Interpelacja w sprawie planów likwidacji elektrowni Siersza
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8458
do ministra klimatu i środowiska, ministra przemysłu
w sprawie planów likwidacji elektrowni Siersza
Zgłaszający: Mariusz Krystian
Data wpływu: 03-03-2025
Szanowne Panie Minister!
Zwracam się z interpelacją w sprawie realnego zagrożenia dalszego istnienia elektrowni Siersza w Trzebini. W ostatnim czasie zgłosili się do mnie jej pracownicy, wyrażając sprzeciw wobec polityki zarządu spółki Tauron Wytwarzanie SA. Przedsiębiorstwo planuje zaprzestanie produkcji energii elektrycznej w placówce po 2025 roku.
Likwidacja elektrowni Siersza w Trzebini grozi likwidacją tysięcy miejsc pracy nie tylko w niej samej, ale również we wszystkich placówkach działających wokół niej, np. w kopalni Janina w Libiążu, która dostarcza węgiel potrzebny do funkcjonowania elektrowni. Plan zaprzestania produkcji powoduje więc zrozumiały sprzeciw zarówno związków zawodowych pracowników elektrowni: NSZZ Solidarność i ZZ Kontra, ale też samorządów lokalnych, w tym przede wszystkim gminy Trzebinia, dla której likwidacja elektrowni oznacza nie tylko spadek dochodów budżetowych, ale także ogrom problemów społeczno-gospodarczych związanych z bezrobociem rzeszy mieszkańców gminy oraz ogromnymi kłopotami z zaopatrzeniem w ciepło osiedli mieszkaniowych.
Absurd sytuacji potęguje fakt, że na początku XXI wieku elektrownia przeszła modernizację, dzięki której spełnia dziś najwyższe standardy efektywności energetycznej i ochrony środowiska. Nowoczesne kotły fluidalne mogą pracować przynajmniej do 2040 roku. W ramach remontu dwóch bloków energetycznych wyposażono je w nowoczesny system odsiarczania spalin, a innowacyjność i szybkość tej modernizacji odznaczono wyróżnieniem "Budowa roku".
Elektrownia Siersza jest kluczowa w kontekście bezpieczeństwa energetycznego Polski. W ostatnich miesiącach widać to doskonale - nie jesteśmy jeszcze w stanie całkowicie zastąpić produkcji energii elektrycznej z węgla za pomocą źródeł odnawialnych lub innych paliw kopalnych, a rząd Donalda Tuska de facto zatrzymał budowę polskiej elektrowni atomowej. W związku z tym funkcjonowanie elektrowni węglowych, takich jak elektrownia Siersza, jest kluczowa dla bezpieczeństwa energetycznego państwa polskiego.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na pytania:
1. Czy Ministerstwo Przemysłu podejmie niezbędne działania, aby zatrzymać plany likwidacji elektrowni Siersza w Trzebini? Jakie to będą działania?
2. Czy Ministerstwo Przemysłu przeprowadziło analizy dotyczące wpływu zatrzymania produkcji w elektrowni Siersza na bezpieczeństwo energetyczne Polski? Jakie były wyniki tych analiz?
3. W przypadku zamknięcia elektrowni w jaki sposób Ministerstwo Przemysłu zamierza zapewnić równowagę w polskim miksie energetycznym i uzupełnić braki powstałe wskutek zaprzestania produkcji?
4. Czy Ministerstwo Przemysłu monitoruje i koryguje plany rozwojowe zarządu spółki Tauron Wytwarzanie SA w kontekście jego zamierzeń co do całkowitego odejścia od produkcji energii elektrycznej w elektrowniach węglowych?
5. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje zawieszenie systemu opłat ETS w celu obniżenia cen energii na polskim rynku, tak jak w ostatnim czasie zrobiły to Włochy?
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (5)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9613 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DPN-WZE.050.7.2025.KDK
3691375.14655896.11860889
Warszawa, 26-03-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku.
W nawiązaniu do interpelacji poselskiej Pana Posła Mariusza Krystiana w sprawie planów
likwidacji elektrowni Siersza – K10INT8458, poniżej przedstawiam wyjaśnienia w zakresie
pytania nr 5.
5. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje zawieszenie systemu opłat ETS w celu
obniżenia cen energii na polskim rynku, tak jak w ostatnim czasie zrobiły to Włochy?
Nie ma możliwości samodzielnego zawieszania opłat w ramach systemu handlu
uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych, dalej: EU ETS. EU ETS jest częścią
europejskiego systemu prawnego. Zasady funkcjonowania systemu określają przepisy
dyrektywy 2003/87/WE1 oraz powiązanych aktów wykonawczych i delegowanych.
Wszelkie obciążania wynikające z uczestnictwa instalacji w systemie EU ETS wynikają
wprost z przepisów europejskich, do których stosowania i implementacji Polska, jako
państwo członkowskie UE, jest zobowiązana. Jedynym sposobem jednostronnego
zaprzestania stosowania zasad systemu EU ETS byłoby wystąpienie z Unii Europejskiej.
Powyższe dotyczy każdego państwa członkowskiego UE. Włochy, ani żadne inne państwo
członkowskie, nigdy nie zawiesiło obowiązków wynikających z EU ETS.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
1 Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r.
ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz
zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE
-- 1 of 2 --
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 2 of 2 --
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.117.2025
IK: 1088564
Warszawa, 01 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację K10INT8458 z dnia 11 marca 2025 r. oraz interpelację
K10INT8801 z dnia 27 marca 2025 r., Pana Mariusza Krystiana, Posła na Sejm RP informuję,
że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu TAURON Polska
Energia S.A. z prośbą o odniesienie się do przedmiotowej sprawy.
Z informacji udzielonej przez TAURON Polska Energia S.A. (dalej również: Spółka) wynika,
że każda elektrownia, celem zapewnienia możliwości dalszego funkcjonowania, wymaga
zabezpieczenia niezbędnych kosztów jej utrzymania. Są to koszty o charakterze stałym,
co warto zaznaczyć, niezależne od skali produkcji energii elektrycznej i ciepła.
Funkcjonowanie każdej z elektrowni wiąże się także z koniecznością ponoszenia nakładów
inwestycyjnych. Chodzi tutaj przede wszystkim o nakłady na działania mające na celu
regularne odtwarzanie zdolności produkcyjnych oraz utrzymujące poziom dyspozycyjności,
a także konieczne nakłady związane z przeglądami wynikającymi z wymogów Urzędu
Dozoru Technicznego. Obecnie pokrycie kosztów funkcjonowania tej jednostki zapewniają
przychody z Rynku Mocy, który w obowiązującej formule kończy się wraz z upływem
2025 r.
W miarę wzrostu znaczenia OZE, rola energetyki konwencjonalnej ulega zmianie. Z roku
na rok notowana jest mniejsza produkcja energii elektrycznej w tych jednostkach, a co za
tym idzie zużycie węgla. W ciągu ostatnich czterech lat Spółka obserwuje wyraźną
tendencję spadkową wykorzystania mocy zainstalowanej w elektrowniach węglowych
dysponujących blokami klasy 200 MW i 150 MW. Dla przykładu, w Elektrowni Siersza,
wynosiło ono odpowiednio: 2021 r. - 41%, 2022 r. – 35%, 2023 r. – 25%, 2024 r. – 14,6%.
Taka charakterystyka pracy znacząco wpływa na ekonomikę bloków, dlatego dla pracy tych
jednostek niezbędny jest Rynek Mocy. Pokrywa on jednak koszty za MW mocy, wsparcie
nie dotyczy zatem skali wartościowej kosztów utrzymania elektrowni, a kosztu
jednostkowego na każdy MW mocy kontraktowej.
Kluczową kwestią dla Spółki przy podejmowaniu decyzji o formule dalszego funkcjonowania
elektrowni jest pozyskanie wsparcia finansowego na pokrycie jej kosztów stałych
i nakładów remontowych poprzez mechanizm Rynku Mocy, którego reguły ustanawiane są
na poziomie przepisów prawa. Pokrycie kosztów zmiennych jest w pełni uzależnione
od poziomu uzyskiwanych cen na otwartym rynku energii. Z uwagi na wysokie koszty
zmienne, możliwość rentownej kontraktacji sprzedaży energii elektrycznej na rynek jest dla
tych bloków mocno ograniczona.
Bloki Elektrownia Siersza są Jednostkami Wytwórczymi Centralnie Dysponowanymi,
co oznacza, że Operator Krajowego Systemu Elektroenergetycznego, zarządzający pracą
JWCD, może dysponować pracą tych bloków. Bloki pracują wtedy na potrzeby rynku
bilansującego, który jest tzw. rynkiem technicznym i nie jest miejscem handlu energią.
W takich sytuacjach, zgodnie z zasadami rozliczeń rynku bilansującego, jednostka ma
pokrywane tylko koszty zmienne (przede wszystkim koszty paliwa i CO2), nie otrzymując
jednak żadnych dodatkowych przychodów za wysoką elastyczność jednostki, ani za usługi
regulacyjne. Marża w takim przypadku wynosi 5% i nie jest w stanie pokryć kosztów stałych
-- 1 of 2 --
jednostek, które generowane są przez cały rok, niezależnie od wielkości produkcji energii
elektrycznej.
W sytuacji, kiedy Rynek Mocy staje się jedynym źródłem zapewniającym rentowność
elektrowni (zabezpieczenie kosztów stałych elektrowni wraz z koniecznymi do poniesienia
nakładami) mniej istotne pozostają wiek elektrowni, czy parametry sprawnościowe oraz
emisyjne. Kluczowe stają się koszty stałe utrzymania elektrowni wraz z niezbędnymi
nakładami w przeliczeniu na MW mocy. Obecnie Spółka analizuje różne scenariusze
przebiegu aukcji uzupełniających Rynku Mocy oraz oczekuje na publikację szczegółowych
parametrów aukcji, w tym zapotrzebowania na moc, które określa regulator. Informacje te
będą miały decydujący wpływ na rezultat prowadzonych analiz i podejmowanych decyzji.
Spółka podkreśla również, że Grupa TAURON realizuje szereg analiz techniczno-
ekonomicznych mających na celu opracowanie najlepszych rozwiązań umożliwiających
uruchomienie nowych projektów biznesowych, pozwalających na osiąganie korzystnych
wyników ekonomicznych, z wykorzystaniem potencjału oraz terenów Grupy TAURON.
W grę wchodzą inwestycje z zakresu budowy magazynów energii wraz z instalacją
fotowoltaiczną oraz budowy jednostek szczytowych gazowych – przygotowanych także do
spalania wodoru. Dla Sierszy analizowana jest także możliwość przygotowania istniejących
jednostek węglowych do spalania biomasy i paliw alternatywnych (RDF). Potencjalna
realizacja inwestycji pozwoli na kontynuację działalności gospodarczej, co skutkować będzie
dalszym odprowadzaniem podatków do danej gminy. Spółka informuje również, że z uwagi
na istotność i wrażliwość kwestii społecznych, współpracuje z samorządem i podejmuje
wszelkie działania prowadzące do sprawnego rozwiązania kwestii zaopatrzenia w ciepło
mieszkańców osiedli Gaj i Energetyków, zasilanych obecnie z Elektrowni Siersza.
Pomimo braku pewności co do daty konieczności wyłączenia jednostek, Spółka rozpoczęła
transparentny dialog z załogą i stroną społeczną. Odbyła szereg spotkań, podczas których
otwarcie komunikowała o sytuacji swoich elektrowni. Pracownicy zostali poinformowani
o możliwych przyszłych scenariuszach, ale przede wszystkim zagwarantowano im, że
w przypadku konieczności wyłączenia jednostek wytwórczych, wszyscy będą mieli
zapewnione miejsca pracy. Gdy zaistnieje taka potrzeba, Grupa TAURON w pierwszej
kolejności będzie relokować pracowników wewnątrz TAURON Wytwarzanie. W przypadku
braku takiej możliwości, będzie proponować pracę w grupie, która potrzebuje
wykwalifikowanych pracowników w związku z rozwojem obszarów dystrybucji, ciepła, OZE
czy obsługi klienta. Spółka zaoferuje przy tym odpowiednie szkolenia i wsparcie.
Dodatkowo pracownicy otrzymują konkretną informację z jakich rozwiązań mogą
skorzystać: kiedy mogą przejść na emeryturę lub wcześniejszą emeryturę i czy przysługuje
im urlop energetyczny, a także jaka ścieżka przekwalifikowania może im być zaoferowana.
Rozwiązanie problemów i sprostanie wyzwaniom, przed jakimi stoi Spółka, wymaga pełnej
współpracy wszystkich zaangażowanych stron. Tylko takie podejście da szansę na
prawdziwie sprawiedliwą transformację. Grupa TAURON stawia na otwartą komunikację ze
wszystkimi zaangażowanymi stronami, także przedstawicielami samorządu. Brała udział
w spotkaniach organizowanych przez Urząd Miasta w Trzebini oraz przez Starostwo
Powiatowe w Chrzanowie. Przedstawiciele samorządu zostali także zaproszeni do udziału
w Gospodarczym Okrągłym Stole TAURONA tj. merytorycznym spotkaniu, które miało
miejsce 12 marca 2025 r. Jego celem było zbliżenie wszystkich zainteresowanych stron do
wypracowania wspólnego rozwiązania dotyczącego rozwoju gospodarczego gmin, na
terenie których działają wielkoskalowe obiekty energetyki zawodowej tj. elektrownie
i elektrociepłownie. Spółka ma nadzieję na pełne zaangażowanie samorządów w proces
pozyskiwania wszelkich zgód i decyzji, co pozwoli na sprawną realizację przedsięwzięć
inwestycyjnych i wykorzystanie potencjału, jaki niesie ze sobą proces transformacji.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1088564.3972443.3166428
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --