Interpelacja w sprawie działań Agencji Rozwoju Przemysłu dotyczących ratowania upadłej spółki Rafako
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 8153
do ministra aktywów państwowych
w sprawie działań Agencji Rozwoju Przemysłu dotyczących ratowania upadłej spółki Rafako
Zgłaszający: Michał Woś, Jan Kanthak, Dariusz Matecki
Data wpływu: 17-02-2025
Szanowny Panie Premierze,
w styczniu 2023 r. będąc w Rafako w Raciborzu mówił Pan: „Nie ma żadnego wytłumaczenia. Rafako trzeba ratować. Nie wyobrażam sobie, żeby efektem działania władzy i wielkiej spółki Skarbu Państwa, było zniszczenie innej polskiej firmy.” oraz „niezależnie od tego, kto będzie rządził - przyszłość polskiej energetyki zależy w dużym stopniu konkretnie od takich firm jak Rafako".
W związku z tym ponownie zwracam się do Pana z interpelacją dotyczącą tempa i skuteczności działań podejmowanych przez Ministerstwo Aktywów Państwowych (MAP) oraz Agencję Rozwoju Przemysłu (ARP) w sprawie spółki Rafako, która znalazła się w sytuacji upadłościowej. Mimo deklarowanej woli uratowania zakładu przez instytucje państwowe, obserwujemy, że działania te przebiegają zbyt wolno, co zmusza syndyka do przeprowadzania zwolnień grupowych.
W liście otwartym, podpisanym przez samorządowców i związkowców, apelowano o interwencję w tej sprawie. Zwracam uwagę, że ratowanie miejsc pracy upadłej Rafako jest niezwykle istotne nie tylko dla pracowników zakładu, ale także dla całego regionu, gdyż Rafako stanowi kluczowy element w strukturze przemysłowej i energetycznej naszego kraju. Dodatkowo, wniosek o upadłość Rafako złożyła państwowa JSW Koks – spółka kierowana wówczas przez prezes, będąca działaczką Platformy Obywatelskiej.
W związku z powyższym proszę Pana Premiera o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Przyspieszenie działań ratunkowych:
Dlaczego tempo działań podejmowanych przez MAP i ARP w celu ratowania miejsc pracy upadłej Rafako jest tak niewystarczające, że już doprowadziło do konieczności rozpoczęcia zwolnień grupowych, których skutki mogą być nieodwracalne?
2. Konwersja zobowiązań jako rozwiązanie ratunkowe:
Czy w trybie pilnym rozważane jest wdrożenie mechanizmu bezwarunkowej konwersji zobowiązań Rafako na akcje w podwyższonym kapitale zakładowym – rozwiązania, które mogłoby zapewnić spółce szansę na przetrwanie, choćby w ograniczonym zakresie, i pozwolić na uratowanie miejsc pracy?
3. Alternatywne scenariusze restrukturyzacji:
Czy rozważane jest wdrożenie mechanizmów podobnych do działań przy Hutcie Częstochowa, co umożliwiłoby znalezienie nowego inwestora i kontynuację działalności zakładu jako kluczowego ogniwa transformacji energetycznej w Polsce?
Jakie konkretne kroki i terminy przewiduje ARP oraz MAP?
Biorąc pod uwagę strategiczne znaczenie upadłej Rafako dla regionu raciborskiego oraz jego potencjał w kontekście transformacji energetycznej, zwracam się z do Pana o natychmiastową interwencję w tej sprawie.
Z poważaniem
Michał Woś
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Robert Kropiwnicki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6505 znakówwww.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.91.2025
IK: 1082621
Warszawa, 17 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT8153, Pana Michała Wosia, Pana Jana
Kanthaka i Pana Dariusza Mateckiego Posłów na Sejm RP z dnia 24 lutego 2025 r.
Na wstępie należy wskazać, że aktualna kondycja Rafako S.A. (dalej: Rafako, Spółka) wynika
z długoletnich zaniedbań oraz niewłaściwych decyzji podejmowanych do 2023 r. Sytuacja
Rafako zaczęła się istotnie pogarszać od 2019 r., kiedy to narastały problemy finansowe
i operacyjne spółki, wynikające zarówno ze złych decyzji biznesowych, jak i braku
odpowiedniego wsparcia oraz strategii stabilizacyjnej. Niedostateczne działania naprawcze
w tamtym czasie doprowadziły do poważnego zagrożenia dla przyszłości Rafako,
a w konsekwencji do postawienia Spółki w grudniu 2024 r. w stan upadłości.
Ministerstwo Aktywów Państwowych już od dłuższego czasu dostrzega konieczność
podjęcia skutecznych działań w celu ustabilizowania sytuacji Rafako oraz ochrony miejsc
pracy, a także zabezpieczenia kontraktów. Problemy finansowe Spółki oraz wyzwania
związane z jej dalszym funkcjonowaniem nie pozostają bez wpływu na polski przemysł
energetyczny, na podmioty współpracujące, a przede wszystkim na lokalną społeczność.
Z uwagi na to, że Minister Aktywów Państwowych nie dysponuje instrumentami
umożliwiającymi bezpośrednie wsparcie podmiotów znajdujących się w trudnej sytuacji
finansowej, resort zwrócił się do spółek z udziałem Skarbu Państwa, w tym Agencji Rozwoju
Przemysłu S.A. (dalej: ARP) oraz Polskiego Funduszu Rozwoju S.A., których podstawowa
działalność gospodarcza polega na podejmowaniu działań wspierających rozwój
gospodarczy oraz udzielaniu środków pomocowych w procesach restukturyzacyjnych
przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji lub działających w sektorach
kluczowych dla gospodarki, z prośbą o przedstawienie możliwości ewentualnego wsparcia
Rafako. Przeprowadzone jeszcze w 2024 r. rozmowy z udziałem ww. spółek
i przedstawione propozycje nie pozwoliły jednak osiągnąć porozumienia, z uwagi na brak
akceptacji ze strony Zarządu Rafako, jak i jej głównych akcjonariuszy i wierzycieli.
Obecnie ARP prowadzi dialog z syndykiem Rafako w celu przywrócenia zdolności
prowadzenia przez Spółkę działalności. W ramach wielopoziomowych działań ARP
uczestniczy w rozmowach z potencjalnym inwestorem w kwestii przejęcia Spółki oraz
stworzenia efektywnego modelu finansowania. Należy mieć na uwadze, że głównym
wyzwaniem, w ramach ewentualnych działań, pozostaje zabezpieczenie portfela zamówień
w perspektywie krótko i średnioterminowej, co stanowiłoby fundament do odzyskania
długoterminowej stabilności operacyjnej przedsiębiorstwa Rafako.
Ministerstwo Aktywów Państwowych dąży do znalezienia rozwiązań sprzyjających
dalszemu funkcjonowaniu Rafako oraz zapewnieniu miejsc pracy dla jej pracowników.
Jednakże jej obecna katastrofalna sytuacja, wynikająca z wieloletnich zaniedbań i braku
wsparcia w okresie poprzednich rządów, wymaga poniesienia znacznych wysiłków
w obszarze pozyskania finansowania i wypracowania optymalnej ścieżki działania
-- 1 of 2 --
w zakresie umożliwienia kontynuacji działalności przedsiębiorstwa Rafako w perspektywie
długoterminowej na rynku energetycznym. W resorcie obecnie prowadzone są analizy
i konsultacje z potencjalnymi interesariuszami, które pozwolą na ocenę dostępnych
możliwości oraz wybór optymalnej ścieżki działania w zakresie umożliwienia prowadzenia
działalności przedsiębiorstwa Rafako w perspektywie długoterminowej. Z uwagi jednak,
że rozważane rozwiązania wymagają jeszcze przeprowadzenia wieloaspektowych analiz, ich
ujawnienie na obecnym etapie jest zdecydowanie przedwczesne.
W odpowiedzi na przedmiotową interpelację Minister Rozwoju i Technologii przedstawił,
że w ramach swoich kompetencji, wskazanych w ustawie z dnia 16 lipca 2020 r. o udzielaniu
pomocy publicznej w celu ratowania lub restrukturyzacji przedsiębiorców1 (dalej: Ustawa)
Minister Rozwoju i Technologii, udzielił Rafako pomocy publicznej na restrukturyzację.
ARP S.A., działając w imieniu i na rzecz Ministra, na podstawie ww. Ustawy, w lipcu 2021 r.
wydała decyzję administracyjną przyznającą Spółce pomoc na restrukturyzację w wysokości
100 mln zł, w formie objęcia obligacji wyemitowanych przez Spółkę, na okres 120 miesięcy,
oprocentowanych w wysokości 5% w skali roku. Wypłata pomocy, tj. nabycie obligacji,
nastąpiła w grudniu 2022 r., po spełnieniu wymaganych warunków, czyli uzyskaniu
niezbędnej decyzji notyfikacyjnej Komisji Europejskiej. Pomoc na restrukturyzację,
otrzymana na podstawie Ustawy, może być przeznaczona wyłącznie na sfinansowanie
działań restrukturyzacyjnych, tj. takich, które zmierzają do przywrócenia beneficjentowi
konkurencyjnej pozycji na rynku. Pomoc publiczna udzielana na podstawie Ustawy ma
charakter zwrotny, a więc Minister ma prawo zwrócić się do Rafako o zwrot udzielonego
wsparcia, zgodnie z warunkami zawartymi w Ustawie. W związku z postanowieniem z dnia
19 grudnia 2024 r. Sąd Rejonowy w Gliwicach XII Wydział Gospodarczy o ogłoszeniu
wniosku w stan upadłości dłużnika – Rafako, Minister Rozwoju i Technologii działając na
podstawie art. 51 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe2 w dniu
30 grudnia 2024 r. dokonał zgłoszenia przysługującej mu wierzytelności za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego Krajowego Rejestru Zadłużonych.
Zarówno resort aktywów jak i resort gospodarki w pełni zdają sobie sprawę
z gospodarczego znaczenia Rafako dla sektora energetyki, jak również z istotnej roli Spółki
jako pracodawcy na lokalnym rynku pracy. Jednakże, w chwili obecnej, także Minister
Rozwoju i Technologii wyczerpał przysługujące mu – w stosunku do Rafako – możliwości
wsparcia podmiotów gospodarczych pozostających w trudnej sytuacji gospodarczej.
Ponadto resort gospodarki wskazał, że w świetle ogłoszonej upadłości Spółki – kwestią
kluczową jest znalezienie równowagi pomiędzy misyjnym celem Ustawy i obowiązkiem
Ministra zapewnienia rzetelności i gospodarności w wykorzystaniu środków publicznych.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1082621.3934129.3144878
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
1 Dz. U. z 2020, poz. 1298
2 Dz. U z 2024 r. poz. 794
-- 2 of 2 --