Interpelacja w sprawie kwestii związanych z obwodami łowieckimi i szkodami łowieckimi na gruntach rolnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8829
do ministra klimatu i środowiska, ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie kwestii związanych z obwodami łowieckimi i szkodami łowieckimi na gruntach rolnych
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 25-03-2025
Szanowny Panie Ministrze, Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego zgłosiła się rolniczka, która wyraziła swoje pewne obawy i potrzebę wyjaśnienia kwestii dotyczących obecnych regulacji prawnych związanych z obwodami łowieckimi oraz szkodami łowieckimi. Rolniczka wskazuje na pewne niejasności i trudności, które jej zdaniem mogą wpływać na sytuację właścicieli gruntów rolnych.
Z relacji rolniczki wynika, że obwody łowieckie są tworzone na podstawie decyzji administracyjnych, jednak właściciele gruntów nie zawsze otrzymują formalne decyzje, które precyzyjnie określają zakres ograniczeń ich praw własności. Ponadto istnieją pewne wątpliwości dotyczące kwestii rekompensat z tytułu dzierżawy obwodów łowieckich w kontekście obowiązku opłacania podatku rolnego.
Szczególną uwagę rolniczka zwraca na kwestię szkód łowieckich. W jej ocenie proces dochodzenia odszkodowania na drodze postępowania cywilnego może być utrudniony ze względu na specyfikę przepisów Prawa łowieckiego, które są stosowane w tych postępowaniach. W związku z tym pojawia się pytanie o możliwość uwzględnienia opinii biegłych z zakresu szacowania szkód rolnych.
Rolniczka wyraża również pewne obawy dotyczące kosztów związanych z utrzymaniem zwierzyny łownej, które w jej odczuciu mogą obciążać właścicieli gruntów rolnych. W kontekście tej sprawy rolniczka zwróciła uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt III SAB/Gd 46/19, który wskazuje na cywilny charakter spraw dotyczących szkód łowieckich.
W związku z powyższym zwracam się do Państwa Ministrów z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska dostrzegają potrzebę analizy obecnych regulacji prawnych w kontekście sytuacji rolników, w szczególności w świetle wyroku WSA w Gdańsku z dnia 10 października 2019 r.?
Czy planowane są działania legislacyjne, które mogłyby doprecyzować kwestie związane z tworzeniem obwodów łowieckich oraz rekompensatami dla właścicieli gruntów rolnych?
Czy ministerstwo rozważy możliwość wprowadzenia zmian w przepisach dotyczących szkód łowieckich, aby uwzględnić specyfikę szkód rolnych i ułatwić rolnikom dochodzenie odszkodowań?
Czy ministerstwo podejmie działania w celu analizy kwestii kosztów związanych z utrzymaniem zwierzyny łownej w kontekście sytuacji właścicieli gruntów rolnych?
Jakie działania mogłoby podjąć ministerstwo, aby zapewnić sprawiedliwe warunki w postępowaniach sądowych dotyczących szkód łowieckich, w szczególności w zakresie opinii biegłych?
Czy ministerstwo rozważy możliwość wprowadzenia zmian w ustawie Prawo łowieckie, aby doprecyzować status prawny kół łowieckich w kontekście postępowań administracyjnych?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada kompetencji” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11354 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 09 kwietnia 2025 r.
znak sprawy: DŻW.zch.058.7.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji nr 8829 w sprawie kwestii związanych z obwodami łowieckimi
i szkodami łowieckimi na gruntach rolnych.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 8829 z 4 kwietnia 2025 r. Pani Małgorzaty Pępek,
Posła na Sejm RP, w sprawie kwestii związanych z obwodami łowieckimi i szkodami
łowieckimi na gruntach rolnych, uprzejmie informuję, co następuje.
Zasady tworzenia obwodów łowieckich oraz ich wydzierżawiania określa ustawa
Prawo łowieckie1 oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Klimatu i
Środowiska w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę
obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców2.
Z kolei zasady odpowiedzialności za szkody łowieckie oraz sposób ich szacowania
określa ustawa Prawo łowieckie oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie w
sprawie szczegółowych warunków szacowania szkód w uprawach i płodach rolnych3.
Zgodnie z art. 28 ustawy o działach administracji rządowej4 łowiectwo należy do
działu administracji rządowej „środowisko”. Tym samym właściwym do udzielenia
odpowiedzi na zadane w interpelacji pytania jest Minister Klimatu i Środowiska -
1 Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1082).
2 Rozporządzenie Ministra Klimatu Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu
składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny
tych wniosków i wnioskodawców (Dz. U. z 2021 r. poz. 139).
3 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 kwietnia 2019 r. w sprawie szczegółowych
warunków szacowania szkód w uprawach i płodach rolnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 776).
4 Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2024 r. poz.
1370, z późn. zm).
-- 1 of 3 --
kierujący działem administracji rządowej „środowisko”, co wynika bezpośrednio z
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowego zakresu działania
Ministra Klimatu i Środowiska5.
Równocześnie pragnę zapewnić Pana Marszałka, że w przypadku zainicjowania przez
Ministerstwo Klimatu i Środowiska prac legislacyjnych nad zmianą obowiązujących
przepisów dotyczących tworzenia obwodów łowieckich oraz odpowiedzialności za
szkody wyrządzane przez zwierzęta łowne w uprawach i płodach rolnych,
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest gotowe do współpracy i dialogu nad
wypracowaniem rozwiązań, które będą optymalne dla wszystkich obywateli ze
szczególnym uwzględnieniem rolników.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Ustawa z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U. z 2023 r.
poz. 1082).
(2) Rozporządzenie Ministra Klimatu Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w
sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów
łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców (Dz. U. z
2021 r. poz. 139).
(3) Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 kwietnia 2019 r. w sprawie
szczegółowych warunków szacowania szkód w uprawach i płodach rolnych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 776).
(4) Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z
2024 r. poz. 1370, z późn. zm).
(5) Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia z dnia 19 grudnia 2023 r. w
sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Klimatu i Środowiska (Dz.
U. poz. 2726).
5 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia z dnia 19 grudnia 2023 r. w sprawie
szczegółowego zakresu działania Ministra Klimatu i Środowiska (Dz. U. poz. 2726)
-- 2 of 3 --
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WN.050.20.2025.KK
3736433.14884586.12033979
Warszawa, 23-04-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posłanki Małgorzaty Pępek w sprawie kwestii związanych
z obwodami łowieckimi i szkodami łowieckimi na gruntach rolnych (K10INT8829),
przekazuję poniższe informacje.
Ad. 1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska
dostrzegają potrzebę analizy obecnych regulacji prawnych w kontekście sytuacji rolników,
w szczególności w świetle wyroku WSA w Gdańsku z dnia 10 października 2019 r.?
Dzierżawcy i zarządcy obwodów łowieckich są zobowiązani na mocy ustawy Prawo
łowieckie do realizacji obowiązku szacowania szkód łowieckich zgodnie z określoną
procedurą. W przypadku bezczynności koła łowieckiego wobec złożonego wniosku
o szacowanie szkód, przepisy nie przewidują jednoznacznych rozwiązań prawnych, które
mogłyby wymusić podjęcie odpowiednich działań.
W związku z powyższym, zdaniem tutejszego resortu, istnieje potrzeba dokładnej analizy
tej kwestii oraz opracowania rozwiązań, które usprawniłyby proces skutecznego
szacowania szkód łowieckich w praktyce.
Należy również podkreślić, że w przypadku niewykonywania przez koło łowieckie
obowiązku szacowania szkód łowieckich wyrządzonych przez zwierzęta łowne w uprawach
i płodach rolnych, sprawa powinna zostać skierowana do właściwego terytorialnie zarządu
okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego. Zarząd ten, na podstawie § 98 ust. 1 pkt 1
Statutu Polskiego Związku Łowieckiego, sprawuje nadzór nad kołami łowieckimi.
Ad. 2. Czy planowane są działania legislacyjne, które mogłyby doprecyzować kwestie związane
z tworzeniem obwodów łowieckich oraz rekompensatami dla właścicieli gruntów rolnych?
Analiza procedury tworzenia obwodów łowieckich w drodze uchwały sejmiku
województwa stanowi przedmiot zainteresowania Ministerstwa Klimatu i Środowiska,
szczególnie w kontekście wprowadzenia rozwiązań, które ułatwiłyby właścicielom
nieruchomości wyłączenie ich z obwodu łowieckiego, zwłaszcza w sytuacji, gdy uchwała już
obowiązuje.
-- 1 of 3 --
Zwracam uwagę, że dzierżawa obwodów łowieckich polega na dzierżawieniu przez koła
łowieckie prawa do wykonywania polowań i gospodarowania populacjami zwierząt
łownych, stanowiących własność Skarbu Państwa na danym terenie. Nie jest to dzierżawa
gruntu w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. W związku z tym, Ministerstwo
Klimatu i Środowiska nie dostrzega potrzeby wprowadzania zmian w zasadach naliczania
czynszów dzierżawnych za obwody łowieckie. Ponadto, rozliczanie należnego czynszu
pomiędzy wieloma właścicielami nieruchomości położonych na terenie obwodu
łowieckiego prowadziłoby do sytuacji, w której kwota należna każdemu właścicielowi
byłaby z ekonomicznego punktu widzenia nieznaczna.
Pragnę również przypomnieć, że zgodnie z art. 27a ustawy Prawo łowieckie, obowiązuje
mechanizm umożliwiający właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości
żądanie od województwa odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę, jeśli objęcie
nieruchomości obwodem łowieckim uniemożliwi lub istotnie ograniczy dotychczasowe jej
użytkowanie lub przeznaczenie. Roszczenie takie można zgłosić w terminie 3 lat od dnia
wejścia w życie uchwały o podziale województwa na obwody łowieckie.
Ad. 3. Czy Ministerstwo rozważy możliwość wprowadzenia zmian w przepisach dotyczących
szkód łowieckich, aby uwzględnić specyfikę szkód rolnych i ułatwić rolnikom dochodzenie
odszkodowań?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska dostrzega istotę problemu związanego ze szkodami
łowieckimi, które szczególnie dotykają rolników w rejonach o wyższej koncentracji populacji
zwierzyny. Do tutejszego resortu zgłaszane są trudności związane z dochodzeniem
odszkodowań za szkody łowieckie, prawidłowością realizacji procedury szacowania szkód
oraz potrzebą doprecyzowania obowiązujących procedur. Wskazane problemy traktowane
są jako istotny sygnał do analizy obowiązujących przepisów regulujących kwestie
szacowania szkód łowieckich, jednakże uwzględnienie specyfiki szkód we wszelkiego
rodzaju uprawach w przepisach mogłoby stanowić wyzwanie w praktyce. Przepisy
wprowadzają ogólną procedurę szacowania szkód łowieckich, która wymaga
specjalistycznej wiedzy merytorycznej w zakresie zasad prowadzenia upraw.
Przedstawiciele kół łowieckich, uczestniczący w szacowaniu szkód, zdobywają tę wiedzę
podczas szkoleń organizowanych przez Polski Związek Łowiecki oraz Państwowe
Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe.
W przypadku podjęcia decyzji o nowelizacji obowiązujących przepisów dotyczących
szacowania szkód łowieckich, zgłoszone wyżej kwestie zostaną szczegółowo uwzględnione
w toku analizy.
Ad. 4. Czy Ministerstwo podejmie działania w celu analizy kwestii kosztów związanych
z utrzymaniem zwierzyny łownej, w kontekście sytuacji właścicieli gruntów rolnych?
Ministerstwo monitoruje wysokość wypłaconych odszkodowań za szkody wyrządzone
przez zwierzęta łowne w uprawach i płodach rolnych, również w przypadkach, gdy
odszkodowania te są wypłacane przez podmioty reprezentujące Skarb Państwa. Żerowanie
zwierzyny na różnych rodzajach upraw stanowi główny koszt jej utrzymania.
-- 2 of 3 --
Zwracam również uwagę, że obowiązek rekompensaty strat wyrządzonych przez zwierzynę
w uprawach i płodach rolnych został nałożony na dzierżawców oraz zarządców obwodów
łowieckich.
Ad. 5. Jakie działania mogłoby podjąć Ministerstwo, aby zapewnić sprawiedliwe warunki
w postępowaniach sądowych dotyczących szkód łowieckich, w szczególności w zakresie opinii
biegłych?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada kompetencji do wpływania na warunki
postępowań sądowych toczących się przed sądami powszechnymi. Należy również
podkreślić, że opinie biegłych sądowych, wykorzystywane w ramach postępowań, mimo że
stanowią dowód w sprawie, nie mają charakteru wiążącego dla sądu.
Ad. 6. Czy Ministerstwo rozważy możliwość wprowadzenia zmian w ustawie Prawo łowieckie,
aby doprecyzować status prawny kół łowieckich w kontekście postępowań administracyjnych?
Kodeks postępowania administracyjnego ma zastosowanie w zakresie szacowania szkód
łowieckich tylko w jednym przypadku. Zgodnie z art. 49a ustawy Prawo łowieckie, w
sprawach nieuregulowanych w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie, do
postępowania prowadzonego przez nadleśniczego lub dyrektora regionalnej dyrekcji
Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe w kwestii ustalenia wysokości
odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. –
Kodeks postępowania administracyjnego.
Warto dodać, że koła łowieckie zrzeszają osoby fizyczne i stanowią podstawowe ogniwo
organizacyjne Polskiego Związku Łowieckiego, powołanego do realizacji celów i zadań
związanych z łowiectwem. Koła łowieckie posiadają osobowość prawną i ponoszą
odpowiedzialność za swoje zobowiązania, jednak nie są podmiotami administracji
publicznej, co oznacza, że nie podlegają przepisom Kodeksu postępowania
administracyjnego. Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie planuje wprowadzenia zmian w
ustawie Prawo łowieckie, które doprecyzowałyby status prawny kół łowieckich w
kontekście postępowań administracyjnych.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
-- 3 of 3 --