Interpelacja nr 8886
Interpelacja w sprawie podjęcia działań na rzecz umożliwienia odprowadzania składek emerytalnych przez rolników posiadających stałą rentę inwalidzką i ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie podjęcia działań na rzecz umożliwienia odprowadzania składek emerytalnych przez rolników posiadających stałą rentę inwalidzką i ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS
Interpelacja nr 8886
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie podjęcia działań na rzecz umożliwienia odprowadzania składek emerytalnych przez rolników posiadających stałą rentę inwalidzką i ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS
Zgłaszający: Jacek Niedźwiedzki
Data wpływu: 27-03-2025
Suwałki, dn. 27 marca 2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
składam interpelację poselską w sprawie zmian legislacyjnych dotyczących systemu ubezpieczeń społecznych rolników, a w szczególności możliwości odprowadzania składek emerytalnych przez osoby posiadające stałą rentę inwalidzką oraz ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS.
Do mojego biura poselskiego zgłosili się mieszkańcy, rolnicy, którzy zwrócili uwagę na istotne problemy związane z systemem emerytalnym. Pierwszy z nich, który dziesięć lat temu zachorował na nowotwór i otrzymał stałą rentę inwalidzką, nie mógł kontynuować odprowadzania składek emerytalnych, co w efekcie spowodowało, że nie osiągnął wymaganego 25-letniego okresu składkowego, uprawniającego do emerytury z KRUS. Podkreślił on, że jego sytuacja nie jest odosobniona i że osoby, które zostały trwale uznane za niezdolne do pracy z powodu ciężkiej choroby, powinny mieć możliwość kontynuacji ubezpieczenia emerytalnego w KRUS.
Kolejna zgłoszona kwestia dotyczy sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS oraz proporcjonalnego naliczania emerytury w zależności od okresu składkowania w obu systemach. Obecnie rolnicy, którzy przez część życia byli ubezpieczeni w KRUS, a przez część w ZUS, obawiają się sytuacji, w której nie uzyskają prawa do emerytury w żadnym z tych systemów, mimo wieloletniej pracy i opłacania składek. Boją się również, że uzyskają niesprawiedliwie niskie świadczenie.
Dodatkowo rolnicy zwracają uwagę na problem braku możliwości uzupełnienia składek w KRUS, jeśli zabrakło im kilku lat do uzyskania prawa do emerytury.
Problem ten dotyka wielu rolników, którzy przez lata ciężko pracowali, a z powodu obowiązujących przepisów mogą znaleźć się w trudnej sytuacji finansowej po osiągnięciu wieku emerytalnego.
W związku z tym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy planowane jest podjęcie działań legislacyjnych umożliwiających osobom z trwałą rentą inwalidzką dalsze składkowanie na ubezpieczenie emerytalne?
Czy ministerstwo rozważa możliwość zmian w przepisach, które pozwoliłyby na sumowanie lat składkowych z obu systemów i proporcjonalne naliczanie emerytury?
Czy ministerstwo planuje podjęcie działań umożliwiających rolnikom dobrowolne uzupełnienie brakujących składek, tak aby mogli oni uzyskać świadczenie emerytalne?
Z poważaniem
Poseł Jacek Niedźwiedzki
Interpelacja nr 8886
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie podjęcia działań na rzecz umożliwienia odprowadzania składek emerytalnych przez rolników posiadających stałą rentę inwalidzką i ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS
Zgłaszający: Jacek Niedźwiedzki
Data wpływu: 27-03-2025
Suwałki, dn. 27 marca 2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
składam interpelację poselską w sprawie zmian legislacyjnych dotyczących systemu ubezpieczeń społecznych rolników, a w szczególności możliwości odprowadzania składek emerytalnych przez osoby posiadające stałą rentę inwalidzką oraz ułatwień w zakresie sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS.
Do mojego biura poselskiego zgłosili się mieszkańcy, rolnicy, którzy zwrócili uwagę na istotne problemy związane z systemem emerytalnym. Pierwszy z nich, który dziesięć lat temu zachorował na nowotwór i otrzymał stałą rentę inwalidzką, nie mógł kontynuować odprowadzania składek emerytalnych, co w efekcie spowodowało, że nie osiągnął wymaganego 25-letniego okresu składkowego, uprawniającego do emerytury z KRUS. Podkreślił on, że jego sytuacja nie jest odosobniona i że osoby, które zostały trwale uznane za niezdolne do pracy z powodu ciężkiej choroby, powinny mieć możliwość kontynuacji ubezpieczenia emerytalnego w KRUS.
Kolejna zgłoszona kwestia dotyczy sumowania lat składkowych w KRUS i ZUS oraz proporcjonalnego naliczania emerytury w zależności od okresu składkowania w obu systemach. Obecnie rolnicy, którzy przez część życia byli ubezpieczeni w KRUS, a przez część w ZUS, obawiają się sytuacji, w której nie uzyskają prawa do emerytury w żadnym z tych systemów, mimo wieloletniej pracy i opłacania składek. Boją się również, że uzyskają niesprawiedliwie niskie świadczenie.
Dodatkowo rolnicy zwracają uwagę na problem braku możliwości uzupełnienia składek w KRUS, jeśli zabrakło im kilku lat do uzyskania prawa do emerytury.
Problem ten dotyka wielu rolników, którzy przez lata ciężko pracowali, a z powodu obowiązujących przepisów mogą znaleźć się w trudnej sytuacji finansowej po osiągnięciu wieku emerytalnego.
W związku z tym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy planowane jest podjęcie działań legislacyjnych umożliwiających osobom z trwałą rentą inwalidzką dalsze składkowanie na ubezpieczenie emerytalne?
Czy ministerstwo rozważa możliwość zmian w przepisach, które pozwoliłyby na sumowanie lat składkowych z obu systemów i proporcjonalne naliczanie emerytury?
Czy ministerstwo planuje podjęcie działań umożliwiających rolnikom dobrowolne uzupełnienie brakujących składek, tak aby mogli oni uzyskać świadczenie emerytalne?
Z poważaniem
Poseł Jacek Niedźwiedzki
Odpowiedź urzędowa
Minister Czesław Siekierski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.7 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4917 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 18 kwietnia 2025 r.
znak sprawy: DOS.zs.058.12.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 8886 pana Jacka Niedźwiedzkiego - posła
na Sejm RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na ww. interpelację1 proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Ad 1. Czy planowane jest podjęcie działań legislacyjnych umożliwiających osobom z
trwałą rentą inwalidzką dalsze składkowanie na ubezpieczenie emerytalne?
Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy przysługuje osobom, które są
całkowicie niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym. Jest ona przyznawana na
stałe wówczas, gdy całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym jest
trwała i nie orzeczono celowości przekwalifikowania zawodowego. Jeżeli renta jest
przyznana na stałe, rolnik nie podlega dalej ubezpieczeniu społecznemu rolników,
zgodnie z art. 16 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (1). Należy
bowiem wychodzić z założenia, że obowiązek ubezpieczenia społecznego wiąże się z
posiadaniem tytułu rodzącego ten obowiązek. Zatem jeżeli osoba jest trwale
całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym nie powinno budzić
wątpliwości, że nie powinna posiadać możliwości opłacania składek na ubezpieczenie
społeczne rolników. Nie wdając się w analizę zabezpieczenia społecznego należy
1 Wpływ do MRiRW 02.04.2025 r.
-- 1 of 3 --
stwierdzić, że takie rozwiązanie co do zasady byłoby sprzeczne z konstrukcyjnymi
założeniami ochrony ubezpieczeniowej.
Ad. 2 Czy Ministerstwo rozważa możliwość zmian w przepisach, które pozwoliłyby
na sumowanie lat składkowych z obu systemów i proporcjonalne naliczanie
emerytury?
W Polsce funkcjonują dwa systemy ubezpieczenia społecznego – system
powszechny o charakterze kapitałowym, w którym zdefiniowana jest składka (czyli
wysokość emerytury zależy od sumy wpłaconych przez całe życie składek) oraz
system rolniczy o charakterze repartycyjnym, w którym zdefiniowane jest
świadczenie (co oznacza, że świadczenie emerytalne jest ustalone w odniesieniu do
emerytury podstawowej i jest niezależne od wysokości opłaconych składek),
a emerytura rolnicza w większości finansowana jest z budżetu państwa.
Odrębne uregulowania prawne normujące funkcjonowanie ubezpieczenia
społecznego rolników oraz powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych
powodują, że w sposób odmienny regulowane są zarówno prawa, jak i obowiązki
beneficjentów – ubezpieczonych i świadczeniobiorców – tych systemów. Stąd też
różnice, m.in. w zakresie zasad ustalania wysokości i prawa do świadczeń.
Realizacja postulatu, aby świadczenia z obu systemów ZUS i KRUS wyliczane były
proporcjonalnie w zależności od długości okresów składkowych w obu systemach
w obecnym stanie prawnym nie jest możliwa do realizacji, a wprowadzenie
ewentualnych zmian w przepisach wymagałoby szeroko zakrojonej reformy
odrębnego systemu ubezpieczenia społecznego rolników, co w konsekwencji
mogłoby skutkować jego likwidacji, jeżeli miałoby dojść do zbliżenia zasad na jakich
zbudowane są oba systemy.
Dodatkowo podczas formułowania postulatów odnośnie zmian w ubezpieczeniu
społecznym rolników, należy brać pod uwagę skutki proponowanych regulacji i tym
samym możliwości ich sfinansowania, gdzie emerytury rolnicze są tylko w niewielkim
stopniu finansowane ze składek ubezpieczonych rolników.
Ad. 3 Czy Ministerstwo planuje podjęcie działań umożliwiających rolnikom
dobrowolne uzupełnienie brakujących składek, tak aby mogli oni uzyskać
świadczenie emerytalne?
-- 2 of 3 --
Przepisy prawa powszechnie obowiązującego, nie przewidują możliwości „dopłacenia”
brakującego okresu składkowego wymaganego do przyznania emerytury rolniczej,
gdyż przyjęto wyraźne rozwiązanie, zgodnie z którym jeśli dana osoba nie nabyła
prawa do emerytury rolniczej ze względu na zbyt krótki okres ubezpieczenia
rolniczego, tj. poniżej 25 lat, a uzyskała emeryturę z ZUS może wyłącznie ubiegać się
o zwiększenie emerytury z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych o tzw.
część rolną za okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
Wysokość zwiększenia ustala ZUS na podstawie zaświadczenia z KRUS w oparciu o
określone w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników zasady ustalania
wysokości części składkowej emerytury rolniczej, a więc po 1% emerytury
podstawowej za każdy rok opłacania składek rolniczych (2).
Obecnie w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie toczą się prace nad zmianami
w zakresie przedstawionym w ww. pytaniach.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Dz.U. z 2025 r. poz. 197;
(2) art. 25 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz.
197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 18 kwietnia 2025 r.
znak sprawy: DOS.zs.058.12.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 8886 pana Jacka Niedźwiedzkiego - posła
na Sejm RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na ww. interpelację1 proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Ad 1. Czy planowane jest podjęcie działań legislacyjnych umożliwiających osobom z
trwałą rentą inwalidzką dalsze składkowanie na ubezpieczenie emerytalne?
Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy przysługuje osobom, które są
całkowicie niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym. Jest ona przyznawana na
stałe wówczas, gdy całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym jest
trwała i nie orzeczono celowości przekwalifikowania zawodowego. Jeżeli renta jest
przyznana na stałe, rolnik nie podlega dalej ubezpieczeniu społecznemu rolników,
zgodnie z art. 16 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (1). Należy
bowiem wychodzić z założenia, że obowiązek ubezpieczenia społecznego wiąże się z
posiadaniem tytułu rodzącego ten obowiązek. Zatem jeżeli osoba jest trwale
całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym nie powinno budzić
wątpliwości, że nie powinna posiadać możliwości opłacania składek na ubezpieczenie
społeczne rolników. Nie wdając się w analizę zabezpieczenia społecznego należy
1 Wpływ do MRiRW 02.04.2025 r.
-- 1 of 3 --
stwierdzić, że takie rozwiązanie co do zasady byłoby sprzeczne z konstrukcyjnymi
założeniami ochrony ubezpieczeniowej.
Ad. 2 Czy Ministerstwo rozważa możliwość zmian w przepisach, które pozwoliłyby
na sumowanie lat składkowych z obu systemów i proporcjonalne naliczanie
emerytury?
W Polsce funkcjonują dwa systemy ubezpieczenia społecznego – system
powszechny o charakterze kapitałowym, w którym zdefiniowana jest składka (czyli
wysokość emerytury zależy od sumy wpłaconych przez całe życie składek) oraz
system rolniczy o charakterze repartycyjnym, w którym zdefiniowane jest
świadczenie (co oznacza, że świadczenie emerytalne jest ustalone w odniesieniu do
emerytury podstawowej i jest niezależne od wysokości opłaconych składek),
a emerytura rolnicza w większości finansowana jest z budżetu państwa.
Odrębne uregulowania prawne normujące funkcjonowanie ubezpieczenia
społecznego rolników oraz powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych
powodują, że w sposób odmienny regulowane są zarówno prawa, jak i obowiązki
beneficjentów – ubezpieczonych i świadczeniobiorców – tych systemów. Stąd też
różnice, m.in. w zakresie zasad ustalania wysokości i prawa do świadczeń.
Realizacja postulatu, aby świadczenia z obu systemów ZUS i KRUS wyliczane były
proporcjonalnie w zależności od długości okresów składkowych w obu systemach
w obecnym stanie prawnym nie jest możliwa do realizacji, a wprowadzenie
ewentualnych zmian w przepisach wymagałoby szeroko zakrojonej reformy
odrębnego systemu ubezpieczenia społecznego rolników, co w konsekwencji
mogłoby skutkować jego likwidacji, jeżeli miałoby dojść do zbliżenia zasad na jakich
zbudowane są oba systemy.
Dodatkowo podczas formułowania postulatów odnośnie zmian w ubezpieczeniu
społecznym rolników, należy brać pod uwagę skutki proponowanych regulacji i tym
samym możliwości ich sfinansowania, gdzie emerytury rolnicze są tylko w niewielkim
stopniu finansowane ze składek ubezpieczonych rolników.
Ad. 3 Czy Ministerstwo planuje podjęcie działań umożliwiających rolnikom
dobrowolne uzupełnienie brakujących składek, tak aby mogli oni uzyskać
świadczenie emerytalne?
-- 2 of 3 --
Przepisy prawa powszechnie obowiązującego, nie przewidują możliwości „dopłacenia”
brakującego okresu składkowego wymaganego do przyznania emerytury rolniczej,
gdyż przyjęto wyraźne rozwiązanie, zgodnie z którym jeśli dana osoba nie nabyła
prawa do emerytury rolniczej ze względu na zbyt krótki okres ubezpieczenia
rolniczego, tj. poniżej 25 lat, a uzyskała emeryturę z ZUS może wyłącznie ubiegać się
o zwiększenie emerytury z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych o tzw.
część rolną za okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
Wysokość zwiększenia ustala ZUS na podstawie zaświadczenia z KRUS w oparciu o
określone w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników zasady ustalania
wysokości części składkowej emerytury rolniczej, a więc po 1% emerytury
podstawowej za każdy rok opłacania składek rolniczych (2).
Obecnie w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie toczą się prace nad zmianami
w zakresie przedstawionym w ww. pytaniach.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Dz.U. z 2025 r. poz. 197;
(2) art. 25 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz.
197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --