Interpelacja w sprawie czasu wydawania decyzji środowiskowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8604
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie czasu wydawania decyzji środowiskowych
Zgłaszający: Michał Pyrzyk
Data wpływu: 12-03-2025
Szanowny Panie Premierze,
proces realizacji inwestycji powinien uwzględniać kilka niezbędnych elementów. Racjonalne planowanie przestrzenne powinno być podstawowym instrumentem osiągania kompromisu między rozwojem gospodarczym a ochroną środowiska. Realizacja inwestycji powinna odbyć się tak, aby przynieść oczekiwane efekty produkcyjne przy zapewnieniu maksymalnej ochrony środowiska naturalnego. Na każdym z tych etapów warto analizować i oceniać wpływ inwestycji na stan środowiska.
Decyzja środowiskowa stanowi obowiązkowy element procesu uzyskania pozwoleń administracyjnych na realizację przedsięwzięć. Określa pośredni lub bezpośredni wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, zdrowie, warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki kultury oraz wzajemne powiązania między tymi elementami zarówno na etapie budowy, eksploatacji, jak i likwidacji inwestycji. Charakteryzuje również możliwości oraz sposoby zapobiegania negatywnemu oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i łagodzenia tego oddziaływania. Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko nakłada obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed innymi decyzjami i pozwoleniami określonymi w ww. ustawie, m.in. pozwoleniem na budowę. Urzędy, które wydają decyzję o ustaleniu warunków zabudowy oraz pozwolenie na budowę, biorą pod uwagę ustalenia, które wynikają z decyzji środowiskowej.
Jeśli inwestycja, np. budowlana, którą inwestor zamierza zrealizować, kwalifikuje się do przedsięwzięć, które mogą mieć znaczący wpływ na środowisko, niezbędne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzja ta wskazuje, jak zrealizować inwestycję, by miała ona jak najmniejszy negatywny wpływ na stan środowiska oraz jego poszczególne komponenty. Posiadanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach pozwoli na przeprowadzenie procesu inwestycyjnego zgodnie z wymogami prawa.
Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wszczynane na wniosek podmiotu (osoby fizycznej bądź prawnej) planującego realizację przedsięwzięcia. Podmiot planujący przedsięwzięcie składa wniosek w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do właściwego organu określonego w art. 75 wyżej wymienionej ustawy.
Następnie organ właściwy kieruje prośbę do organów opiniujących celem wydania opinii. We wniosku zawsze należy określić kwalifikację planowanego przedsięwzięcia.
Jeżeli inwestycja jest zakwalifikowana jako zawsze znacząco oddziałująca na środowisko, wówczas organ właściwy kieruje prośbę o opinię do:
• regionalnego dyrektora ochrony środowiska,
• państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego,
• regionalnego zarządu gospodarki wodnej,
• marszałka.
Jeżeli przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane jako potencjalnie znacząco oddziałujące na środowisko, wówczas organ właściwy kieruje prośbę o wydanie opinii do:
• regionalnego dyrektora ochrony środowiska,
• państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego,
• zarządu zlewni,
• starosty.
Podstawowe pytanie inwestora wkraczającego na zawiłą ścieżkę proceduralną zmierzającą do uzyskania upragnionej decyzji środowiskowej brzmi: Kiedy?
Od chwili, w której stanie się jasne, że taka decyzja jest konieczna w celu zrealizowania zamierzonego przedsięwzięcia, do momentu jej wydania przez właściwy organ mija czas, na który wpływ mają różne czynniki wiążące się ze złożonością procedur zależną między innymi od skali, rodzaju czy lokalizacji przedsięwzięcia, a także liczby uczestników postępowania administracyjnego oraz przebiegu konsultacji społecznych. Na wiele z tych czynników inwestor nie ma wpływu.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jaki jest faktyczny średni czas uzyskania opinii RDOŚ w przypadku przedsięwzięć zakwalifikowanych jako:
• potencjalnie znacząco oddziałujące na środowisko oraz
• zawsze znacząco oddziałujące na środowisko
- liczony od momentu przekazania do RDOŚ wniosku/raportu inwestora przez właściwy organ do momentu uzyskania opinii RDOŚ dla danego przedsięwzięcia?
2. Jaka jest wartość wszystkich przedsięwzięć, o których mowa w pkt 1, będących aktualnie w trakcie opiniowania przez wszystkie regionalne dyrekcje ochrony środowiska?
Niniejszymi pytaniami pragnę zwrócić uwagę na zgłaszany przez wielu przedsiębiorców problem związany z czasochłonnym procesem wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, w szczególności uzyskania opinii regionalnej dyrekcji ochrony środowiska, co w konsekwencji opóźnia realizację zadań inwestycyjnych mających bezpośredni wpływ na rozwój gospodarczy Polski.
Kluczowe w wydaniu decyzji środowiskowej są jej poprawność formalna oraz merytoryczna, a także – w opinii przedsiębiorców – czas jej wydania. Należy pamiętać, że omawiany dokument stanowi bazę do dalszych decyzji w ramach postępowania umożliwiającego realizację inwestycji. Poprawność decyzji, a także czas jej uzyskania umożliwiają kontynuację procedury pozyskania kolejnych decyzji, a to gwarantuje sprawną i terminową realizację przedsięwzięcia przez inwestora.
Z wyrazami szacunku
Michał Pyrzyk
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5133 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.050.22.2025.1.DT
3705985.14927663.12030182
Warszawa, 23-04-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Michała Pyrzyka w sprawie czasu wydawania
decyzji środowiskowych (interpelacja nr K10INT8604), przedstawiam informacje poniżej.
Pan Poseł zwraca się z pytaniem o średni czas uzyskania opinii RDOŚ w sprawach
przedsięwzięć mogących potencjalnie oraz zawsze znacząco oddziaływać na środowisko
(pytanie nr 1). Na wstępie należy wyjaśnić, że dla tak zwanej pierwszej grupy przedsięwzięć,
tj. przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko nie są wydawane
opinie w trybie art. 64 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach
oddziaływania na środowisko1 (dalej: „ustawa ooś”).
Dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko
16 regionalnych dyrekcji ochrony środowiska wydało w dniach 1-21 marca 2025 r.2 łącznie
2356 opinii. Średnio wydanie jednej opinii zajęło prawie 55 dni, natomiast średni czas
wydania opinii, z wyłączeniem czasu uzupełniania braków formalnych i merytorycznych
przez wnioskodawców, to 29 dni. Oznacza to że średnio 47% czasu wydawania opinii
to uzupełnianie przez inwestorów braków formalnych i merytorycznych.
Pan Poseł słusznie zwraca uwagę na kluczową w wydawaniu decyzji środowiskowej
poprawność formalną i merytoryczną. Przejawem dbałości organów o poprawność
i rzetelność postępowań prowadzących do wydania decyzji środowiskowej jest skrupulatna
i tym samym wymagająca czasu, analiza dokumentacji przedkładanej przez
wnioskodawców. Dokumentacje, zwłaszcza dotyczące przedsięwzięć niejednokrotnie
cechują się bardzo dużą obszernością i tym samym wymagają adekwatnie długiego czasu
na uważną weryfikację. Organy zobowiązane są do weryfikacji dokumentacji pod kątem
określenia oddziaływań i ograniczenia ich wpływu na środowisko przyrodnicze oraz cele
i przedmioty ochrony poszczególnych form ochrony przyrody, na które te inwestycje mogą
oddziaływać. Wymaga to specjalistycznej wiedzy z wielu dziedzin nauk przyrodniczych.
Zgodnie z ustawą ooś, integralnym elementem oceny oddziaływania przedsięwzięcia
na środowisko prowadzonej na potrzeby wydania decyzji środowiskowej, jest kompleksowa
analiza i ocena wpływu przedsięwzięcia na poszczególne komponenty środowiska oraz
społeczeństwo, w tym zdrowie i warunki życia ludzi. W toku postępowania właściwe organy
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 1112, z późn. zm.
2 Okres czasu przyjęty do wyliczenia statystyk w zakresie czasochłonności wydawania opinii.
-- 1 of 2 --
weryfikują m.in. lokalizację przedsięwzięcia względem obszarów cennych przyrodniczo,
w tym w szczególności objętych ochroną prawną i oceniają ryzyko wystąpienia oddziaływań
na te obszary oraz ich skalę, proponując adekwatne środki minimalizujące niekorzystne
oddziaływania. Organy te są również uprawnione do wezwania Wnioskodawcy
do uzupełnienia braków zarówno formalnych, jak i merytorycznych, niejednokrotnie
rozstrzygających o charakterze opinii wydawanej przez RDOŚ.
Niezależnie od powyższego, należy zwrócić uwagę na jeszcze jeden czynnik, mający wpływ
na czasochłonność procedury. Obecnie łączna liczba pracowników zajmujących
się wydawaniem opinii w 16 regionalnych dyrekcjach ochrony środowiska to 255 osoby,
pracujące na 192 etatach. Oznacza to, że pracownicy RDOŚ procedujący sprawy
przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie zajmują się tylko
tą kategorią spraw, ale także innymi. Co ma przełożenie na czas wydawania opinii.
Na marginesie należy wskazać, że kwestia poziomu zatrudnienia w regionalnych dyrekcjach
ochrony środowiska jest na bieżąco analizowana przez Generalnego Dyrektora Ochrony
Środowiska sprawującego bezpośredni nadzór nad RDOŚ. Jeszcze przed rozpoczęciem prac
nad rządowym projektem ustawy budżetowej na 2025 r. w GDOŚ przeprowadzono
szczegółową weryfikację obciążenia pracą pracowników RDOŚ. W jej wyniku rozpoczęto
proces systemowego zwiększenia zatrudnienia w RDOŚ. Proces ten został rozłożony
na 5 lat. Konieczności utworzenia nowych etatów wynika m.in. z potrzeby wzmocnienia
kadrowego RDOŚ w zakresie pracowników niezbędnych do udziału w postępowaniach
z zakresu ocen oddziaływania na środowisko.
Jednocześnie informuję, że RDOŚ nie dysponują informacjami w zakresie wartości
przedsięwzięć, dla których inwestorzy występują z wnioskami o wydanie decyzji
środowiskowych. W związku z powyższym nie jest możliwe udzielenie odpowiedzi
na pytanie nr 2, tj. jaka jest wartość wszystkich przedsięwzięć, o których mowa w pkt 1,
będących aktualnie w trakcie opiniowania przez wszystkie Regionalne Dyrekcje Ochrony
Środowiska?
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 2 of 2 --