Interpelacja w sprawie posiadania przez Rzeczpospolitą Polską oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej przez służby specjalne (CBA, ABW, SSW, SKW)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8975
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie posiadania przez Rzeczpospolitą Polską oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej przez służby specjalne (CBA, ABW, SSW, SKW)
Zgłaszający: Przemysław Wipler
Data wpływu: 01-04-2025
Szanowny Panie Premierze,
w ostatnich latach ujawniono liczne przypadki nielegalnej inwigilacji obywateli przy użyciu oprogramowania Pegasus, co wywołało poważne kontrowersje zarówno w Polsce, jak i na arenie międzynarodowej. Według ustaleń ekspertów oraz niezależnych organizacji zajmujących się ochroną praw człowieka, system ten był wykorzystywany nie tylko do ścigania przestępców, ale również do nadzorowania polityków opozycji, dziennikarzy oraz działaczy społecznych.
W związku z prowadzoną przeze mnie pracą poselską powziąłem wiedzę, że na dzień niniejszego pisma Rzeczpospolita Polska korzysta z oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej w randze typu oprogramowania „Pegasus”, tj. posiadające podobną funkcjonalność i środowisko systemowe.
Mając na uwadze powyższe oraz wobec braku jakichkolwiek informacji ze strony polskiego rządu w ww. zakresie zwracam się z wnioskiem o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy w dacie niniejszego pisma polskie służby dysponują oprogramowaniem do prowadzenia kontroli operacyjnej typu „Pegasus”? Jeżeli tak, to:
Kiedy została zawarta umowa na zakup licencji oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej?
Jaka jednostka Skarbu Państwu podpisała tą umowę?
Przez jak długi okres Polska nie posiadała żadnej licencji na korzystanie z oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej?
Czy przy zawarciu umowy uczestniczył pośrednik, jeżeli tak – jaka to była firma?
Jaki był całkowity koszt nabycia licencji oraz z jakich środków został dokonany jej zakup?
Które służby specjalne korzystają z tego oprogramowania?
Czy przed podpisaniem umowy oprogramowanie zostało poddane weryfikacji oraz uzyskało certyfikat bezpieczeństwa ABW?
Czy oprogramowanie posiada możliwość pobierania danych z urządzeń końcowych, a pochodzących sprzed daty wydania zgody na prowadzenie kontroli operacyjnej?
Czy oprogramowanie posiada możliwość tworzenia, manipulacji danymi i treściami zachowanymi na urządzeniach końcowych?
Czy serwery, na których umieszczone są dane zebrane w związku z kontrolą operacyjną znajdują się na terytorium RP?
Czy w świetle dotychczasowych ustaleń wynikających z pracy sejmowej Komisji Śledczej do zbadania legalności, prawidłowości oraz celowości czynności operacyjno-rozpoznawczych podejmowanych m.in. z wykorzystaniem oprogramowania Pegasus przez członków Rady Ministrów, służby specjalne, Policję, organy kontroli skarbowej oraz celno-skarbowej, organy powołane do ścigania przestępstw i prokuraturę w okresie od dnia 16 listopada 2015 r. do dnia 20 listopada 2023 r. (SKPG) rząd RP podjął jakiekolwiek działania w celu systemowej zmiany przepisów prawa w zakresie prowadzenia kontroli operacyjnej przez służby, metod prowadzenia tej kontroli operacyjnej oraz zasad nadzoru nad prawidłowym korzystaniem z narzędzi umożliwiających prowadzenie kontroli operacyjnej? Jeżeli tak, to jakie?
Minister Tomasz Siemoniak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4602 znakówsmk@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
gov.pl/premier
Tomasz Siemoniak
DBN.WAS.4510.13.2025
Warszawa, /data zgodna z podpisem elektronicznym/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 8975 Posła na Sejm RP Przemysława Wiplera w sprawie
posiadania przez Rzeczpospolitą Polską oprogramowania do prowadzenia kontroli operacyjnej
przez służby specjalne (CBA, ABW, SWW, SKW) pragnę przekazać następujące informacje.
Służby specjalne na mocy ustaw regulujących ich funkcjonowanie zobowiązane są
do zapewnienia ochrony środków, form i metod realizacji swoich zadań (art. 35 ust. 1 ustawy
z 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, art. 24 ust. 1
ustawy z 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, art. 39 ust. 1 ustawy
z 9 czerwca 2006 r. o Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego).
W związku z tym informacje na temat stosowanych przez służby narzędzi, w tym
teleinformatycznych, objęte są klauzulą tajności i nie są przekazywane do publicznej
wiadomości. Ograniczenia te obejmują dane dotyczące stosowanych narzędzi oraz
konkretnych rozwiązań. Kontrola operacyjna realizowana przez polskie służby specjalne
odbywa się na podstawie art. 27 ustawy z 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa
Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, art. 17 ustawy z 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze
Antykorupcyjnym, art. 31 ustawy z 9 czerwca 2006 r. o Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i
Służbie Wywiadu Wojskowego i rozporządzeń, pod kontrolą prokuratury i za zgodą sądu.
Jednocześnie informuję, że realizując standardy konstytucyjne, a także w celu zapewnienia
właściwej ochrony praw i wolności obywatelskich, z inicjatywy Ministra Koordynatora Służb
Specjalnych, w grudniu 2024 r. zostały przyjęte nowelizacje aktów wykonawczych regulujące
stosowanie kontroli operacyjnej przez służby specjalne, tj.:
• rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 2024 r. zmieniające
rozporządzenie w sprawie sposobu dokumentowania prowadzonej przez Agencję
Bezpieczeństwa Wewnętrznego kontroli operacyjnej oraz przechowywania
i przekazywania wniosków i zarządzeń, a także przechowywania, przekazywania,
-- 1 of 2 --
Strona 2 z 2
przetwarzania i niszczenia materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli (Dz. U.
poz. 1845),
• rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 2024 r. zmieniające
rozporządzenie w sprawie sposobu dokumentowania prowadzonej przez Centralne Biuro
Antykorupcyjne kontroli operacyjnej, przechowywania i przekazywania wniosków,
postanowień i zarządzeń oraz przechowywania, przekazywania, przetwarzania i niszczenia
materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli (Dz. U. poz. 1850),
• rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 2024 r. zmieniające
rozporządzenie w sprawie sposobu dokumentowania kontroli operacyjnej prowadzonej
przez Służbę Kontrwywiadu Wojskowego oraz przechowywania i przekazywania
wniosków i zarządzeń, przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania i niszczenia
materiałów uzyskanych podczas prowadzenia tej kontroli, a także wzorów druków
i rejestrów (Dz. U. poz. 1843).
Znowelizowane rozporządzenia nakładają na służby specjalne obowiązek podania rodzaju
narzędzia, za pomocą którego będzie realizowana kontrola operacyjna, wskazania jego ogólnej
funkcjonalności oraz wskazania, jakie dane mają zostać uzyskane w jej wyniku. Dodatkowo
wprowadzono konieczność uzasadnienia decyzji w przedmiocie zarządzenia kontroli
operacyjnej przez sąd w każdym przypadku, a nie jedynie w przypadku decyzji odmownej.
Istotą wprowadzonych zmian jest zapewnienie, aby organy podejmujące decyzje w
przedmiocie zarządzenia lub przedłużenia kontroli operacyjnej, tj. Sąd i Pierwszy Zastępca
Prokuratora Generalnego Prokurator Krajowy, mogły dokonywać oceny zasadności
wnioskowanej kontroli operacyjnej w oparciu o możliwie jak najpełniejszą wiedzę o jej zakresie
oraz środkach planowanych do wykorzystania. Skutkiem czego ich rozstrzygnięcia w tym
przedmiocie będą mogły opierać się na bardziej szczegółowych informacjach, a przez to w
sposób bardziej pełny umożliwiały ocenę zasadności samej kontroli operacyjnej. Ma to
szczególne znaczenie dla oceny proporcjonalności stosowanych ograniczeń wolności i praw
człowieka związanych z zastosowaniem kontroli operacyjnej, w kontekście zachowania
standardów konstytucyjnych wynikających z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Z wyrazami szacunku
Tomasz Siemoniak
/-podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --