Interpelacja w sprawie formy opodatkowania alimentów
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 9009
do ministra finansów
w sprawie formy opodatkowania alimentów
Zgłaszający: Dorota Marek, Joanna Frydrych, Katarzyna Kierzek-Koperska, Piotr Lachowicz
Data wpływu: 03-04-2025
Szanowny Panie Ministrze,
obowiązujące przepisy podatkowe nie przewidują możliwości odliczenia alimentów od dochodu przez osobę zobowiązaną do ich płacenia. Oznacza to, że płatnik alimentów ponosi pełne obciążenie podatkowe od dochodu, z którego wypłaca alimenty. Jednocześnie, osoba otrzymująca alimenty, jeśli nie należy do grupy zwolnionej od podatku, jest zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego od otrzymanych świadczeń, gdy ich wysokość przekracza 700 zł miesięcznie.
Taka sytuacja skutkuje de facto podwójnym opodatkowaniem tej samej kwoty: raz na etapie jej uzyskania przez płatnika alimentów, a drugi raz w momencie otrzymania jej przez beneficjenta, jeśli przekracza ona wspomniany próg.
W związku z powyższym na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów planuje podjęcie działań legislacyjnych w celu zmiany przepisów i wyeliminowania podwójnego opodatkowania alimentów?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia ulgi podatkowej dla osób płacących alimenty, umożliwiającej odliczenie tych kwot od podstawy opodatkowania?
Czy ministerstwo rozważa podwyższenie progu zwolnienia alimentów z opodatkowania, aby dostosować go do aktualnych kosztów utrzymania?
Z poważaniem
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4595 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 23 kwietnia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź MF na interpelację nr 9009
Znak sprawy: DD3.054.21.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 9009, złożoną przez grupę posłów: Dorotę Małek,
Joannę Frydrych, Katarzynę Kierzek-Koperską i Piotra Lachowicza w sprawie formy
opodatkowania alimentów, uprzejmie informuję.
Podstawową zasadą podatku dochodowego od osób fizycznych jest jego
powszechność. Oznacza to, że co do zasady wszelkie uzyskiwane przez osoby
fizyczne pieniądze oraz wartość świadczeń rzeczowych i innych nieodpłatnych
świadczeń stanowią przychody w rozumieniu przepisów ustawy PIT1, i w
konsekwencji podlegają opodatkowaniu. Zatem przychodami są również alimenty,
które na gruncie ustawy PIT zaliczane są do przychodów z innych źródeł2.
Od tej zasady istnieją wyjątki. Ustawa PIT zawiera normy zwalniające od
opodatkowania rodzajowo określone przychody, tj. zwolnienia przedmiotowe3.
Ponadto w szczególnych, najczęściej doraźnych sytuacjach Minister Finansów może
– w drodze rozporządzenia – zastosować instytucję zaniechania podatku
dochodowego od osób fizycznych4.
1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 163, z późn. zm.), zwana dalej: „ustawą PIT”.
2 Art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy PIT.
3 Główny ich katalog normuje art. 21 ustawy PIT.
4 Podstawę prawną do wydania rozporządzenia w sprawie zaniechania poboru podatku PIT
stanowi art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U.
z 2025 r. poz. 111).
-- 1 of 3 --
2/3
Uprzejmie informuję, że będące przedmiotem interpelacji alimenty objęte są
zwolnieniem przedmiotowym5. Zwolnienie to nie jest jednorodne, zatem tego
rodzaju świadczenia na rzecz:
dzieci, które nie ukończyły 25. roku życia, oraz dzieci bez względu na wiek,
które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymują zasiłek (dodatek)
pielęgnacyjny lub rentę socjalną, korzystają ze zwolnienia podatkowego w
całości,
innych osób i otrzymane na podstawie wyroku sądu lub ugody sądowej,
wolne są od podatku do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 700 zł.
W interpelacji podniesiona została kwestia podwójnego opodatkowania
omawianych przychodów. W związku z tym uprzejmie informuję, iż takie
opodatkowanie ma miejsce w sytuacji, gdy ten sam dochód jest opodatkowany
u tego samego podatnika. W opisanej sytuacji alimenty pochodzą zazwyczaj z
opodatkowanego dochodu osoby zobowiązanej (wynagrodzenia, emerytury, itp.), a
opodatkowane zostają u osoby uprawnionej do ich otrzymania. Gdyby uznać za
trafny argument o podwójnym opodatkowaniu, to należałoby wprowadzić
generalne rozwiązanie polegające na tym, że dochody osoby fizycznej (na przykład
wynagrodzenie usługodawcy) pochodzące z opodatkowanego dochodu innego
podatnika (na przykład emerytury, renty, czy wynagrodzenia za pracę) są wolne od
podatku.
Podlegające opodatkowaniu alimenty są opodatkowane przy zastosowaniu skali
podatkowej6. Podkreślamy zatem, że na obciążenie podatkiem PIT obliczanym wg
skali wpływa całokształt rozwiązań podatkowych, z kwotą wolną od podatku
(30 000 zł rocznie i 2500 zł miesięcznie), progiem podatkowym (120 tys. zł) i
stawkami podatku w skali podatkowej (12% i 32%). Dzięki tym rozwiązaniom
dopiero nadwyżka alimentów osób dorosłych ponad kwotę 3200 zł miesięcznie
podlega opodatkowaniu (700 zł + 2500 zł).
Odnosząc się z kolei do wprowadzenia ulgi podatkowej dla osób płacących alimenty,
która umożliwiłaby im odliczenie zapłaconych kwot od podstawy opodatkowania,
uprzejmie informuję, że tego typu odliczenie nie jest planowane.
Rozwiązanie to w sposób nieuzasadniony preferowałoby osoby realizujące
obowiązek alimentacyjny na podstawie wyroku sądu, w stosunku do osób, które
dobrowolnie spełniają ten obowiązek ponosząc codzienne wydatki przeznaczone na
zaspokojenie potrzeb bytowych swojej rodziny.
5 art. 21 ust. 1 pkt 127 ustawy PIT
6 Art. 27 ust. 1 ustawy PIT
-- 2 of 3 --
3/3
Tego rodzaju zróżnicowanie prawne mogłoby być uznane za sprzeczne
z konstytucyjnymi zasadami równości i sprawiedliwości opodatkowania, o których
mowa w art. 2 i 32 Konstytucji RP7.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
7 Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 483,
z późn. zm.).
-- 3 of 3 --