Interpelacja w sprawie regulacji uprawnień emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych funkcjonariuszy służb mundurowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8345
do ministra obrony narodowej, ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie regulacji uprawnień emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych funkcjonariuszy służb mundurowych
Zgłaszający: Łukasz Ściebiorowski
Data wpływu: 24-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą podjęcia stosownych działań mających na celu wyeliminowanie nierównego traktowania byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych funkcjonariuszy służb mundurowych w kwestii uprawnień emerytalnych. Zgodnie z dotychczasowym stanem prawnym osoby powołane do służby wojskowej po dniu 1 stycznia 1999 r. mają prawo zarówno do emerytury wojskowej, jak i do emerytury z systemu powszechnego, jeżeli podjęły zatrudnienie po zakończeniu służby wojskowej. Natomiast osoby powołane do służby przed dniem 1 stycznia 1999 r. nie mogą korzystać jednocześnie z obu świadczeń. Przepis art. 95 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych daje im jedynie prawo wyboru jednego korzystniejszego świadczenia.
Tego rodzaju nierówność została zauważona przez Sąd Najwyższy, który w orzeczeniu z 2019 roku wskazał, że obie grupy emerytów powinny być traktowane jednakowo, mając prawo zarówno do emerytury wojskowej, jak i do emerytury z systemu powszechnego w przypadku podjęcia zatrudnienia. Orzecznictwo Sądu Najwyższego w tej sprawie jasno pokazuje konieczność dostosowania przepisów prawnych w opisanej wyżej sprawie.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie kroki zostały podjęte przez ministerstwo w celu wprowadzenia zmian legislacyjnych w zakresie uprawnień emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, mając na uwadze rekomendacje Sądu Najwyższego?
2. Kiedy przewiduje się przedłożenie projektu ustawy, który zlikwiduje nierówności w traktowaniu tych dwóch grup emerytów?
3. Jakie będą przewidywane skutki finansowe wprowadzenia proponowanych zmian oraz jakie działania zostaną podjęte, aby zagwarantować sprawiedliwe i równe traktowanie byłych żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy służb mundurowych?
Sekretarz stanu Wiesław Szczepański
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (12)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8252 znaków02‐591 Warszawa, Polska
BMP.0713.5.25.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 8345 Pana Posła Łukasza Ściebiorowskiego
w sprawie regulacji uprawnień emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych
służb mundurowych, uprzejmie przedstawiam informacje pozostające w zakresie
kompetencji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
W dniu 25 kwietnia 2024 r. odbyło się posiedzenie sejmowej Komisji
do spraw Petycji dotyczące m.in. rozpatrzenia petycji w sprawie zmiany ustawy
z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych1 w
zakresie możliwości jednoczesnego pobierania emerytury z systemu zaopatrzenia
emerytalnego służb mundurowych oraz powszechnego systemu emerytalnego 2
.
W posiedzeniu uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej, Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji.
Informacje na temat wspomnianej petycji, jak i posiedzenia ww. Komisji znajdują
się na stronie internetowej Sejmu RP 3
.
Z uwagi na fakt, że zmiany obecnie obowiązujących przepisów prawa umożliwiające
pobieranie emerytury w przypadku zbiegu prawa do ww. świadczenia z obu systemów
emerytalnych przez żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy, pozostających w służbie
przed 2 stycznia 1999 r., dotyczą kilku resortów,
na posiedzeniu ww. Komisji zaproponowano skierowanie dezyderatu w omawianej
sprawie do Prezesa Rady Ministrów 4
.
Pismem z 13 września 2024 r.5 Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przedstawił
stanowisko w przedmiotowej sprawie podtrzymujące deklarację gotowości do
rozpoczęcia działań zmierzających do uregulowania przedmiotowej problematyki.
Jednocześnie wskazano, że z uwagi na możliwe koszty związane
1 Dz. U. z 2024 r. poz. 1631, z późn. zm.
2 BKSP‐144‐IX‐775/23.
3 https://www.sejm.gov.pl/Sejm10.nsf/agent.xsp?symbol=PETYCJA&NrPetycji=BKSP‐144‐IX‐775/23
4 Dezyderat nr 28 Komisji ds. Petycji w sprawie zmiany ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w zakresie możliwości jednoczesnego
pobierania emerytury z systemu zaopatrzenia emerytalnego służb mundurowych oraz powszechnego
systemu emerytalnego, skierowany do Prezesa Rady Ministrów, został przekazany zgodnie z właściwością
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji w celu udzielenia odpowiedzi w porozumieniu z Ministrem
Obrony Narodowej oraz Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
5 Sygn. BMP.0178.9.2024.
-- 1 of 2 --
Strona 2 z 2 ul. Stefana Batorego 5
02‐591 Warszawa, Polska
ze zmianą przepisów prawa dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i budżetu państwa
zasadne jest, aby w dalszych pracach uczestniczył także przedstawiciel Ministra Finansów.
Ponadto, 7 listopada 2024 r. na posiedzeniu Komisji do Spraw Petycji Sejmu RP
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji podtrzymało swoją gotowość do
podjęcia działań zmierzających do uregulowania przedmiotowej problematyki wraz z
innymi zainteresowanymi resortami.
Jednocześnie podczas ww. posiedzenia zauważono, że w odpowiedzi na dezyderat
skierowany do Prezesa Rady Ministrów brak jest stanowiska Ministra Finansów
oraz Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, którzy to powinni przedstawić skutki
finansowe postulowanej zmiany, a także brakuje odniesienia do danych dotyczących
funkcjonariuszy Służby Więziennej (podległej Ministrowi Sprawiedliwości) i Służby Celno‐
Skarbowej (podległej Ministrowi Finansów).
W związku z powyższym przewodniczący Komisji do Spraw Petycji Sejmu RP
podjął decyzję o skierowaniu ponownego dezyderatu do Prezesa Rady Ministrów,
z prośbą o przedstawienie wspólnego stanowiska Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji, Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministra Finansów, Ministra
Obrony Narodowej oraz Ministra Sprawiedliwości.
W odpowiedzi na ponowny dezyderat w przedmiotowej sprawie wyjaśniono,
że nie jest możliwe oszacowanie wysokości skutków finansowych, z jakimi mogą wiązać
się rozwiązania zaproponowane w petycji z uwagi na fakt, że dotychczas
nie prowadzono wyliczeń i analiz w ww. zakresie.
Jednocześnie pragnę poinformować, że 18 lutego 2025 r. odbyło się spotkanie
przedstawicieli Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Obrony
Narodowej oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, podczas którego
omawiano możliwe warianty realizacji przedmiotowego zagadnienia.
Ponadto, uprzejmie informuję, że w najbliższym czasie będzie miało miejsce kolejne
spotkanie z udziałem ekspertów, w celu przeprowadzenia dalszego etapu prac
analitycznych.
Z poważaniem
z up. Wiesław Szczepański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
Otrzymuje: Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
-- 2 of 2 --
www.gov.pl/web/obrona narodowa
Al. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.182.2025/In-71/25/KT
Warszawa, 12.03.2025 r.
Pan Szymon HOŁOWNIA
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji Pana Posła Łukasza Ściebiorowskiego nr 8345 w sprawie regulacji uprawnień
emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz byłych funkcjonariuszy służb mundurowych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację Pana Posła Łukasza
Ściebiorowskiego w sprawie regulacji uprawnień emerytalnych byłych żołnierzy zawodowych oraz
byłych funkcjonariuszy służb mundurowych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, wśród żołnierzy zawodowych oraz funkcjonariuszy pozostałych
służb mundurowych korzystających z zaopatrzenia emerytalnego można wyodrębnić dwie grupy
w zależności od daty powołania do służby, tj. funkcjonariuszy, którzy rozpoczęli służbę przed 1 stycznia
1999 r. oraz tych, którzy zostali przyjęci do służby po dniu 1 stycznia 1999 r. Rozróżnienie to wynika
z odmienności co do sposobu uwzględniania w wymiarze emerytury wojskowej okresów składkowych
i nieskładkowych w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
oraz ustanowienia reguł zbiegu prawa do świadczeń emerytalno-rentowych. W przypadku pierwszej
grupy, żołnierze ci mogą pobierać jedną emeryturę, której wysokość uwzględnia również okresy pracy
cywilnej. Natomiast, w przypadku żołnierzy zawodowych powołanych do służby po 1 stycznia 1999 r.
mamy do czynienia z zasadą odrębności systemów emerytalnych. Żołnierze ci mogą nabyć uprawnienia
i pobierać dwa świadczenia (emeryturę wojskową, jak i emeryturę z systemu powszechnego).
W odniesieniu do tej grupy żołnierzy, do podstawy wymiaru emerytury wojskowej nie dolicza się
okresów aktywności zawodowej po zwolnieniu ze służby, za które zostały opłacone składki na Fundusz
Ubezpieczeń Społecznych. Wartym podkreślenia jest fakt, że w stosunku do wyżej wskazanych grup
żołnierzy ustawodawca przewiduje możliwość nabycia prawa do emerytury wojskowej już po 15 latach
służby wojskowej. Długość służby również ma wymierny wpływ na wysokość przysługującego
świadczenia.
Podjęcie działań zmierzających do ujednolicenia uprawnień emerytalnych wymaga dokonania
pogłębionej analizy z uwagi na złożoność tego zagadnienia. Wszystkie rozstrzygnięcia dotyczące systemu
emerytalnego (zarówno powszechnego, jak i systemów szczególnych) wiążą się z decyzjami
ekonomicznymi, mającymi wpływ na wydatki po stronie Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
w odniesieniu do systemu powszechnego, a także budżetu państwa w stosunku do systemów
mundurowych.
Zgodnie z deklaracją z 2024 r. o gotowości podjęcia wspólnych prac nad powyższym zagadnieniem,
przedstawiciele Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwa Obrony Narodowej
oraz Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, podjęli decyzję o powołaniu zespołu do
rozwiązania zagadnienia zbiegu emerytur powszechnych i tzw. emerytur mundurowych.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --