Interpelacja w sprawie zasad kwalifikacji do terapii sanatoryjnej dla chorych hematologicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8852
do ministra zdrowia
w sprawie zasad kwalifikacji do terapii sanatoryjnej dla chorych hematologicznych
Zgłaszający: Marcin Skonieczka, Wioleta Tomczak
Data wpływu: 26-03-2025
Szanowna Pani Minister,
w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie sposobu kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego w § 5 wśród przeciwwskazań do leczenia uzdrowiskowego albo rehabilitacji uzdrowiskowej wskazano czynną chorobę nowotworową oraz okres przed upływem:
a) 5 lat w przypadku: czerniaka złośliwego, białaczki, ziarnicy złośliwej, chłoniaków złośliwych, nowotworów nerki,
b) 12 miesięcy w przypadku innych nowotworów złośliwych
– od zakończenia leczenia operacyjnego, chemioterapii lub radioterapii, z wyłączeniem leczenia hormonalnego.
Obecnie chorzy na nowotwory mają ograniczony dostęp do rehabilitacji medycznej, co wynika – między innymi – z mitów o szkodliwości działania fizjoterapii i braku naukowych dowodów pochodzących z badań (ang. evidence-based medicine, EBM). Niestosowanie u pacjentów z leczonym wcześniej nowotworem złośliwym fizjoterapii i późniejszego leczenia sanatoryjnego wzmaga w nich stres i lęk o własne zdrowie, co według badań naukowych wyraźnie przyczynia się do pogorszenia stanu zdrowia. Dlatego obecnie pozbawianie pacjentów z rozpoznaniem nowotworu możliwości stosowania różnych form rehabilitacji jest niewłaściwe. W XXI wieku standardy postępowania związane ze stosowaniem fizjoterapii i leczeniem uzdrowiskowym w trakcie i po zakończeniu leczenia nowotworu złośliwego zostały skorygowane na podstawie licznych doświadczeń i badań naukowych.
Minister zdrowia zarządzeniem z dnia 22 listopada 2016 roku powołał zespół do spraw opracowania koncepcji zmian w zakresie systemu lecznictwa uzdrowiskowego. Raport końcowy zespołu opublikowany został w dniu 11 grudnia 2017 roku. W załączniku nr 6 tego raportu przedstawiono propozycje zmian w zakresie przeciwwskazań do leczenia uzdrowiskowego.
Autorzy raportu proponują, aby przeciwwskazanie ogólne onkologiczne i hematologiczne do leczenia uzdrowiskowego albo rehabilitacji uzdrowiskowej stanowiły:
1) czynna choroba nowotworowa w fazie ostrej, w okresie wstępnej diagnostyki oraz leczenia operacyjnego lub chemioterapii, z wyłączeniem leczenia hormonalnego, lub radioterapii lub przewlekłego leczenia celowanego i niskodawkowanego – wszystkie rodzaje nowotworów złośliwych;
2) choroba nowotworowa po zakończeniu leczenia operacyjnego lub chemioterapii, z wyłączeniem leczenia hormonalnego lub radioterapii lub przewlekłego leczenia celowanego i niskodawkowanego, w okresie progresji objawów bądź nawrotu choroby.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy ministerstwo planuje zmienić zasady kwalifikacji do terapii sanatoryjnej dla chorych hematologicznych zgodnie z zaleceniami raportu końcowego zespołu do spraw opracowania koncepcji zmian w zakresie systemu lecznictwa uzdrowiskowego?
Czy ministerstwo planuje zniesienie wykluczeń do leczenia uzdrowiskowego i rehabilitacji uzdrowiskowej dla chorób nowotworowych przewlekłych: przewlekła białaczka, czerwienica prawdziwa, nadpłytkowość samoistna itp.?
Czy ministerstwo planuje zmienić zasady kwalifikowania pacjentów hematologicznych do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego przez skrócenie okresu wykluczenia z pięciu lat do 12 miesięcy od zakończenia leczenia?
Z poważaniem Marcin Skonieczka
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5646 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLD.050.11.2025.SR
Warszawa, 28 kwietnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 8852 z dnia 2 kwietnia 2025 r., złożoną przez Pana Posła
Marcina Skonieczkę i Panią Poseł Wioletę Tomczak w sprawie zasad kwalifikacji do terapii
sanatoryjnej dla chorych hematologicznych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie sposobu kierowania
i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego (Dz.U. 2012 poz. 14)
jest zawarty katalog wskazań i przeciwwskazań do wydania skierowania na leczenie
uzdrowiskowe przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, ponieważ nie każde schorzenie
może być leczone w ramach lecznictwa uzdrowiskowego. Zgodnie z § 5 ww. rozporządzenia,
ogólne przeciwwskazanie do leczenia uzdrowiskowego albo rehabilitacji uzdrowiskowej
stanowi stan chorobowy, w którym leczenie uzdrowiskowe albo rehabilitacja uzdrowiskowa
przy wykorzystaniu właściwości naturalnych surowców leczniczych mogłyby spowodować
pogorszenie stanu zdrowia pacjenta, a także czynna choroba nowotworowa oraz okres przed
upływem 5 lat w przypadku: czerniaka złośliwego, białaczki, ziarnicy złośliwej, chłoniaków
złośliwych, nowotworów nerki lub 12 miesięcy w przypadku innych nowotworów złośliwych
– od zakończenia leczenia operacyjnego, chemioterapii lub radioterapii, z wyłączeniem
leczenia hormonalnego.
Powołując się na przepisy powyższego rozporządzania, lekarz ma prawo odmówić
pacjentowi wydania skierowania na leczenie uzdrowiskowe, potwierdzenia skierowania,
a także przyjęcia do zakładu lecznictwa uzdrowiskowego.
Należy zauważyć, iż wskazane ograniczenie nie stanowi okoliczności dyskryminującej
pacjentów onkologicznych w kwestii dostępu do świadczeń z zakresu lecznictwa
uzdrowiskowego, lecz stanowi warunek umożliwiający prawidłową realizację świadczeń i ma
na celu zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów. Wskazania bowiem wymaga,
że jedną z podstawowych zasad leczenia uzdrowiskowego jest wykonywanie zabiegów
bodźcowych z wykorzystaniem naturalnych surowców leczniczych, takich jak: wody
lecznicze, peloidy i gazy.
W świetle przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 23 lipca 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu lecznictwa uzdrowiskowego (Dz.U. 2024 poz. 529),
w zakresie leczenia uzdrowiskowego w ramach NFZ każdemu pacjentowi powinny być
wykonane nie mniej niż 3 zabiegi dziennie, w tym obowiązkowo jeden zasadniczy zabieg
bodźcowy z wykorzystaniem naturalnych surowców leczniczych. Wśród zabiegów
bodźcowych wykonywanych w trakcie leczenia uzdrowiskowego, obok zabiegów
balneologicznych z zastosowaniem naturalnych surowców leczniczych, często wykonuje się
zabiegi fizykalne, czyli oddziaływanie bodźcami fizycznymi takimi jak: prądy niskiej i średniej
częstotliwości, pulsujące pole magnetyczne, pole elektromagnetyczne wysokiej
częstotliwości, ultradźwięki, aerozole, ciepło i zimno, promieniowanie podczerwone
i nadfioletowe, także laserowe. Niektóre zabiegi balneologiczne lub fizykalne mogą okazać
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
się nadmiernie bodźcowe i spowodować wystąpienie tzw. odczynu uzdrowiskowego, czyli
załamanie mechanizmów adaptacyjnych organizmu pacjenta i reakcję organizmu zbyt
intensywną lub różną od tej, która jest zazwyczaj obserwowana, przyczyniając się do
nadmiernego obciążenia organizmu osoby chorej przewlekle i zaostrzenia niektórych
schorzeń. Zatem pomimo niekwestionowanych walorów leczniczych lecznictwa
uzdrowiskowego, bodźcowy charakter tego rodzaju leczenia nie pozostaje neutralny dla
organizmu pacjenta.
Aktualnie w Ministerstwie Zdrowia nie są prowadzone prace analityczne, jak również żadne
zamierzenia legislacyjne w zakresie zmiany przepisów dotyczących korzystania z leczenia
uzdrowiskowego przez osoby w trakcie leczenia i po zakończonym procesie leczenia
z powodu choroby nowotworowej.
Dodatkowo uprzejmie informuję, że obecnie pacjenci niespełniający warunków do
zakwalifikowania do uzdrowiskowego leczenia sanatoryjnego, a wymagający świadczeń
usprawniających, nie są pozbawieni możliwości rehabilitacji ze środków publicznych
pozostających w dyspozycji NFZ, ponieważ na podstawie skierowania na rehabilitację
leczniczą wystawionego przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego mogą być rehabilitowani
poprzez zabiegi fizykoterapeutyczne w warunkach zarówno ambulatoryjnych, jak
i stacjonarnych, na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia
6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej
(Dz.U. 2021 poz. 265 ze zm.). Świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej mogą być
realizowane w ośrodkach rehabilitacyjnych zlokalizowanych na obszarze całego kraju,
również w uzdrowiskach (często w tych samych co leczenie uzdrowiskowe sanatoriach),
jednak w przeciwieństwie do lecznictwa uzdrowiskowego, w przypadku rehabilitacji
leczniczej nie są obligatoryjne zabiegi bodźcowe z wykorzystaniem naturalnych surowców
leczniczych i rehabilitacja może być w całości oparta na zabiegach klasycznej rehabilitacji
leczniczej. W celu uzyskania informacji w zakresie możliwości skorzystania ze świadczeń
rehabilitacji leczniczej, wskazany jest kontakt pacjenta z lekarzem prowadzącym leczenie lub
miejscowym oddziałem wojewódzkim NFZ.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --