Interpelacja nr 8062
Interpelacja w sprawie wszczęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (40%)
Sprawiedliwość i Sądy (40%)
Obrona i Bezpieczeństwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wszczęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
Interpelacja nr 8062
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wszczęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
Zgłaszający: Ewa Kołodziej, Katarzyna Stachowicz, Joanna Frydrych, Iwona Maria Kozłowska, Krzysztof Piątkowski, Franciszek Sterczewski, Krystyna Sibińska, Magdalena Małgorzata Kołodziejczak, Karolina Pawliczak
Data wpływu: 13-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
przepisy, które określone są w ww. ustawie były procedowane przez Sejm RP wiele lat temu. Na przestrzeni ostatnich kilku lat otrzymałam wiele pytań od najemców oraz próśb o interwencje od obywateli, którzy zmagają się z problemem wykupu swoich mieszkań od spółek z udziałem Skarbu Państwa. Mieszkańcy ci zajmują najczęściej swoje mieszkania od kilkudziesięciu lat, a chęć ich nabycia jest naturalną i oczywistą kolejnością, nie tylko ze względów emocjonalnych, ale również ekonomicznych. Zaznaczyć trzeba, że lokatorzy posiadający wykupione mieszkania mogą tworzyć wspólnoty, co pozwala im m.in. negocjować stawki opłat.
W obecnych czasach posiadanie własnego mieszkania jest jedną z podstawowych potrzeb człowieka oraz najwyższą wartością dla wielu Polaków. Nadmienić należy, że gros ludzi, którzy starają się o wykup mieszkania na własność w latach 90. uczestniczyło w procesie przekształcania np. hoteli robotniczych na bloki mieszkalne i poczyniło spore nakłady finansowe na części wspólne budynków. W imię sprawiedliwości mieszkańcy ci powinni mieć możliwość nabycia swoich lokali na preferencyjnych warunkach w dowolnym terminie, a nie narzuconym przez prezesów spółek.
W związku z powyższym, uprzejmie proszę o udzielenie informacji w następującym zakresie:
Czy ministerstwo w najbliższym czasie zamierza podjąć prace nad nowelizacją ww. ustawy?
Czy potencjalne zmiany będą zmierzać w kierunku nałożenia obowiązku na prezesów spółek sprzedaży mieszkań uprawnionym najemcom?
Czy planowane są ewentualne konsultacje stron: spółek z udziałem Skarbu Państwa oraz strony społecznej?
Interpelacja nr 8062
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wszczęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
Zgłaszający: Ewa Kołodziej, Katarzyna Stachowicz, Joanna Frydrych, Iwona Maria Kozłowska, Krzysztof Piątkowski, Franciszek Sterczewski, Krystyna Sibińska, Magdalena Małgorzata Kołodziejczak, Karolina Pawliczak
Data wpływu: 13-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
przepisy, które określone są w ww. ustawie były procedowane przez Sejm RP wiele lat temu. Na przestrzeni ostatnich kilku lat otrzymałam wiele pytań od najemców oraz próśb o interwencje od obywateli, którzy zmagają się z problemem wykupu swoich mieszkań od spółek z udziałem Skarbu Państwa. Mieszkańcy ci zajmują najczęściej swoje mieszkania od kilkudziesięciu lat, a chęć ich nabycia jest naturalną i oczywistą kolejnością, nie tylko ze względów emocjonalnych, ale również ekonomicznych. Zaznaczyć trzeba, że lokatorzy posiadający wykupione mieszkania mogą tworzyć wspólnoty, co pozwala im m.in. negocjować stawki opłat.
W obecnych czasach posiadanie własnego mieszkania jest jedną z podstawowych potrzeb człowieka oraz najwyższą wartością dla wielu Polaków. Nadmienić należy, że gros ludzi, którzy starają się o wykup mieszkania na własność w latach 90. uczestniczyło w procesie przekształcania np. hoteli robotniczych na bloki mieszkalne i poczyniło spore nakłady finansowe na części wspólne budynków. W imię sprawiedliwości mieszkańcy ci powinni mieć możliwość nabycia swoich lokali na preferencyjnych warunkach w dowolnym terminie, a nie narzuconym przez prezesów spółek.
W związku z powyższym, uprzejmie proszę o udzielenie informacji w następującym zakresie:
Czy ministerstwo w najbliższym czasie zamierza podjąć prace nad nowelizacją ww. ustawy?
Czy potencjalne zmiany będą zmierzać w kierunku nałożenia obowiązku na prezesów spółek sprzedaży mieszkań uprawnionym najemcom?
Czy planowane są ewentualne konsultacje stron: spółek z udziałem Skarbu Państwa oraz strony społecznej?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Michał Jaros
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
21
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.1 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (21)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12316 znaków
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DN-I.054.2.2025
Warszawa, 17 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy: interpelacji nr 8062 Poseł Ewy Kołodziej i grupy posłów w sprawie wszczęcia
prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań
będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych
z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań
będących własnością Skarbu Państwa
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na przekazaną przez Ministra Infrastruktury przy piśmie z 25 lutego 2025
r., znak BM-1.054.3.2025, interpelację nr 8062 Pani Poseł Ewy Kołodziej i grupy posłów z
19 lutego 2025 r. w sprawie podjęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000
r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych,
niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych
oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
(Dz.U. z 2016 r. poz. 52), uprzejmie udzielam następujących informacji.
W interpelacji poruszona została kwestia zmiany ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r.
o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych,
niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych
oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa, zwanej dalej „ustawą
z dnia 15 grudnia 2000 r.”, w kierunku nałożenia na spółki obowiązku sprzedaży mieszkań
uprawnionym najemcom.
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. przyznała najemcom tzw. mieszkań zakładowych
pierwszeństwo w nabywaniu lokali na zasadach preferencyjnych – z wysokimi
bonifikatami, sięgającymi 95% ceny. Jeżeli właściciel nieruchomości podejmie decyzję
o zbyciu lokalu, najemcy przysługuje pierwszeństwo w jego nabyciu. Niemniej najemcy nie
przysługuje roszczenie o sprzedaż, w konsekwencji czego właściciel nie jest związany jego
żądaniem.
Należy przy tym mieć na uwadze, że w myśl art. 3 tej ustawy mieszkania, których
najemcami są osoby uprawnione, mogą być zbywane wyłącznie - pod rygorem
nieważności - na zasadach określonych w niniejszej ustawie. Zbycie nieruchomości
zabudowanej budynkiem mieszkalnym na rzecz innych osób niż osoby uprawnione nie
może nastąpić z pominięciem przysługującego tym osobom pierwszeństwa w nabyciu
lokali mieszkalnych położonych w tym budynku.
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Należy podkreślić, że w przeszłości już funkcjonował przepis nakładający obowiązek
zbycia mieszkania zakładowego na rzecz jego najemcy. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia
14 kwietnia 2000 r. o zmianie ustawy o zasadach przekazywania zakładowych budynków
mieszkalnych przez przedsiębiorstwa państwowe (Dz. U. Nr 39, poz. 442) właściciel
mieszkania zakładowego nabytego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
zobowiązany był, na wniosek lokatora uprawnionego do zamieszkania i zamieszkującego
w lokalu w dniu jego nabycia, do przeniesienia na rzecz tego lokatora własności mieszkania
w cenie nabycia, z uwzględnieniem wartości zwiększonej poprzez poniesione nakłady.
Przepis ten przestał obowiązywać w związku z wyrokiem z dnia 30 października 2001 r.,
sygn. K 33/00, w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności tego przepisu z
Konstytucją m. in. z uwagi na jego nadmierną ingerencję w prawo własności, prowadzącą
do naruszenia istoty tego prawa.
W uzasadnieniu orzeczenia Trybunał wskazał, że Konstytucja nie daje żadnych podstaw
do przyjęcia istnienia po stronie lokatora uprawnienia do nabycia na własność
zajmowanego mieszkania. Z istoty rzeczy ani najem, ani inny tytuł prawny do zajmowania
należącego do innej osoby lokalu mieszkalnego nie stanowi podstawy roszczenia o nabycie
go na własność. Zawarcie umowy najmu nie ogranicza kompetencji właściciela do
przeniesienia własności wynajętej rzeczy na inną osobę, zwłaszcza że po jego dokonaniu
nowy właściciel z mocy prawa staje się stroną nawiązanego przez poprzednika stosunku
najmu.
Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że „Art. 75 ust. 1 Konstytucji, który nakazuje władzom
publicznym prowadzić politykę sprzyjającą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych
i popierać działania obywateli zmierzające do uzyskania własnego mieszkania, nie może
stanowić samoistnej podstawy roszczenia o nabycie własności mieszkania, a tym bardziej
– nałożenia na właściciela lokalu mieszkalnego, będącego osobą fizyczną lub
niepaństwową osobą prawną, obowiązku jego zbycia na rzecz lokatora. Przepis ten
wyłącznie zapowiada przyjęcie przez ustawodawcę rozwiązań, których celem jest pomoc
obywatelom w uzyskaniu lokalu mieszkalnego, gdzie będą oni mogli zaspokoić swoje
potrzeby mieszkaniowe. Nie oznacza to, że chodzi tu wyłącznie o nabycie prawa własności
domu lub lokalu mieszkalnego, skoro możliwość stałego korzystania z lokalu mieszkalnego
zapewnia także nabycie innego tytułu prawnego”.
Ustawodawca przewidział natomiast możliwość nabywania mieszkań zakładowych przez
gminy. W ramach rządowego programu budownictwa socjalnego i komunalnego
realizowanego na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu
niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 304), samorządy gminne
mogą ubiegać się o finansowe wsparcie z Funduszu Dopłat na zakup byłych mieszkań
zakładowych, w wysokości 95% kosztów zakupu i remontu tych lokali. Lokale takie gmina
może następnie odsprzedać najemcom z bonifikatą w wysokości minimum 95%.
W przypadku bowiem sprzedaży przez gminę wykupionego lokalu mieszkalnego
lokatorowi, gdy bonifikata udzielona od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3 ustawy
z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, będzie niższa od otrzymanego
finansowego wsparcia, gmina jest zobowiązana do zwrotu do Funduszu Dopłat kwoty
stanowiącej różnicę między kwotą środków uzyskanych od nabywcy lokalu, a kwotą
uzyskanego finansowego wsparcia z Funduszu Dopłat.
Należy jednak podkreślić, że rządowy program budownictwa socjalnego i komunalnego
oparty jest na zasadzie autonomii woli beneficjentów wsparcia (w tym przypadku gmin
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
i jednoosobowych spółek gminnych), którzy z oferowanych instrumentów prawnych mogą
korzystać dobrowolnie.
Przedstawiając powyższe należy zauważyć, że resort rozwoju i technologii od lat prowadzi
prace analityczne dotyczące realizacji ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. W ramach tych
prac w III kwartale 2022 r. została przeprowadzona ankieta mająca na celu zebranie
danych o liczbie mieszkań zakładowych będących własnością przedsiębiorstw
państwowych, jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, spółek z większościowym
udziałem Skarbu Państwa oraz innych państwowych osób prawnych. Z udostępnionych
danych wynikało, że w zasobach powyższych podmiotów znajdowało się w tym czasie 810
mieszkań zakładowych.
Odnosząc się do poruszonej w interpelacji kwestii ewentualnych konsultacji ze spółkami
z udziałem Skarbu Państwa oraz stroną społeczną, pragnę wskazać, że ww. mieszkania
zakładowe znajdowały się w zasobach podmiotów publicznych, nad którymi nadzór
sprawowało Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwo Aktywów
Państwowych oraz Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. W tym stanie rzeczy
ewentualne uzgodnienia pomiędzy interesariuszami tego procesu powinny być
organizowane i inicjowane przez te podmioty.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że resort rozwoju i technologii nie planuje interwencji
legislacyjnej polegającej na zmianie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. w celu
zobligowania spółek do sprzedaży mieszkań zakładowych na rzecz najemców.
Przedstawiając powyższe informacje ufam, że przyczynią się one do wyjaśnienia kwestii
przedstawionych w interpelacji Państwa Posłów.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia
27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
(Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i Technologii z siedzibą w
Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel.
+48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych:
AE:PL-68477-29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor
Departamentu Gospodarki Nieruchomościami.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także
przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w
MRiT wysyłając informację na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu
wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora
(Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29
października 2013 r. - Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193
uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być: o organy władzy publicznej oraz podmioty
wykonujące zadania publiczne lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa (np. na żądanie sądów,
urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji); o inne podmioty, które na podstawie stosownych
umów podpisanych z MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister
Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy systemów
informatycznych i usług IT oraz telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich
przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w
przypadkach, w których wymagają tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym
zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych
przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub
profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji
międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu następujące
prawa: o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO; o
prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne, zgodnie z art.
16 RODO; o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie
Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia
skargi do organu nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa
Urzędu Ochrony Danych Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DN-I.054.2.2025
Warszawa, 17 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy: interpelacji nr 8062 Poseł Ewy Kołodziej i grupy posłów w sprawie wszczęcia
prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o zasadach zbywania mieszkań
będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych
z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań
będących własnością Skarbu Państwa
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na przekazaną przez Ministra Infrastruktury przy piśmie z 25 lutego 2025
r., znak BM-1.054.3.2025, interpelację nr 8062 Pani Poseł Ewy Kołodziej i grupy posłów z
19 lutego 2025 r. w sprawie podjęcia prac nad nowelizacją ustawy z dnia 15 grudnia 2000
r. o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych,
niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych
oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa
(Dz.U. z 2016 r. poz. 52), uprzejmie udzielam następujących informacji.
W interpelacji poruszona została kwestia zmiany ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r.
o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych,
niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych
oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa, zwanej dalej „ustawą
z dnia 15 grudnia 2000 r.”, w kierunku nałożenia na spółki obowiązku sprzedaży mieszkań
uprawnionym najemcom.
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. przyznała najemcom tzw. mieszkań zakładowych
pierwszeństwo w nabywaniu lokali na zasadach preferencyjnych – z wysokimi
bonifikatami, sięgającymi 95% ceny. Jeżeli właściciel nieruchomości podejmie decyzję
o zbyciu lokalu, najemcy przysługuje pierwszeństwo w jego nabyciu. Niemniej najemcy nie
przysługuje roszczenie o sprzedaż, w konsekwencji czego właściciel nie jest związany jego
żądaniem.
Należy przy tym mieć na uwadze, że w myśl art. 3 tej ustawy mieszkania, których
najemcami są osoby uprawnione, mogą być zbywane wyłącznie - pod rygorem
nieważności - na zasadach określonych w niniejszej ustawie. Zbycie nieruchomości
zabudowanej budynkiem mieszkalnym na rzecz innych osób niż osoby uprawnione nie
może nastąpić z pominięciem przysługującego tym osobom pierwszeństwa w nabyciu
lokali mieszkalnych położonych w tym budynku.
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Należy podkreślić, że w przeszłości już funkcjonował przepis nakładający obowiązek
zbycia mieszkania zakładowego na rzecz jego najemcy. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia
14 kwietnia 2000 r. o zmianie ustawy o zasadach przekazywania zakładowych budynków
mieszkalnych przez przedsiębiorstwa państwowe (Dz. U. Nr 39, poz. 442) właściciel
mieszkania zakładowego nabytego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
zobowiązany był, na wniosek lokatora uprawnionego do zamieszkania i zamieszkującego
w lokalu w dniu jego nabycia, do przeniesienia na rzecz tego lokatora własności mieszkania
w cenie nabycia, z uwzględnieniem wartości zwiększonej poprzez poniesione nakłady.
Przepis ten przestał obowiązywać w związku z wyrokiem z dnia 30 października 2001 r.,
sygn. K 33/00, w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności tego przepisu z
Konstytucją m. in. z uwagi na jego nadmierną ingerencję w prawo własności, prowadzącą
do naruszenia istoty tego prawa.
W uzasadnieniu orzeczenia Trybunał wskazał, że Konstytucja nie daje żadnych podstaw
do przyjęcia istnienia po stronie lokatora uprawnienia do nabycia na własność
zajmowanego mieszkania. Z istoty rzeczy ani najem, ani inny tytuł prawny do zajmowania
należącego do innej osoby lokalu mieszkalnego nie stanowi podstawy roszczenia o nabycie
go na własność. Zawarcie umowy najmu nie ogranicza kompetencji właściciela do
przeniesienia własności wynajętej rzeczy na inną osobę, zwłaszcza że po jego dokonaniu
nowy właściciel z mocy prawa staje się stroną nawiązanego przez poprzednika stosunku
najmu.
Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że „Art. 75 ust. 1 Konstytucji, który nakazuje władzom
publicznym prowadzić politykę sprzyjającą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych
i popierać działania obywateli zmierzające do uzyskania własnego mieszkania, nie może
stanowić samoistnej podstawy roszczenia o nabycie własności mieszkania, a tym bardziej
– nałożenia na właściciela lokalu mieszkalnego, będącego osobą fizyczną lub
niepaństwową osobą prawną, obowiązku jego zbycia na rzecz lokatora. Przepis ten
wyłącznie zapowiada przyjęcie przez ustawodawcę rozwiązań, których celem jest pomoc
obywatelom w uzyskaniu lokalu mieszkalnego, gdzie będą oni mogli zaspokoić swoje
potrzeby mieszkaniowe. Nie oznacza to, że chodzi tu wyłącznie o nabycie prawa własności
domu lub lokalu mieszkalnego, skoro możliwość stałego korzystania z lokalu mieszkalnego
zapewnia także nabycie innego tytułu prawnego”.
Ustawodawca przewidział natomiast możliwość nabywania mieszkań zakładowych przez
gminy. W ramach rządowego programu budownictwa socjalnego i komunalnego
realizowanego na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu
niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 304), samorządy gminne
mogą ubiegać się o finansowe wsparcie z Funduszu Dopłat na zakup byłych mieszkań
zakładowych, w wysokości 95% kosztów zakupu i remontu tych lokali. Lokale takie gmina
może następnie odsprzedać najemcom z bonifikatą w wysokości minimum 95%.
W przypadku bowiem sprzedaży przez gminę wykupionego lokalu mieszkalnego
lokatorowi, gdy bonifikata udzielona od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3 ustawy
z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, będzie niższa od otrzymanego
finansowego wsparcia, gmina jest zobowiązana do zwrotu do Funduszu Dopłat kwoty
stanowiącej różnicę między kwotą środków uzyskanych od nabywcy lokalu, a kwotą
uzyskanego finansowego wsparcia z Funduszu Dopłat.
Należy jednak podkreślić, że rządowy program budownictwa socjalnego i komunalnego
oparty jest na zasadzie autonomii woli beneficjentów wsparcia (w tym przypadku gmin
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
i jednoosobowych spółek gminnych), którzy z oferowanych instrumentów prawnych mogą
korzystać dobrowolnie.
Przedstawiając powyższe należy zauważyć, że resort rozwoju i technologii od lat prowadzi
prace analityczne dotyczące realizacji ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. W ramach tych
prac w III kwartale 2022 r. została przeprowadzona ankieta mająca na celu zebranie
danych o liczbie mieszkań zakładowych będących własnością przedsiębiorstw
państwowych, jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, spółek z większościowym
udziałem Skarbu Państwa oraz innych państwowych osób prawnych. Z udostępnionych
danych wynikało, że w zasobach powyższych podmiotów znajdowało się w tym czasie 810
mieszkań zakładowych.
Odnosząc się do poruszonej w interpelacji kwestii ewentualnych konsultacji ze spółkami
z udziałem Skarbu Państwa oraz stroną społeczną, pragnę wskazać, że ww. mieszkania
zakładowe znajdowały się w zasobach podmiotów publicznych, nad którymi nadzór
sprawowało Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwo Aktywów
Państwowych oraz Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. W tym stanie rzeczy
ewentualne uzgodnienia pomiędzy interesariuszami tego procesu powinny być
organizowane i inicjowane przez te podmioty.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że resort rozwoju i technologii nie planuje interwencji
legislacyjnej polegającej na zmianie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. w celu
zobligowania spółek do sprzedaży mieszkań zakładowych na rzecz najemców.
Przedstawiając powyższe informacje ufam, że przyczynią się one do wyjaśnienia kwestii
przedstawionych w interpelacji Państwa Posłów.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia
27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych
osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
(Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i Technologii z siedzibą w
Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel.
+48 222 500 123, adres skrytki na ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP, adres do doręczeń elektronicznych:
AE:PL-68477-29007-EFSHR-25. Wykonującym obowiązki administratora jest dyrektor
Departamentu Gospodarki Nieruchomościami.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych, a także
przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować z Inspektorem Ochrony Danych w
MRiT wysyłając informację na skrzynkę: iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO tj. w celu
wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na podstawie Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora
(Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29
października 2013 r. - Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193
uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być: o organy władzy publicznej oraz podmioty
wykonujące zadania publiczne lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa (np. na żądanie sądów,
urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji); o inne podmioty, które na podstawie stosownych
umów podpisanych z MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest Minister
Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne, dostawcy systemów
informatycznych i usług IT oraz telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do realizacji celu ich
przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały one zebrane, a następnie – w
przypadkach, w których wymagają tego przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym
zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych
przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu decyzji lub
profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do organizacji
międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia odpowiedzi na
interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują Pani/Panu następujące
prawa: o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art. 15 RODO; o
prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub nieaktualne, zgodnie z art.
16 RODO; o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu w Ministerstwie
Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje Pani/Panu prawo wniesienia
skargi do organu nadzorczego właściwego w sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa
Urzędu Ochrony Danych Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --