Interpelacja w sprawie narastającego kryzysu w Poczcie Polskiej SA
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8958
do ministra aktywów państwowych
w sprawie narastającego kryzysu w Poczcie Polskiej SA
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 01-04-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w odpowiedzi na list otwarty Wspólnej Reprezentacji Związkowej Poczty Polskiej SA z dnia 4 listopada 2024 roku składam interpelację dotyczącą narastającego kryzysu w Poczcie Polskiej SA, wynikającego z zaniedbań w obszarze dialogu społecznego oraz nieprzejrzystych działań restrukturyzacyjnych. Pracownicy wyrażają głębokie obawy związane z warunkami zatrudnienia w spółce oraz postępującą jego redukcją, równocześnie wskazując na niesprawną strategię zarządzania oraz marginalizację wpływu zatrudnionych na procesy decyzyjne. W szczególności odnoszą się do planowanych masowych zwolnień, odwołania przedstawicieli pracowników z Rady Nadzorczej bez natychmiastowego powołania ich następców, braku działań mających powstrzymać odpływ klientów do sektora prywatnego oraz ignorowania postulatów pracowniczych dotyczących poprawy warunków pracy. Te działania prowadzą do pogłębiającego się kryzysu zaufania pomiędzy pracownikami a zarządem, co skutkuje znaczącym obniżeniem morale oraz brakiem poczucia stabilności zatrudnienia. Pracownicy jednoznacznie wskazują na potrzebę natychmiastowej interwencji w celu odbudowy zaufania oraz zapewnienia odpowiednich warunków pracy i możliwości rozwoju zawodowego.
Kryzys dialogu społecznego
Problem dialogu społecznego został spotęgowany poprzez odwołanie przedstawicieli pracowników z Rady Nadzorczej Poczty Polskiej SA bez powołania nowych reprezentantów, co stanowi naruszenie ustawy o komercjalizacji poczty oraz statutu spółki. Takie działania podważają podstawy demokratycznego nadzoru pracowniczego oraz naruszają fundamentalne zasady współuczestnictwa w zarządzaniu. Dialog społeczny powinien stanowić podstawę wszelkich działań transformacyjnych, tym bardziej fundamentalnych zmian, które bezpośrednio dotyczą tysięcy pracowników. Ignorowanie głosu zatrudnionych przez Zarząd prowadzi do ich alienacji, eskalacji frustracji oraz utraty zaufania do kierownictwa, a także ryzyka podjęcia błędnych decyzji nieuwzględniających kluczowej wiedzy pracowników. Niedopuszczalne jest podejmowanie decyzji strategicznych bez uwzględnienia opinii tych, których one bezpośrednio dotyczą.
Redukcja zatrudnienia i chaos informacyjny
Planowana transformacja zakłada redukcję zatrudnienia o około 9300 etatów, co budzi poważny niepokój, zwłaszcza w kontekście arbitralnego charakteru decyzji dotyczących zwolnień, które nie są oparte na przejrzystych kryteriach. Nieopublikowanie Regulaminu Programu Dobrowolnych Odejść (PDO) potęguje chaos informacyjny, co ma destrukcyjny wpływ na poczucie bezpieczeństwa pracowników, prowadząc do spadku efektywności pracy oraz pogorszenia jakości świadczonych usług. Niepewność co do przyszłości zawodowej skutkuje utratą zaangażowania i obniżeniem jakości pracy. Liczni doświadczeni pracownicy w obliczu niepewności decydują się na opuszczenie firmy, co wpływa negatywnie na jakość usług oraz erozję zaufania klientów.
Brak strategii rozwoju i inwestycji w innowacje
Niezwykle niepokojący jest również brak wizji rozwoju Poczty Polskiej SA, szczególnie w obliczu rosnącej konkurencji ze strony prywatnych firm kurierskich oraz niewystarczających inwestycji w infrastrukturę i technologie. Brak strategii rozwoju, zaniedbania w zakresie wdrażania innowacji technologicznych i nieefektywna polityka medialna skutkują stopniową marginalizacją Poczty Polskiej SA na rynku usług doręczeniowych. Konkurencja wdraża zaawansowane technologie, takie jak automaty paczkowe, zintegrowane systemy śledzenia przesyłek w czasie rzeczywistym oraz platformy do zarządzania logistyką z wykorzystaniem sztucznej inteligencji, natomiast spółka pozostaje w tyle. Pracownicy wskazują, że modernizacja technologiczna obejmująca inwestycje w automaty paczkowe i zaawansowane systemy logistyczne jest kluczowa dla utrzymania konkurencyjności i sprostania wymaganiom współczesnych konsumentów. Niestety, działania Zarządu skupiają się wyłącznie na cięciu kosztów, co odbywa się kosztem zarówno utraty udziałów na rynku, jak i dobrostanu pracowników. Niezadowolenie pracowników znalazło wyraz w referendum strajkowym, w którym ponad 33 tysiące osób (96.43% głosujących) opowiedziało się za strajkiem generalnym, co jednoznacznie wskazuje na kryzys zaufania do Zarządu oraz brak wiary w jego politykę.
Potencjał rozwoju Poczty Polskiej SA
Poczta Polska SA, jako narodowy operator usług doręczeniowych, posiada ogromny potencjał, ale jego realizacja wymaga wsparcia ze strony Zarządu oraz organów państwowych. Kluczowym elementem długoterminowego rozwoju spółki powinny być inwestycje w infrastrukturę, rozwój technologiczny oraz poprawę warunków pracy. Pracownicy zwracają uwagę na niewykorzystanie szerokiej sieci urzędów pocztowych oraz doświadczonej kadry. Jest to marnowanie zasobów, które mogłyby stanowić znaczącą przewagę konkurencyjną. Współczesny rynek usług doręczeniowych cechuje się dużą dynamiką i wymaganiami, które mogą być spełnione jedynie poprzez wprowadzenie innowacyjnych rozwiązań i wsparcie dla kadry posiadającej kluczowe kwalifikacje. Inwestycje w pracowników, jak również w rozwój infrastruktury i technologii są niezbędne, a ich brak stanowi rażące zaniedbanie ze strony Zarządu.
Sytuacja finansowa i potrzeba poprawy wynagrodzeń
Sytuacja finansowa spółki oraz niskie wynagrodzenia pracowników stanowią dodatkowe wyzwania, które znacząco ograniczają zdolność Poczty Polskiej do skutecznej konkurencji. Pomimo trudnych warunków pracownicy oczekują godziwych wynagrodzeń, które pozwolą im na pełne zaangażowanie w wykonywanie obowiązków. Redukcja wynagrodzeń, brak premii oraz ograniczenie świadczeń dodatkowych, takich jak trzynasta pensja, dodatki stażowe czy odprawy emerytalne, skutkują pogorszeniem motywacji i wzrostem frustracji. Bez podjęcia zdecydowanych działań na rzecz poprawy wynagrodzeń istnieje ryzyko dalszego odpływu doświadczonych pracowników, co może doprowadzić do spadku jakości usług oraz osłabienia pozycji Poczty Polskiej SA na rynku. Konieczne jest opracowanie kompleksowego planu poprawy wynagrodzeń oraz wdrożenie systemów motywacyjnych, które ustabilizują sytuację kadrową i zwiększą zaangażowanie pracowników.
Szacunek dla pracy zatrudnionych i powagi stanowisk
Zatrudnieni podnoszą również problem niedbałości o podmiotowe traktowanie oraz uhonorowanie najbardziej zaangażowanych, długoletnich pracowników. Szczególnym objawem tego zaniedbania było wypowiedzenie w sierpniu 2024 r. przywilejów gwarantowanych w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy przywilejów, m.in. dodatku stażowego i odprawy emerytalnej, a także bezprecedensowy brak procedowania wniosków o odznaczenia i medale dla pracowników, których wkład w funkcjonowanie spółki był szczególnie istotny. Pracownicy wnoszą również o zatrudnianie nowych pracowników na stanowiska zgodnie z wymaganymi kompetencjami, nie z nominacjami, w szczególności w obliczu wyzwań transformacyjnych, rynkowych i inwestycyjnych stojących przed spółką i potrzeby inwestowania w zespoły, które mają doświadczenie oraz wiedzę konieczną dla odpowiedniego nią zarządzania w obliczu tych wyzwań.
W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Jakie działania podejmuje ministerstwo w celu zapewnienia skutecznego dialogu społecznego z pracownikami Poczty Polskiej SA oraz zagwarantowania reprezentacji pracowników w Radzie Nadzorczej spółki? Czy przewiduje się wdrożenie konkretnych środków, które wzmocnią dialog społeczny oraz przywrócą zaufanie pomiędzy pracownikami a Zarządem?
Jak ministerstwo planuje zweryfikować proces transformacji Poczty Polskiej SA, szczególnie w kontekście planowanych redukcji zatrudnienia? Czy przewidziane są mechanizmy ochrony dla pracowników, którzy mogą stracić pracę, takie jak wsparcie w poszukiwaniu nowego zatrudnienia, programy szkoleniowe lub inne formy pomocy? Czy istnieje możliwość wprowadzenia dodatkowych programów wsparcia, które ułatwią pracownikom adaptację do nowej sytuacji zawodowej?
Jakie kroki są podejmowane, aby zapewnić rozwój Poczty Polskiej SA jako operatora narodowego, w szczególności w zakresie inwestycji technologicznych i zwiększenia konkurencyjności na rynku usług doręczeniowych? Czy ministerstwo rozważa wdrożenie specjalnych programów wsparcia dla Poczty Polskiej SA, które mogłyby pomóc w modernizacji infrastruktury oraz podniesieniu jakości usług? Czy istnieje plan współpracy z innymi podmiotami mający na celu przyspieszenie procesu modernizacji oraz wdrażania nowoczesnych rozwiązań technologicznych?
Czy ministerstwo podejmie działania w celu poprawy wynagrodzeń pracowników Poczty Polskiej SA w świetle licznych postulatów związków zawodowych i trudnej sytuacji finansowej pracowników? Czy przewidziany jest dialog ze związkami zawodowymi w tej sprawie oraz opracowanie planu podwyżek, który uwzględni potrzeby pracowników? Czy rozważa się wdrożenie dodatkowych świadczeń motywacyjnych, które przyczyniłyby się do poprawy morale i zwiększenia zaangażowania pracowników?
Czy i jak ministerstwo planuje weryfikować kompetencje i doświadczenie osób zatrudnionych na wysokich stanowiskach Poczty Polskiej SA oraz jakie kroki zamierza podjąć, jeżeli weryfikacja wykaże nieprawidłowości na tym obszarze?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Minister Jakub Jaworowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10165 znakówMinisterstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.184.2025
IK: 1104829
Warszawa, 07 maja 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT8958 Pani Marty Stożek, Posłanki na Sejm RP,
z dnia 16 kwietnia 2025 r., uprzejmie przekazuję następujące wyjaśnienia na podstawie
informacji udzielonej przez spółkę Poczta Polska S.A. (dalej również jako „Spółka”).
Uprzejmie informuję, że na pismo Wspólnej Reprezentacji Związkowej wymienione przez
Panią Poseł została udzielona stosowna odpowiedź, która została przekazana stronie
związkowej.
Spółka zdecydowanie sprzeciwia się sformułowaniom o braku chęci dialogu ze stroną
społeczną. Zarząd Poczty Polskiej S.A. prowadzi rozmowy i negocjacje ze związkami
zawodowymi we wszystkich obszarach wymaganych przepisami prawa. W pierwszym
kwartale 2025 r. przedstawiciele Spółki uczestniczyli w 11 spotkaniach z zakładowymi
organizacjami związkowymi, które dotyczyły: nowego Zakładowego Układu Zbiorowego
Pracy (dalej: ZUZP), Programu Dobrowolnych Odejść (dalej: PDO) i zwolnień grupowych,
regulaminu wynagradzania, wypowiedzeń zmieniających.
Odnosząc się natomiast do kwestii reprezentacji pracowników w Radzie Nadzorczej
(dalej: RN) należy wskazać, że w bieżącym składzie RN V kadencji jedno stanowisko należne
przedstawicielom pracowników zajmuje Pani Katarzyna Wieniecka, natomiast w celu
wyłonienia drugiego przedstawiciela, przeprowadzone zostały wybory uzupełniające,
których ważność dnia 4 kwietnia 2025 r. została potwierdzona przez Krajową Komisję
Wyborczą w Poczcie Polskiej S.A. Według wyników wyborów uzupełniających do Rady
Nadzorczej Poczty Polskiej S.A. V kadencji powołana została Pani Renata Kordasiewicz.
Poczta Polska poinformowała, iż koszty pracy w Spółce stanowią znacznie wyższy procent
kosztów ogólnych w porównaniu do konkurencyjnych firm i są czynnikiem hamującym
długofalowy rozwój. Z tego powodu w ramach poprawy sytuacji został ogłoszony PDO
będący jednym z elementów składowych Planu Transformacji. Jednocześnie mając na
uwadze zapewnienie bezpieczeństwa operacyjnego zdecydowano, że PDO będzie
skierowany przede wszystkim do pracowników administracji.
Poczta Polska S.A. opracowała PDO jako narzędzie zmian, które jest jak najmniej dotkliwe
społecznie. Pracownicy, którzy zdecydowali się z niego skorzystać, otrzymają równowartość
nawet 12 pensji (zależnie od długości stażu pracy w Spółce oraz wybranego wariantu
rekompensaty) i będą mogli podjąć nową pracę już następnego dnia.
Ponadto, w ramach programu osłonowego pracownikom zaproponowano m.in. utrzymanie
bezpłatnego dostępu do platformy do nauki języka obcego do końca 2025 r., możliwość
kontynuacji ubezpieczenia grupowego i dodatkowej opieki medycznej na dotychczasowych
warunkach przez 3 lata od rozwiązania umowy, umorzenie zwrotu kosztów za szkolenia
i/lub studia ukończone w czasie pracy w Poczcie Polskiej S.A. Przygotowując się do
-- 1 of 3 --
zwolnień grupowych, uruchomiona została również współpraca z Powiatowymi Urzędami
Pracy dotycząca pośrednictwa pracy, poradnictwa zawodowego i szkoleń. Poczta Polska
S.A. dodatkowo pozostaje w kontakcie z wieloma podmiotami publicznymi i prywatnymi,
z których część zgłosiła się sama, oferując różnego rodzaju formy współpracy czy pomysły
na prowadzenie działalności.
Należy podkreślić, że redukcje zatrudnienia w Poczcie Polskiej S.A. prowadzone były
wielokrotnie na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat, jednak nie towarzyszyło im
zapewnienie zabezpieczenia socjalnego takiego jak w obecnym PDO.
Odnośnie wsparcia operatora wyznaczonego uprzejmie informuję, że Ministerstwo
Aktywów Państwowych umożliwiło Poczcie Polskiej S.A. udział w naborze wniosków
o objęcie wsparciem przedsięwzięć w ramach części dotacyjnej KPO A2.1.1. Inwestycje
wspierające robotyzację i cyfryzację w przedsiębiorstwach, którego celem jest realizacja
przedsięwzięć polegających na wdrażaniu rozwiązań przyczyniających się do transformacji
cyfrowej, w szczególności projektów związanych z robotyzacją, sztuczną inteligencją lub
cyfryzacją procesów, technologii, produktów i usług. Spółka złożyła wniosek o objęcie
wsparciem dla projektu o nazwie: Wdrożenie dedykowanych systemów i rozwiązań
informatycznych automatyzujących procesy w obszarze bezpieczeństwa cyfrowego
z wykorzystaniem technologii chmurowych oraz sztucznej inteligencji dla usług cyfrowych
Poczty Polskiej świadczonych na rzecz Obywateli RP. Projekt jest aktualnie w procesie
oceny.
Ponadto Minister Aktywów Państwowych działając jako minister właściwy ds. łączności
prowadzi intensywne działania, aby realizacja przez Pocztę Polską S.A. obowiązku
świadczenia usług powszechnych nie powodowała dla niej nadmiernego,
nieproporcjonalnego obciążenia finansowego. Dzięki przeprowadzonym w ostatnich latach
nowelizacjom ustawy Prawo pocztowe (w 2022 r. – zmiana źródeł finansowania oraz
w 2024 r. – możliwość dokonania wstępnej płatności z tytułu finansowania kosztu netto)
Poczta Polska S.A. w 2024 r. po raz pierwszy otrzymała należną rekompensatę kosztu netto
za świadczenie usług powszechnych w 2021 i 2022 r. Należy podkreślić, że zakończony
został proces notyfikacji Komisji Europejskiej pomocy publicznej z tytułu rekompensaty
kosztu netto świadczenia usług powszechnych przez Pocztę Polską S.A., w wyniku którego
Komisja Europejska w dniu 15 listopada 2024 r. wydała decyzję potwierdzającą zgodność
tej pomocy z prawem Unii Europejskiej – co umożliwiło uruchomienie należnego
finansowania. Ministerstwo Aktywów Państwowych wypłaciło 13 marca 2025 r., Poczcie
Polskiej dotację celową w kwocie 963 619 096,38 zł na pokrycie kosztu netto z tytułu
obowiązku świadczenia powszechnych usług pocztowych za 2023 r.
Na wniosek Ministra Aktywów Państwowych w ustawie z dnia 16 września 2011 r. o
szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi dodano przepisy
zapewniające operatorowi wyznaczonemu, którym jest obecnie Poczta Polska S.A.,
możliwość pokrycia wydatków na usuwanie szkód powstałych w wyniku powodzi
z września 2024 r. Dzięki zmianie w przepisach, w dniu 30 grudnia 2025 r. Minister podpisał
z Pocztą Polską S.A. umowę na dotację, na mocy której przekazano Poczcie Polskiej S.A.
ponad 630 tys. zł. Minister Aktywów Państwowych zamierza w 2025 r. dalej wspierać
Spółkę w odbudowywaniu infrastruktury pocztowej na terenach objętych powodzią. W tym
celu zarezerwowano w budżecie państwa dodatkowe 7 mln zł.
Należy także przypomnieć, iż za pomocą ustawy z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie
ustawy o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1841) wprowadzono
możliwość zwrotu kosztów inwestycyjnych poniesionych przez Pocztę Polską S.A. w latach
2020-2024 na budowę i modernizację infrastruktury i oprogramowania niezbędnych do
realizacji publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego i publicznej usługi
hybrydowej. Zabezpieczone środki w wysokości do 100 mln zł będą wypłacone w 2025 r.
po złożeniu wniosku przez Spółkę, w których przedstawi rozliczenie poniesionych
wydatków na ten cel w latach 2020-2024.
Odnośnie wynagrodzeń Poczta Polska S.A. przekazała, że uchwałą z dnia 4 marca br. Zarząd
Spółki wprowadził Regulamin Wynagradzania dla pracowników Poczty Polskiej S.A., który
będzie obowiązywał do końca 2025 r. Nowy system wynagradzania kładzie większy nacisk
na kompetencje pracowników i ich zaangażowanie w pracę niż na staż pracy.
-- 2 of 3 --
Wdrożone zmiany polegają m.in. na:
wprowadzeniu nowego wykazu stanowisk pracy oraz taryfikatora dostosowanego
do potrzeb Spółki i standardów rynkowych – w tym celu liczba stanowisk została
znacząco ograniczona w stosunku do poprzednio obowiązującej, dzięki czemu
powstała przejrzysta ścieżka rozwoju zawodowego pracowników, chociażby
w zawodzie listonosza;
wprowadzeniu nowej siatki stanowisk oraz siatki płacy zasadniczej – obecnie
najniższa płaca zasadnicza wynosi 4.666 zł (płaca minimalna obowiązująca od
1 stycznia 2025 r.) w przeliczeniu na pełen etat;
urynkowieniu wynagrodzeń w Poczcie Polskiej S.A. poprzez podwyższenie stawek
w tabelach wynagrodzeń zasadniczych.
Jednocześnie, zgodnie z deklaracjami Spółki, przekazywanymi zakładowym organizacjom
związkowym, w II połowie 2025 r. rozpoczną się rozmowy ze stroną społeczną na temat
nowego ZUZP dla pracowników Poczty Polskiej oraz nowych regulaminów premiowania na
kolejne lata, które połączą wysokość premiowania z efektywnością pracy i przywrócą jej
motywacyjną funkcję.
Odnosząc się do ostatniego pytania, informuję, że w przyjętym Planie Transformacji Poczty
Polskiej ustalono nowy profil menedżera z określeniem kluczowych kompetencji. W Spółce
została przeprowadzona analiza potencjału kadry zarządczej pod kątem nowej struktury
organizacyjnej. Każdego z menedżerów oceniono w zakresie dotychczasowego
doświadczenia zawodowego, wykształcenia, kompetencji przywódczych, dopasowania do
aktualnej/przyszłej funkcji w organizacji.
Na koniec przypominam, że Minister Aktywów Państwowych wykonując prawa z akcji w
Poczcie Polskiej S.A. realizuje uprawnienia wynikające z praw korporacyjnych, ściśle
określonych w przepisach prawa, w szczególności w ustawie z dnia 15 września 2000 r.
Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18 z późn. zm.) (dalej: KSH). Stosownie do
regulacji art. 368 § 1 KSH prowadzenie spraw spółki należy do kompetencji zarządu spółki,
zaś zgodnie z art. 3751 KSH walne zgromadzenie i rada nadzorcza nie mogą wydawać
zarządowi wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki (m.in. prowadzonej
polityki kadrowej). Zgodnie ze Statutem Poczty Polskiej S.A. wszelkie sprawy związane
z prowadzeniem Spółki, nie zastrzeżone przepisami prawa lub postanowieniami Statutu dla
Walnego Zgromadzenia lub Rady Nadzorczej, należą do kompetencji Zarządu. Jeśli chodzi
o kwestie wyboru, odwołania oraz wymagań w zakresie osób pełniących funkcje w
organach Spółki, zostały one także określone w Statucie Spółki.
Z poważaniem
Jakub Jaworowski
Minister
dokument podpisany elektronicznie
1104829.4039113.3216680
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --