Interpelacja w sprawie wdrażania planów ogólnych przez samorządy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8674
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wdrażania planów ogólnych przez samorządy
Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj, Marcin Ociepa, Anna Dąbrowska-Banaszek, Krzysztof Ciecióra
Data wpływu: 17-03-2025
Szanowny Panie Ministrze,
reforma planowania przestrzennego w Polsce, wprowadzona 24 września 2023 r., stanowi istotną zmianę w systemie zagospodarowania przestrzennego kraju. Nowe przepisy nakładają na gminy obowiązek uchwalenia planów ogólnych do końca 2025 r., które zastąpią dotychczasowe studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Celem tej reformy jest zwiększenie elastyczności i integralności systemu planowania przestrzennego, przeciwdziałanie rozpraszaniu zabudowy na tereny rolnicze, leśne i przyrodniczo cenne, ułatwienie inwestowania na terenach już zabudowanych, cyfryzacja danych o planowaniu przestrzennym oraz większa przejrzystość konsultacji społecznych.
W artykule prasowym pt. "Czy reforma planistyczna zabije rynek prywatnych działek?" autor przedstawia obawy związane z nowymi regulacjami. Wskazuje, że wejście w życie planu ogólnego nie spowoduje utraty ważności obowiązujących planów miejscowych, co może prowadzić do sytuacji, w której brak planu ogólnego uniemożliwi uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz uzyskiwanie decyzji o warunkach zabudowy.
Dodatkowo istnieją obawy, że reforma może wpłynąć na rynek prywatnych działek, ograniczając możliwości ich zabudowy, co może prowadzić do spadku wartości tych nieruchomości oraz utrudnić ich sprzedaż.
W odpowiedzi na te obawy pojawiają się sugestie dotyczące konieczności wprowadzenia rozwiązań, które umożliwią właścicielom prywatnych działek kontynuację planów zabudowy, nawet w przypadku braku uchwalenia planu ogólnego przez gminę. Stąd propozycja, aby ministerstwo zapewniło wsparcie dla samorządów w procesie tworzenia planów ogólnych, aby uniknąć sytuacji, w której brak planu uniemożliwi dalszy rozwój i inwestycje na danym terenie.
W związku z powyższym zwracam się do ministra rozwoju i technologii z następującymi pytaniami:
Jakie konkretne działania planuje ministerstwo w celu uwzględnienia postulatów zgłaszanych przez środowisko właścicieli prywatnych działek, aby zminimalizować negatywne skutki reformy planowania przestrzennego dla tego segmentu rynku nieruchomości?
Jaki jest aktualny stan zaawansowania prac nad uchwaleniem planów ogólnych w poszczególnych samorządach? W ilu przypadkach plany te zostały wdrożone, w ilu trwają konsultacje, a w ilu wiadomo już, że nie uda ich się wdrożyć na czas?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie dodatkowych form wsparcia dla samorządów, które napotykają trudności w procesie tworzenia planów ogólnych, aby zapewnić terminowe i efektywne wdrożenie reformy?
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12985 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPR-IV.054.3.2025
Warszawa, 08 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 8674 Pani Poseł Agnieszki Ścigaj wraz z grupą posłów w sprawie
wdrażania planów ogólnych przez samorządy.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 8674 Pani Poseł Agnieszki Ścigaj wraz z grupą posłów w
sprawie wdrażania planów ogólnych przez samorządy, przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
Na wstępie chciałbym podkreślić, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r.
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130; dalej upzp),
kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie
gminnych aktów planowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych,
morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych
ustalonych przez organ inny niż minister właściwy do spraw transportu, należy do zadań
własnych gminy. Poprzez gminne akty planowania przestrzennego należy rozumieć plan
ogólny gminy, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz uchwałę ustalającą
zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń
reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów
budowlanych, z jakich mogą być wykonane. Należy podkreślić, że żaden organ centralny
nie ma prawa ingerować we władztwo planistyczne gminy.
24 września 2023 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw, która
zobligowała gminy do sporządzenia planów ogólnych. Są to nowe opracowania
planistyczne w randze aktu prawa miejscowego, obejmujące całą gminę i sporządzane
wyłącznie w formie cyfrowej. Gmina poprzez władztwo planistyczne ma możliwość
ustalenia w planie ogólnym gminy w jakim kierunku dany obszar ma się rozwijać i poprzez
określenie stref planistycznych ograniczyć negatywne oddziaływanie poszczególnych
przeznaczeń. Dzięki nowemu dokumentowi, jakim jest plan ogólny gminy tworzony
obligatoryjnie dla obszaru gminy, inwestorzy i społeczeństwo będą mieli większy wgląd do
uwarunkowań prawnych, w tym katalogu przeznaczeń dla danej strefy, różnego rodzaju
parametrów i dodatkowych ustaleń, które mają wpływ na sporządzanie planów
miejscowych i wydawanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Dokument ten w znacznej mierze zastąpi dotychczasowe studia uwarunkowań
i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, które miały wpływ na sporządzanie
ustaleń planów miejscowych. Zgodnie z obowiązującymi przepisami po 1 stycznia 2026 r.
studia stracą moc, a uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego
oraz wydawanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu będzie
możliwe, jeśli w danej gminie wszedł w życie plan ogólny. Należy dodać, że wspomniane
decyzje będą wydawane w zgodności z ustaleniami planu ogólnego gminy na obszarach
uzupełnienia zabudowy, jeżeli gmina taki obszar ustali (obszar uzupełnienia zabudowy jest
-- 1 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
elementem fakultatywnym planu ogólnego gminy). Pragnę poinformować, że plany
miejscowe, które zostały wcześniej uchwalone nie tracą mocy, a wydane decyzje
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu będą mogły być podstawą do
wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii monitoruje w określonym zakresie postępy gmin
w pracach nad planami ogólnymi. Zgodnie ze statystykami, ponad 80% z nich rozpoczęło
procedurę planistyczną, przy czym większość gmin jest na początkowym, ale jednocześnie
najbardziej pracochłonnym etapie prac. Podczas wydarzeń organizowanych przez
Ministerstwo Rozwoju i Technologii wsłuchujemy się w głos przedstawicieli gmin
dotyczący postępu prac oraz bieżących problemów, na które natrafiono podczas ich
sporządzania. Pragnę dodatkowo podkreślić, że publikowane są już pierwsze projekty
planów ogólnych, które następnie będą uzgadniane z właściwymi instytucjami i
poddawane konsultacjom społecznym. Część gmin zgłasza do ministerstwa obawy, że
termin do końca 2025 r. może być niewystarczający na zakończenie prac. Organizacje
zrzeszające jednostki samorządu terytorialnego we wspólnym piśmie również
wnioskowały o wydłużenie terminu.
W związku z powyższym Ministerstwo Rozwoju i Technologii podjęło decyzję
o wprowadzeniu zmian legislacyjnych. Procedowany projekt ustawy o zmianie ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (UD198)
ma na celu wydłużenie terminu obowiązywania studiów uwarunkowań i kierunków
zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji czasu na uchwalenie planów
ogólnych przez gminy do 30 czerwca 2026 r. Jednocześnie zmianie ulegną również inne
powiązane terminy, określające wejście w życie poszczególnych znowelizowanych
przepisów reformy systemu planowania przestrzennego. Dodatkowo zmiana obejmie
również przepisy eliminujące pojedyncze, oczywiste omyłki oraz wątpliwości
interpretacyjne, które pojawiły się w wyniku pierwszych doświadczeń w stosowaniu
nowelizacji ustawy. Należy podkreślić, że proponowane przedłużenie terminu zachowuje
szanse gmin na refinansowanie kosztów przygotowania dokumentów planistycznych
z KPO (łącznie ponad 870 mln zł).
Departament Planowania Przestrzennego Ministerstwa Rozwoju i Technologii czynnie
uczestniczy we wdrażaniu reformy planowania przestrzennego. W dniach 18-19
października 2023 r. w siedzibie ministerstwa odbyła się dwudniowa Konferencja
szkoleniowa dotycząca reformy planowania przestrzennego skierowana w szczególności do
pracowników samorządów, którzy zajmują się opracowywaniem dokumentów
planistycznych. Przedmiotem szkolenia było przekrojowe zapoznanie uczestników ze
zmianami wprowadzanymi przepisami ustawy. Kolejna konferencja pt. Reforma planowania
i zagospodarowania przestrzennego odbyła się 4 lipca 2024 r. i była skierowana do
szerszego grona osób, zarówno do samorządowców, jak i urbanistów oraz osób zawodowo
związanych z tematyką planowania przestrzennego. Podczas wspomnianej konferencji
uczestnicy mogli usłyszeć o praktycznych aspektach reformy planowania
i zagospodarowania przestrzennego, w tym m.in. jak wykorzystać nowe narzędzia
planistyczne - przeglądarka danych planistycznych i wtyczka APP2, opracować plan
ogólny, czy uzyskać dofinansowanie na przygotowanie dokumentów planistycznych.
Dodatkowo w ramach realizacji Inwestycji A1.3.1 z KPO pt. Wdrożenie reformy planowania
i zagospodarowania przestrzennego wybrane w konkursie organizacje przeprowadziły
szkolenia dla pracowników jednostek samorządu terytorialnego oraz planistów
zaangażowanych w opracowywanie dokumentów planowania przestrzennego. W celu
dotarcia do jak największej liczby uczestników szkoleń w każdej gminie w Polsce, szkolenia
podzielone zostały na obszary według województw. Przyjęty podział zakładał
proporcjonalne rozlokowanie środków i uczestników do przeszkolenia w poszczególnych
-- 2 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
województwach w stosunku do ogólnej populacji i liczby gmin w danym województwie.
Ponadto Departament Planowania Przestrzennego przeprowadził 16 konferencji
szkoleniowych w poszczególnych województwach. Pracownicy departamentu w trakcie
każdego spotkania przedstawiali praktyczne rozwiązania dotyczące zasad opracowania
planu ogólnego, wykorzystania narzędzi cyfrowych w jego tworzeniu i weryfikacji oraz
warunków otrzymania bezzwrotnych środków finansowych na przygotowanie
dokumentów planistycznych. Wyjaśniano również wątpliwości sygnalizowane przez
uczestników spotkań w trakcie sekcji pytań i odpowiedzi.
Pragnę poinformować, że 5 września 2024 r. przeprowadzono konferencję szkoleniową
Plan ogólny gminy z perspektywy organów uzgadniających i opiniujących. Dodatkowo
Departament Planowania Przestrzennego przeprowadził 25 lutego, 17 i 18 marca 2025 r.
dodatkowe szkolenia dla powyższych organów. Inicjatywy te miały na celu wsparcie
organów opiniujących i uzgadniających do etapu opiniowania i uzgadniania planów
ogólnych gmin, co może wpłynąć na przyspieszenie procedur planistycznych.
Dodatkowo informuję, że na stronie Ministerstwa Rozwoju i Technologii w zakładce
Planowanie przestrzenne znajduje się opracowana przez MRiT „baza wiedzy” dotyczącą
reformy systemu planowania przestrzennego oraz materiały dotyczące wspomnianych
wyżej konferencji i szkoleń przeprowadzanych przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii
(https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/planowanie-przestrzenne).
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia
2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie
swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z
późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i Technologii z siedzibą w
Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222
500 123, adres skrytki na ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych: AE:PL-68477-
29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor Departamentu Planowania
Przestrzennego.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także przysługujących
Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając
informację na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu wypełnienia
obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz
w związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. - Regulamin pracy Rady
Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca
1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na interwencję
poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne lub działające na zlecenie
organów władzy publicznej, w zakresie i w celach, które wynikają z przepisów powszechnie
obowiązującego prawa (np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z MRiT przetwarzają dane
osobowe, dla których Administratorem jest Minister Rozwoju i Technologii (np. podmioty
świadczące usługi prawne, dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich przetwarzania
tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których
wymagają tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.
U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji
międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi
na interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu następujące prawa:
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne, zgodnie
z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie Rozwoju
i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu
nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 4 of 4 --