Interpelacja w sprawie etapu realizacji zapewnienia prawa do bezpłatnego znieczulenia przy porodzie dla każdej kobiety w ramach "100 konkretów na 100 dni"
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 824
do ministra zdrowia
w sprawie etapu realizacji zapewnienia prawa do bezpłatnego znieczulenia przy porodzie dla każdej kobiety w ramach "100 konkretów na 100 dni"
Zgłaszający: Czesław Hoc
Data wpływu: 14-01-2024
13 grudnia 2023 r., tj. w dniu zaprzysiężenia rządu, ruszył licznik realizacji postulatów w ramach programu Koalicji Obywatelskiej „100 konkretów na 100 dni”, czyli 100 konkretów na pierwsze 100 dni rządów!
Zatem w ostatnich 100 dniach rządów Koalicji Obywatelskiej mamy prawo oczekiwać konkretów w realizacji punktu nr 10, tj. „zapewnienia prawa do bezpłatnego znieczulenia przy porodzie dla każdej kobiety”.
Szanowna Pani Minister! Prawo do bezpłatnego znieczulenia przy porodzie jest świadczeniem darmowym już od 2015 roku. Zarządzenie prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 czerwca 2015 r. definiuje, że każdy szpital mający podpisaną umowę z NFZ otrzyma pieniądze za przeprowadzenie porodu ze znieczuleniem. Jednakże też jest prawdą, że wiele pacjentek skarży się na brak możliwości znieczulania w szpitalu (pomimo że szpital nie może odmówić rodzącej bezpłatnego znieczulenia przy porodzie). Największe szanse na znieczulenie są w szpitalach III stopnia referencyjności.
Znieczulenie przy porodzie nie zawsze jest konieczne. Jednak to od rodzącej zależy, czy i jak chce łagodzić ból porodowy. Wszak medycyna cały czas idzie naprzód, a i standardy opieki okołoporodowej zmieniają się na lepsze. Robi się coraz więcej, by ból porodowy zminimalizować.
Z kolei Polska zajmuje trzecie miejsce w Europie (ok. 43% wszystkich porodów) pod względem liczby cesarskich cięć. Dla porównania w krajach skandynawskich czy Holandii cięcia cesarskie stanowią tylko kilkanaście procent porodów. Wielu specjalistów jest głęboko przekonanych, że gdyby każda kobieta mogła bez problemu skorzystać ze znieczulenia, „cesarek” byłoby dużo mniej! Według nich najlepszym sposobem na ograniczenie liczby cięć cesarskich jest powszechna dostępność znieczulenia. A najskuteczniejszym i najbezpieczniejszym sposobem na ból porodowy jest właśnie znieczulenie zewnątrzoponowe – przez specjalistów uznawane za złoty standard, czyli najlepszą opcję (oczywiście jeśli nie ma medycznych przeciwwskazań).
Notabene bardzo wysoki odsetek cesarskich cięć jest w województwie zachodniopomorskim, w którym tylko 43% szpitali ma możliwość podania znieczulenia.
Pytania:
100 dni rządów Koalicji Obywatelskiej dobiega końca, a zapewnienie obligatoryjnego bezpłatnego znieczulenia przy porodzie jest w fazie zawieszenia – w teorii są bezpłatne znieczulenia na żądanie pacjentki, w praktyce… bywa różnie. Powody są różne, stąd pytania:
1. Jaka strategia i jakie akty prawne zostały podjęte w kwestii zwiększenia zatrudnienia anestezjologów w każdym szpitalu z oddziałem położniczym?
2. Czy spowoduje Pani Minister zwiększenie wyceny tego świadczenia przez NFZ?
3. Czy bezpłatne znieczulenie przy porodzie będzie dotyczyć także znieczulenia podpajęczynówkowego u pacjentek, u których wykonujemy cięcie w trybie planowym, a także innowacyjnego i nowego znieczulenia PCA (Patient-Controlled Analgesia) z możliwością samodzielnego kontrolowania przyjmowanych dawek leku podawanego w pompie infuzyjnej przez kobietę rodzącą (nawet bez obecności anestezjologa)?
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4527 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLU.050.14.2024.KS
Warszawa, 10 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 824 posła Czesława Hoca w sprawie etapu realizacji
zapewnienia prawa do bezpłatnego znieczulenia przy porodzie dla każdej kobiety w
ramach „100 konkretów na 100 dni”, proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień Ministerstwa
Zdrowia.
Tryb postępowania w łagodzeniu bólu porodowego regulują przepisy rozporządzenia
Ministra Zdrowia z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki
okołoporodowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1324). Przepisy wskazują wprost, że każda rodząca
ma prawo do łagodzenia bólu porodowego, jak również przystępnej informacji o przebiegu
porodu, metodach łagodzenia bólu porodowego i ich dostępności w podmiocie leczniczym.
Zgodnie z przepisami, rodząca ma możliwość skorzystania zarówno z metod
niefarmakologicznych, jak również analgezji wziewnej, regionalnej, miejscowej lub
stosowanych opioidów. Znieczulenie zewnątrzoponowe jest jedną z metod łagodzenia bólu
porodowego o udowodnionej skuteczności.
Ponadto, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w
sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. z 2023 r. poz.
870, z późn. zm.), a w szczególności na podstawie lp.38 i lp.39 załącznika nr 1 do tego
rozporządzenia, w którym określone zostały minimalne warunki realizacji świadczeń,
należy wskazać, że organizacja udzielania świadczeń gwarantowanych w zakresie
położnictwa i ginekologii - pierwszego oraz drugiego poziomu referencyjnego, obejmuje
zapewnienie możliwości wykonania znieczulenia śródporodowego, bez wskazania rodzaju
znieczulenia. Zatem, o tym, jaki rodzaj znieczulenia zostanie podany pacjentce – decyduje
lekarz. Należy wyraźnie podkreślić, że znieczulenie - podobnie jak inne świadczenia
zdrowotne, powinno być realizowane w zależności od wskazań zgodnych z aktualną wiedzą
medyczną uwzględniającą stan zdrowia świadczeniobiorcy, w tym ewentualne choroby
współistniejące oraz przebieg akcji porodowej, co jest sprawą indywidualną i z tych
względów nie zawsze jest możliwe podanie znieczulenia okołoporodowego.
Co istotne, w celu realizacji „100 konkretów na 100 dni” w zakresie zapewnienia dostępu do
bezpłatnego znieczulenia porodowego”, Minister Zdrowia podjęła działania zmierzające do
zapewnienia dostępności do znieczulenia w czasie porodu - w dniu 21 lutego br. spotkała się
ze specjalistami w dziedzinie anestezjologii, z którymi omówiła powyższe zagadnienia, a
poruszone podczas spotkania problemy są aktualnie przedmiotem prac grupy roboczej,
składającej się z ekspertów i praktyków, w tym z lekarzy anestezjologów i położników.
Ministerstwo Zdrowia, we współpracy z Narodowym Funduszem Zdrowia, równolegle
prowadzi przegląd rozwiązań organizacyjnych i prawnych w celu zwiększenia dostępności
znieczuleń do porodu.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Ponadto należy wskazać, że podnoszenie wycen tego świadczenia (od 2015 r. cena wzrosła
od 400 zł do 1500 zł) nie rozwiązało problemu dostępu do znieczulenia przy porodzie dla
każdej kobiety. Również w tym kontekście problemem są istotne różnice regionalne
(województwo mazowieckie - 40% porodów ze znieczuleniem, województwo wielkopolskie
0%).
Z danych NFZ wynika, że odsetek znieczuleń do porodów naturalnych kształtuje się na
poziomie tylko 14-16% w skali Polski. Jednocześnie eksperci wskazują, że aby zapewnić
przyszłej mamie bezpieczeństwo podczas porodu, w tym doświadczony zespół medyczny,
szpital powinien wykonywać ok. 600 porodów rocznie. Ten wskaźnik wpływa również na
koszty utrzymania oddziałów położniczo-ginekologicznych. W celu zwiększenia odsetka
znieczuleń do porodów, rozpoczęto intensywne prace nad wprowadzeniem finansowych
zachęt dla szpitali do zwiększenia odsetka znieczuleń do porodów. Minimalnym progiem
jest 10% znieczuleń. Szczegóły dotyczące mechanizmu premiowania za zwiększenie
odsetka znieczuleń są właśnie dopracowywane. Równolegle NFZ wspólnie z MZ pracuje
nad specjalnym ryczałtem dla oddziałów położniczo-ginekologicznych, które mają mniej niż
600 porodów rocznie, ale jednocześnie zapewniają dostępność do świadczeń (kryterium
geograficzne).
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --