Interpelacja w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9123
do ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 09-04-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Postępujący rozwój sztucznej inteligencji oraz automatyzacji procesów staje się jednym z kluczowych czynników zmieniających współczesny rynek pracy. Według danych organizacji międzynarodowych, takich jak OECD czy Światowe Forum Ekonomiczne, już w nadchodzących latach wiele zawodów zaniknie lub ulegnie gruntownej transformacji. W tym kontekście niezbędna jest szybka adaptacja systemu edukacji oraz rynku pracy do nowych realiów.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy planowane jest zaktualizowanie podstaw programowych w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych w celu wprowadzenia elementów edukacji technologicznej, programowania i podstaw sztucznej inteligencji?
Czy uczelnie wyższe, we współpracy z resortami, planują utworzenie nowych kierunków studiów odpowiadających na potrzeby rynku pracy zdominowanego przez nowe technologie?
Czy planowane jest wdrożenie krajowej strategii reskillingu i upskillingu dla osób dorosłych, które mogą być dotknięte automatyzacją zawodów?
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Maria Mrówczyńska
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5108 znakówadres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DSW-WKS.055.8.2025.KRP
Warszawa, 28 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 9123
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posłanki na Sejm RP Pani Olgi Ewy
Semeniuk-Patkowskiej w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację.
Odpowiedź dotyczy pytania nr 2 pozostającego w zakresie właściwości Ministra Nauki
i Szkolnictwa Wyższego.
Szanowna Pani Poseł,
przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1571, z późn. zm.), dalej „ustawa PSWN”, stwarzają uczelniom szerokie spektrum
możliwości kształtowania oferty dydaktycznej i jej dostosowywania do aktualnych potrzeb
rozwoju gospodarczego i wymagań współczesnego rynku pracy, który w ciągu najbliższej
dekady będzie ulegał głębokim przemianom. Rozwój sztucznej inteligencji, automatyzacji
oraz technologii cyfrowych będzie nie tylko wpływał na rodzaj dostępnych zawodów,
ale również na to, jakie kompetencje okażą się niezbędne. Rynek pracy będzie wymagał
połączenia kompetencji cyfrowych, wiedzy o sztucznej inteligencji, elastyczności oraz
rozwiniętych umiejętności miękkich. W tym świetle należy wskazać, że uczelnie kształcą
zgodnie z zasadą autonomii programowej. Oznacza to, że mają prawo do swobodnego
kreowania i modyfikowania programów studiów (m.in. koncepcji kształcenia i uwzględniania
w treściach kształcenia najbardziej aktualnego stanu wiedzy w danej dziedzinie), doboru
kadry czy podejmowania współpracy z otoczeniem społeczno-gospodarczym. Inicjatywy
dotyczące tworzenia studiów na określonym kierunku pozostają w gestii uczelni
i są autonomiczną decyzją jej władz. Podjęcie przez władze uczelni decyzji w sprawie
uruchomienia danego kierunku studiów jest poprzedzone stosowną analizą kosztów,
rozpoznaniem możliwości uczelni, w tym w zakresie kadry dydaktycznej i infrastruktury
niezbędnej do prowadzenia kształcenia, oceną zapotrzebowania otoczenia społeczno-
gospodarczego oraz zainteresowania kandydatów na kształcenie na danym kierunku
studiów. Ponadto koncepcja kształcenia powinna wpisywać się w przyjętą strategię uczelni.
Do kompetencji uczelni należy również doskonalenie programów studiów. Uczelnie mają
możliwość unowocześnienia swojej oferty kształcenia poprzez zmiany programu studiów,
polegające na wprowadzaniu modyfikacji, m.in. w doborze treści kształcenia
przekazywanych studentom w ramach zajęć, uwzględniających najnowsze osiągnięcia
naukowe lub związane z działalnością zawodową. Umożliwia to uczelniom właściwe
reagowanie na zmiany zachodzące w otoczeniu społeczno-gospodarczym, w szczególności
uwzględnianie potrzeb rozwoju gospodarczego i zapotrzebowania rynku pracy
-- 1 of 2 --
na specjalistów z określonych dziedzin. Uczelnie określając w programach studiów efekty
uczenia, samodzielnie wskazują wiedzę, umiejętności i kompetencje istotne w obliczu
globalizacji oraz przejścia do modelu gospodarki opartej na wiedzy.
W świetle ustawy PSWN minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki nie może
nakazać uczelniom tworzenia określonych kierunków studiów ani wprowadzania
określonych treści kształcenia do programów studiów. Uczelnie samodzielnie realizują
swoje zadania w zakresie działalności dydaktycznej oraz naukowej, uczestniczą w rozwoju
społecznym oraz tworzeniu gospodarki opartej na innowacjach, zgodnie z przyznaną
im konstytucyjną zasadą autonomii.
Rozwiązania przyjęte w ustawie PSWN kładą nacisk na promowanie współpracy uczelni
z otoczeniem społeczno-gospodarczym, szczególnie w zakresie kształcenia na tych
kierunkach studiów, na które istnieje realne zapotrzebowanie na rynku pracy. Uczelnie mogą
prowadzić studia z udziałem pracodawcy związanego z daną branżą; pracodawcy mogą
współtworzyć programy studiów, wspólnie z uczelnią organizować praktyki, prowadzić
zajęcia teoretyczne i praktyczne dla studentów. Uczelnie mają też możliwość prowadzenia
studiów dualnych, które są studiami o profilu praktycznym prowadzonymi z udziałem
pracodawcy oraz studiów we współpracy z organem nadającym uprawnienie
do wykonywania określonego zawodu, organem przeprowadzającym postępowanie
egzaminacyjne w ramach uzyskiwania uprawnień do wykonywania zawodu, organem
samorządu zawodowego, organizacją gospodarczą lub organem rejestrowym. Ponadto,
uczelnie mogą także prowadzić studia wspólne na określonym kierunku z inną uczelnią,
instytutem PAN, instytutem badawczym, instytutem międzynarodowym, zagraniczną
uczelnią lub instytucją naukową. Efektywna współpraca w sferze dydaktyki przynosi
korzyści zarówno uczelniom, jak i pracodawcom, ale również studentom i absolwentom,
szczególnie na kierunkach, które przygotują absolwentów na wyzwania gospodarki i rynku
pracy, z uwzględnieniem branż kluczowych dla rozwoju Polski.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Maria Mrówczyńska
Podsekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów.
-- 2 of 2 --