Interpelacja nr 9121
Interpelacja w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Zgłaszający:
•
Adresat:
Cyfryzacja i Technologie (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Interpelacja nr 9121
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 09-04-2025
Szanowna Pani Minister,
postępujący rozwój sztucznej inteligencji oraz automatyzacji procesów staje się jednym z kluczowych czynników zmieniających współczesny rynek pracy. Według danych organizacji międzynarodowych, takich jak OECD czy Światowe Forum Ekonomiczne, już w nadchodzących latach wiele zawodów zaniknie lub ulegnie gruntownej transformacji. W tym kontekście niezbędna jest szybka adaptacja systemu edukacji oraz rynku pracy do nowych realiów.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy planowane jest zaktualizowanie podstaw programowych w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych w celu wprowadzenia elementów edukacji technologicznej, programowania i podstaw sztucznej inteligencji?
Czy uczelnie wyższe, we współpracy z resortami, planują utworzenie nowych kierunków studiów odpowiadających na potrzeby rynku pracy zdominowanego przez nowe technologie?
Czy planowane jest wdrożenie krajowej strategii reskillingu i upskillingu dla osób dorosłych, które mogą być dotknięte automatyzacją zawodów?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi analizy dotyczące mapy zawodów zagrożonych automatyzacją oraz tych, które zyskają na znaczeniu w dobie rozwoju AI?
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 9121
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 09-04-2025
Szanowna Pani Minister,
postępujący rozwój sztucznej inteligencji oraz automatyzacji procesów staje się jednym z kluczowych czynników zmieniających współczesny rynek pracy. Według danych organizacji międzynarodowych, takich jak OECD czy Światowe Forum Ekonomiczne, już w nadchodzących latach wiele zawodów zaniknie lub ulegnie gruntownej transformacji. W tym kontekście niezbędna jest szybka adaptacja systemu edukacji oraz rynku pracy do nowych realiów.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy planowane jest zaktualizowanie podstaw programowych w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych w celu wprowadzenia elementów edukacji technologicznej, programowania i podstaw sztucznej inteligencji?
Czy uczelnie wyższe, we współpracy z resortami, planują utworzenie nowych kierunków studiów odpowiadających na potrzeby rynku pracy zdominowanego przez nowe technologie?
Czy planowane jest wdrożenie krajowej strategii reskillingu i upskillingu dla osób dorosłych, które mogą być dotknięte automatyzacją zawodów?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi analizy dotyczące mapy zawodów zagrożonych automatyzacją oraz tych, które zyskają na znaczeniu w dobie rozwoju AI?
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 7 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.9 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7385 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.184.2025
Warszawa /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9121 Pani Posłanki Olgi Semeniuk, w sprawie wpływu
sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację, proszę przyjąć odpowiedzi pozostające
w zakresie właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
W kierowanym przeze mnie resorcie podejmowane są działania służące wspieraniu
dostosowania kwalifikacji pracowników do przemian na rynku pracy, spowodowanych m.in.
automatyzacją procesów i postępującą cyfryzacją. Wykonawcą tych działań są Publiczne
Służby Zatrudnienia (PSZ), głównie powiatowe urzędy pracy (PUP), które pomagają osobom
bezrobotnym i poszukującym pracy w zwiększeniu szans na zatrudnienie, pomagając im
w podnoszeniu lub zmianie kwalifikacji zawodowych, oraz wspierają pracodawców
w uaktualnianiu i podnoszeniu kompetencji zatrudnianych przez nich pracowników.
Proces modernizacji dostosowującej publiczne służby zatrudnienia do nowych wyzwań
i zmieniających się realiów rynku pracy jest w toku. W nowej ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia, uchwalonej przez Sejm 20 marca 2025 r., poszerzono grupę beneficjentów
wszystkich form pomocy o osoby poszukujące pracy, w tym wszystkie osoby pracujące bez
względu na wiek, dla których dotychczasowa pomoc w aktywizacji zawodowej była bardzo
ograniczona. Wprowadzono też lub uatrakcyjniono szereg instrumentów służących
wspieraniu rozwoju umiejętności i podnoszeniu kwalifikacji. Osoba, która utraci miejsce
pracy lub będzie zagrożona jego utratą - także wskutek automatyzacji procesów - będzie
mogła skorzystać m.in. z:
bonu na kształcenie ustawiczne. W ramach bonu urząd pracy sfinansuje, do wysokości
przeciętnego wynagrodzenia: należność dla instytucji szkoleniowej za realizację,
wybranego przez bezrobotnego lub poszukującego pracy, jednego lub kilku szkoleń,
należność dla instytucji realizującej studia podyplomowe, koszty potwierdzenia nabycia
wiedzy i umiejętności lub koszty uzyskania dokumentów potwierdzających nabycie
wiedzy i umiejętności;
pożyczki edukacyjnej w maksymalnej wysokość 400% przeciętnego wynagrodzenia. Jej
środki mogą być wykorzystane nie tylko na opłacenie kosztów szkolenia, ale także
studiów podyplomowych, potwierdzenia wiedzy i umiejętności, uzyskania dokumentów
potwierdzających nabycie wiedzy i umiejętności oraz na kontynuację nauki w formach
szkolnych. Możliwe jest umorzenie 20% kwoty pożyczki;
szkoleń indywidualnych lub grupowych dofinansowanych do wysokości 300%
przeciętnego wynagrodzenia;
dofinansowania kosztów związanych z potwierdzeniem nabycia wiedzy i umiejętności
lub do wydatków poniesionych w związku z uzyskaniem dokumentu potwierdzającego
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
nabycie wiedzy i umiejętności. Maksymalna kwota dofinansowania w obu wypadkach
równa jest kwocie przeciętnego wynagrodzenia;
możliwości nabycia kwalifikacji (potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności) w trakcie
stażu. Ponadto, po uzyskaniu dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy
i umiejętności, w terminie 12 miesięcy od ukończenia stażu, uczestnikowi stażu
przysługiwać będzie wypłata dodatku do stypendium w wysokości 20% zasiłku za każdy
pełny miesiąc zrealizowanego stażu, a organizatorowi stażu premia w wysokości 500 zł
za każdy pełny miesiąc programu stażu.
Wprowadzono też rozwiązania mające na celu wyposażenie urzędów pracy w narzędzia
pozwalające im skutecznie wspierać klientów w nabywaniu lub rozwijaniu umiejętności
potrzebnych w nowoczesnej gospodarce, zwłaszcza umiejętności cyfrowych.
Uzupełnianie umiejętności i kwalifikacji oraz przekwalifikowanie zgodnie z potrzebami
rynku pracy kierowane jest do pracodawców i ich pracowników i może być finansowane ze
środków Krajowego Funduszu Szkoleniowego (KFS). Wydatkowanie środków w ramach KFS
ma miejsce zgodnie z priorytetami wydatkowania ustalanymi corocznie, co umożliwia szybką
reakcję na potrzeby szkoleniowe poszczególnych branż czy regionów. Przygotowując
priorytety wydatkowania, Kierownictwo Ministerstwa bierze pod uwagę również świeżo
pojawiające się na rynku pracy problemy, które generują powstawanie nowych potrzeb
szkoleniowych.
Ustalany corocznie budżet funduszu odpowiada, średnio, wysokości 4-6% przychodów
Funduszu Pracy uzyskanych z obowiązkowych składek w roku poprzedzającym rok, dla
którego jest sporządzany plan finansowy. W roku 2025 na KFS przeznaczono kwotę ponad
419 mln zł.
W nowej ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia przewidziano też zmiany w zakresie
Krajowego Funduszu Szkoleniowego – umożliwiono m.in. osobom fizycznym prowadzącym
działalność gospodarczą oraz osobom świadczącym usługi na podstawie umów
cywilnoprawnych dostęp do środków KFS.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są obecnie prowadzone prace nad
stworzeniem mapy zawodów zagrożonych automatyzacją oraz tych, które zyskają na
znaczeniu w konsekwencji rozwoju technologii sztucznej inteligencji (SI). Niemniej,
kierownictwo resortu stale monitoruje sytuację na rynku pracy. Klasyfikacja zawodów
i specjalności na potrzeby rynku pracy jest aktualizowana co 2-3 lata. Cyklicznie zlecane są
też badania dotyczące pojawiania się i zanikania zawodów, co pozwala na wprowadzanie
odpowiednich zmian w ich klasyfikacji. Prowadzone są ponadto coroczne badania dotyczące
zapotrzebowania na pracowników w zawodach (np. Barometr zawodów). Od 2024 r.
w resorcie realizowany jest również projekt zmierzający do uruchomienia systemu
strategicznego prognozowania zapotrzebowania na umiejętności cyfrowe i zielone
w perspektywie wieloletniej (w ramach Działania 01.02 programu FERS).
W 2024 roku, na zlecenie Kierownictwa resortu, przygotowano opracowaną przez
ekspertów z NASK ekspertyzę dotyczącą wpływu sztucznej inteligencji na zatrudnienie
i strukturę rynku pracy. Z przedstawionych w niej szacunków wynika, że wśród 20 grup
zawodów najbardziej zagrożonych rozwojem sztucznej inteligencji dominować będą zawody
specjalistyczne, w których zatrudnieni są finansiści, prawnicy, niektórzy urzędnicy
państwowi, specjaliści ds. administracji czy programiści. Z kolei wśród najmniej narażonych
grup pracowników wymienić należy robotników różnych sektorów, sprzątaczki i sprzątaczy,
a także operatorów maszyn. Rozwój technologii SI wpłynie też znacząco na zatrudnienie
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
w zawodach, w których pracują osoby z wyższym wykształceniem1. Trzeba przy tym
podkreślić, że prognozy dotyczące wpływu narzędzi SI na rynek pracy są rozbieżne, co
wynika z faktu oparcia ich o różne koncepcje i szacunki dotyczące dalszego rozwoju sztucznej
inteligencji, odmiennych metodologii i – na obecnym etapie – wciąż ograniczonych danych
w tej materii.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
1 Około 44 proc. pracowników posiadających wykształcenie wyższe zatrudnionych jest w 20 najbardziej
narażonych na wpływ SI zawodów. Stanowią oni aż 82 proc. wszystkich osób pracujących w tych zawodach
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.184.2025
Warszawa /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9121 Pani Posłanki Olgi Semeniuk, w sprawie wpływu
sztucznej inteligencji na rynek pracy i edukację, proszę przyjąć odpowiedzi pozostające
w zakresie właściwości Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
W kierowanym przeze mnie resorcie podejmowane są działania służące wspieraniu
dostosowania kwalifikacji pracowników do przemian na rynku pracy, spowodowanych m.in.
automatyzacją procesów i postępującą cyfryzacją. Wykonawcą tych działań są Publiczne
Służby Zatrudnienia (PSZ), głównie powiatowe urzędy pracy (PUP), które pomagają osobom
bezrobotnym i poszukującym pracy w zwiększeniu szans na zatrudnienie, pomagając im
w podnoszeniu lub zmianie kwalifikacji zawodowych, oraz wspierają pracodawców
w uaktualnianiu i podnoszeniu kompetencji zatrudnianych przez nich pracowników.
Proces modernizacji dostosowującej publiczne służby zatrudnienia do nowych wyzwań
i zmieniających się realiów rynku pracy jest w toku. W nowej ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia, uchwalonej przez Sejm 20 marca 2025 r., poszerzono grupę beneficjentów
wszystkich form pomocy o osoby poszukujące pracy, w tym wszystkie osoby pracujące bez
względu na wiek, dla których dotychczasowa pomoc w aktywizacji zawodowej była bardzo
ograniczona. Wprowadzono też lub uatrakcyjniono szereg instrumentów służących
wspieraniu rozwoju umiejętności i podnoszeniu kwalifikacji. Osoba, która utraci miejsce
pracy lub będzie zagrożona jego utratą - także wskutek automatyzacji procesów - będzie
mogła skorzystać m.in. z:
bonu na kształcenie ustawiczne. W ramach bonu urząd pracy sfinansuje, do wysokości
przeciętnego wynagrodzenia: należność dla instytucji szkoleniowej za realizację,
wybranego przez bezrobotnego lub poszukującego pracy, jednego lub kilku szkoleń,
należność dla instytucji realizującej studia podyplomowe, koszty potwierdzenia nabycia
wiedzy i umiejętności lub koszty uzyskania dokumentów potwierdzających nabycie
wiedzy i umiejętności;
pożyczki edukacyjnej w maksymalnej wysokość 400% przeciętnego wynagrodzenia. Jej
środki mogą być wykorzystane nie tylko na opłacenie kosztów szkolenia, ale także
studiów podyplomowych, potwierdzenia wiedzy i umiejętności, uzyskania dokumentów
potwierdzających nabycie wiedzy i umiejętności oraz na kontynuację nauki w formach
szkolnych. Możliwe jest umorzenie 20% kwoty pożyczki;
szkoleń indywidualnych lub grupowych dofinansowanych do wysokości 300%
przeciętnego wynagrodzenia;
dofinansowania kosztów związanych z potwierdzeniem nabycia wiedzy i umiejętności
lub do wydatków poniesionych w związku z uzyskaniem dokumentu potwierdzającego
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
nabycie wiedzy i umiejętności. Maksymalna kwota dofinansowania w obu wypadkach
równa jest kwocie przeciętnego wynagrodzenia;
możliwości nabycia kwalifikacji (potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności) w trakcie
stażu. Ponadto, po uzyskaniu dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy
i umiejętności, w terminie 12 miesięcy od ukończenia stażu, uczestnikowi stażu
przysługiwać będzie wypłata dodatku do stypendium w wysokości 20% zasiłku za każdy
pełny miesiąc zrealizowanego stażu, a organizatorowi stażu premia w wysokości 500 zł
za każdy pełny miesiąc programu stażu.
Wprowadzono też rozwiązania mające na celu wyposażenie urzędów pracy w narzędzia
pozwalające im skutecznie wspierać klientów w nabywaniu lub rozwijaniu umiejętności
potrzebnych w nowoczesnej gospodarce, zwłaszcza umiejętności cyfrowych.
Uzupełnianie umiejętności i kwalifikacji oraz przekwalifikowanie zgodnie z potrzebami
rynku pracy kierowane jest do pracodawców i ich pracowników i może być finansowane ze
środków Krajowego Funduszu Szkoleniowego (KFS). Wydatkowanie środków w ramach KFS
ma miejsce zgodnie z priorytetami wydatkowania ustalanymi corocznie, co umożliwia szybką
reakcję na potrzeby szkoleniowe poszczególnych branż czy regionów. Przygotowując
priorytety wydatkowania, Kierownictwo Ministerstwa bierze pod uwagę również świeżo
pojawiające się na rynku pracy problemy, które generują powstawanie nowych potrzeb
szkoleniowych.
Ustalany corocznie budżet funduszu odpowiada, średnio, wysokości 4-6% przychodów
Funduszu Pracy uzyskanych z obowiązkowych składek w roku poprzedzającym rok, dla
którego jest sporządzany plan finansowy. W roku 2025 na KFS przeznaczono kwotę ponad
419 mln zł.
W nowej ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia przewidziano też zmiany w zakresie
Krajowego Funduszu Szkoleniowego – umożliwiono m.in. osobom fizycznym prowadzącym
działalność gospodarczą oraz osobom świadczącym usługi na podstawie umów
cywilnoprawnych dostęp do środków KFS.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są obecnie prowadzone prace nad
stworzeniem mapy zawodów zagrożonych automatyzacją oraz tych, które zyskają na
znaczeniu w konsekwencji rozwoju technologii sztucznej inteligencji (SI). Niemniej,
kierownictwo resortu stale monitoruje sytuację na rynku pracy. Klasyfikacja zawodów
i specjalności na potrzeby rynku pracy jest aktualizowana co 2-3 lata. Cyklicznie zlecane są
też badania dotyczące pojawiania się i zanikania zawodów, co pozwala na wprowadzanie
odpowiednich zmian w ich klasyfikacji. Prowadzone są ponadto coroczne badania dotyczące
zapotrzebowania na pracowników w zawodach (np. Barometr zawodów). Od 2024 r.
w resorcie realizowany jest również projekt zmierzający do uruchomienia systemu
strategicznego prognozowania zapotrzebowania na umiejętności cyfrowe i zielone
w perspektywie wieloletniej (w ramach Działania 01.02 programu FERS).
W 2024 roku, na zlecenie Kierownictwa resortu, przygotowano opracowaną przez
ekspertów z NASK ekspertyzę dotyczącą wpływu sztucznej inteligencji na zatrudnienie
i strukturę rynku pracy. Z przedstawionych w niej szacunków wynika, że wśród 20 grup
zawodów najbardziej zagrożonych rozwojem sztucznej inteligencji dominować będą zawody
specjalistyczne, w których zatrudnieni są finansiści, prawnicy, niektórzy urzędnicy
państwowi, specjaliści ds. administracji czy programiści. Z kolei wśród najmniej narażonych
grup pracowników wymienić należy robotników różnych sektorów, sprzątaczki i sprzątaczy,
a także operatorów maszyn. Rozwój technologii SI wpłynie też znacząco na zatrudnienie
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
w zawodach, w których pracują osoby z wyższym wykształceniem1. Trzeba przy tym
podkreślić, że prognozy dotyczące wpływu narzędzi SI na rynek pracy są rozbieżne, co
wynika z faktu oparcia ich o różne koncepcje i szacunki dotyczące dalszego rozwoju sztucznej
inteligencji, odmiennych metodologii i – na obecnym etapie – wciąż ograniczonych danych
w tej materii.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
1 Około 44 proc. pracowników posiadających wykształcenie wyższe zatrudnionych jest w 20 najbardziej
narażonych na wpływ SI zawodów. Stanowią oni aż 82 proc. wszystkich osób pracujących w tych zawodach
-- 3 of 3 --