Interpelacja w sprawie skrócenia czasu przyłączania odnawialnych źródeł energii (OZE) - mikroinstalacji fotowoltaicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8483
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie skrócenia czasu przyłączania odnawialnych źródeł energii (OZE) - mikroinstalacji fotowoltaicznych
Zgłaszający: Artur Jarosław Łącki
Data wpływu: 04-03-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z zapowiedzią rządu dotyczącą skrócenia czasu przyłączania odnawialnych źródeł energii (OZE) i wprowadzenia regulacji, które mają umożliwić uruchomienie mikroinstalacji fotowoltaicznych w ciągu maksymalnie miesiąca, chciałbym zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii związanych z wdrażaniem tych zmian.
Rozwój energetyki odnawialnej w Polsce jest kluczowy dla bezpieczeństwa energetycznego, transformacji gospodarki i walki ze zmianami klimatu. Szybsze przyłączenia mikroinstalacji fotowoltaicznych mogą przyczynić się do zwiększenia inwestycji w sektorze oraz ułatwić mieszkańcom i przedsiębiorcom dostęp do czystej energii. Jednak aby nowe przepisy mogły skutecznie funkcjonować, konieczne jest zapewnienie odpowiednich warunków technicznych i organizacyjnych.
W związku z tym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie konkretne zmiany legislacyjne i organizacyjne zostaną wprowadzone, aby zapewnić realizację zapowiedzianego skrócenia czasu przyłączenia OZE?
2. Czy planowane są dodatkowe środki wsparcia dla operatorów systemów dystrybucyjnych w celu dostosowania sieci elektroenergetycznej do zwiększonej liczby przyłączeń?
3. Jakie działania edukacyjne i informacyjne zostaną podjęte, aby ułatwić inwestorom i prosumentom dostosowanie się do nowych regulacji?
4. Czy przewidywane są mechanizmy monitorowania skuteczności nowych rozwiązań i jakie wskaźniki będą brane pod uwagę?
Z góry dziękuję za odpowiedź i liczę na szczegółowe wyjaśnienia dotyczące wdrażanych zmian, które mogą przyczynić się do dalszego rozwoju sektora odnawialnych źródeł energii w Polsce.
Z poważaniem Artur Łącki
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Miłosz Motyka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 5 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11393 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DEL-WKSE.050.5.2025.SK
3691175.14736304.11943244
Warszawa, 08-04-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT8483 Posła Artura Jarosława Łąckiego w sprawie
skrócenia czasu przyłączania odnawialnych źródeł energii (OZE) – mikroinstalacji
fotowoltaicznych, uprzejmie przedstawiam odpowiedź na przesłane pytania.
1. Jakie konkretne zmiany legislacyjne i organizacyjne zostaną wprowadzone, aby
zapewnić realizację zapowiedzianego skrócenia czasu przyłączenia OZE?
Na wstępie należy wskazać, że w obecnym stanie prawnym, zgodnie przepisami art. 7 ust
8d4-8d7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. w przypadku gdy podmiot, ubiegający się
o przyłączenie mikroinstalacji do sieci dystrybucyjnej, jest przyłączony do sieci jako odbiorca
końcowy, a moc zainstalowana mikroinstalacji, o przyłączenie której ubiega się ten podmiot,
nie jest większa niż określona w wydanych warunkach przyłączenia, przyłączenie do sieci
odbywa się na podstawie zgłoszenia przyłączenia mikroinstalacji, złożonego
w przedsiębiorstwie energetycznym, do sieci którego ma być ona przyłączona, w terminie 30
dni od dokonania tego zgłoszenia. W przypadku pozostałych mikroinstalacji, konieczne jest
wystąpienie z wnioskiem o wydanie warunków przyłączenia do sieci. Zgodnie z art. 7 ust. 8g
ustawy – Prawo energetyczne, czas oczekiwania na wydanie warunków wynosi pomiędzy 21
do 150 dni i jest zróżnicowany w zależności od grupy przyłączeniowej. Wydaje się, że okresy
te są racjonalne i pozwalają operatorom na dokonanie niezbędnej oceny wniosków,
a jednocześnie nie stanowią znaczącego ograniczenia dla inwestorów.
Warto dodać, że w kontekście rozwoju OZE, obecnie procedowane są dwa akty prawne. Jest
to projekt ustawy o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych oraz
niektórych innych ustaw (numer w wykazie prac legislacyjnych: UD 89) – dalej: „projekt
ustawy o inwestycjach” oraz projekt ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz
niektórych innych ustaw (numer w wykazie prac legislacyjnych: UC 84) - dalej: „projekt
ustawy przyłączeniowej”.
Projekt ustawy o inwestycjach w zakresie mikroinstalacji fotowoltaicznych zakłada
ułatwienia w zakresie sumowania mocy mikroinstalacji i magazynu energii. Obecnie sposób
postępowania określony w art. 7 ust. 8d12 ustawy – Prawo energetyczne stanowi, że moc
zainstalowanej mikroinstalacji nie obejmuje mocy zainstalowanego magazynu energii
elektrycznej, pod warunkiem, że suma mocy zainstalowanego magazynu i łącznej mocy, którą
można wprowadzić do sieci dystrybucyjnej przez mikroinstalację z magazynem energii
elektrycznej, nie przekracza mocy zainstalowanej elektrycznej mikroinstalacji. Regulacja ta
skutkuje preferowaniem magazynów energii o mocy nieprzekraczającej mocy
-- 1 of 4 --
zainstalowanej mikroinstalacji. W rezultacie nieoptymalnie wykorzystuje się potencjał
wynikający z prosumeryzmu, a także utrudnione jest skuteczne prowadzenie
autokonsumpcji energii.
W procedowanym projekcie zaproponowaliśmy rozwiązanie, które pozwoli na proste
instalowanie magazynów o mocy do 2,2 razy większej niż moc zainstalowana mikroinstalacji
z zastrzeżeniem, że do sieci nie będzie wprowadzana większa moc niż ta, jaką posiada
mikroinstalacja.
Taka modyfikacja może skłonić prosumentów do instalowania większych magazynów energii
niż moc elektryczna mikroinstalacji. Skutkiem tego byłoby odciążenie sieci
elektroenergetycznej, gdyż nadwyżki energii elektrycznej z mikroinstalacji będą
magazynowane, a nie wprowadzane do sieci elektroenergetycznej w okresach szczytowej
podaży energii elektrycznej. W okresie, kiedy instalacja nie produkuje energii elektrycznej,
będzie ona pobierana z magazynu, a nie z sieci elektroenergetycznej. A to z kolei spowoduje
większą absorpcję mikroinstalacji przez sieci niskiego napięcia.
W projekcie ustawy przyłączeniowej proponuje się wprowadzenie zmian w obszarze
rozwiązań upraszczających proces przyłączeniowy, optymalizujących wykorzystanie
istniejącej infrastruktury sieciowej i zwiększających liczbę obiektów możliwych do
przyłączenia do sieci elektroenergetycznych. W tym zakresie projekt przewiduje m.in.:
Rozszerzenie koncepcji i formuły „cable pooling” poprzez umożliwienie realizacji
instalacji innych niż OZE w formule współdzielenia przyłącza – dotychczasowe
regulacje prawne umożliwiają współdzielenie przyłącza wyłącznie przez instalacje OZE.
Rozszerzenie możliwości współdzielenia przyłącza elektroenergetycznego przez różne
instalacje jest rozwiązaniem, które może znacząco zwiększyć efektywność
wykorzystania sieci, poprawić zarządzanie mocą przyłączeniową oraz integrację
większej liczby odnawialnych źródeł energii oraz magazynów energii.
Wprowadzenie elastycznych umów przyłączeniowych - umowy takie będą stosowane
w przypadku kiedy przyłączenie do sieci elektroenergetycznej w normalnych
warunkach nie byłoby możliwe z wykorzystaniem istniejącej infrastruktury z powodu
ograniczenia w przepustowości sieci. Tego typu umowy mają być co do zasady
traktowane jako rozwiązanie tymczasowe, do czasu odpowiedniej rozbudowy sieci
elektroenergetycznej.
Ograniczenie liczby dokumentów dołączanych do wniosku o przyłączenie – w projekcie
przewiduje się likwidację wymogu dołączania wypisu i wyrysu z miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy oraz dokumentu
potwierdzającego tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, na której jest
planowana inwestycja określona we wniosku. Obowiązek przedłożenia dokumentu jest
zastępowany obowiązkiem złożenia stosownego oświadczenia.
Wprowadzenie do umów o przyłączenie obowiązku realizacji kamieni milowych oraz
wprowadzenie aukcji na uwolnione moce przyłączeniowe - umowy o przyłączenie do
sieci o napięciu powyżej 1kV, będą rozwiązywane w przypadku gdy podmiot
przyłączany do sieci w określonych terminach nie zrealizuje zdefiniowanych w umowie
kamieni milowych inwestycji. W takim przypadku przedsiębiorstwo energetyczne
będzie udostępniało w drodze aukcji możliwość zawarcia umowy o przyłączenie dla
tego miejsca w sieci. Rozwiązania te pozwolą na ograniczenie blokowania mocy
przyłączeniowych i optymalizację wykorzystania infrastruktury sieciowej.
Zwiększenie transparentności procesu przyłączeniowego poprzez nałożenie na
największych operatorów obowiązków utworzenia scentralizowanych platform
informatycznych i publikowania na nich informacji dotyczących przyłączeń - operatorzy
będą tworzyć dostępne publicznie platformy informacyjne, na których publikowane
będą regularnie aktualizowane informacje m.in. o dostępnych zdolnościach
przyłączeniowych, złożonych wnioskach o określenie warunków przyłączenia, statusie
-- 2 of 4 --
rozpatrywania wniosku, odrzuconych wnioskach o przyłączenie wraz z uzasadnieniem
odrzucenia czy też kryteriach stosowanych do obliczania przepustowości sieci
dostępnej dla nowych przyłączeń. Dodatkowo operatorzy systemów
elektroenergetycznych będą zobowiązani do stworzenia możliwości składania
wniosków o przyłączenie i ich rozpatrywania w procesie w pełni elektronicznym.
2. Czy planowane są dodatkowe środki wsparcia dla operatorów systemów
dystrybucyjnych w celu dostosowania sieci elektroenergetycznej do zwiększonej
liczby przyłączeń?
Wsparcie dla operatorów systemów dystrybucyjnych jest szczególnie istotne przez wzgląd
na konieczność poniesienia przez nich znacznych nakładów inwestycyjnych w celu rozwoju
i dostosowania sieci elektroenergetycznej m.in. do zwiększonej liczby przyłączeń. Obecnie
na potrzeby rozwoju infrastruktury elektroenergetycznej w zakresie sieci dystrybucyjnych
przewidziane jest wsparcie m.in. z następujących funduszy europejskich:
Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Kulturę, Środowisko na lata 2021-2027
(FEnIKS) dla OSD – ok. 700 mln EUR
Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 – 120 mln EUR
Fundusz Modernizacyjny - ok. 1 200 mln EUR
Dodatkowo z KPO przewidziane jest wsparcie w formie dotacji na rozwój sieci
dystrybucyjnych (972 mln EUR), a także dostępne są pożyczki z Funduszu Wsparcia
Energetyki (dla sieci przesyłowych i dystrybucyjnych) o łącznej puli ponad 17 mld EUR.
3. Jakie działania edukacyjne i informacyjne zostaną podjęte, aby ułatwić
inwestorom i prosumentom dostosowanie się do nowych regulacji?
Projekt ustawy przyłączeniowej wprowadza obowiązek publikowania przez operatorów
systemów elektroenergetycznych jednolitego zbioru zasad opisujących procedury, przepisy,
terminy oraz kryteria stosowane przy rozpatrywaniu wniosków o przyłączenie do sieci
elektroenergetycznej. Zbiór ten powinien stanowić dla podmiotów ubiegających się
o przyłączenie do sieci cenną pomoc pozwalającą sprawniej przeprowadzić proces
inwestycyjny. Dodatkowo projekt wprowadza szereg rozwiązań zwiększających
transparentność procesu przyłączeniowego. Zaproponowano przepisy obligujące
operatorów do tworzenia dostępnych publicznie platform informacyjnych. W systemach
tych publikowane będą regularnie aktualizowane informacje, m.in. o dostępnych
zdolnościach przyłączeniowych, złożonych wnioskach o określenie warunków przyłączenia,
statusie rozpatrywania wniosku, odrzuconych wnioskach o przyłączenie wraz
z uzasadnieniem odrzucenia czy też kryteriach stosowanych do obliczania przepustowości
sieci dostępnej dla nowych przyłączeń. Wprowadzenie obowiązku publikacji powyższych
informacji zapewni większą przejrzystość i efektywność procesu przyłączania do sieci
elektroenergetycznej.
4. Czy przewidywane są mechanizmy monitorowania skuteczności nowych
rozwiązań i jakie wskaźniki będą brane pod uwagę?
Należy wskazać, że głównym celem projektowanych zmian w zakresie modernizacji
elektrowni wiatrowych jest zwiększenie udziału energetyki wiatrowej w krajowym zużyciu
energii brutto oraz szeroko pojęty rozwój sektora energetyki wiatrowej zgodny z ambicjami
redukcji emisyjności gospodarki i zobowiązaniami międzynarodowymi. Warto zwrócić
uwagę, że do końca 2010 r. zgodnie z danymi Agencji Rynku Energii S.A. w Polsce powstały
elektrownie wiatrowe o łącznej mocy zainstalowanej 1,1 GW. Pierwsze z nich kończą 20 lat
i mogą zostać zastąpione nowymi mocami. Taka modernizacja będzie oznaczać często nawet
-- 3 of 4 --
dwukrotny wzrost mocy zainstalowanej przy dwukrotnym zmniejszeniu liczby turbin
wiatrowych. Warto zwrócić uwagę, że współczynnik wykorzystania mocy pierwszych turbin
wiatrowych budowanych w Polsce określa się na ok. 20–26%, gdzie dla obecnych turbin
wiatrowych wynosi on ok. 35% (a nawet 40%), co stanowi wzrost o ponad 15 punktów
procentowych. Zgodnie z powyższym kryterium ewaluacji skuteczności tego rozwiązania
będzie wzrost mocy zainstalowanej w energetyce wiatrowej wykazywany w dokumencie pt.
„Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 r.” W przypadku projektu ustawy
przyłączeniowej obserwacja skuteczności wprowadzonych rozwiązań będzie możliwa na
bieżąco - w ramach obowiązków monitorowania, które obecnie prowadzi Prezes Urzędu
Regulacji Energetyki, dotyczących np. liczby odmów wydania warunków przyłączenia.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
- Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --