Interpelacja nr 8085
Interpelacja w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce
Zgłaszający:
•
Adresat:
Cyfryzacja i Technologie (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (80%)
Podatki i Finanse (40%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce
Interpelacja nr 8085
do ministra cyfryzacji, ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 14-02-2025
Szanowny Panie Premierze, Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą postępu prac nad rozwojem technologii kwantowych w Polsce, w kontekście szerokiej współpracy naszego kraju z Unią Europejską w tej dziedzinie. Technologie kwantowe stają się jednym z kluczowych obszarów innowacji i rozwoju gospodarki opartej na wiedzy. Inicjatywy takie jak European High Performance Computing oraz European Quantum Communication Infrastructure mają na celu stworzenie silnej infrastruktury kwantowej w Europie, która umożliwi nie tylko rozwój nauki, ale także wzmocni pozycję Unii Europejskiej w globalnej konkurencji technologicznej. Polska aktywnie uczestniczy w tych projektach, a w szczególności w budowie Krajowej Sieci Kwantowej oraz w tworzeniu komputerów kwantowych, z których jeden z nich ma powstać w Poznaniu, a drugi, współfinansowany przez Polskę, w Ostrawie.
W związku z powyższym, a także z rosnącym znaczeniem tych technologii zarówno dla bezpieczeństwa, jak i dla przyszłości gospodarki cyfrowej, chciałbym uzyskać szczegółowe informacje na temat realizacji projektów kwantowych w Polsce oraz oceny ich postępu.
W tym kontekście kieruję do Panów Ministrów następujące pytania:
Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej i instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw w Polsce?
Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie technologii kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe rezultaty?
Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w przyszłości?
Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie finansowanie planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii kwantowych w Polsce?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Interpelacja nr 8085
do ministra cyfryzacji, ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce
Zgłaszający: Janusz Cieszyński
Data wpływu: 14-02-2025
Szanowny Panie Premierze, Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą postępu prac nad rozwojem technologii kwantowych w Polsce, w kontekście szerokiej współpracy naszego kraju z Unią Europejską w tej dziedzinie. Technologie kwantowe stają się jednym z kluczowych obszarów innowacji i rozwoju gospodarki opartej na wiedzy. Inicjatywy takie jak European High Performance Computing oraz European Quantum Communication Infrastructure mają na celu stworzenie silnej infrastruktury kwantowej w Europie, która umożliwi nie tylko rozwój nauki, ale także wzmocni pozycję Unii Europejskiej w globalnej konkurencji technologicznej. Polska aktywnie uczestniczy w tych projektach, a w szczególności w budowie Krajowej Sieci Kwantowej oraz w tworzeniu komputerów kwantowych, z których jeden z nich ma powstać w Poznaniu, a drugi, współfinansowany przez Polskę, w Ostrawie.
W związku z powyższym, a także z rosnącym znaczeniem tych technologii zarówno dla bezpieczeństwa, jak i dla przyszłości gospodarki cyfrowej, chciałbym uzyskać szczegółowe informacje na temat realizacji projektów kwantowych w Polsce oraz oceny ich postępu.
W tym kontekście kieruję do Panów Ministrów następujące pytania:
Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej i instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw w Polsce?
Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie technologii kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe rezultaty?
Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w przyszłości?
Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie finansowanie planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii kwantowych w Polsce?
Z wyrazami szacunku
Janusz Cieszyński
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Maria Mrówczyńska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
6%
Konkretność
94%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.3 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13075 znaków
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DIR-WPN.055.2.2025.JB
Warszawa, 11 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 8085
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP, Pana Janusza Cieszyńskiego
w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce.
Szanowny Panie Pośle,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych odpowiedzi.
1) Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej
i instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już
podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego współfinansuje budowę i operacyjne
udostępnianie komputera kwantowego LUMI-Q. Komputer kwantowy budowany jest
we współpracy z Konsorcjum LUMI-Q i EuroHPC JU. Jego instalacja będzie przeprowadzona
w centrum obliczeniowym ITI w Ostravie, a planowana jest do końca drugiego kwartału 2025 r.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w Konsorcjum LUMI-Q reprezentuje Akademickie
Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica
w Krakowie (ACK Cyfronet AGH).
2) Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance
Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw
w Polsce?
Oprócz budowy komputera LUMI-Q partnerzy z Polski realizują projekt współfinansowany
przez MNiSW i EuroHPC JU pn.: EUROQHPC-I mający na celu integrację zasobów komputerów
kwantowych w Europie z zasobami superkomputerów. W części realizowanej przez ACK
Cyfronet, AGH oraz Centrum Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika (CAMK) planowana jest
integracja superkomputera Helios z komputerem kwantowym LUMI-Q. Projekt EUROQHPC-I
jest obecnie w fazie podpisywania Grant Agreement, a jego start planowany jest na drugi
kwartał roku 2025.
3) Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa
Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie technologii
kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe rezultaty?
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego obecnie pracuje nad utworzeniem organu
doradczego związanego z opracowaniem strategii kwantowej dla Polski. Prace nad
utworzeniem międzyresortowego zespołu ds. utworzenia i opracowania ww. strategii są
na zaawansowanym poziomie. Resort utrzymuje stały kontakt ze środowiskiem akademickim
oraz sektorem prywatnym związanym z technologiami kwantowymi. Narodowe Centrum
Badań i Rozwoju, nad którym nadzór pełni minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego
i nauki, stale organizuje cykliczne spotkania ze środowiskiem kwantowym w kraju.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspiera również udostępnianie przez
Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława
Staszica w Krakowie w ramach infrastruktury PLGrid zasobów wyżarzacza kwantowego.
Zasoby te są udostępniane użytkownikom infrastruktury PLGrid na potrzeby obliczeń
kwantowych.
4) Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze
technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w przyszłości?
Od roku 2020 Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspiera projekty z serii EuroCC,
mające na celu budowę Narodowych Centrów Kompetencji HPC. Jednym z głównych zadań
Polskiego Centrum Kompetencji jest przekazywanie wiedzy z zakresu HPC. W ramach projektu
organizowane są dedykowane szkolenia i hackathony. Projekt oferuje również możliwość
zamawiania szkolenia specyficznych. Szkolenia oferowane są zarówno dla naukowców jak
i przedsiębiorców. Polska uczestniczy również w projekcie EUMaster4HPC. W ramach
projektu uruchomiono dedykowany HPC kierunek studiów. Projekt oferuje dwuletnie studia
magisterskie z zakresu HPC. W roku 2024 przeprowadzony był trzeci nabór studentów.
Z Polski projekt realizują: Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, Politechnika Gdańska,
Politechnika Wrocławska i Narodowe Centrum Badań Jądrowych.
5) Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie finansowanie
planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii kwantowych w Polsce?
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego obecnie dofinansowuje AGH Cyfronet
w ramach polskiego wkładu do budowy komputera kwantowego LUMI-Q, w roku 2022
Minister Edukacji i Nauki zobowiązał się do udziału w finansowaniu projektu kwotą 1 mln euro
rozłożoną na lata 2023-2027. W Narodowym Centrum Badań i Rozwoju realizowane są
projekty z dziedziny kryptografii kwantowej, opracowania infrastruktury modularnej
komputera kwantowego czy szerokopasmowych detektorów opartych na technologii „kropki
kwantowej”, których łączne finansowanie przedstawia się następująco:
koszty kwalifikowane – 95 480 289,92 zł,
dofinansowanie NCBR – 93 684 388,62 zł,
wypłacone środki do chwili obecnej – 89 976 992,44 zł.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Maria Mrówczyńska
Podsekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Dariusz Standerski
BM.WP.057.38.2025
Warszawa, 05 kwietnia 2025 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 19 lutego br. Posła na Sejm RP Pana Janusza Cieszyńskiego w sprawie
realizacji projektów kwantowych w Polsce (interpelacja nr 8085)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posła pytania będące we właściwości
Ministra Cyfryzacji.
Ad 1) Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej i
instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już
podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Odpowiedź zostanie udzielona w punkcie 2 i 5.
Ad 2) Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance
Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw w Polsce?
W 2025 r. finalizowana będzie instalacja komputera kwantowego w Poznańskim Centrum
Superkomputerowo – Sieciowym afiliowanym przy Instytucie Chemii Bioorganicznej PAN
(projekt EuroQCS-Poland). Powyższe stało się możliwe dzięki podpisanemu w 2024
r. porozumieniu z EuroHPC JU i realnemu zabezpieczeniu środków finansowych na ten cel
w 2025 r.
Przedsięwzięcie jest realizowane wspólnie z EuroHPC JU w trybie rozporządzenia Rady
(UE)2021/1173 z dnia 13 lipca 2021 r. w sprawie ustanowienia Wspólnego
Przedsięwzięcia w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali i uchylającego
rozporządzenie (UE) 2018/1488.
Oficjalnym wkładem Polski do europejskiej inicjatywy - European Quantum
Communication Infrastructure (EuroQCI10) uruchomionej w 2019 roku jest projekt
PIONIER-Q jest. Realizacja projektu PIONIER-Q jest kluczowym elementem dla
efektywnego udziału Polski w tej inicjatywie.
Od 2023 r. Ministerstwo Cyfryzacji współfinansuje projekt PIONIER-Q w wysokości 25%.
W grudniu 2023 r. Prezes Rady Ministrów powierzył Konsorcjum PIONIER-Q realizację
zadania z zakresu informatyzacji sektora publicznego oraz innowacji cyfrowych,
polegającego na utrzymaniu zdolności zleceniobiorców do realizacji projektu pn.
„PIONIER-Q: Ogólnopolska Kwantowa Infrastruktura Komunikacyjna”, będącego wkładem
Polski do inicjatywy EuroQCI – budowy europejskiej infrastruktury komunikacji
kwantowej. Po stronie rządowej działania w tym zakresie realizowane są przez
Ministerstwo Cyfryzacji.
W skład Konsorcjum PIONIER-Q wchodzą:
Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe
Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH
Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego
Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa - Państwowy Instytut Badawczy
Centrum Informatyczne TASK
-- 1 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe
Zaangażowanie Ministerstwa Cyfryzacji w projekt było realizowane również w 2024 r.
i jest kontynuowane w 2025 r.
Ad 3) Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i
Szkolnictwa Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie
technologii kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe
rezultaty?
Ad 4) Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze
technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w
przyszłości?
MNiSW, MC i MRiT są w ciągłym roboczym kontakcie w zakresie technologii kwantowych
i pracują nad jak najlepszym wspieraniem ekosystemu technologii kwantowych. Opisany
powyżej projekt EuroQCS jest możliwy tylko dzięki bliskiej współpracy międzyresortowej.
Konkretnym i ważnym rezultatem jest komputer kwantowy, który zacznie działać w 2025
roku w Poznaniu.
Ministerstwo Cyfryzacji wspiera działania związane z działalnością badawczo-rozwojową z
obszaru technologii kwantowych w Polsce, m.in. poprzez wsparcie finansowe projektu pn.
„Rozwój kompetencji cyfrowych w zakresie inżynierii kwantowej w latach 2024-2025.
Projekt realizowany przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe (PCSS)
afiliowane przy Instytucie Chemii Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (ICHB PAN)
obejmuje następujące działania:
wsparcie w zakresie wykorzystania mocy obliczeniowych komputera kwantowego
w ramach platformy IBM Quantum;
opracowanie wytycznych/założeń do programów studiów w zakresie
programowania komputerów kwantowych;
przeprowadzenie pilotażu pięciu szkoleń dla pracowników jednostek naukowych
i podmiotów partnerskich z zakresu tematyki obliczeń i symulacji kwantowych;
zorganizowanie cyklu ośmiu warsztatów szkoleniowych lub hackatonów w PSNC
FutureLabs skierowanych na rozwój zastosowań obliczeń kwantowych;
prace nad wdrożeniem wyników zadań w postaci ogólnodostępnych e-Usług
wspomagających rozwój bazy danych i użytkowników.
W ramach realizacji zadania w 2024 r. osiągnięto szereg istotnych rezultatów związanych
z rozwojem kompetencji w zakresie obliczeń kwantowych oraz wdrożeniem narzędzi
wspierających rozwój tej technologii.
Stworzono i skonfigurowano środowisko do prowadzenia szkoleń dotyczących technologii
kwantowych. Opracowano pierwsze wersje kursów obejmujących podstawy algebry
liniowej, teorię informatyki kwantowej oraz programowanie komputerów kwantowych.
Przygotowano wstępne zestawy scenariuszy zastosowań metod obliczeń kwantowych w
sektorach finansowym, ubezpieczeniowym oraz w badaniach nad mózgiem. Przygotowano
i przeprowadzono wydarzenia szkoleniowe. Uruchomiono platformę Quantum Academy,
która umożliwia interaktywną edukację w zakresie technologii kwantowych. Opracowano
interaktywny graficzny edytor obwodów kwantowych, który pozwala na konstruowanie i
testowanie obwodów w symulowanym środowisku. Stworzono zestaw narzędzi do
wizualizacji 3D komputerów kwantowych oraz interaktywne materiały edukacyjne.
Udostępniono interfejs umożliwiający prowadzenie obliczeń kwantowych w środowisku
superkomputerowym.
-- 2 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Ad 5) Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie
finansowanie planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii
kwantowych w Polsce?
W październiku 2024 roku MC podpisało umowę dotacji z Instytutem Chemii
Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (ICHB PAN) na finansowanie z budżetu państwa w
wysokości 10.362.250,00 zł zadania pn. „Rozwój kompetencji cyfrowych w zakresie
inżynierii kwantowej w latach 2024-2025”. Zadanie realizuje jednostka organizacyjna
ICHB PAN, tj. Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe).
W roku 2025 r. Ministerstwo Cyfryzacji planuje przeznaczyć 26 707 000 zł na
sfinansowane zakupu komputera kwantowego, o którym mowa w pkt 2. Kwota ta stanowi
50% udział Polski w tym projekcie, kolejne 50% jest finansowane przez EuroHPC JU.
Dodatkowe środki na utrzymanie komputera w przyszłych latach będą przekazywane
przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
W grudniu 2023 roku Ministerstwo Cyfryzacji podpisało z Instytutem Chemii
Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (Koordynatorem konsorcjum PIONIER-Q) umowę
dotacji celowej w wysokości 11 674 400,03 zł na realizacje zadania pn. „PIONIER-Q:
Ogólnopolska Kwantowa Infrastruktura Komunikacyjna” (więcej informacji o projekcie
oraz jego beneficjentach znajduje się w odp. na pyt.2). Zadanie jest realizowane w latach
2023-2025. Zgodnie z umową, w 2025 r. Ministerstwo Cyfryzacji przekaże ostatnią
transze dotacji w wysokości 1 085 740 zł.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Standerski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DIR-WPN.055.2.2025.JB
Warszawa, 11 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 8085
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP, Pana Janusza Cieszyńskiego
w sprawie realizacji projektów kwantowych w Polsce.
Szanowny Panie Pośle,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych odpowiedzi.
1) Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej
i instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już
podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego współfinansuje budowę i operacyjne
udostępnianie komputera kwantowego LUMI-Q. Komputer kwantowy budowany jest
we współpracy z Konsorcjum LUMI-Q i EuroHPC JU. Jego instalacja będzie przeprowadzona
w centrum obliczeniowym ITI w Ostravie, a planowana jest do końca drugiego kwartału 2025 r.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w Konsorcjum LUMI-Q reprezentuje Akademickie
Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica
w Krakowie (ACK Cyfronet AGH).
2) Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance
Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw
w Polsce?
Oprócz budowy komputera LUMI-Q partnerzy z Polski realizują projekt współfinansowany
przez MNiSW i EuroHPC JU pn.: EUROQHPC-I mający na celu integrację zasobów komputerów
kwantowych w Europie z zasobami superkomputerów. W części realizowanej przez ACK
Cyfronet, AGH oraz Centrum Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika (CAMK) planowana jest
integracja superkomputera Helios z komputerem kwantowym LUMI-Q. Projekt EUROQHPC-I
jest obecnie w fazie podpisywania Grant Agreement, a jego start planowany jest na drugi
kwartał roku 2025.
3) Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa
Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie technologii
kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe rezultaty?
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego obecnie pracuje nad utworzeniem organu
doradczego związanego z opracowaniem strategii kwantowej dla Polski. Prace nad
utworzeniem międzyresortowego zespołu ds. utworzenia i opracowania ww. strategii są
na zaawansowanym poziomie. Resort utrzymuje stały kontakt ze środowiskiem akademickim
oraz sektorem prywatnym związanym z technologiami kwantowymi. Narodowe Centrum
Badań i Rozwoju, nad którym nadzór pełni minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego
i nauki, stale organizuje cykliczne spotkania ze środowiskiem kwantowym w kraju.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspiera również udostępnianie przez
Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława
Staszica w Krakowie w ramach infrastruktury PLGrid zasobów wyżarzacza kwantowego.
Zasoby te są udostępniane użytkownikom infrastruktury PLGrid na potrzeby obliczeń
kwantowych.
4) Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze
technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w przyszłości?
Od roku 2020 Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wspiera projekty z serii EuroCC,
mające na celu budowę Narodowych Centrów Kompetencji HPC. Jednym z głównych zadań
Polskiego Centrum Kompetencji jest przekazywanie wiedzy z zakresu HPC. W ramach projektu
organizowane są dedykowane szkolenia i hackathony. Projekt oferuje również możliwość
zamawiania szkolenia specyficznych. Szkolenia oferowane są zarówno dla naukowców jak
i przedsiębiorców. Polska uczestniczy również w projekcie EUMaster4HPC. W ramach
projektu uruchomiono dedykowany HPC kierunek studiów. Projekt oferuje dwuletnie studia
magisterskie z zakresu HPC. W roku 2024 przeprowadzony był trzeci nabór studentów.
Z Polski projekt realizują: Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, Politechnika Gdańska,
Politechnika Wrocławska i Narodowe Centrum Badań Jądrowych.
5) Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie finansowanie
planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii kwantowych w Polsce?
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego obecnie dofinansowuje AGH Cyfronet
w ramach polskiego wkładu do budowy komputera kwantowego LUMI-Q, w roku 2022
Minister Edukacji i Nauki zobowiązał się do udziału w finansowaniu projektu kwotą 1 mln euro
rozłożoną na lata 2023-2027. W Narodowym Centrum Badań i Rozwoju realizowane są
projekty z dziedziny kryptografii kwantowej, opracowania infrastruktury modularnej
komputera kwantowego czy szerokopasmowych detektorów opartych na technologii „kropki
kwantowej”, których łączne finansowanie przedstawia się następująco:
koszty kwalifikowane – 95 480 289,92 zł,
dofinansowanie NCBR – 93 684 388,62 zł,
wypłacone środki do chwili obecnej – 89 976 992,44 zł.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Maria Mrówczyńska
Podsekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Dariusz Standerski
BM.WP.057.38.2025
Warszawa, 05 kwietnia 2025 r.
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 19 lutego br. Posła na Sejm RP Pana Janusza Cieszyńskiego w sprawie
realizacji projektów kwantowych w Polsce (interpelacja nr 8085)
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane przez Posła pytania będące we właściwości
Ministra Cyfryzacji.
Ad 1) Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad budową Krajowej Sieci Kwantowej i
instalacji komputerów kwantowych w Polsce? Jakie konkretne działania zostały już
podjęte, a co znajduje się w fazie planowania?
Odpowiedź zostanie udzielona w punkcie 2 i 5.
Ad 2) Jak postępują prace związane z projektami takimi jak European High Performance
Computing i EuroQCI? Jakie kroki zostały podjęte w ramach tych inicjatyw w Polsce?
W 2025 r. finalizowana będzie instalacja komputera kwantowego w Poznańskim Centrum
Superkomputerowo – Sieciowym afiliowanym przy Instytucie Chemii Bioorganicznej PAN
(projekt EuroQCS-Poland). Powyższe stało się możliwe dzięki podpisanemu w 2024
r. porozumieniu z EuroHPC JU i realnemu zabezpieczeniu środków finansowych na ten cel
w 2025 r.
Przedsięwzięcie jest realizowane wspólnie z EuroHPC JU w trybie rozporządzenia Rady
(UE)2021/1173 z dnia 13 lipca 2021 r. w sprawie ustanowienia Wspólnego
Przedsięwzięcia w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali i uchylającego
rozporządzenie (UE) 2018/1488.
Oficjalnym wkładem Polski do europejskiej inicjatywy - European Quantum
Communication Infrastructure (EuroQCI10) uruchomionej w 2019 roku jest projekt
PIONIER-Q jest. Realizacja projektu PIONIER-Q jest kluczowym elementem dla
efektywnego udziału Polski w tej inicjatywie.
Od 2023 r. Ministerstwo Cyfryzacji współfinansuje projekt PIONIER-Q w wysokości 25%.
W grudniu 2023 r. Prezes Rady Ministrów powierzył Konsorcjum PIONIER-Q realizację
zadania z zakresu informatyzacji sektora publicznego oraz innowacji cyfrowych,
polegającego na utrzymaniu zdolności zleceniobiorców do realizacji projektu pn.
„PIONIER-Q: Ogólnopolska Kwantowa Infrastruktura Komunikacyjna”, będącego wkładem
Polski do inicjatywy EuroQCI – budowy europejskiej infrastruktury komunikacji
kwantowej. Po stronie rządowej działania w tym zakresie realizowane są przez
Ministerstwo Cyfryzacji.
W skład Konsorcjum PIONIER-Q wchodzą:
Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe
Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH
Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego
Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa - Państwowy Instytut Badawczy
Centrum Informatyczne TASK
-- 1 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe
Zaangażowanie Ministerstwa Cyfryzacji w projekt było realizowane również w 2024 r.
i jest kontynuowane w 2025 r.
Ad 3) Jakie konkretne działania Ministerstwo Cyfryzacji i Ministerstwo Nauki i
Szkolnictwa Wyższego podejmują w celu wspierania badań i rozwoju w dziedzinie
technologii kwantowych? Jakie programy są realizowane i jakie są ich dotychczasowe
rezultaty?
Ad 4) Jakie konkretne plany w zakresie edukacji i szkoleń młodych talentów w obszarze
technologii kwantowych zostały już wprowadzone i jakie będą realizowane w
przyszłości?
MNiSW, MC i MRiT są w ciągłym roboczym kontakcie w zakresie technologii kwantowych
i pracują nad jak najlepszym wspieraniem ekosystemu technologii kwantowych. Opisany
powyżej projekt EuroQCS jest możliwy tylko dzięki bliskiej współpracy międzyresortowej.
Konkretnym i ważnym rezultatem jest komputer kwantowy, który zacznie działać w 2025
roku w Poznaniu.
Ministerstwo Cyfryzacji wspiera działania związane z działalnością badawczo-rozwojową z
obszaru technologii kwantowych w Polsce, m.in. poprzez wsparcie finansowe projektu pn.
„Rozwój kompetencji cyfrowych w zakresie inżynierii kwantowej w latach 2024-2025.
Projekt realizowany przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe (PCSS)
afiliowane przy Instytucie Chemii Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (ICHB PAN)
obejmuje następujące działania:
wsparcie w zakresie wykorzystania mocy obliczeniowych komputera kwantowego
w ramach platformy IBM Quantum;
opracowanie wytycznych/założeń do programów studiów w zakresie
programowania komputerów kwantowych;
przeprowadzenie pilotażu pięciu szkoleń dla pracowników jednostek naukowych
i podmiotów partnerskich z zakresu tematyki obliczeń i symulacji kwantowych;
zorganizowanie cyklu ośmiu warsztatów szkoleniowych lub hackatonów w PSNC
FutureLabs skierowanych na rozwój zastosowań obliczeń kwantowych;
prace nad wdrożeniem wyników zadań w postaci ogólnodostępnych e-Usług
wspomagających rozwój bazy danych i użytkowników.
W ramach realizacji zadania w 2024 r. osiągnięto szereg istotnych rezultatów związanych
z rozwojem kompetencji w zakresie obliczeń kwantowych oraz wdrożeniem narzędzi
wspierających rozwój tej technologii.
Stworzono i skonfigurowano środowisko do prowadzenia szkoleń dotyczących technologii
kwantowych. Opracowano pierwsze wersje kursów obejmujących podstawy algebry
liniowej, teorię informatyki kwantowej oraz programowanie komputerów kwantowych.
Przygotowano wstępne zestawy scenariuszy zastosowań metod obliczeń kwantowych w
sektorach finansowym, ubezpieczeniowym oraz w badaniach nad mózgiem. Przygotowano
i przeprowadzono wydarzenia szkoleniowe. Uruchomiono platformę Quantum Academy,
która umożliwia interaktywną edukację w zakresie technologii kwantowych. Opracowano
interaktywny graficzny edytor obwodów kwantowych, który pozwala na konstruowanie i
testowanie obwodów w symulowanym środowisku. Stworzono zestaw narzędzi do
wizualizacji 3D komputerów kwantowych oraz interaktywne materiały edukacyjne.
Udostępniono interfejs umożliwiający prowadzenie obliczeń kwantowych w środowisku
superkomputerowym.
-- 2 of 3 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Ad 5) Jakie kwoty zostały już przekazane na realizację tych projektów i jakie
finansowanie planowane jest w nadchodzących latach na rozwój technologii
kwantowych w Polsce?
W październiku 2024 roku MC podpisało umowę dotacji z Instytutem Chemii
Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (ICHB PAN) na finansowanie z budżetu państwa w
wysokości 10.362.250,00 zł zadania pn. „Rozwój kompetencji cyfrowych w zakresie
inżynierii kwantowej w latach 2024-2025”. Zadanie realizuje jednostka organizacyjna
ICHB PAN, tj. Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe).
W roku 2025 r. Ministerstwo Cyfryzacji planuje przeznaczyć 26 707 000 zł na
sfinansowane zakupu komputera kwantowego, o którym mowa w pkt 2. Kwota ta stanowi
50% udział Polski w tym projekcie, kolejne 50% jest finansowane przez EuroHPC JU.
Dodatkowe środki na utrzymanie komputera w przyszłych latach będą przekazywane
przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
W grudniu 2023 roku Ministerstwo Cyfryzacji podpisało z Instytutem Chemii
Bioorganicznej Polskiej Akademii Nauk (Koordynatorem konsorcjum PIONIER-Q) umowę
dotacji celowej w wysokości 11 674 400,03 zł na realizacje zadania pn. „PIONIER-Q:
Ogólnopolska Kwantowa Infrastruktura Komunikacyjna” (więcej informacji o projekcie
oraz jego beneficjentach znajduje się w odp. na pyt.2). Zadanie jest realizowane w latach
2023-2025. Zgodnie z umową, w 2025 r. Ministerstwo Cyfryzacji przekaże ostatnią
transze dotacji w wysokości 1 085 740 zł.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Standerski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 3 of 3 --