Interpelacja w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali w związku z niewypłacaniem przez NFZ środków za świadczenia nielimitowane
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8246
do ministra zdrowia
w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali w związku z niewypłacaniem przez NFZ środków za świadczenia nielimitowane
Zgłaszający: Michał Woś, Jan Kanthak, Dariusz Matecki
Data wpływu: 20-02-2025
Szanowna Pani Minister,
sytuacja finansowa szpitali w Polsce jest dramatyczna. Według oficjalnych zapewnień Ministerstwa Zdrowia wiele placówek nie otrzymuje w pełni należnych im środków za wykonane świadczenia nielimitowane. Z danych wynika, że NFZ nie ma obecnie środków na pokrycie wszystkich zobowiązań wobec szpitali i próbuje „rolować” swoje długi, odsuwając płatności na kolejne okresy.
Brak środków na wypłatę należnych szpitalom pieniędzy stanowi realne zagrożenie dla systemu ochrony zdrowia i zdrowia pacjentów. Dyrektorzy placówek alarmują, że miesięczne straty sięgają milionów złotych, co prowadzi do konieczności ograniczania działalności leczniczej, a w konsekwencji do wydłużania kolejek pacjentów. Szczególnie niepokojąca jest sytuacja w zakresie świadczeń ratujących życie, m.in. w leczeniu onkologicznym.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jaka jest obecna wysokość zobowiązań NFZ wobec szpitali wynikających z niewypłaconych środków za świadczenia nielimitowane?
2. Dlaczego NFZ nie wypłacił w całości środków należnych szpitalom za 2023 rok?
3. Jakie działania podjął lub zamierza podjąć rząd, aby zagwarantować pełne i terminowe finansowanie świadczeń zdrowotnych w 2024 roku?
4. Czy Ministerstwo Zdrowia może zapewnić, że wszystkie placówki otrzymają w pełni należne im środki za świadczenia ratujące życie, w szczególności leczenie onkologiczne?
5. Czy rząd planuje dodatkowe wsparcie finansowe dla szpitali w związku z narastającym problemem zadłużenia?
Obecna sytuacja jest wynikiem nieodpowiedzialnej polityki finansowej i braku skutecznego nadzoru nad Narodowym Funduszem Zdrowia przez koalicję 13 grudnia. Oczekuję pilnych działań w celu zapewnienia płynności finansowej placówek medycznych oraz przedstawienia konkretnych rozwiązań w tej sprawie.
Z poważaniem
Michał Woś
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 5 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5935 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.12.2025.DP
Warszawa, 26 marca 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 8246 z 24 lutego 2025 r. Pana Michała Wosia, Pana Jana
Kanthaka oraz Pana Dariusza Mateckiego, Posłów na Sejm RP, w sprawie dramatycznej
sytuacji finansowej szpitali w związku z niewypłacaniem przez NFZ środków za świadczenia
nielimitowane, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Zgodnie z informacją Narodowego Funduszu Zdrowia, wartość nierozliczonych świadczeń
ponadumownych udzielonych przez świadczeniodawców w okresie I-XII 2024 r.
w nielimitowanych zakresach świadczeń wynosi 1,6 mld zł (dane wg stanu na dzień
21.02.2025 r.). Ponadto zgodnie z informacją NFZ, na podstawie wniosków
świadczeniodawców składanych po upływie kwartału, w którym nastąpiło przekroczenie
kwoty zobowiązania, dokonano zwiększenia liczby jednostek rozliczeniowych oraz kwot
zobowiązań z tytułu realizacji świadczeń nielimitowanych za trzy kwartały 2024 r. oraz
zgodnie z przepisem § 27 ust. 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia sprawie
ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przeprowadzono
w oddziałach wojewódzkich NFZ rozliczenie umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej za 2024 r., w ramach których priorytetowo traktowano świadczenia
nielimitowane za IV kwartał 2024 r.
Aktualnie oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą działania mające na celu sfinansowanie
w ramach środków zabezpieczonych w pozycji B2.18 – koszty świadczeń opieki zdrowotnej
z lat ubiegłych planu finansowego OW NFZ na 2025 r. niesfinansowanych świadczeń
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
nielimitowanych za IV kw. 2024 r., w trybie określonym w przepisach art. 132c ustawy
o świadczeniach finansowanych ze środków publicznych.
Sfinansowanie pozostałych niesfinansowanych świadczeń nielimitowanych za IV kw. 2024 r.
oraz niesfinansowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia
żywieniowego objętych programami lekowymi i leków stosowanych w chemioterapii za
2024 r. zgodnie z informacją przekazaną przez NFZ, planowane jest w marcu 2025 r.
Zgodnie z zarządzeniem Nr 24/2024/DEF Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia
4 marca 2024 r. w sprawie zmiany planu finansowego Narodowego Funduszu Zdrowia na
2024 rok, zabezpieczone zostały środki finansowe w kwocie 2 237 597 tys. zł niezbędne na
sfinansowanie kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w 2023 r. ponad limit
wynikający z umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w limitowanych
i nielimitowanych zakresach świadczeń. Wykorzystując powyższe środki, zgodnie
z informacją Centrali NFZ, dyrektorzy Oddziałów Wojewódzkich NFZ rozliczyli
i sfinansowali świadczenia opieki zdrowotnej udzielone w 2023 r. ponad limit umów
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Ministerstwo Zdrowia wspólnie z Narodowym Funduszem Zdrowia, systematycznie
podejmuje działania mające na celu poprawę sytuacji finansowej świadczeniodawców.
Należy wskazać na istotne zwiększenie środków z tytułu dotacji podmiotowej dla NFZ
w 2024 r. – wzrost z kwoty 8,8 mld zł uwzględnionej w pierwotnym planie finansowym NFZ
na 2024 r. do wysokości 14,8 mld zł dotychczas przekazanej do NFZ (wzrost o 68,1%).
Na podstawie decyzji Ministra Zdrowia, NFZ otrzymał również w 2024 r. dodatkowe środki
na zwiększenie funduszu zapasowego w łącznej kwocie 344,67 mln zł.
Ponadto zaplanowana na 2025 r. dotacja podmiotowa z budżetu państwa dla NFZ wynosi
18,35 mld zł, tj. ponad dwukrotnie więcej niż zaplanowana pierwotnie na 2024 r., natomiast
jeśli nastąpi konieczność zwiększenia nakładów finansowych na świadczenia opieki
zdrowotnej, Minister Zdrowia może skorzystać z instrumentu, jakim jest wsparcie z budżetu
państwa dla NFZ na finansowanie świadczeń gwarantowanych, o którym mowa w art. 131d
ustawy o świadczeniach, na podstawie którego minister właściwy do spraw zdrowia jest
uprawniony do przekazania NFZ dotacji podmiotowej lub wpłaty na zasilenie funduszu
zapasowego NFZ.
Jednocześnie zgodnie z zapewnieniami NFZ, w zakresie posiadanych kompetencji oraz
środków finansowych oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą na bieżąco działania
zmierzające do zmiany warunków finansowych umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej, zarówno na wniosek świadczeniodawców jak i z inicjatywy własnej oddziału
wojewódzkiego NFZ, uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia wykorzystania przez
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
świadczeniodawców środków zaangażowanych w umowy o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. Działania te ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie środków
finansowych przeznaczonych na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej określonych
w planie oddziału wojewódzkiego NFZ i wzrostu wartości umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej – w kontekście poprawy dostępności do świadczeń zdrowotnych,
zakontraktowania większej liczby świadczeń i opłacenia nadwykonań.
Ponadto należy wskazać, że Ministerstwo Zdrowia realizuje projekt
Odwrócona Piramida
Świadczeń, zmierzający do tego, aby interwencja medyczna była udzielona na odpowiednim
poziomie systemu opieki zdrowotnej, co oznacza również ograniczenie liczby zbędnych
hospitalizacji, a w konsekwencji poprawę dostępności leczenia szpitalnego dla pacjentów,
którzy rzeczywiście wymagają takiej opieki. Temu celowi służą w szczególności działania
służące poprawie efektywności działania podstawowej opieki zdrowotnej i ambulatoryjnej
opieki specjalistycznej. Zakończenie projektu planowane jest na czerwiec 2027 r.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --