusze Ochrony
Środowiska i Gospodarki Wodnej.
-- 4 of 6 --
Program „Czyste Powietrze” - program priorytetowy, którego celem jest ograniczenie emisji
gazów cieplarnianych oraz poprawa jakości powietrza poprzez zmniejszenie zużycia energii
konwencjonalnej, potrwa do 2029 r. Program ten skupia się na poprawie efektywności
energetycznej budynków, w tym poprzez dotowanie instalacji OZE. W ramach programu
beneficjenci mogą ubiegać się o wsparcie finansowe na termomodernizację budynku, której
częścią może być montaż instalacji OZE.
Dofinansowanie w tym programie zależy od spełnienia określonych warunków i uzyskania
odpowiednej kalkulacji efektywności energetycznej budynku. Program ten w szczególności
obejmuje inwestycje osób fizycznych polegające na demontażu nieefektywnego źródła
ciepła na paliwo stałe oraz zastąpienie go nowoczesnym ekologicznym rozwiązaniem tj.
pompą ciepła typu powietrze woda albo gruntową pompą ciepła lub innym źródłem ciepła
do celów ogrzewania lub ogrzewania i CWU (ciepła woda użytkowa). Dofinansowaniu
podlega również zakup i montaż mikroinstalacji fotowoltaicznych.
Ulga termomodernizacyjna
Obecnie właściciele lub współwłaściciele domu jednorodzinnego (także w zabudowie
szeregowej lub bliźniaczej) mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej.
Zgodnie z załącznikiem do ww. rozporządzenia w sprawie określenia wykazu rodzajów
materiałów budowlanych, urządzeń i usług związanych z realizacją przedsięwzięć
termomodernizacyjnych, osoby inwestujące we własne instalacje mogą odliczyć do 53.000
zł w odniesieniu do wszystkich realizowanych przedsięwzięć termomodernizacyjnych w
budynkach, których jesteś właścicielem lub współwłaścicielem, wydatki na zakup i montaż:
pompy ciepła wraz z infrastrukturą niezbędną do jej funkcjonowania, pod
warunkiem że pompa ta jest częścią instalacji wykorzystywanej do ogrzewania
pomieszczeń lub przygotowania ciepłej wody użytkowej;
kolektora słonecznego wraz z infrastrukturą niezbędną do jego funkcjonowania;
ogniwa fotowoltaicznego wraz z infrastrukturą niezbędną do jego funkcjonowania;
magazynu energii lub magazynu ciepła wraz z infrastrukturą niezbędną do ich
funkcjonowania;
systemu zarządzania energią.
Wsparcie dla społeczności energetycznych
Program KPO – reforma B2.2.2/G1.1.2 Instalacje OZE realizowane przez społeczności
energetyczne
Celem programu jest rozwój lokalnych odnawialnych źródeł energii realizowanych przez
społeczności energetyczne (w tym klastry energii, spółdzielnie energetyczne oraz inne
społeczności energetyczne wynikające z wdrożenia Dyrektywy RED II), grupowo
działających prosumentów (prosument zbiorowy i wirtualny) ze szczególnym
uwzględnieniem roli JST (w szczególności gminy i związki gmin) tworzących tego typu
lokalne społeczności energetyczne.
Program powinien przyczynić się do bardziej zrównoważonego rozwoju energetyki
odnawialnej na szczeblu lokalnym, w szczególności lepszego planowania rozwoju OZE oraz
dostosowania tego procesu do lokalnych uwarunkowań oraz potrzeb. Program będzie
realizowany do połowy 2026 r. a jego zasadniczym elementem jest wsparcie
przedinwestycyjne istniejących społeczności energetycznych, jak i podmiotów mających
zamiar powołać takie społeczności. W ramach programu przewidziano również wsparcie
działań inwestycyjnych o charakterze demonstracyjnym. Dodatkowo, w celu lepszego
-- 5 of 6 --
skoordynowania całego procesu przewidziano realizację działań wspierających na szczeblu
centralnym, w tym wsparcie administracyjne realizacji programu oraz wnioskodawców i
ostatecznych odbiorców wsparcia.
W ramach budżetu przewidziano łączną kwotę ok. 845 mln zł.
Więcej informacji znajduje się na stronie www.spolecznoscienergetyczne.gov.pl
Program „Energia dla wsi”
Celem programu jest wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii na terenie gmin
wiejskich i miejsko-wiejskich. W ramach wniosków o dotację można ubiegać się
o dofinansowanie inwestycji dotyczących budowy: elektrowni wodnych, instalacji
wytwarzania energii z biogazu rolniczego w warunkach wysokosprawnej kogeneracji, oraz
magazynów energii. W ramach wniosków o pożyczkę można ubiegać się o inwestycje
dotyczące budowy: elektrowni wodnych, instalacji wytwarzania energii z biogazu
rolniczego w warunkach wysokosprawnej kogeneracji, instalacji wiatrowych oraz instalacji
fotowoltaicznych.
Budżet na realizację celu programu wynosił pierwotnie do 1 000 000 tys. zł. w tym:
dla zwrotnych form dofinansowania – do 515 000 tys. zł.;
dla bezzwrotnych form dofinansowania – do 485 000 tys. zł.
W wyniku przeprowadzonego pierwszego naboru złożono wnioski na kwotę stanowiącą
200% alokacji programu. Największym zainteresowaniem w ramach programu cieszyły się
biogazownie (stanowiły ok. 90% złożonych wniosków). Z uwagi na bardzo duże
zainteresowanie programem, uzyskano zgodę Europejskiego Banku Inwestycyjnego na
zwiększenie budżetu programu z 1 mld zł do 3 mld zł (w ramach środków VIII edycji
Funduszu Modernizacyjnego). Drugi nabór wniosków potrwa do 19 grudnia 2025 r. lub do
wyczerpania środków.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości
1. Pani Rita Kameduła-Tomaszewska, Departament Spraw Parlamentarnych,
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 6 of 6 --