Interpelacja nr 8417
Interpelacja w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian uregulowań zawartych w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian uregulowań zawartych w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników
Interpelacja nr 8417
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian uregulowań zawartych w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników
Zgłaszający: Michał Pyrzyk
Data wpływu: 28-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana w nawiązaniu do odpowiedzi z dnia 28 lutego 2024 roku, podsekretarza stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Sebastiana Gajewskiego na interpelację nr 1348, dotyczącą ujednolicenia zasad pobierania świadczeń emerytalnych z ZUS i KRUS przez osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku i po 31 grudnia 1948 roku.
W odpowiedzi tej podkreślono zróżnicowanie sytuacji tych dwóch grup, co rodzi pytania o sprawiedliwość i równość w traktowaniu osób, które przez wiele lat pracowały w różnych systemach ubezpieczeń. W szczególności pragnę zwrócić uwagę na fakt, że osoby urodzone przed 1949 r. mogą korzystać z możliwości sumowania okresów ubezpieczenia rolniczego i pracowniczego, co daje im przewagę w porównaniu do osób urodzonych po tej dacie. W kontekście rosnących potrzeb społecznych oraz zróżnicowania sytuacji życiowej emerytów, apeluję o rozważenie wprowadzenia jednolitych zasad dotyczących pobierania świadczeń emerytalnych, uwzględniających realia życia osób, które przez lata łączyły pracę w rolnictwie z innymi formami zatrudnienia.
Uprzejmie proszę o rozważenie możliwości zbadania tego zagadnienia w kontekście sprawiedliwości społecznej w poszanowaniu i wdzięczności za pracę na rzecz polskiego rolnictwa oraz o podjęcie działań mających na celu ujednolicenie zasad przyznawania świadczeń emerytalnych, co przyczyniłoby się do znacznej poprawy sytuacji materialnej i komfortu życia wielu emerytów.
Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi prowadzi prace w kwestii ujednolicenia zasad pobierania świadczeń emerytalnych?
Interpelacja nr 8417
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian uregulowań zawartych w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników
Zgłaszający: Michał Pyrzyk
Data wpływu: 28-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana w nawiązaniu do odpowiedzi z dnia 28 lutego 2024 roku, podsekretarza stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Sebastiana Gajewskiego na interpelację nr 1348, dotyczącą ujednolicenia zasad pobierania świadczeń emerytalnych z ZUS i KRUS przez osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku i po 31 grudnia 1948 roku.
W odpowiedzi tej podkreślono zróżnicowanie sytuacji tych dwóch grup, co rodzi pytania o sprawiedliwość i równość w traktowaniu osób, które przez wiele lat pracowały w różnych systemach ubezpieczeń. W szczególności pragnę zwrócić uwagę na fakt, że osoby urodzone przed 1949 r. mogą korzystać z możliwości sumowania okresów ubezpieczenia rolniczego i pracowniczego, co daje im przewagę w porównaniu do osób urodzonych po tej dacie. W kontekście rosnących potrzeb społecznych oraz zróżnicowania sytuacji życiowej emerytów, apeluję o rozważenie wprowadzenia jednolitych zasad dotyczących pobierania świadczeń emerytalnych, uwzględniających realia życia osób, które przez lata łączyły pracę w rolnictwie z innymi formami zatrudnienia.
Uprzejmie proszę o rozważenie możliwości zbadania tego zagadnienia w kontekście sprawiedliwości społecznej w poszanowaniu i wdzięczności za pracę na rzecz polskiego rolnictwa oraz o podjęcie działań mających na celu ujednolicenie zasad przyznawania świadczeń emerytalnych, co przyczyniłoby się do znacznej poprawy sytuacji materialnej i komfortu życia wielu emerytów.
Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi prowadzi prace w kwestii ujednolicenia zasad pobierania świadczeń emerytalnych?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Stefan Krajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
18%
Konkretność
82%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
18
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
10.9 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (18)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5790 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 24 marca 2025 r.
Znak sprawy: DOS.zs.058.7.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedź na interpelację nr 8417 Posła Michała Pyrzyka
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 84171 w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian w
zakresie uregulowań dotyczących zasad pobierania świadczeń emerytalnych z ZUS i
KRUS przez osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku i po 31 grudnia 1948 roku,
przedstawiam następujące wyjaśnienia.
W 1999 r. wprowadzono reformę, która zmieniła organizację powszechnego systemu
emerytalnego oraz źródła finansowania świadczeń dla osób urodzonych po dniu
31 grudnia 1948 r. Reforma ta nie objęła osób urodzonych przed 1949 r.
i świadczenia dla tych osób są ustalane na zasadach obowiązujących przed reformą.
Należy podkreślić, że wprowadzone zmiany nie objęły wszystkich ubezpieczonych
w sposób jednakowy, gdyż ustawodawca uznał wtedy, że nie można zmieniać
warunków przyznawania świadczeń oraz zasad ich obliczania osobom, które przez długi
okres były objęte ubezpieczeniem według dotychczasowych zasad. Podstawowym
założeniem reformy z 1999 r. było nadanie części emerytalnej powszechnego systemu
ubezpieczeń społecznych charakteru kapitałowego, przejawiającego się w uzależnieniu
wysokości emerytury od wartości składek zgromadzonych na indywidualnych kontach
ubezpieczonych. W konsekwencji zostały wprowadzone także zmiany w zakresie
wypłaty w zbiegu emerytur z powszechnego i rolnego systemu ubezpieczeń
społecznych.
W przypadku osób urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., w ramach wspomnianej
wyżej reformy, wprowadzono zasadę całkowitej odrębności systemów ubezpieczeń
społecznych – powszechnego oraz rolniczego. Prawo do emerytury rolniczej
uzależnione jest nie tylko od osiągnięcia wieku emerytalnego, ale także od posiadania
1 Interpelacja z 7.03.2025 r., wpływ do MRiRW 7.03.2025 r.
-- 1 of 3 --
wymaganego 25-letniego stażu ubezpieczeniowego, co związane jest z tym, że
emerytura rolnicza w większości jest finansowana ze środków budżetu państwa.
W przypadku, gdy dana osoba nie legitymuje się wymaganym stażem ubezpieczenia
społecznego rolników (poniżej 25 lat opłacania składek) przysługuje jej zwiększenie do
emerytury z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych (tzw. zwiększenie rolne)
odpowiadające odprowadzanym składkom na ubezpieczenie rolnicze (1% emerytury
podstawowej za każdy rok opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników).
Dla osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r. w razie zbiegu prawa do
emerytury rolniczej z prawem do emerytury z powszechnego ubezpieczenia
społecznego, wypłaca się jedno wybrane przez uprawnionego świadczenie. Kwestia zaś
zaliczenia okresu podlegania ubezpieczeniu w KRUS do emerytury z ZUS, została
uregulowana w art. 56 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (1). W przepisie tym określone zostały warunki
dotyczące nabywania prawa do emerytury pracowniczej z ZUS z uwzględnieniem
okresów podlegania i opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników
w KRUS.
Jednocześnie dla osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r., zgodnie z art. 33 ust.
2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (2) w razie
zbiegu prawa do emerytury lub renty przysługującej na podstawie ustawy z prawem do
emerytury lub renty z innego ubezpieczenia społecznego, wypłaca się jedno wybrane
przez uprawnionego świadczenie. Zatem konsekwencją możliwości pobierania jednego
świadczenia emerytalnego z ZUS albo z KRUS jest możliwość łączenia okresów
ubezpieczenia z obu systemów.
Uprawnieni urodzeni po 31 grudnia 1948 r. nie mają możliwości uwzględniania przy
ustalaniu prawa do emerytury rolniczej okresów ubezpieczenia innego niż w KRUS i w
konsekwencji mogą pobierać obydwa świadczenia (zarówno z systemu rolniczego, jak i
powszechnego), jeżeli nabyli do nich prawo, czym równoważy się niemożność
sumowania okresów ubezpieczenia w systemie powszechnym i rolniczym.
Analiza obowiązujących przepisów prawnych w zakresie uprawnień emerytalnych,
prowadzi do wniosku, że prawa do świadczeń emerytalnych dla osób urodzonych
zarówno przed 1 stycznia 1949 r., jak i tych urodzonych po 31 grudnia 1948 r., są
zabezpieczone i tym samym nie można stawiać zarzutów związanych z naruszeniem
zasad sprawiedliwości i równości.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, chcę jednak zapewnić, że w Ministerstwie
Rolnictwa i Rozwoju Wsi stale analizujemy wszystkie zgłaszane postulaty, w tym te
dotyczące sytuacji tzw. dwuzawodowców. Należy jednak podkreślić, że kwestia
ujednolicenia zasad wypłacania świadczeń emerytalnych z ZUS i KRUS w przypadku ich
zbiegu, dla osób urodzonych przed dniem 31 grudnia 1948 r. i po dniu 31 grudnia 1948
r. jest zagadnieniem złożonym, ingerującym zarówno w rolny, jak i powszechny system
ubezpieczenia społecznego. Ewentualne wprowadzenie zmian w tym zakresie wymaga
uwzględnienia specyfiki funkcjonowania w naszym kraju dwóch różnych systemów
ubezpieczenia społecznego – systemu powszechnego opartego na zasadzie
zdefiniowanej składki oraz systemu rolnego opartego na zasadzie zdefiniowanego
-- 2 of 3 --
świadczenia, w którym świadczenie emerytalne jest finansowane w większości z
budżetu państwa.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1631 i poz.1674).
(2) Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z
2025 r. poz. 197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 24 marca 2025 r.
Znak sprawy: DOS.zs.058.7.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedź na interpelację nr 8417 Posła Michała Pyrzyka
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 84171 w sprawie wprowadzenia ewentualnych zmian w
zakresie uregulowań dotyczących zasad pobierania świadczeń emerytalnych z ZUS i
KRUS przez osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku i po 31 grudnia 1948 roku,
przedstawiam następujące wyjaśnienia.
W 1999 r. wprowadzono reformę, która zmieniła organizację powszechnego systemu
emerytalnego oraz źródła finansowania świadczeń dla osób urodzonych po dniu
31 grudnia 1948 r. Reforma ta nie objęła osób urodzonych przed 1949 r.
i świadczenia dla tych osób są ustalane na zasadach obowiązujących przed reformą.
Należy podkreślić, że wprowadzone zmiany nie objęły wszystkich ubezpieczonych
w sposób jednakowy, gdyż ustawodawca uznał wtedy, że nie można zmieniać
warunków przyznawania świadczeń oraz zasad ich obliczania osobom, które przez długi
okres były objęte ubezpieczeniem według dotychczasowych zasad. Podstawowym
założeniem reformy z 1999 r. było nadanie części emerytalnej powszechnego systemu
ubezpieczeń społecznych charakteru kapitałowego, przejawiającego się w uzależnieniu
wysokości emerytury od wartości składek zgromadzonych na indywidualnych kontach
ubezpieczonych. W konsekwencji zostały wprowadzone także zmiany w zakresie
wypłaty w zbiegu emerytur z powszechnego i rolnego systemu ubezpieczeń
społecznych.
W przypadku osób urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., w ramach wspomnianej
wyżej reformy, wprowadzono zasadę całkowitej odrębności systemów ubezpieczeń
społecznych – powszechnego oraz rolniczego. Prawo do emerytury rolniczej
uzależnione jest nie tylko od osiągnięcia wieku emerytalnego, ale także od posiadania
1 Interpelacja z 7.03.2025 r., wpływ do MRiRW 7.03.2025 r.
-- 1 of 3 --
wymaganego 25-letniego stażu ubezpieczeniowego, co związane jest z tym, że
emerytura rolnicza w większości jest finansowana ze środków budżetu państwa.
W przypadku, gdy dana osoba nie legitymuje się wymaganym stażem ubezpieczenia
społecznego rolników (poniżej 25 lat opłacania składek) przysługuje jej zwiększenie do
emerytury z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych (tzw. zwiększenie rolne)
odpowiadające odprowadzanym składkom na ubezpieczenie rolnicze (1% emerytury
podstawowej za każdy rok opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników).
Dla osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r. w razie zbiegu prawa do
emerytury rolniczej z prawem do emerytury z powszechnego ubezpieczenia
społecznego, wypłaca się jedno wybrane przez uprawnionego świadczenie. Kwestia zaś
zaliczenia okresu podlegania ubezpieczeniu w KRUS do emerytury z ZUS, została
uregulowana w art. 56 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (1). W przepisie tym określone zostały warunki
dotyczące nabywania prawa do emerytury pracowniczej z ZUS z uwzględnieniem
okresów podlegania i opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników
w KRUS.
Jednocześnie dla osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r., zgodnie z art. 33 ust.
2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (2) w razie
zbiegu prawa do emerytury lub renty przysługującej na podstawie ustawy z prawem do
emerytury lub renty z innego ubezpieczenia społecznego, wypłaca się jedno wybrane
przez uprawnionego świadczenie. Zatem konsekwencją możliwości pobierania jednego
świadczenia emerytalnego z ZUS albo z KRUS jest możliwość łączenia okresów
ubezpieczenia z obu systemów.
Uprawnieni urodzeni po 31 grudnia 1948 r. nie mają możliwości uwzględniania przy
ustalaniu prawa do emerytury rolniczej okresów ubezpieczenia innego niż w KRUS i w
konsekwencji mogą pobierać obydwa świadczenia (zarówno z systemu rolniczego, jak i
powszechnego), jeżeli nabyli do nich prawo, czym równoważy się niemożność
sumowania okresów ubezpieczenia w systemie powszechnym i rolniczym.
Analiza obowiązujących przepisów prawnych w zakresie uprawnień emerytalnych,
prowadzi do wniosku, że prawa do świadczeń emerytalnych dla osób urodzonych
zarówno przed 1 stycznia 1949 r., jak i tych urodzonych po 31 grudnia 1948 r., są
zabezpieczone i tym samym nie można stawiać zarzutów związanych z naruszeniem
zasad sprawiedliwości i równości.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, chcę jednak zapewnić, że w Ministerstwie
Rolnictwa i Rozwoju Wsi stale analizujemy wszystkie zgłaszane postulaty, w tym te
dotyczące sytuacji tzw. dwuzawodowców. Należy jednak podkreślić, że kwestia
ujednolicenia zasad wypłacania świadczeń emerytalnych z ZUS i KRUS w przypadku ich
zbiegu, dla osób urodzonych przed dniem 31 grudnia 1948 r. i po dniu 31 grudnia 1948
r. jest zagadnieniem złożonym, ingerującym zarówno w rolny, jak i powszechny system
ubezpieczenia społecznego. Ewentualne wprowadzenie zmian w tym zakresie wymaga
uwzględnienia specyfiki funkcjonowania w naszym kraju dwóch różnych systemów
ubezpieczenia społecznego – systemu powszechnego opartego na zasadzie
zdefiniowanej składki oraz systemu rolnego opartego na zasadzie zdefiniowanego
-- 2 of 3 --
świadczenia, w którym świadczenie emerytalne jest finansowane w większości z
budżetu państwa.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1631 i poz.1674).
(2) Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z
2025 r. poz. 197).
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --