Interpelacja w sprawie opóźnień w wypłacie dopłat bezpośrednich oraz pogarszającej się sytuacji finansowej rolników z woj. małopolskiego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8744
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie opóźnień w wypłacie dopłat bezpośrednich oraz pogarszającej się sytuacji finansowej rolników z woj. małopolskiego
Zgłaszający: Mariusz Krystian
Data wpływu: 19-03-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w ostatnim czasie zgłaszają się do mnie liczni rolnicy z terenu województwa małopolskiego, którzy alarmują, że nie otrzymali dotychczas należnych im dopłat bezpośrednich. Beneficjenci tych programów nie uzyskali ani przewidzianych zaliczek, ani właściwych wypłat. Co więcej, wielu rolników wskazuje, że w ramach programu „Ekoschematy” wypłacone im kwoty są niższe o około 20% niż w poprzednim roku.
Taka sytuacja budzi głęboki niepokój, zwłaszcza że znajdujemy się obecnie w okresie szczególnie intensywnych prac w gospodarstwach rolnych. Marzec i kwiecień to czas kluczowy, w którym odbywają się siewy roślin niezbędnych do prowadzenia prawidłowej i zrównoważonej gospodarki rolnej. Brak środków finansowych oznacza, że wielu gospodarzy nie jest w stanie zakupić niezbędnych nasion, nawozów czy paliwa, co z kolei w konsekwencji może doprowadzić do znacznego pogorszenia sytuacji ekonomicznej rolników w Małopolsce. Gorsze plony nie tylko uniemożliwią pokrycie kosztów działalności gospodarczej, ale mogą również doprowadzić do znaczącego wzrostu cen podstawowych produktów żywnościowych w sklepach.
W związku z powyższym, w trosce o dobro rolników oraz polskich konsumentów, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Ilu rolników z województwa małopolskiego otrzymało zaliczki na poczet dopłat bezpośrednich na dzień 1 marca bieżącego roku?
2. Jaki odsetek rolników z województwa małopolskiego, według stanu na dzień 1 marca bieżącego roku, wciąż oczekuje na wypłatę zaliczek, a jaki – na wypłatę pełnych kwot należnych im dopłat bezpośrednich?
3. Z jakich przyczyn nastąpiły tak znaczące opóźnienia w realizacji wypłat dopłat bezpośrednich dla małopolskich rolników?
4. Kiedy rolnicy, którzy do tej pory nie otrzymali należnych im środków finansowych, mogą spodziewać się ich wypłaty?
5. Czy ministerstwo monitoruje potencjalne szkody poniesione przez gospodarstwa rolne wskutek opóźnień w wypłatach? W jaki sposób ministerstwo zamierza zrekompensować rolnikom ewentualne straty wynikające z tych opóźnień?
6. Jakie konkretne działania podjęło dotychczas ministerstwo, aby przyspieszyć realizację zaległych wypłat oraz uniknąć powtórzenia się podobnej sytuacji w przyszłości?
Sekretarz stanu Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5515 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 04 kwietnia 2025 r.
Znak sprawy: DPB.kj.058.2.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji w sprawie opóźnień w wypłacie dopłat bezpośrednich oraz
pogarszającej się sytuacji finansowej rolników z woj. małopolskiego (interpelacja nr
8744)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na ww. interpelację przekazuję poniższe wyjaśnienia.
Zgodnie z przepisami Unii Europejskiej (art. 44 rozporządzenia 2021/2116) płatności
bezpośrednie (I filar Wspólnej Polityki Rolnej) wypłacane są, co do zasady, od dnia 1
grudnia roku złożenia wniosku do dnia 30 czerwca następnego roku kalendarzowego. W
związku z tym, końcowym terminem na wypłatę płatności za kampanię 2024 r. jest 30
czerwca 2025 r.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi dostrzega potrzeby rolników związane z jak
najszybszym otrzymaniem należnych środków z tytułu płatności bezpośrednich (a także
płatności obszarowych w ramach II filaru WPR) i dlatego wypłata rozpoczyna się w
terminie wcześniejszym, tj. przed 1 grudnia (stosownie do przepisów UE od połowy
października do końca listopada mogą być wypłacane zaliczki).
Ad 1. (Ilu rolników z województwa małopolskiego otrzymało zaliczki dopłat
bezpośrednich na dzień 1 marca bieżącego roku?)
W kampanii 2024 r. zaliczki realizowane były w terminie od 16 października do 29
listopada 2024 r. (30 listopada przypadał w sobotę). Termin realizacji zaliczek wynika z
przywołanych powyżej przepisów UE.
-- 1 of 3 --
2
Zgodnie z informacjami otrzymanymi z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji
Rolnictwa (ARiMR) w 2024 r. o przyznanie płatności bezpośrednich w województwie
małopolskim ubiegało ok. 106 tys. rolników, co stanowi ok. 8,7% wszystkich
składających wnioski. Do naliczania zaliczek kwalifikowało się ok. 105,4 tys. rolników.
Zaliczki zostały zrealizowane dla 101,9 tys. rolników, co stanowi ok. 96,6% rolników
kwalifikujących się, na kwotę ok. 287,1 mln zł.
Ad 2. (Jaki odsetek rolników z województwa małopolskiego, według stanu na dzień 1
marca bieżącego roku, wciąż oczekuje na wypłatę zaliczek, a jaki – na wypłatę pełnych
kwot należnych im dopłat bezpośrednich?)
Jak wskazano w odpowiedzi na pytanie nr 1 zaliczki były realizowane od 16
października do 29 listopada 2024 r. W przypadku województwa małopolskiego zaliczki
otrzymało ok. 96,6% rolników kwalifikujących się, co oznacza, że ok. 3,4% rolników nie
otrzymało zaliczek.
Od 2 grudnia 2024 r. ARiMR rozpoczęła realizację płatności końcowych. Zgodnie z
informacjami ARiMR, według stanu na 1 marca 2025 r., kierownicy biur powiatowych
wydali 87,6 tys. decyzji administracyjnych (dla 82,4% wszystkich rolników), w tym 87
tys. decyzji przyznających płatności bezpośrednie, a płatności zostały zrealizowane dla
78,5 tys. rolników na kwotę 115,2 mln zł. Natomiast według stanu na dzień 28 marca
2025 r. kierownicy biur powiatowych wydali 101,5 tys. decyzji administracyjnych (dla
95,44% wszystkich rolników), w tym 100,7 tys. decyzji przyznających płatności
bezpośrednie. Płatności są realizowane po ok. 10 dniach od dnia wydania decyzji.
Warunkiem wydania decyzji w sprawie przyznania płatności jest zakończenie kontroli
administracyjnej, która musi uwzględniać wyniki z kontroli na miejscu i dane w zakresie
maksymalnego kwalifikowalnego obszaru na podstawie ortofotomapy pozyskanej w
2024 r. Ze względu na fakt, iż nadal spływają do biur powiatowych raporty z kontroli na
miejscu oraz rozpatrywane są rozbieżności na podstawie najnowszej ortofotomapy
zakończenie obsługi części wniosków będzie możliwe po uwzględnieniu tych wyników.
Ad 3. (Z jakich przyczyn nastąpiły tak znaczące opóźnienia w realizacji wypłat dopłat
bezpośrednich dla małopolskich rolników?)
Końcowy termin realizacji płatności bezpośrednich za 2024 r. upływa 30 czerwca 2025
r. W związku z tym, na obecnym etapie realizacji, nie można zgodzić się ze
stwierdzeniem, że wypłaty realizowane są z opóźnieniem.
-- 2 of 3 --
3
Ad 4. (Kiedy rolnicy, którzy do tej pory nie otrzymali należnych im środków
finansowych, mogą spodziewać się ich wypłaty?)
Jak zakłada ARiMR, dla 99% rolników decyzje w sprawie przyznania płatności będą
wydane do końca kwietnia br. i nastąpi także realizacja przyznanych kwot. ARiMR
zakłada również, że pozostaną nieliczne przypadki, w których nadal będzie trwało
wyjaśnianie z rolnikami stwierdzonych nieprawidłowości, czy też prowadzone będzie
postępowanie z wnioskami spadkobierców.
Ad 5. (Czy Ministerstwo monitoruje potencjalne szkody poniesione przez
gospodarstwa rolne wskutek opóźnień w wypłatach? W jaki sposób Ministerstwo
zamierza zrekompensować rolnikom ewentualne straty wynikające z tych opóźnień?)
Jak wyjaśniono powyżej płatności bezpośrednie za 2024 r. realizowane są bez opóźnień.
Ad 6. (Jakie konkretne działania podjęło dotychczas Ministerstwo, aby przyspieszyć
realizację zaległych wypłat oraz uniknąć powtórzenia się podobnej sytuacji w
przyszłości?)
Zgodnie z zapewnieniami ARiMR w województwie małopolskim nie ma zaległych
wypłat. Realizacja płatności odbywa się na bieżąco na podstawie wydanych decyzji.
ARiMR poinformowała również, że w 2025 r. nie będzie wymiany ortofotomapy dla
województwa małopolskiego (wymiana następuje co dwa lata), a tym samym
wydawanie decyzji powinno być szybsze.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --