Interpelacja nr 8188
Interpelacja w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych
Interpelacja nr 8188
do ministra finansów
w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych
Zgłaszający: Grzegorz Gaża
Data wpływu: 18-02-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Wśród podatników podatku dochodowego od osób prawnych szczególną kategorię stanowią komitety wyborcze wyborców. Chociaż sensem ich istnienia jest zapewnienie transparentności finansowania kampanii wyborczych, to fakt ten nie wyłącza obowiązku rozliczenia uzyskiwanych dochodów na ogólnych zasadach. Ten ostatni aspekt funkcjonowania komitetów wyborczych wyborców nadal stanowi przedmiot sporów interpretacyjnych, które powinny zostać możliwie szybko rozstrzygnięte.
Mając na względzie powyższe, pragnę skierować do Pana Ministra następujące pytania:
1. Czy nieodpłatne świadczenia, które zgodnie z art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego może w ograniczonym zakresie otrzymywać komitet wyborczy wyborców, stanowią dla niego przychód myjący wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania?
2. Czy pozostała po zakończeniu wyborów nadwyżka środków finansowych, która z godnie z art. 138 Kodeksu wyborczego podlega obligatoryjnemu przekazaniu w całości na rzecz organizacji pożytku publicznego, stanowi dla komitetu wyborczego wyborców koszt uzyskania przychodu, czy też podlega ujęciu w jakiś inny sposób?
Interpelacja nr 8188
do ministra finansów
w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych
Zgłaszający: Grzegorz Gaża
Data wpływu: 18-02-2025
Szanowny Panie Ministrze!
Wśród podatników podatku dochodowego od osób prawnych szczególną kategorię stanowią komitety wyborcze wyborców. Chociaż sensem ich istnienia jest zapewnienie transparentności finansowania kampanii wyborczych, to fakt ten nie wyłącza obowiązku rozliczenia uzyskiwanych dochodów na ogólnych zasadach. Ten ostatni aspekt funkcjonowania komitetów wyborczych wyborców nadal stanowi przedmiot sporów interpretacyjnych, które powinny zostać możliwie szybko rozstrzygnięte.
Mając na względzie powyższe, pragnę skierować do Pana Ministra następujące pytania:
1. Czy nieodpłatne świadczenia, które zgodnie z art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego może w ograniczonym zakresie otrzymywać komitet wyborczy wyborców, stanowią dla niego przychód myjący wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania?
2. Czy pozostała po zakończeniu wyborów nadwyżka środków finansowych, która z godnie z art. 138 Kodeksu wyborczego podlega obligatoryjnemu przekazaniu w całości na rzecz organizacji pożytku publicznego, stanowi dla komitetu wyborczego wyborców koszt uzyskania przychodu, czy też podlega ujęciu w jakiś inny sposób?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7566 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 14 marca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację poselską nr 8188
Znak sprawy: DD6.054.2.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 8188 wniesioną przez Pana Posła Grzegorza Gażę
w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku
dochodowego od osób prawnych, uprzejmie przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
Odpowiadając na pytanie, czy nieodpłatne świadczenia, które zgodnie z art. 132 § 5
Kodeksu wyborczego1 może w ograniczonym zakresie otrzymywać komitet
wyborczy wyborców, stanowią dla niego przychód mający wpływ na ustalenie
podstawy opodatkowania, uprzejmie wyjaśniam, iż przywołany przepis wprowadza
regułę zakazu, zgodnie z którą komitetom wyborczym nie wolno przyjmować
korzyści majątkowych o charakterze niepieniężnym (np. darowizn rzeczowych).
Ustawodawca przewidział jednak wyjątki od ww. zakazu, których zamknięty katalog
obejmuje:
1) nieodpłatne rozpowszechnianie plakatów i ulotek wyborczych przez osoby
fizyczne;
2) pomoc w pracach biurowych udzielaną przez osoby fizyczne;
3) wykorzystanie przedmiotów i urządzeń, w tym pojazdów mechanicznych,
udostępnianych nieodpłatnie przez osoby fizyczne;
4) nieodpłatne udostępnianie miejsc do ekspozycji materiałów wyborczych
przez osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej w zakresie reklamy.
Wskazany przepis określa więc ustawowy wyjątek w zasadach finansowania
celu działalności komitetu wyborczego, jakim jest wspomaganie realizacji biernych
1 Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2023 poz. 2408 z późn. zm.),
dalej: „Kodeks wyborczy”.
-- 1 of 4 --
2/4
praw wyborczych obywateli poprzez zgłaszanie i prowadzenie kampanii wyborczej
kandydatów.
Ze względu na ustawowe wyodrębnienie tych czynności, jako odstępstwa
w zasadach działania komitetu wyborczego zmierzających do uregulowania kwestii
prowadzenia jego działalności, można przyjąć, iż ratio legis tego przepisu
leży po stronie ustalenia dopuszczalnego prawem zakresu działań komitetów,
a nie określania źródeł finansowania, przekładających się na określanie przychodów
na gruncie przepisów podatkowych. Argumentacja taka może być wsparta
wyjaśnieniami Państwowej Komisji Wyborczej, która wskazywała,
iż „przez nieodpłatne rozpowszechnianie plakatów i ulotek wyborczych należy
rozumieć faktyczną czynność rozpowszechniania tych materiałów (rozklejanie,
roznoszenie); takie usługi na rzecz komitetów wyborczych mogą być świadczone
nieodpłatnie przez osoby fizyczne” w kontekście dalszych rozważań o penalizacji
niedozwolonych prawem działań komitetów wyborczych, bowiem jak wskazywała
PKW „naruszenie zakazu określonego w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego stanowi
występek określony w art. 507 Kodeksu wyborczego, zagrożony grzywną od 1 000
zł do 100 000 zł”2. Wskazane w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego działania pozostają
zatem poza zakresem ustalania przychodu w podatku dochodowym od osób
prawnych. Zauważyć ponadto należy, że powyższe stanowisko zostało wyrażone
w odpowiedzi na interpelację nr 8666 Pana Posła Bartosza Jóźwiaka w sprawie
opodatkowania komitetów wyborczych wyborców 3.
W powyższym zakresie, istotnym jest także odwołanie się do zasad określonych
w ustawie o rachunkowości4, gdyż zgodnie z art. 128 Kodeksu wyborczego, komitety
wyborcze prowadzą księgi rachunkowe na zasadach określonych w ustawie
o rachunkowości.
Wzór sprawozdania finansowego dla komitetów wyborczych, zawierający
szczegółowy zakres informacji oraz wykaz rodzajów dokumentów, jakie należy
załączyć do sprawozdania, tak aby umożliwiały weryfikację podanych
w sprawozdaniu danych, został określony – na podstawie upoważnienia zawartego
w art. 142 § 7 Kodeksu wyborczego – w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra
Finansów z dnia 27 września 2023 r. w sprawie sprawozdania finansowego komitetu
wyborczego5.
Zgodnie z ww. wzorem, komitety wyborcze zobowiązane są do prezentowania
w swoim sprawozdaniu finansowym m.in. świadczeń nieodpłatnych,
2 Wyjaśnienia Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 9 lutego 2015 r. Nr ZKF-603-3/15
dotyczące zasad finansowania kampanii wyborczej w wyborach Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej, zarządzonych na dzień 10 maja 2015 r. źródło: www.pkw.gov.pl
3 Odpowiedź z 27.01.2017 r., nr DD6.054.1.2017.MNX, dostęp na stronie internetowej
Sejmu RP: http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/InterpelacjaTresc.xsp?key=4973AA45
4 Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, z późn. zm.),
dalej: „ustawa o rachunkowości”.
5 Dz.U. z 2023 r. poz. 2065.
-- 2 of 4 --
3/4
w tym świadczeń wymienionych w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego (poz. 68 wzoru
– pozostałe tytuły), przy czym świadczenia te prezentowane są jako odrębna
kategoria, poza segmentem sprawozdania poświęconym prezentacji przychodów
komitetu wyborczego.
Odnosząc się natomiast do drugiego pytania interpelacji, formułującego wątpliwość,
czy pozostała po zakończeniu wyborów nadwyżka środków finansowych,
która zgodnie z art. 138 Kodeksu wyborczego podlega obligatoryjnemu przekazaniu
w całości na rzecz organizacji pożytku publicznego, stanowi
dla komitetu wyborczego wyborców koszt uzyskania przychodu, czy też podlega
ujęciu w jakiś inny sposób, powołać się należy na literalne brzmienie paragrafu 3
tego artykułu. Zgodnie z treścią art. 138 § 3 Kodeksu wyborczego, w przypadku
uzyskania nadwyżki pozyskanych środków na cele kampanii wyborczej
nad poniesionymi wydatkami przez komitety wyborcze, o których mowa
w art. 88-90, komitety te przekazują ją na rzecz organizacji pożytku publicznego.
O przekazaniu nadwyżki pełnomocnik finansowy informuje właściwy organ
wyborczy.
Należy wskazać, iż środki finansowe gromadzone przez komitety wyborcze podczas
realizacji przedsięwzięcia, jakim są wybory (prowadzenie kampanii wyborczych),
jako otrzymane pieniądze, stanowią przychody podatkowe na podstawie
art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych6.
Komitety wyborcze, o których mowa w przepisach art. 88-90 Kodeksu wyborczego,
tworzone przez wyborców, posiadające:
a) odrębność organizacyjną założyciela,
b) autonomię w sferze majątkowej (możliwość dokumentowania operacji
finansowych),
c) odrębne organy zarządzające (pełnomocnik wyborczy, pełnomocnik finansowy)
do występowania na rzecz i w imieniu komitetu wyborczego, których działania
lub zaniechania mogą być przypisane komitetowi wyborczemu
– spełniają kryteria zakwalifikowania do jednostek organizacyjnych
nieposiadających osobowości prawnej, do których stosuje się przepisy dotyczące
podatku dochodowego od osób prawnych7. Za rozliczenie podatkowe takich
komitetów odpowiadają ich pełnomocnicy finansowi.
W przypadku wystąpienia w komitetach wyborczych wyborców sytuacji, w której
otrzymane środki finansowe na cele kampanii wyborczej przewyższają wydatki
poniesione na cele tej kampanii, wystąpi konieczność uregulowania zobowiązania
w podatku dochodowym od osób prawnych oraz rozdysponowania pozostałych
środków w sposób wskazany w przepisach Kodeksu wyborczego, tj. przekazanie
ich na rzecz organizacji pożytku publicznego.
6 Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2023
r. poz. 2805, z późn. zm.), dalej: „ustawa CIT”.
7 art. 1 ust. 2 ustawy CIT.
-- 3 of 4 --
4/4
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 14 marca 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację poselską nr 8188
Znak sprawy: DD6.054.2.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 8188 wniesioną przez Pana Posła Grzegorza Gażę
w sprawie obowiązków komitetów wyborczych wyborców w zakresie podatku
dochodowego od osób prawnych, uprzejmie przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
Odpowiadając na pytanie, czy nieodpłatne świadczenia, które zgodnie z art. 132 § 5
Kodeksu wyborczego1 może w ograniczonym zakresie otrzymywać komitet
wyborczy wyborców, stanowią dla niego przychód mający wpływ na ustalenie
podstawy opodatkowania, uprzejmie wyjaśniam, iż przywołany przepis wprowadza
regułę zakazu, zgodnie z którą komitetom wyborczym nie wolno przyjmować
korzyści majątkowych o charakterze niepieniężnym (np. darowizn rzeczowych).
Ustawodawca przewidział jednak wyjątki od ww. zakazu, których zamknięty katalog
obejmuje:
1) nieodpłatne rozpowszechnianie plakatów i ulotek wyborczych przez osoby
fizyczne;
2) pomoc w pracach biurowych udzielaną przez osoby fizyczne;
3) wykorzystanie przedmiotów i urządzeń, w tym pojazdów mechanicznych,
udostępnianych nieodpłatnie przez osoby fizyczne;
4) nieodpłatne udostępnianie miejsc do ekspozycji materiałów wyborczych
przez osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej w zakresie reklamy.
Wskazany przepis określa więc ustawowy wyjątek w zasadach finansowania
celu działalności komitetu wyborczego, jakim jest wspomaganie realizacji biernych
1 Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2023 poz. 2408 z późn. zm.),
dalej: „Kodeks wyborczy”.
-- 1 of 4 --
2/4
praw wyborczych obywateli poprzez zgłaszanie i prowadzenie kampanii wyborczej
kandydatów.
Ze względu na ustawowe wyodrębnienie tych czynności, jako odstępstwa
w zasadach działania komitetu wyborczego zmierzających do uregulowania kwestii
prowadzenia jego działalności, można przyjąć, iż ratio legis tego przepisu
leży po stronie ustalenia dopuszczalnego prawem zakresu działań komitetów,
a nie określania źródeł finansowania, przekładających się na określanie przychodów
na gruncie przepisów podatkowych. Argumentacja taka może być wsparta
wyjaśnieniami Państwowej Komisji Wyborczej, która wskazywała,
iż „przez nieodpłatne rozpowszechnianie plakatów i ulotek wyborczych należy
rozumieć faktyczną czynność rozpowszechniania tych materiałów (rozklejanie,
roznoszenie); takie usługi na rzecz komitetów wyborczych mogą być świadczone
nieodpłatnie przez osoby fizyczne” w kontekście dalszych rozważań o penalizacji
niedozwolonych prawem działań komitetów wyborczych, bowiem jak wskazywała
PKW „naruszenie zakazu określonego w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego stanowi
występek określony w art. 507 Kodeksu wyborczego, zagrożony grzywną od 1 000
zł do 100 000 zł”2. Wskazane w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego działania pozostają
zatem poza zakresem ustalania przychodu w podatku dochodowym od osób
prawnych. Zauważyć ponadto należy, że powyższe stanowisko zostało wyrażone
w odpowiedzi na interpelację nr 8666 Pana Posła Bartosza Jóźwiaka w sprawie
opodatkowania komitetów wyborczych wyborców 3.
W powyższym zakresie, istotnym jest także odwołanie się do zasad określonych
w ustawie o rachunkowości4, gdyż zgodnie z art. 128 Kodeksu wyborczego, komitety
wyborcze prowadzą księgi rachunkowe na zasadach określonych w ustawie
o rachunkowości.
Wzór sprawozdania finansowego dla komitetów wyborczych, zawierający
szczegółowy zakres informacji oraz wykaz rodzajów dokumentów, jakie należy
załączyć do sprawozdania, tak aby umożliwiały weryfikację podanych
w sprawozdaniu danych, został określony – na podstawie upoważnienia zawartego
w art. 142 § 7 Kodeksu wyborczego – w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra
Finansów z dnia 27 września 2023 r. w sprawie sprawozdania finansowego komitetu
wyborczego5.
Zgodnie z ww. wzorem, komitety wyborcze zobowiązane są do prezentowania
w swoim sprawozdaniu finansowym m.in. świadczeń nieodpłatnych,
2 Wyjaśnienia Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 9 lutego 2015 r. Nr ZKF-603-3/15
dotyczące zasad finansowania kampanii wyborczej w wyborach Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej, zarządzonych na dzień 10 maja 2015 r. źródło: www.pkw.gov.pl
3 Odpowiedź z 27.01.2017 r., nr DD6.054.1.2017.MNX, dostęp na stronie internetowej
Sejmu RP: http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/InterpelacjaTresc.xsp?key=4973AA45
4 Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, z późn. zm.),
dalej: „ustawa o rachunkowości”.
5 Dz.U. z 2023 r. poz. 2065.
-- 2 of 4 --
3/4
w tym świadczeń wymienionych w art. 132 § 5 Kodeksu wyborczego (poz. 68 wzoru
– pozostałe tytuły), przy czym świadczenia te prezentowane są jako odrębna
kategoria, poza segmentem sprawozdania poświęconym prezentacji przychodów
komitetu wyborczego.
Odnosząc się natomiast do drugiego pytania interpelacji, formułującego wątpliwość,
czy pozostała po zakończeniu wyborów nadwyżka środków finansowych,
która zgodnie z art. 138 Kodeksu wyborczego podlega obligatoryjnemu przekazaniu
w całości na rzecz organizacji pożytku publicznego, stanowi
dla komitetu wyborczego wyborców koszt uzyskania przychodu, czy też podlega
ujęciu w jakiś inny sposób, powołać się należy na literalne brzmienie paragrafu 3
tego artykułu. Zgodnie z treścią art. 138 § 3 Kodeksu wyborczego, w przypadku
uzyskania nadwyżki pozyskanych środków na cele kampanii wyborczej
nad poniesionymi wydatkami przez komitety wyborcze, o których mowa
w art. 88-90, komitety te przekazują ją na rzecz organizacji pożytku publicznego.
O przekazaniu nadwyżki pełnomocnik finansowy informuje właściwy organ
wyborczy.
Należy wskazać, iż środki finansowe gromadzone przez komitety wyborcze podczas
realizacji przedsięwzięcia, jakim są wybory (prowadzenie kampanii wyborczych),
jako otrzymane pieniądze, stanowią przychody podatkowe na podstawie
art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych6.
Komitety wyborcze, o których mowa w przepisach art. 88-90 Kodeksu wyborczego,
tworzone przez wyborców, posiadające:
a) odrębność organizacyjną założyciela,
b) autonomię w sferze majątkowej (możliwość dokumentowania operacji
finansowych),
c) odrębne organy zarządzające (pełnomocnik wyborczy, pełnomocnik finansowy)
do występowania na rzecz i w imieniu komitetu wyborczego, których działania
lub zaniechania mogą być przypisane komitetowi wyborczemu
– spełniają kryteria zakwalifikowania do jednostek organizacyjnych
nieposiadających osobowości prawnej, do których stosuje się przepisy dotyczące
podatku dochodowego od osób prawnych7. Za rozliczenie podatkowe takich
komitetów odpowiadają ich pełnomocnicy finansowi.
W przypadku wystąpienia w komitetach wyborczych wyborców sytuacji, w której
otrzymane środki finansowe na cele kampanii wyborczej przewyższają wydatki
poniesione na cele tej kampanii, wystąpi konieczność uregulowania zobowiązania
w podatku dochodowym od osób prawnych oraz rozdysponowania pozostałych
środków w sposób wskazany w przepisach Kodeksu wyborczego, tj. przekazanie
ich na rzecz organizacji pożytku publicznego.
6 Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2023
r. poz. 2805, z późn. zm.), dalej: „ustawa CIT”.
7 art. 1 ust. 2 ustawy CIT.
-- 3 of 4 --
4/4
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --