Interpelacja w sprawie zmiany zaszeregowania pseudomedycyny w Polskiej Klasyfikacji Działalności
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8269
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie zmiany zaszeregowania pseudomedycyny w Polskiej Klasyfikacji Działalności
Zgłaszający: Marcelina Zawisza, Marta Stożek
Data wpływu: 20-02-2025
Szanowny Panie Premierze!
Żyjemy w wieku medycyny opartej na nauce. Jej wielkie postępy sprawiają, że Polacy i Polki mogą cieszyć się coraz dłuższym i zdrowszym życiem. Dzięki niej leczymy coraz skuteczniej coraz większą liczbę chorób. I dzięki rozwojowi lecznictwa możemy w Polsce realizować jedną z najważniejszych konstytucyjnych misji naszego państwa – prawo do ochrony zdrowia Polek i Polaków.
Niestety obok tego postępu narasta inne zjawisko – pseudomedycyna. Różnego rodzaju szarlatani i znachorzy od lat niemal bezkarnie rozwijają swoje biznesy oparte o bezwzględny wyzysk obywatelek i obywateli, którzy zmagają się z ciężkimi chorobami. Za fałszywą nadzieję kupioną od samozwańczych uzdrowicieli płacą majątkiem, zdrowiem i życiem. Bo dla pseudomedycznych zabiegów nierzadko porzucają skuteczne leczenie.
W ostatnim czasie ukazała się nowelizacja Polskiej Klasyfikacji Działalności. W jej ramach przeróżne usługi pseudomedyczne są sklasyfikowane w sekcji 86.9: Pozostała działalność w zakresie opieki zdrowotnej. Trzeba powiedzieć jasno – szarlataneria jest przeciwieństwem medycyny, a usługi znachorskie szkodzą zdrowiu. Tym bardziej zadziwiające jest takie umiejscowienie tych praktyk w PKD.
Zdziwienie budzi też opis tej działalności. Po nowelizacji jest ona opisywana jako „wykonywana przez pracowników medycznych”. Z całą stanowczością chcę zwrócić uwagę Pana Premiera na fakt, że są to osoby, które wmawiają innym, że potrafią wywróżyć z wyglądu tęczówki stan zdrowia, że jedzenie cukru polanego rozcieńczonymi do niemożliwości wspomnieniami trucizn pomaga na cokolwiek albo szerzą wierzenia w uzdrawiającą moc kamieni. Niestety, taka działalność nierzadko kończy się porzuceniem prawdziwego leczenia przez pacjentki i pacjentów, co wiąże się z uszczerbkiem na zdrowiu, a w skrajnych przypadkach grozi zgonem.
Oficjalne klasyfikacje publikowane przez publiczne instytucje powinny podchodzić do zagrożenia związanego z legitymizacją takich działań z wielką powagą.
Dlatego proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy działalność polegająca na sprzedaży usług pseudomedycznych zostanie przez Pana przy najbliższej nowelizacji przepisów przesunięta z działu PKD: Pozostała działalność w zakresie opieki zdrowotnej do sekcji T – pozostała działalność usługowa?
Czy przychyli się Pan do zmiany nazwy przesuniętego w ten sposób punktu 86.96.Z z „działalność w zakresie medycyny tradycyjnej, uzupełniającej i alternatywnej” na „działalność w zakresie pseudomedycyny”?
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12902 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.2.2025
Warszawa, 08 kwietnia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy: interpelacji nr 8269 w sprawie zmiany zaszeregowania pseudomedycyny w
Polskiej Klasyfikacji Działalności
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 8269 Pań Posłanek Marceliny Zawiszy oraz Marty Stożek
w sprawie zaszeregowania pseudomedycyny w Polskiej Klasyfikacji Działalności
przekazuję odpowiedź z uwzględnieniem stanowiska wyrażonego przez Ministerstwo
Zdrowia w przedmiotowej sprawie.
Polska Klasyfikacja Działalności (PKD) stosowana jest w statystyce, ewidencji
i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w urzędowych rejestrach i systemach
informacyjnych administracji publicznej. Pozwala ona na uzyskanie charakterystyki
działających w gospodarce narodowej podmiotów, umożliwiając tym samym badanie
struktury ekonomicznej gospodarki i zachodzących w niej zmian.
Co do zasady, klasyfikacja PKD do poziomu 4. (klasy) powinna być tożsama
z klasyfikacjami międzynarodowymi, tj. ISIC oraz NACE. Jedynie na poziomie 5. (podklasy)
istnieje możliwość kształtowania ich zakresu przez poszczególne kraje. Należy mieć na
uwadze, że wnioskowana zmiana dotyczyłaby klas w ramach PKD (a więc 4. poziomu
klasyfikacji).
Pierwsze globalne konsultacje ws. obowiązującej obecnie klasyfikacji statystycznej (ISIC
Rev.5) sięgają 2019 r. Na poziomie UE nowa klasyfikacja (NACE Rev. 2.1.) została przyjęta
Rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2023/137 z dnia 10 października 2022 r.
Implementację nowej klasyfikacji na poziomie krajowym (PKD 2025) poprzedziły
przeprowadzone przez Główny Urząd Statystyczny w okresie od czerwca 2022 r. do
marca 2023 r. szerokie konsultacje dot. jej nowelizacji. W tym miejscu należy podkreślić,
że organem właściwym do inicjowania zmian w PKD jest Prezes Głównego Urzędu
Statystycznego.
Zgodnie z PKD 2025 w sekcji R pod nazwą „Opieka zdrowotna i pomoc społeczna”, w dziale
86 „Opieka zdrowotna”, w grupie 86.9 „Pozostała działalność w zakresie opieki zdrowotnej”,
w klasie 86.96 oraz podklasie 86.96.Z umieszczono „Działalność w zakresie medycyny
tradycyjnej, uzupełniającej i alternatywnej”. Zgodnie z wyjaśnieniem „podklasa ta obejmuje
działalność usługową w zakresie profilaktycznej, leczniczej lub rehabilitacyjnej opieki
-- 1 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
zdrowotnej, wykonywaną przez pracowników medycznych. Korzyści zdrowotne wynikające
z przeprowadzania tych czynności nie są oparte na danych naukowych dotyczących
diagnozowania i leczenia chorób i jak dotąd nie zostały w pełni ocenione w sposób, który może
być powszechnie akceptowane jako oparte na dowodach.”
Opieka zdrowotna realizowana jest za pomocą systemu opieki zdrowotnej. Świadczenia
opieki zdrowotnej realizowane są głównie przez pracowników zawodów medycznych
w publicznych i niepublicznych podmiotach wykonujących działalność leczniczą.
Wdrażane procedury lecznicze z użyciem leków i sprzętu medycznego przed
powszechnym ich stosowaniem podlegają ścisłym restrykcjom. Ordynowane leki lub
wyroby medyczne podlegają szczegółowemu i długiemu procesowi rejestracji. Terapie
lecznicze stosowane w Polsce przez lekarzy zgodne są z Evidence Based Medicine,
podobnie jak to czynią w swoich decyzjach amerykańska instytucja rządowa FDA
i europejska EMEA. Konsultant krajowy w dziedzinie farmakologii klinicznej prof.
Bogusław Okopień wskazuje, że działania terapeutyczne powinny opierać się na wzorcach
godnych zaufania, mających następujące podstawy:
zawierać się w obowiązującej w kraju Charakterystyce Produktu Leczniczego
(ChPL), gdzie producent określa wskazania do stosowania leku, a także definiuje
przeciwskazania i potencjalne działania niepożądane, natomiast Urząd Rejestracji
Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych taką
charakterystykę zatwierdza i przedkłada Ministrowi,
opierać się na znajomości literatury medycznej i bieżących ciągle aktualizowanych
doniesieniach oraz wytycznych towarzystw naukowych zwykle dbających
o zgodny z obecnym stanem wiedzy charakter wytycznych i algorytmów
postępowania.
Rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych finansowanych przez NFZ
dotyczących leczenia szpitalnego, ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, czy świadczeń
rehabilitacyjnych zawierają przepis wskazujący, że „świadczenia gwarantowane są udzielane
zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, z wykorzystaniem metod diagnostyczno-
terapeutycznych innych niż stosowane w medycynie niekonwencjonalnej, ludowej lub
orientalnej”. Podobnie, świadczenia nie będące świadczeniami gwarantowanymi,
tj. niefinansowane przez NFZ mają również swoje ograniczenia. Art. 6 ust. 2 Kodeksu Etyki
Lekarskiej (KEL) wskazuje, że lekarzowi nie wolno posługiwać się metodami
niezweryfikowanymi naukowo lub uznanymi przez naukę za szkodliwe bądź
bezwartościowe. Intencją tego przepisu jest zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego
pacjentowi, uniknięcie niepożądanych powikłań, uszczerbku na zdrowiu, czy utraty życia
oraz zapobieżenie dowolnemu eksperymentowaniu na pacjencie z lekami i procedurami
niezweryfikowanymi naukowo, które nie poprawią jakości zdrowia albo wprost mogą je
bezpowrotnie zrujnować, niezależnie od tego czy są finansowane przez NFZ, czy też nie.
Jednocześnie treść art. 6 ust. 1 KEL wskazuje, że lekarz ma swobodę wyboru w zakresie
metod postępowania, które uzna za najskuteczniejsze. Powinien jednak ograniczyć
czynności medyczne do rzeczywiście potrzebnych pacjentowi zgodnie z aktualnym stanem
wiedzy. Treść art. 6 KEL koresponduje z art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach
lekarza i lekarza dentysty mówiącym, że lekarz ma obowiązek wykonywać zawód, zgodnie
ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, dostępnymi mu metodami i środkami
zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz
z należytą starannością. Podobne zasady etyki przy realizacji świadczeń obejmują również
inne zawody medyczne. Wiedza stricte medyczna realizowana w opiece zdrowotnej nie
jest tożsama z wiedzą paramedyczną (w PKD 2025 nazwę „Działalność paramedyczna”
-- 2 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
zastąpiono nazwaną „Działalność w zakresie medycyny tradycyjnej, uzupełniającej i
alternatywnej”) dopóki określone działania paramedyczne nie przejdą szeregu dowodów i
badań naukowych oraz nie zostaną ujęte jako rekomendacje towarzystw naukowych lub
uzyskają pozytywną opinię Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT),
tj. jednostki wspierającej podejmowanie decyzji w odniesieniu do finansowania świadczeń
gwarantowanych w systemie opieki zdrowotnej.
Mając powyższe na uwadze, wątpliwości budzi zaklasyfikowanie w dziale 86 „Opieka
zdrowotna” działań niewykonywanych w ramach systemu opieki zdrowotnej przez
pracowników medycznych (do których zaliczany jest również lekarz) np. działalności
uzdrowicielskiej. Należy podkreślić również, że przywołane w podklasie 86.96.Z
działalności wykonywane są najczęściej przez osoby niewykonujące zawodu medycznego.
Stąd przypisanie do grupy 86.9 „Pozostała działalność w zakresie opieki zdrowotnej”
diagnostyki medycznej, transportu sanitarnego, działalności pielęgniarskiej i położniczej,
fizjoterapii, a więc działań stricte medycznych na równi z działaniami paramedycznymi
(nieopartymi na dowodach) wykonywanymi również przez inne osoby niż pracownicy
medyczni nie wydaje się uzasadnione.
Jednym ze świadczeń finansowanych przez NFZ w ramach leczenia bólu przewlekłego jest
akupunktura. Wyciągi z ziół są składnikiem wielu leków. Jednakże należy podkreślić, że
stosowane w systemie opieki zdrowotnej procedury, produkty lecznicze, suplementy
diety, środki specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne powinny
być – co do zasady – zarejestrowane i dopuszczone do obrotu.
Ew. zmiany i przeniesienie poszczególnych elementów działalności paramedycznych
określonych obecnie w podklasie 86.96.Z do sekcji T „Pozostała działalność usługowa”
z utworzeniem np. klasy i podklasy „Działania pomocnicze zdrowotne nie będące działaniami
medycznymi” należałoby dodatkowo poprzedzić przeprowadzeniem merytorycznych
konsultacji z towarzystwami naukowymi, Naczelną Radą Lekarską oraz AOTMiT.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
Do wiadomości
1. Pan Jan Grabiec – Minister – Członek Rady Ministrów, Szef Kancelarii Prezesa
Rady Ministrów
2. Pani Izabela Leszczyna – Minister Zdrowia
3. Pan Marek Cierpiał-Wolan – Prezes Głównego Urzędu Statystycznego
-- 3 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia
2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie
swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z
późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i Technologii z siedzibą w
Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48
222 500 123, adres skrytki na ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych:
AE:PL-68477-29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor Departamentu
Prawa Gospodarczego i Analiz.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także
przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w
MRiT wysyłając informację na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu
wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz.
U. z 2024 r. poz. 907), oraz w związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października
2013 r. - Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z
2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne lub działające na
zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w celach, które wynikają z przepisów
powszechnie obowiązującego prawa (np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych,
Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z MRiT przetwarzają
dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister Rozwoju i Technologii (np.
podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich
przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w
przypadkach, w których wymagają tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie
archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub
profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji
międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu następujące prawa:
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne,
zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie Rozwoju i
Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu
nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony
Danych Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 4 of 4 --